及【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 及

及(jí )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):4画(huà );

jí

ㄐ〡ˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》其(qí )立(lì )切(qiē ),入(rù )缉(jī ),群(qún )。〕

1.追(zhuī )上(shàng ),赶(gǎn )上(shàng )。

《论(lùn )语(yǔ )·颜(yán )渊(yuān )》:“子(zǐ )贡(gòng )曰(yuē ):‘惜(xī )乎(hū )!夫(fū )子(zǐ )之(zhī )说(shuō )君(jūn )子(zǐ )也(yě )。驷(sì )不(bú )及(jí )舌(shé )。’”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·虞(yú )诩(xǔ )传(chuán )》:“虏(lǔ )众(zhòng )多(duō ),吾(wú )兵(bīng )少(shǎo ),徐(xú )行(háng )则(zé )易(yì )为(wéi )所(suǒ )及(jí ),速(sù )进(jìn )则(zé )彼(bǐ )所(suǒ )不(bú )测(cè )。”

宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《临(lín )安(ān )春(chūn )雨(yǔ )初(chū )霁(jì )》诗(shī ):“素(sù )衣(yī )莫(mò )起(qǐ )风(fēng )尘(chén )歎(tàn ),犹(yóu )及(jí )清(qīng )明(míng )可(kě )到(dào )家(jiā )。”

2.至(zhì ),到(dào )达(dá )。

《论(lùn )语(yǔ )·卫(wèi )灵(líng )公(gōng )》:“师(shī )冕(miǎn )见(jiàn ),及(jí )阶(jiē ),子(zǐ )曰(yuē ):‘阶(jiē )也(yě )。’及(jí )席(xí ),子(zǐ )曰(yuē ):‘席(xí )也(yě )’。”

宋(sòng )苏(sū )轼(shì )《上(shàng )富(fù )丞(chéng )相(xiàng )书(shū )》:“勇(yǒng )冠(guàn )于(yú )天(tiān )下(xià ),而(ér )仁(rén )及(jí )于(yú )百(bǎi )世(shì )。”

康(kāng )有(yǒu )为(wéi )《大(dà )同(tóng )书(shū )》戊(wù )部(bù )第(dì )一(yī )章(zhāng ):“而(ér )欲(yù )人(rén )种(zhǒng )改(gǎi )良(liáng ),太(tài )平(píng )可(kě )致(zhì ),犹(yóu )却(què )行(háng )而(ér )及(jí )前(qián )也(yě )。”

碧(bì )野(yě )《在(zài )葱(cōng )岭(lǐng )下(xià )》:“老(lǎo )人(rén )身(shēn )穿(chuān )一(yī )件(jiàn )长(zhǎng )及(jí )膝(xī )盖(gài )的(de )洁(jié )白(bái )的(de )夹(jiá )袢(pàn )。”

3.待(dài ),等(děng )到(dào )。

《论(lùn )语(yǔ )·季(jì )氏(shì )》:“君(jūn )子(zǐ )有(yǒu )三(sān )戒(jiè ):少(shǎo )之(zhī )时(shí ),血(xuè )气(qì )未(wèi )定(dìng ),戒(jiè )之(zhī )在(zài )色(sè );及(jí )其(qí )壮(zhuàng )也(yě ),血(xuè )气(qì )方(fāng )刚(gāng ),戒(jiè )之(zhī )在(zài )斗(dòu );及(jí )其(qí )老(lǎo )也(yě ),血(xuè )气(qì )既(jì )衰(shuāi ),戒(jiè )之(zhī )在(zài )得(dé )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《刘(liú )公(gōng )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“及(jí )壮(zhuàng ),自(zì )试(shì )以(yǐ )开(kāi )吐(tǔ )蕃(fān )说(shuō )干(gàn )边(biān )将(jiāng ),不(bú )售(shòu )。”

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí )二(èr ):“及(jí )后(hòu )来(lái )事(shì )体(tǐ )明(míng )白(bái ),才(cái )知(zhī )悔(huǐ )悟(wù )。”

4.遭(zāo )受(shòu )。见(jiàn )“及(jí )祸(huò )”、“及(jí )难(nán )”。

5.兄(xiōng )传(chuán )位(wèi )于(yú )弟(dì )之(zhī )称(chēng )。

《礼(lǐ )记(jì )·礼(lǐ )运(yùn )》:“大(dà )人(rén )世(shì )及(jí )以(yǐ )为(wéi )礼(lǐ )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“世(shì )及(jí ),诸(zhū )侯(hóu )传(chuán )位(wèi )自(zì )与(yǔ )家(jiā )也(yě )。父(fù )子(zǐ )曰(yuē )世(shì ),兄(xiōng )弟(dì )曰(yuē )及(jí ),谓(wèi )父(fù )传(chuán )与(yǔ )子(zǐ ),无(wú )子(zǐ ),则(zé )兄(xiōng )传(chuán )与(yǔ )弟(dì )也(yě )。”

《史(shǐ )记(jì )·宋(sòng )微(wēi )子(zǐ )世(shì )家(jiā )》:“父(fù )死(sǐ )子(zǐ )继(jì ),兄(xiōng )死(sǐ )弟(dì )及(jí ),天(tiān )下(xià )通(tōng )义(yì )也(yě )。”

6.参(cān )与(yǔ )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )四(sì )年(nián )》:“《文(wén )王(wáng )》,两(liǎng )君(jūn )相(xiàng )见(jiàn )之(zhī )乐(lè )也(yě ),臣(chén )不(bú )敢(gǎn )及(jí )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“及(jí ),与(yǔ )也(yě )。”

7.给(gěi ),给(gěi )予(yǔ )。

《左(zuǒ )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )二(èr )十(shí )四(sì )年(nián )》:“晋(jìn )侯(hóu )赏(shǎng )从(cóng )亡(wáng )者(zhě ),介(jiè )之(zhī )推(tuī )不(bú )言(yán )禄(lù ),禄(lù )亦(yì )弗(fú )及(jí )。”

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )刘(liú )义(yì )庆(qìng )《世(shì )说(shuō )新(xīn )语(yǔ )·德(dé )行(háng )》:“王(wáng )大(dà )见(jiàn )王(wáng )恭(gōng )坐(zuò )六(liù )尺(chǐ )簟(diàn ),因(yīn )语(yǔ )恭(gōng ):‘卿(qīng )东(dōng )来(lái ),故(gù )应(yīng )有(yǒu )此(cǐ )物(wù ),可(kě )以(yǐ )一(yī )领(lǐng )及(jí )我(wǒ )。’”

8.涉(shè )及(jí );牵(qiān )连(lián )。

《论(lùn )语(yǔ )·卫(wèi )灵(líng )公(gōng )》:“群(qún )居(jū )终(zhōng )日(rì ),言(yán )不(bú )及(jí )义(yì ),好(hǎo )行(háng )小(xiǎo )慧(huì ),难(nán )矣(yǐ )哉(zāi )。”

《汉(hàn )书(shū )·苏(sū )武(wǔ )传(chuán )》:“事(shì )如(rú )此(cǐ ),此(cǐ )必(bì )及(jí )我(wǒ )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《袁(yuán )声(shēng )史(shǐ )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“尊(zūn )年(nián )迈(mài )目(mù )眵(chī ),小(xiǎo )书(shū )童(tóng )子(zǐ )所(suǒ )代(dài )尔(ěr )。即(jí )有(yǒu )罪(zuì ),儿(ér )坐(zuò ),无(wú )及(jí )尊(zūn )也(yě )。”

9.比(bǐ )得(dé )上(shàng )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·齐(qí )策(cè )一(yī )》:“君(jūn )美(měi )甚(shèn ),徐(xú )公(gōng )何(hé )能(néng )及(jí )君(jūn )也(yě )?”汉(hàn )贾(jiǎ )谊(yì )《过(guò )秦(qín )论(lùn )》:“﹝陈(chén )涉(shè )﹞材(cái )能(néng )不(bú )及(jí )中(zhōng )人(rén )。”

宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《秋(qiū )兴(xìng )》诗(shī ):“百(bǎi )岁(suì )犹(yóu )穿(chuān )几(jǐ )两(liǎng )屐(jī ),千(qiān )诗(shī )不(bú )及(jí )一(yī )囊(náng )钱(qián )。”

孙(sūn )犁(lí )《秀(xiù )露(lù )集(jí )·关(guān )于(yú )纪(jì )昀(yún )的(de )通(tōng )信(xìn )》:“但(dàn )他(tā )弄(nòng )的(de )楹(yíng )联(lián )之(zhī )类(lèi )的(de )小(xiǎo )玩(wán )艺(yì ),却(què )很(hěn )有(yǒu )意(yì )思(sī ),是(shì )别(bié )人(rén )所(suǒ )不(bú )能(néng )及(jí )的(de )。”

10.来(lái )得(dé )及(jí )。

《孟(mèng )子(zǐ )·梁(liáng )惠(huì )王(wáng )下(xià )》:“则(zé )犹(yóu )可(kě )及(jí )止(zhǐ )也(yě )。”

《晋(jìn )书(shū )·石(shí )勒(lè )载(zǎi )记(jì )上(shàng )》:“敌(dí )必(bì )震(zhèn )惶(huáng ),计(jì )不(bú )及(jí )设(shè )。所(suǒ )谓(wèi )‘迅(xùn )雷(léi )不(bú )及(jí )掩(yǎn )耳(ěr )。’”元(yuán )赵(zhào )孟(mèng )頫(tiào )《岳(yuè )鄂(è )王(wáng )墓(mù )》诗(shī ):“英(yīng )雄(xióng )己(jǐ )死(sǐ )嗟(jiē )何(hé )及(jí ),天(tiān )下(xià )中(zhōng )分(fèn )遂(suí )不(bú )支(zhī )。”

鲁(lǔ )迅(xùn )《书(shū )信(xìn )集(jí )·致(zhì )徐(xú )懋(mào )庸(yōng )》:“原(yuán )稿(gǎo )也(yě )不(bú )及(jí )细(xì )看(kàn ),但(dàn )我(wǒ )看(kàn )是(shì )没(méi )有(yǒu )关(guān )係(xì )的(de )。”

11.介(jiè )词(cí )。乘(chéng ),趁(chèn )。

《孟(mèng )子(zǐ )·公(gōng )孙(sūn )丑(chǒu )上(shàng )》:“国(guó )家(jiā )閒(jiān )暇(xiá ),及(jí )是(shì )时(shí )明(míng )其(qí )政(zhèng )刑(xíng ),虽(suī )大(dà )国(guó )必(bì )畏(wèi )之(zhī )矣(yǐ )。”

《史(shǐ )记(jì )·白(bái )起(qǐ )王(wáng )翦(jiǎn )列(liè )传(chuán )》:“故(gù )及(jí )大(dà )王(wáng )之(zhī )向(xiàng )臣(chén ),臣(chén )亦(yì )及(jí )时(shí )请(qǐng )园(yuán )池(chí )为(wéi )子(zǐ )孙(sūn )业(yè )耳(ěr )。”

宋(sòng )岳(yuè )飞(fēi )《奏(zòu )画(huà )守(shǒu )襄(xiāng )阳(yáng )等(děng )郡(jùn )营(yíng )田(tián )札(zhá )子(zǐ )》:“如(rú )及(jí )此(cǐ )时(shí )以(yǐ )精(jīng )兵(bīng )二(èr )十(shí )万(wàn )直(zhí )捲(juǎn )中(zhōng )原(yuán ),恢(huī )复(fù )故(gù )疆(jiāng ),民(mín )心(xīn )效(xiào )顺(shùn ),诚(chéng )易(yì )为(wéi )力(lì )。”

12.介(jiè )词(cí )。犹(yóu )跟(gēn ),同(tóng )。

《诗(shī )·邶(bèi )风(fēng )·谷(gǔ )风(fēng )》:“德(dé )音(yīn )莫(mò )违(wéi ),及(jí )尔(ěr )同(tóng )死(sǐ )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·高(gāo )祖(zǔ )本(běn )纪(jì )》:“左(zuǒ )屯(tún )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )何(hé )藩(fān )仁(rén )及(jí )山(shān )贼(zéi )张(zhāng )子(zǐ )惠(huì )战(zhàn )于(yú )司(sī )竹(zhú ),死(sǐ )之(zhī )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《与(yǔ )戴(dài )少(shǎo )望(wàng )书(shū )》:“十(shí )日(rì )前(qián ),及(jí )陈(chén )傅(fù )良(liáng )遇(yù )于(yú )黄(huáng )岩(yán )。”

13.连(lián )词(cí )。如(rú )果(guǒ )。

《老(lǎo )子(zǐ )》:“吾(wú )所(suǒ )以(yǐ )有(yǒu )大(dà )患(huàn )者(zhě ),为(wéi )吾(wú )有(yǒu )身(shēn ),及(jí )吾(wú )无(wú )身(shēn ),吾(wú )有(yǒu )何(hé )患(huàn )?”高(gāo )亨(hēng )注(zhù ):“及(jí ),犹(yóu )若(ruò )也(yě )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·大(dà )匡(kuāng )》:“臣(chén )闻(wén )齐(qí )君(jūn )惕(tì )而(ér )亟(jí )骄(jiāo ),虽(suī )得(dé )贤(xián ),庸(yōng )必(bì )能(néng )用(yòng )之(zhī )乎(hū )?及(jí )齐(qí )君(jūn )之(zhī )能(néng )用(yòng )之(zhī )也(yě ),管(guǎn )子(zǐ )之(zhī )事(shì )济(jì )也(yě )。”

郭(guō )沫(mò )若(ruò )等(děng )集(jí )校(xiào )引(yǐn )王(wáng )念(niàn )孙(sūn )云(yún ):“及(jí ),犹(yóu )若(ruò )也(yě )。”

14.连(lián )词(cí )。犹(yóu )和(hé )。

《诗(shī )·豳(bīn )风(fēng )·七(qī )月(yuè )》:“六(liù )月(yuè )食(shí )鬱(yù )及(jí )薁(yù ),七(qī )月(yuè )烹(pēng )葵(kuí )及(jí )菽(shū )。”

《史(shǐ )记(jì )·高(gāo )祖(zǔ )本(běn )纪(jì )》:“为(wéi )泗(sì )水(shuǐ )亭(tíng )长(zhǎng ),廷(tíng )中(zhōng )吏(lì )无(wú )所(suǒ )不(bú )狎(xiá )侮(wǔ )。好(hǎo )酒(jiǔ )及(jí )色(sè )。”

毛(máo )泽(zé )东(dōng )《第(dì )二(èr )次(cì )世(shì )界(jiè )大(dà )战(zhàn )的(de )转(zhuǎn )折(shé )点(diǎn )》:“希(xī )特(tè )勒(lè )面(miàn )前(qián )遇(yù )着(zhe )的(de )是(shì )三(sān )个(gè )强(qiáng )大(dà )敌(dí )人(rén ):苏(sū )联(lián )、英(yīng )美(měi )及(jí )在(zài )其(qí )占(zhàn )领(lǐng )区(qū )的(de )老(lǎo )百(bǎi )姓(xìng )。”

15.姓(xìng )。

明(míng )有(yǒu )及(jí )宦(huàn )。

清(qīng )有(yǒu )及(jí )孺(rú )爱(ài )见(jiàn )《正(zhèng )字(zì )通(tōng )·又(yòu )部(bù )》及(jí )清(qīng )纪(jì )昀(yún )《阅(yuè )微(wēi )草(cǎo )堂(táng )笔(bǐ )记(jì )·滦(luán )阳(yáng )消(xiāo )夏(xià )录(lù )一(yī )》。

阅读:2278

●及(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库