耐【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 耐

耐(nài )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):9画(huà );

I

nài

ㄋㄞˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》奴(nú )代(dài )切(qiē ),去(qù )代(dài ),泥(ní )。〕

1.忍(rěn )受(shòu )。

《三(sān )国(guó )志(zhì )·魏(wèi )志(zhì )·胡(hú )质(zhì )传(chuán )》:“县(xiàn )民(mín )郭(guō )政(zhèng )通(tōng )于(yú )从(cóng )妹(mèi ),杀(shā )其(qí )夫(fū )程(chéng )他(tā ),郡(jùn )吏(lì )冯(féng )谅(liàng )繫(jì )狱(yù )为(wéi )证(zhèng )。

政(zhèng )与(yǔ )妹(mèi )皆(jiē )耐(nài )掠(luě )隐(yǐn )抵(dǐ ),谅(liàng )不(bú )胜(shèng )痛(tòng ),自(zì )诬(wū ),当(dāng )反(fǎn )其(qí )罪(zuì )。”

《儿(ér )女(nǚ )英(yīng )雄(xióng )传(chuán )》第(dì )十(shí )六(liù )回(huí ):“这(zhè )事(shì )叫(jiào )人(rén )怎(zěn )生(shēng )耐(nài )得(dé )!”叶(yè )圣(shèng )陶(táo )《未(wèi )厌(yàn )集(jí )·苦(kǔ )辛(xīn )》:“表(biǎo )婶(shěn )耐(nài )着(zhe )受(shòu )宰(zǎi )割(gē )的(de )惨(cǎn )伤(shāng )给(gěi )他(tā )就(jiù )医(yī ),给(gěi )他(tā )看(kàn )护(hù )。”

2.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )容(róng )忍(rěn )。

《新(xīn )五(wǔ )代(dài )史(shǐ )·汉(hàn )臣(chén )传(chuán )·史(shǐ )弘(hóng )肇(zhào )》:“弘(hóng )肇(zhào )不(bú )喜(xǐ )宾(bīn )客(kè ),尝(cháng )言(yán ):‘文(wén )人(rén )难(nán )耐(nài ),呼(hū )我(wǒ )为(wéi )卒(zú )。’”

《水(shuǐ )浒(hǔ )传(chuán )》第(dì )十(shí )六(liù )回(huí ):“这(zhè )两(liǎng )日(rì )也(yě )看(kàn )他(tā )不(bú )得(dé ),权(quán )且(qiě )耐(nài )他(tā )。”

3.禁(jìn )得(dé )起(qǐ )。

《晋(jìn )书(shū )·苻(fú )生(shēng )载(zǎi )记(jì )》:“洪(hóng )大(dà )惊(jīng ),鞭(biān )之(zhī )。

生(shēng )曰(yuē ):‘性(xìng )耐(nài )刀(dāo )槊(shuò ),不(bú )堪(kān )鞭(biān )捶(chuí )。’”唐(táng )李(lǐ )商(shāng )隐(yǐn )《霜(shuāng )月(yuè )》诗(shī ):“青(qīng )女(nǚ )素(sù )娥(é )俱(jù )耐(nài )冷(lěng ),月(yuè )中(zhōng )霜(shuāng )里(lǐ )斗(dòu )婵(chán )娟(juān )。”

清(qīng )李(lǐ )渔(yú )《闲(xián )情(qíng )偶(ǒu )寄(jì )·声(shēng )容(róng )·修(xiū )容(róng )》:“从(cóng )来(lái )傅(fù )粉(fěn )之(zhī )面(miàn ),止(zhǐ )耐(nài )远(yuǎn )观(guān ),难(nán )于(yú )近(jìn )视(shì ),以(yǐ )其(qí )不(bú )能(néng )匀(yún )也(yě )。”

4.胜(shèng )任(rèn )。

宋(sòng )沉(chén )括(kuò )《梦(mèng )溪(xī )笔(bǐ )谈(tán )·人(rén )事(shì )一(yī )》:“向(xiàng )敏(mǐn )中(zhōng )大(dà )耐(nài )官(guān )职(zhí )。”

清(qīng )魏(wèi )源(yuán )《圣(shèng )武(wǔ )记(jì )》卷(juàn )十(shí )三(sān ):“清(qīng )不(bú )合(hé )于(yú )大(dà )吏(lì ),又(yòu )不(bú )耐(nài )簿(bù )书(shū )钱(qián )穀(yù ),自(zì )奏(zòu )请(qǐng )改(gǎi )武(wǔ )职(zhí ),于(yú )是(shì )改(gǎi )授(shòu )登(dēng )莱(lái )镇(zhèn )总(zǒng )兵(bīng )。”参(cān )见(jiàn )“耐(nài )官(guān )”。

5.适(shì )宜(yí );相(xiàng )称(chēng )。

唐(táng )高(gāo )适(shì )《广(guǎng )陵(líng )别(bié )郑(zhèng )处(chù )士(shì )》诗(shī ):“溪(xī )水(shuǐ )堪(kān )垂(chuí )钓(diào ),江(jiāng )田(tián )耐(nài )插(chā )秧(yāng )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《洗(xǐ )兵(bīng )马(mǎ )》诗(shī ):“青(qīng )春(chūn )复(fù )随(suí )冠(guàn )冕(miǎn )入(rù ),紫(zǐ )禁(jìn )正(zhèng )耐(nài )烟(yān )花(huā )绕(rào )。”

宋(sòng )黄(huáng )庭(tíng )坚(jiān )《次(cì )韵(yùn )子(zǐ )瞻(zhān )和(hé )子(zǐ )由(yóu )观(guān )韩(hán )干(gàn )马(mǎ )》:“电(diàn )行(háng )山(shān )立(lì )气(qì )深(shēn )稳(wěn ),可(kě )耐(nài )珠(zhū )鞯(jiān )白(bái )玉(yù )羁(jī )。”

元(yuán )张(zhāng )可(kě )久(jiǔ )《满(mǎn )庭(tíng )芳(fāng )·金(jīn )华(huá )道(dào )中(zhōng )》曲(qǔ ):“渔(yú )樵(qiáo )话(huà ),从(cóng )头(tóu )儿(ér )听(tīng )他(tā )。白(bái )髮(fà )耐(nài )乌(wū )纱(shā )。”

6.愿(yuàn )意(yì );宁(níng )愿(yuàn )。

唐(táng )岑(cén )参(cān )《郡(jùn )斋(zhāi )南(nán )池(chí )招(zhāo )杨(yáng )辚(lín )》诗(shī ):“閒(jiān )时(shí )耐(nài )相(xiàng )访(fǎng ),正(zhèng )有(yǒu )床(chuáng )头(tóu )钱(qián )。”

唐(táng )李(lǐ )白(bái )《送(sòng )殷(yīn )淑(shū )》诗(shī )之(zhī )一(yī ):“惜(xī )别(bié )耐(nài )取(qǔ )醉(zuì ),鸣(míng )榔(láng )且(qiě )长(zhǎng )谣(yáo )。”

宋(sòng )俞(yú )桂(guì )《春(chūn )日(rì )即(jí )事(shì )》诗(shī ):“半(bàn )晴(qíng )半(bàn )雨(yǔ )春(chūn )无(wú )准(zhǔn ),燕(yàn )怯(qiè )轻(qīng )寒(hán )不(bú )耐(nài )飞(fēi )。”

7.挨(āi ),拖(tuō )延(yán )。

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )九(jiǔ )八(bā )回(huí ):“此(cǐ )时(shí )李(lǐ )纨(wán )见(jiàn )黛(dài )玉(yù )略(luè )缓(huǎn ),明(míng )知(zhī )是(shì )迴(huí )光(guāng )返(fǎn )照(zhào )的(de )光(guāng )景(jǐng ),却(què )料(liào )着(zhe )还(hái )有(yǒu )一(yī )半(bàn )天(tiān )耐(nài )头(tóu )。”

8.同(tóng )“耏(ér )”。

《汉(hàn )书(shū )·高(gāo )帝(dì )纪(jì )下(xià )》:“令(lìng )郎(láng )中(zhōng )有(yǒu )罪(zuì )耐(nài )以(yǐ )上(shàng ),请(qǐng )之(zhī )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù )引(yǐn )应(yīng )劭(shào )曰(yuē ):“轻(qīng )罪(zuì )不(bú )至(zhì )于(yú )髡(kūn ),完(wán )其(qí )耏(ér )鬓(bìn ),故(gù )曰(yuē )耏(ér )。古(gǔ )耐(nài )字(zì )从(cóng )彡(sān ),髮(fà )肤(fū )之(zhī )意(yì )也(yě )。”参(cān )见(jiàn )“耐(nài )罪(zuì )”。

9.同(tóng )“奈(nài )”。无(wú )奈(nài );奈(nài )何(hé )。

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《七(qī )月(yuè )三(sān )日(rì )戏(xì )呈(chéng )元(yuán )二(èr )十(shí )一(yī )曹(cáo )长(zhǎng )》诗(shī ):“亭(tíng )午(wǔ )减(jiǎn )汗(hàn )流(liú ),比(bǐ )邻(lín )耐(nài )人(rén )聒(guō )。”

宋(sòng )黄(huáng )庭(tíng )坚(jiān )《奉(fèng )谢(xiè )泰(tài )享(xiǎng )送(sòng )酒(jiǔ )》诗(shī ):“非(fēi )君(jūn )送(sòng )酒(jiǔ )添(tiān )秋(qiū )睡(shuì ),可(kě )耐(nài )东(dōng )池(chí )到(dào )晓(xiǎo )蛙(wā )!”

《儿(ér )女(nǚ )英(yīng )雄(xióng )传(chuán )》第(dì )十(shí )六(liù )回(huí ):“我(wǒ )便(biàn )要(yào )把(bǎ )合(hé )周(zhōu )三(sān )赌(dǔ )赛(sài )的(de )那(nà )万(wàn )金(jīn )相(xiàng )赠(zèng ),争(zhēng )耐(nài )他(tā )分(fèn )文(wén )不(bú )取(qǔ )。”

II

n·i

ㄋㄞˇ

方(fāng )言(yán )。你(nǐ )。

《文(wén )明(míng )小(xiǎo )史(shǐ )》第(dì )五(wǔ )五(wǔ )回(huí ):“湘(xiāng )兰(lán )在(zài )旁(páng )边(biān )嚷(rǎng )道(dào ):‘萧(xiāo )老(lǎo ),耐(nài )好(hǎo )格(gé ),耐(nài )倒(dǎo )答(dá )应(yīng )仔(zǎi )秦(qín )大(dà )人(rén )哉(zāi ),耐(nài )阿(ā )晓(xiǎo )得(dé )倪(ní )心(xīn )里(lǐ )实(shí )头(tóu )中(zhōng )意(yì )勿(wù )过(guò ),要(yào )想(xiǎng )买(mǎi )哩(lǐ )呀(ya )。’”

《二(èr )十(shí )年(nián )目(mù )睹(dǔ )之(zhī )怪(guài )现(xiàn )状(zhuàng )》第(dì )九(jiǔ )一(yī )回(huí ):“宪(xiàn )太(tài )太(tài )倒(dǎo )也(yě )站(zhàn )了(le )起(qǐ )来(lái ),说(shuō )道(dào ):‘耐(nài )太(tài )客(kè )气(qì )哉(zāi )!’”鲁(lǔ )迅(xùn )《故(gù )事(shì )新(xīn )编(biān )·出(chū )关(guān )》:“还(hái )是(shì )耐(nài )自(zì )家(jiā )写(xiě )子(zǐ )出(chū )来(lái )末(mò )哉(zāi )。”

III

néng

ㄋㄥˊ

〔《集(jí )韵(yùn )》奴(nú )登(dēng )切(qiē ),平(píng )登(dēng ),泥(ní )。〕

“能(néng )”的(de )古(gǔ )字(zì )。

能(néng )够(gòu )。

《礼(lǐ )记(jì )·乐(lè )记(jì )》:“故(gù )人(rén )不(bú )耐(nài )无(wú )乐(lè ),乐(lè )不(bú )耐(nài )无(wú )形(xíng ),形(xíng )而(ér )不(bú )为(wéi )道(dào ),不(bú )耐(nài )无(wú )乱(luàn )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“耐(nài ),古(gǔ )书(shū )能(néng )字(zì )也(yě )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·入(rù )国(guó )》:“聋(lóng )盲(máng )、喑(yīn )哑(yǎ )、跛(bǒ )躄(bì )、偏(piān )枯(kū )、握(wò )递(dì )不(bú )耐(nài )自(zì )生(shēng )者(zhě ),上(shàng )收(shōu )而(ér )养(yǎng )之(zhī )。”

汉(hàn )王(wáng )充(chōng )《论(lùn )衡(héng )·明(míng )雩(yú )》:“况(kuàng )雨(yǔ )无(wú )形(xíng )兆(zhào ),深(shēn )藏(cáng )高(gāo )山(shān ),人(rén )君(jūn )雩(yú )祭(jì ),安(ān )耐(nài )得(dé )之(zhī )?”

阅读:1963

●耐(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库