载记·第二十五章【登录】

《晋书》 > 载记 > 《载记·第二十五章》 > 拼音版

乞(qǐ )伏(fú )国(guó )仁(rén ),陇(lǒng )西(xī )鲜(xiān )卑(bēi )人(rén )也(yě )。在(zài )昔(xī )有(yǒu )如(rú )弗(fú )斯(sī )、出(chū )连(lián )、叱(chì )卢(lú )三(sān )部(bù ),自(zì )漠(mò )北(běi )南(nán )出(chū )大(dà )阴(yīn )山(shān ),遇(yù )一(yī )巨(jù )虫(chóng )于(yú )路(lù ),状(zhuàng )若(ruò )神(shén )龟(guī ),大(dà )如(rú )陵(líng )阜(fù ),乃(nǎi )杀(shā )马(mǎ )而(ér )祭(jì )之(zhī ),祝(zhù )曰(yuē ):“若(ruò )善(shàn )神(shén )也(yě ),便(biàn )开(kāi )路(lù );恶(è )神(shén )也(yě ),遂(suí )塞(sāi )不(bú )通(tōng )。”俄(é )而(ér )不(bú )见(jiàn ),乃(nǎi )有(yǒu )一(yī )小(xiǎo )兒(ér )在(zài )焉(yān )。时(shí )又(yòu )有(yǒu )乞(qǐ )伏(fú )部(bù )有(yǒu )老(lǎo )父(fù )无(wú )子(zǐ )者(zhě ),请(qǐng )养(yǎng )为(wéi )子(zǐ ),众(zhòng )咸(xián )许(xǔ )之(zhī )。老(lǎo )父(fù )欣(xīn )然(rán )自(zì )以(yǐ )有(yǒu )所(suǒ )依(yī )凭(píng ),字(zì )之(zhī )曰(yuē )纥(gē )干(gàn )。纥(gē )干(gàn )者(zhě ),夏(xià )言(yán )依(yī )倚(yǐ )也(yě )。年(nián )十(shí )岁(suì ),骁(xiāo )勇(yǒng )善(shàn )骑(qí )射(shè ),弯(wān )弓(gōng )五(wǔ )百(bǎi )斤(jīn )。四(sì )部(bù )服(fú )其(qí )雄(xióng )武(wǔ ),推(tuī )为(wéi )统(tǒng )主(zhǔ ),号(hào )之(zhī )曰(yuē )乞(qǐ )伏(fú )可(kě )汗(hàn )托(tuō )铎(duó )莫(mò )何(hé )。托(tuō )铎(duó )者(zhě ),言(yán )非(fēi )神(shén )非(fēi )人(rén )之(zhī )称(chēng )也(yě )。其(qí )后(hòu )有(yǒu )祐(yòu )邻(lín )者(zhě ),即(jí )国(guó )仁(rén )五(wǔ )世(shì )祖(zǔ )也(yě )。泰(tài )始(shǐ )初(chū ),率(lǜ )户(hù )五(wǔ )千(qiān )迁(qiān )于(yú )夏(xià )缘(yuán ),部(bù )众(zhòng )稍(shāo )盛(shèng )。鲜(xiān )卑(bēi )鹿(lù )结(jié )七(qī )万(wàn )余(yú )落(luò ),屯(tún )于(yú )高(gāo )平(píng )川(chuān ),与(yǔ )祐(yòu )邻(lín )迭(dié )相(xiàng )攻(gōng )击(jī )。鹿(lù )结(jié )败(bài ),南(nán )奔(bēn )略(luè )阳(yáng ),祐(yòu )邻(lín )尽(jìn )并(bìng )其(qí )众(zhòng ),固(gù )居(jū )高(gāo )平(píng )川(chuān )。祐(yòu )邻(lín )死(sǐ ),子(zǐ )结(jié )权(quán )立(lì ),徙(xǐ )于(yú )牵(qiān )屯(tún )。结(jié )权(quán )死(sǐ ),子(zǐ )利(lì )那(nà )立(lì ),击(jī )鲜(xiān )卑(bēi )吐(tǔ )赖(lài )于(yú )乌(wū )树(shù )山(shān ),讨(tǎo )尉(wèi )迟(chí )渴(kě )权(quán )于(yú )大(dà )非(fēi )川(chuān ),收(shōu )众(zhòng )三(sān )万(wàn )余(yú )落(luò )。利(lì )那(nà )死(sǐ ),弟(dì )祁(qí )埿(ní )立(lì )。祁(qí )埿(ní )死(sǐ ),利(lì )那(nà )子(zǐ )述(shù )延(yán )立(lì )。讨(tǎo )鲜(xiān )卑(bēi )莫(mò )侯(hóu )于(yú )苑(yuàn )川(chuān ),大(dà )破(pò )之(zhī ),降(jiàng )其(qí )众(zhòng )二(èr )万(wàn )余(yú )落(luò ),固(gù )居(jū )苑(yuàn )川(chuān )。以(yǐ )叔(shū )父(fù )轲(kē )埿(ní )为(wéi )师(shī )傅(fù ),委(wěi )以(yǐ )国(guó )政(zhèng ),斯(sī )引(yǐn )乌(wū )埿(ní )为(wéi )左(zuǒ )辅(fǔ )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )蔡(cài )园(yuán )川(chuān ),出(chū )连(lián )高(gāo )胡(hú )为(wéi )右(yòu )辅(fǔ )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )至(zhì )便(biàn )川(chuān ),叱(chì )卢(lú )那(nà )胡(hú )为(wéi )率(lǜ )义(yì )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )牵(qiān )屯(tún )山(shān )。述(shù )延(yán )死(sǐ ),子(zǐ )傉(nù )大(dà )寒(hán )立(lì )。会(huì )石(shí )勒(lè )灭(miè )刘(liú )曜(yào ),惧(jù )而(ér )迁(qiān )于(yú )麦(mài )田(tián )无(wú )孤(gū )山(shān )。大(dà )寒(hán )死(sǐ ),子(zǐ )司(sī )繁(fán )立(lì ),始(shǐ )迁(qiān )于(yú )度(dù )坚(jiān )山(shān )。寻(xún )为(wéi )苻(fú )坚(jiān )将(jiāng )王(wáng )统(tǒng )所(suǒ )袭(xí ),部(bù )众(zhòng )叛(pàn )降(jiàng )于(yú )统(tǒng )。司(sī )繁(fán )叹(tàn )谓(wèi )左(zuǒ )右(yòu )曰(yuē ):“智(zhì )不(bú )距(jù )敌(dí ),德(dé )不(bú )抚(fǔ )众(zhòng ),剑(jiàn )骑(qí )未(wèi )交(jiāo )而(ér )本(běn )根(gēn )已(yǐ )败(bài ),见(jiàn )众(zhòng )分(fèn )散(sàn ),势(shì )亦(yì )难(nán )全(quán )。若(ruò )奔(bēn )诸(zhū )部(bù ),必(bì )不(bú )我(wǒ )容(róng ),吾(wú )将(jiāng )为(wéi )呼(hū )韩(hán )邪(xié )之(zhī )计(jì )矣(yǐ )。”乃(nǎi )诣(yì )统(tǒng )降(jiàng )于(yú )坚(jiān )。坚(jiān )大(dà )悦(yuè ),署(shǔ )为(wéi )南(nán )单(dān )于(yú ),留(liú )之(zhī )长(zhǎng )安(ān )。以(yǐ )司(sī )繁(fán )叔(shū )父(fù )吐(tǔ )雷(léi )为(wéi )勇(yǒng )士(shì )护(hù )军(jūn ),抚(fǔ )其(qí )部(bù )众(zhòng )。俄(é )而(ér )鲜(xiān )卑(bēi )勃(bó )寒(hán )侵(qīn )斥(chì )陇(lǒng )右(yòu ),坚(jiān )以(yǐ )司(sī )繁(fán )为(wéi )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、都(dōu )督(dū )讨(tǎo )西(xī )胡(hú )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )以(yǐ )讨(tǎo )之(zhī )。勃(bó )寒(hán )惧(jù )而(ér )请(qǐng )降(jiàng ),司(sī )繁(fán )遂(suí )镇(zhèn )勇(yǒng )士(shì )川(chuān ),甚(shèn )有(yǒu )威(wēi )惠(huì )。

司(sī )繁(fán )卒(zú ),国(guó )仁(rén )代(dài )镇(zhèn ),及(jí )坚(jiān )兴(xìng )寿(shòu )春(chūn )之(zhī )役(yì ),征(zhēng )为(wéi )前(qián )将(jiāng )军(jūn ),领(lǐng )先(xiān )锋(fēng )骑(qí )。会(huì )国(guó )仁(rén )叔(shū )父(fù )步(bù )颓(tuí )叛(pàn )于(yú )陇(lǒng )西(xī ),坚(jiān )遣(qiǎn )国(guó )仁(rén )还(hái )讨(tǎo )之(zhī )。步(bù )颓(tuí )闻(wén )而(ér )大(dà )悦(yuè ),迎(yíng )国(guó )仁(rén )于(yú )路(lù )。国(guó )仁(rén )置(zhì )酒(jiǔ )高(gāo )会(huì ),攘(rǎng )袂(mèi )大(dà )言(yán )曰(yuē ):“苻(fú )氏(shì )往(wǎng )因(yīn )赵(zhào )石(shí )之(zhī )乱(luàn ),遂(suí )妄(wàng )窃(qiè )名(míng )号(hào ),穷(qióng )兵(bīng )极(jí )武(wǔ ),跨(kuà )僭(jiàn )八(bā )州(zhōu )。疆(jiāng )宇(yǔ )既(jì )宁(níng ),宜(yí )绥(suí )以(yǐ )德(dé ),方(fāng )虚(xū )广(guǎng )威(wēi )声(shēng ),勤(qín )心(xīn )远(yuǎn )略(luè ),骚(sāo )动(dòng )苍(cāng )生(shēng ),疲(pí )弊(bì )中(zhōng )国(guó ),违(wéi )天(tiān )怒(nù )人(rén ),将(jiāng )何(hé )以(yǐ )济(jì )!且(qiě )物(wù )极(jí )则(zé )亏(kuī )、祸(huò )盈(yíng )而(ér )覆(fù )者(zhě ),天(tiān )之(zhī )道(dào )也(yě )。以(yǐ )吾(wú )量(liàng )之(zhī ),是(shì )役(yì )也(yě ),难(nán )以(yǐ )免(miǎn )矣(yǐ )。当(dāng )与(yǔ )诸(zhū )君(jūn )成(chéng )一(yī )方(fāng )之(zhī )业(yè )。”及(jí )坚(jiān )败(bài )归(guī ),乃(nǎi )招(zhāo )集(jí )诸(zhū )部(bù ),有(yǒu )不(bú )附(fù )者(zhě ),讨(tǎo )而(ér )并(bìng )之(zhī ),众(zhòng )至(zhì )十(shí )余(yú )万(wàn )。及(jí )坚(jiān )为(wéi )姚(yáo )苌(cháng )所(suǒ )杀(shā ),国(guó )仁(rén )谓(wèi )其(qí )豪(háo )帅(shuài )曰(yuē ):“苻(fú )氏(shì )以(yǐ )高(gāo )世(shì )之(zhī )姿(zī )而(ér )困(kùn )于(yú )乌(wū )合(hé )之(zhī )众(zhòng ),可(kě )谓(wèi )天(tiān )也(yě )。夫(fū )守(shǒu )常(cháng )迷(mí )运(yùn ),先(xiān )达(dá )耻(chǐ )之(zhī );见(jiàn )机(jī )而(ér )作(zuò ),英(yīng )豪(háo )之(zhī )举(jǔ )。吾(wú )虽(suī )薄(báo )德(dé ),藉(jiè )累(lèi )世(shì )之(zhī )资(zī ),岂(qǐ )可(kě )睹(dǔ )时(shí )来(lái )之(zhī )运(yùn )而(ér )不(bú )作(zuò )乎(hū )!”以(yǐ )孝(xiào )武(wǔ )太(tài )元(yuán )十(shí )年(nián )自(zì )称(chēng )大(dà )都(dōu )督(dū )、大(dà )将(jiāng )军(jūn )、大(dà )单(dān )于(yú )、领(lǐng )秦(qín )、河(hé )二(èr )州(zhōu )牧(mù ),建(jiàn )元(yuán )曰(yuē )建(jiàn )义(yì )。以(yǐ )其(qí )将(jiāng )乙(yǐ )旃(zhān )音(yīn )埿(ní )为(wéi )左(zuǒ )相(xiàng ),屋(wū )引(yǐn )出(chū )支(zhī )为(wéi )右(yòu )相(xiàng ),独(dú )孤(gū )匹(pǐ )蹄(tí )为(wéi )左(zuǒ )辅(fǔ ),武(wǔ )群(qún )勇(yǒng )士(shì )为(wéi )右(yòu )辅(fǔ ),弟(dì )乾(qián )归(guī )为(wéi )上(shàng )将(jiāng )军(jūn ),自(zì )余(yú )拜(bài )授(shòu )各(gè )有(yǒu )差(chà )。置(zhì )武(wǔ )城(chéng )、武(wǔ )阳(yáng )、安(ān )固(gù )、武(wǔ )始(shǐ )、汉(hàn )阳(yáng )、天(tiān )水(shuǐ )、略(luè )阳(yáng )、漒(qiáng )川(chuān )、甘(gān )松(sōng )、匡(kuāng )朋(péng )、白(bái )马(mǎ )、苑(yuàn )川(chuān )十(shí )二(èr )郡(jùn ),筑(zhù )勇(yǒng )士(shì )城(chéng )以(yǐ )居(jū )之(zhī )。

鲜(xiān )卑(bēi )匹(pǐ )兰(lán )率(lǜ )众(zhòng )五(wǔ )千(qiān )降(jiàng )。明(míng )年(nián ),南(nán )安(ān )秘(mì )宜(yí )及(jí )诸(zhū )羌(qiāng )虏(lǔ )来(lái )击(jī )国(guó )仁(rén ),四(sì )面(miàn )而(ér )至(zhì )。国(guó )仁(rén )谓(wèi )诸(zhū )将(jiāng )曰(yuē ):“先(xiān )人(rén )有(yǒu )夺(duó )人(rén )之(zhī )心(xīn ),不(bú )可(kě )坐(zuò )待(dài )其(qí )至(zhì )。宜(yí )抑(yì )威(wēi )饵(ěr )敌(dí ),羸(léi )师(shī )以(yǐ )张(zhāng )之(zhī ),军(jūn )法(fǎ )所(suǒ )谓(wèi )怒(nù )我(wǒ )而(ér )怠(dài )寇(kòu )也(yě )。”于(yú )是(shì )勒(lè )众(zhòng )五(wǔ )千(qiān ),袭(xí )其(qí )不(bú )意(yì ),大(dà )败(bài )之(zhī )。秘(mì )宜(yí )奔(bēn )还(hái )南(nán )安(ān ),寻(xún )与(yǔ )其(qí )弟(dì )莫(mò )侯(hóu )悌(tì )率(lǜ )众(zhòng )三(sān )万(wàn )余(yú )户(hù )降(jiàng )于(yú )国(guó )仁(rén ),各(gè )拜(bài )将(jiāng )军(jūn )、刺(cì )史(shǐ )。

苻(fú )登(dēng )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )署(shǔ )国(guó )仁(rén )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、大(dà )都(dōu )督(dū )、都(dōu )督(dū )杂(zá )夷(yí )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、大(dà )将(jiāng )军(jūn )、大(dà )单(dān )于(yú )、苑(yuàn )川(chuān )王(wáng )。国(guó )仁(rén )率(lǜ )骑(qí )三(sān )万(wàn )袭(xí )鲜(xiān )卑(bēi )大(dà )人(rén )密(mì )贵(guì )、裕(yù )苟(gǒu )、提(tí )伦(lún )等(děng )三(sān )部(bù )于(yú )六(liù )泉(quán )。高(gāo )平(píng )鲜(xiān )卑(bēi )没(méi )奕(yì )于(yú )、东(dōng )胡(hú )金(jīn )熙(xī )连(lián )兵(bīng )来(lái )袭(xí ),相(xiàng )遇(yù )于(yú )渴(kě )浑(hún )川(chuān ),大(dà )战(zhàn )败(bài )之(zhī ),斩(zhǎn )级(jí )三(sān )千(qiān ),获(huò )马(mǎ )五(wǔ )千(qiān )匹(pǐ )。没(méi )奕(yì )于(yú )及(jí )熙(xī )奔(bēn )还(hái ),三(sān )部(bù )震(zhèn )惧(jù ),率(lǜ )众(zhòng )迎(yíng )降(jiàng )。署(shǔ )密(mì )贵(guì )建(jiàn )义(yì )将(jiāng )军(jūn )、六(liù )泉(quán )侯(hóu ),裕(yù )苟(gǒu )建(jiàn )忠(zhōng )将(jiāng )军(jūn )、兰(lán )泉(quán )侯(hóu ),提(tí )伦(lún )建(jiàn )节(jiē )将(jiāng )军(jūn )、鸣(míng )泉(quán )侯(hóu )。

国(guó )仁(rén )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )叱(chì )卢(lú )乌(wū )孤(gū )跋(bá )拥(yōng )众(zhòng )叛(pàn ),保(bǎo )牵(qiān )屯(tún )山(shān )。国(guó )仁(rén )率(lǜ )骑(qí )七(qī )千(qiān )讨(tǎo )之(zhī ),斩(zhǎn )其(qí )部(bù )将(jiāng )叱(chì )罗(luó )侯(hóu ),降(jiàng )者(zhě )千(qiān )余(yú )户(hù )。跋(bá )大(dà )惧(jù ),遂(suí )降(jiàng ),复(fù )其(qí )官(guān )位(wèi )。因(yīn )讨(tǎo )鲜(xiān )卑(bēi )越(yuè )质(zhì )叱(chì )黎(lí )于(yú )平(píng )襄(xiāng ),大(dà )破(pò )之(zhī ),获(huò )其(qí )子(zǐ )诘(jié )归(guī )、弟(dì )子(zǐ )复(fù )半(bàn )及(jí )部(bù )落(luò )五(wǔ )千(qiān )余(yú )人(rén )而(ér )还(hái )。

太(tài )元(yuán )十(shí )三(sān )年(nián ),国(guó )仁(rén )死(sǐ ),在(zài )位(wèi )四(sì )年(nián ),伪(wěi )谥(shì )宣(xuān )烈(liè )王(wáng ),庙(miào )号(hào )烈(liè )祖(zǔ )。

乾(qián )归(guī ),国(guó )仁(rén )弟(dì )也(yě )。雄(xióng )武(wǔ )英(yīng )杰(jié ),沈(shěn )雅(yǎ )有(yǒu )度(dù )量(liàng )。国(guó )仁(rén )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),其(qí )群(qún )臣(chén )咸(xián )以(yǐ )国(guó )仁(rén )子(zǐ )公(gōng )府(fǔ )冲(chōng )幼(yòu ),宜(yí )立(lì )长(zhǎng )君(jūn ),乃(nǎi )推(tuī )乾(qián )归(guī )为(wéi )大(dà )都(dōu )督(dū )、大(dà )将(jiāng )军(jūn )、大(dà )单(dān )于(yú )、河(hé )南(nán )王(wáng ),赦(shè )其(qí )境(jìng )内(nèi ),改(gǎi )元(yuán )曰(yuē )太(tài )初(chū )。立(lì )其(qí )妻(qī )边(biān )氏(shì )为(wéi )王(wáng )后(hòu ),以(yǐ )出(chū )连(lián )乞(qǐ )都(dōu )为(wéi )丞(chéng )相(xiàng ),镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )、南(nán )梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )悌(tì )眷(juàn )为(wéi )御(yù )史(shǐ )大(dà )夫(fū ),自(zì )余(yú )封(fēng )拜(bài )各(gè )有(yǒu )差(chà )。遂(suí )迁(qiān )于(yú )金(jīn )城(chéng )。

太(tài )元(yuán )十(shí )四(sì )年(nián ),苻(fú )登(dēng )遣(qiǎn )使(shǐ )署(shǔ )乾(qián )归(guī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、大(dà )单(dān )于(yú )、金(jīn )城(chéng )王(wáng )。南(nán )羌(qiāng )独(dú )如(rú )率(lǜ )众(zhòng )七(qī )千(qiān )降(jiàng )之(zhī )。休(xiū )官(guān )阿(ā )敦(dūn )、侯(hóu )年(nián )二(èr )部(bù )各(gè )拥(yōng )五(wǔ )千(qiān )余(yú )落(luò ),据(jù )牵(qiān )屯(tún )山(shān ),为(wéi )其(qí )边(biān )害(hài )。乾(qián )归(guī )讨(tǎo )破(pò )之(zhī ),悉(xī )降(jiàng )其(qí )众(zhòng ),于(yú )是(shì )声(shēng )振(zhèn )边(biān )服(fú )。吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )大(dà )人(rén )视(shì )连(lián )遣(qiǎn )使(shǐ )贡(gòng )方(fāng )物(wù )。鲜(xiān )卑(bēi )豆(dòu )留(liú )奇(qí )、叱(chì )豆(dòu )浑(hún )及(jí )南(nán )丘(qiū )鹿(lù )结(jié )并(bìng )休(xiū )官(guān )曷(hé )呼(hū )奴(nú )、卢(lú )水(shuǐ )尉(wèi )地(dì )跋(bá )并(bìng )率(lǜ )众(zhòng )降(jiàng )于(yú )乾(qián )归(guī ),皆(jiē )署(shǔ )其(qí )官(guān )爵(jué )。陇(lǒng )西(xī )太(tài )守(shǒu )越(yuè )质(zhì )诘(jié )归(guī )以(yǐ )平(píng )襄(xiāng )叛(pàn ),自(zì )称(chēng )建(jiàn )国(guó )将(jiāng )军(jūn )、右(yòu )贤(xián )王(wáng )。干(gàn )归(guī )击(jī )败(bài )之(zhī ),诘(jié )归(guī )东(dōng )奔(bēn )陇(lǒng )山(shān )。既(jì )而(ér )拥(yōng )众(zhòng )来(lái )降(jiàng ),乾(qián )归(guī )妻(qī )以(yǐ )宗(zōng )女(nǚ ),署(shǔ )立(lì )义(yì )将(jiāng )军(jūn )。

苻(fú )登(dēng )将(jiāng )没(méi )奕(yì )于(yú )遣(qiǎn )使(shǐ )结(jié )好(hǎo ),以(yǐ )二(èr )子(zǐ )为(wéi )质(zhì ),请(qǐng )讨(tǎo )鲜(xiān )卑(bēi )大(dà )兜(dōu )国(guó )。乾(qián )归(guī )乃(nǎi )与(yǔ )没(méi )奕(yì )于(yú )攻(gōng )大(dà )兜(dōu )于(yú )安(ān )阳(yáng )城(chéng ),大(dà )兜(dōu )退(tuì )固(gù )鸣(míng )蝉(chán )堡(bǎo ),乾(qián )归(guī )攻(gōng )陷(xiàn )之(zhī ),遂(suí )还(hái )金(jīn )城(chéng )。为(wéi )吕(lǚ )光(guāng )弟(dì )宝(bǎo )所(suǒ )攻(gōng ),败(bài )于(yú )鸣(míng )雀(què )峡(xiá ),退(tuì )屯(tún )青(qīng )岸(àn )。宝(bǎo )进(jìn )追(zhuī )乾(qián )归(guī ),乾(qián )归(guī )使(shǐ )其(qí )将(jiāng )彭(péng )奚(xī )念(niàn )断(duàn )其(qí )归(guī )路(lù ),躬(gōng )贯(guàn )甲(jiǎ )胄(zhòu ),连(lián )战(zhàn )败(bài )之(zhī ),宝(bǎo )及(jí )将(jiāng )士(shì )投(tóu )河(hé )死(sǐ )者(zhě )万(wàn )余(yú )人(rén )。

苻(fú )登(dēng )遣(qiǎn )使(shǐ )署(shǔ )乾(qián )归(guī )假(jiǎ )黄(huáng )钺(yuè )、大(dà )都(dōu )督(dū )陇(lǒng )右(yòu )河(hé )西(xī )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )、大(dà )将(jiāng )军(jūn )、河(hé )南(nán )王(wáng ),领(lǐng )秦(qín )、梁(liáng )、益(yì )、凉(liáng )、沙(shā )五(wǔ )州(zhōu )牧(mù ),加(jiā )九(jiǔ )锡(xī )之(zhī )礼(lǐ )。时(shí )登(dēng )为(wéi )姚(yáo )兴(xìng )所(suǒ )逼(bī ),遣(qiǎn )使(shǐ )请(qǐng )兵(bīng ),进(jìn )封(fēng )乾(qián )归(guī )梁(liáng )王(wáng ),命(mìng )置(zhì )官(guān )司(sī ),纳(nà )其(qí )妹(mèi )东(dōng )平(píng )长(zhǎng )公(gōng )主(zhǔ )为(wéi )梁(liáng )王(wáng )后(hòu )。乾(qián )归(guī )遣(qiǎn )其(qí )前(qián )将(jiāng )军(jūn )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )、冠(guàn )军(jūn )翟(zhái )瑥(wēn )率(lǜ )骑(qí )二(èr )万(wàn )救(jiù )之(zhī )。会(huì )登(dēng )为(wéi )兴(xìng )所(suǒ )杀(shā ),乃(nǎi )还(hái )师(shī )。

氐(dī )王(wáng )杨(yáng )定(dìng )率(lǜ )步(bù )骑(qí )四(sì )万(wàn )伐(fá )之(zhī )。乾(qián )归(guī )谓(wèi )诸(zhū )将(jiāng )曰(yuē ):“杨(yáng )定(dìng )以(yǐ )勇(yǒng )虐(nuè )聚(jù )众(zhòng ),穷(qióng )兵(bīng )逞(chěng )欲(yù )。兵(bīng )犹(yóu )火(huǒ )也(yě ),不(bú )戢(jí ),将(jiāng )自(zì )焚(fén )。定(dìng )之(zhī )此(cǐ )役(yì ),殆(dài )天(tiān )以(yǐ )之(zhī )资(zī )我(wǒ )也(yě )。”于(yú )是(shì )遣(qiǎn )其(qí )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )乞(qǐ )伏(fú )轲(kē )殚(dān )、秦(qín )州(zhōu )牧(mù )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )、立(lì )义(yì )将(jiāng )军(jūn )诘(jié )归(guī )距(jù )之(zhī )。定(dìng )败(bài )益(yì )州(zhōu )于(yú )平(píng )川(chuān ),轲(kē )殚(dān )、诘(jié )归(guī )引(yǐn )众(zhòng )而(ér )退(tuì )。翟(zhái )瑥(wēn )奋(fèn )剑(jiàn )谏(jiàn )曰(yuē ):“吾(wú )王(wáng )以(yǐ )神(shén )武(wǔ )之(zhī )姿(zī ),开(kāi )基(jī )陇(lǒng )右(yòu ),东(dōng )征(zhēng )西(xī )讨(tǎo ),靡(mí )不(bú )席(xí )卷(juàn ),威(wēi )震(zhèn )秦(qín )、梁(liáng ),声(shēng )光(guāng )巴(bā )、汉(hàn )。将(jiāng )军(jūn )以(yǐ )维(wéi )城(chéng )之(zhī )重(zhòng ),受(shòu )阃(kǔn )外(wài )之(zhī )寄(jì ),宜(yí )宣(xuān )力(lì )致(zhì )命(mìng ),辅(fǔ )宁(níng )家(jiā )国(guó )。秦(qín )州(zhōu )虽(suī )败(bài ),二(èr )军(jūn )犹(yóu )全(quán ),奈(nài )何(hé )不(bú )思(sī )直(zhí )救(jiù ),便(biàn )逆(nì )奔(bēn )败(bài ),何(hé )面(miàn )目(mù )以(yǐ )见(jiàn )王(wáng )乎(hū )!昔(xī )项(xiàng )羽(yǔ )斩(zhǎn )庆(qìng )子(zǐ )以(yǐ )宁(níng )楚(chǔ ),胡(hú )建(jiàn )戮(lù )监(jiān )军(jūn )以(yǐ )成(chéng )功(gōng ),将(jiāng )军(jūn )之(zhī )所(suǒ )闻(wén )也(yě )。瑥(wēn )诚(chéng )才(cái )非(fēi )古(gǔ )人(rén ),敢(gǎn )忘(wàng )项(xiàng )氏(shì )之(zhī )义(yì )乎(hū )!”轲(kē )殚(dān )曰(yuē ):“向(xiàng )所(suǒ )以(yǐ )未(wèi )赴(fù )秦(qín )州(zhōu )者(zhě ),未(wèi )知(zhī )众(zhòng )心(xīn )何(hé )如(rú )耳(ěr )。败(bài )不(bú )相(xiàng )救(jiù ),军(jūn )罚(fá )所(suǒ )先(xiān ),敢(gǎn )自(zì )宁(níng )乎(hū )!”乃(nǎi )率(lǜ )骑(qí )赴(fù )之(zhī )。益(yì )州(zhōu )、诘(jié )归(guī )亦(yì )勒(lè )众(zhòng )而(ér )进(jìn ),大(dà )败(bài )定(dìng ),斩(zhǎn )定(dìng )及(jí )首(shǒu )虏(lǔ )万(wàn )七(qī )千(qiān )级(jí )。于(yú )是(shì )尽(jìn )有(yǒu )陇(lǒng )西(xī )、巴(bā )西(xī )之(zhī )地(dì )。

太(tài )元(yuán )十(shí )七(qī )年(nián ),赦(shè )其(qí )境(jìng )内(nèi )殊(shū )死(sǐ )以(yǐ )下(xià ),署(shǔ )其(qí )长(zhǎng )子(zǐ )炽(chì )磐(pán )领(lǐng )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),左(zuǒ )长(zhǎng )史(shǐ )边(biān )芮(ruì )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),右(yòu )长(zhǎng )史(shǐ )秘(mì )宜(yí )为(wéi )右(yòu )仆(pú )射(shè ),翟(zhái )瑥(wēn )为(wéi )吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū ),翟(zhái )勍(qíng )为(wéi )主(zhǔ )客(kè )尚(shàng )书(shū ),杜(dù )宣(xuān )为(wéi )兵(bīng )部(bù )尚(shàng )书(shū ),王(wáng )松(sōng )寿(shòu )为(wéi )民(mín )部(bù )尚(shàng )书(shū ),樊(fán )谦(qiān )为(wéi )三(sān )公(gōng )尚(shàng )书(shū ),方(fāng )弘(hóng )、麹(qū )景(jǐng )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),自(zì )余(yú )拜(bài )授(shòu )一(yī )如(rú )魏(wèi )武(wǔ )、晋(jìn )文(wén )故(gù )事(shì )。犹(yóu )称(chēng )大(dà )单(dān )于(yú )、大(dà )将(jiāng )军(jūn )。

杨(yáng )定(dìng )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),天(tiān )水(shuǐ )姜(jiāng )乳(rǔ )袭(xí )据(jù )上(shàng )邽(guī )。至(zhì )是(shì ),遣(qiǎn )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )讨(tǎo )之(zhī )。边(biān )芮(ruì )、王(wáng )松(sōng )寿(shòu )言(yán )于(yú )乾(qián )归(guī )曰(yuē ):“益(yì )州(zhōu )以(yǐ )懿(yì )弟(dì )之(zhī )亲(qīn ),屡(lǚ )有(yǒu )战(zhàn )功(gōng ),狃(niǔ )于(yú )累(lèi )胜(shèng ),常(cháng )有(yǒu )骄(jiāo )色(sè )。若(ruò )其(qí )遇(yù )寇(kòu ),必(bì )将(jiāng )易(yì )之(zhī )。且(qiě )未(wèi )宜(yí )专(zhuān )任(rèn ),示(shì )有(yǒu )所(suǒ )先(xiān )。”乾(qián )归(guī )曰(yuē ):“益(yì )州(zhōu )骁(xiāo )勇(yǒng ),善(shàn )御(yù )众(zhòng ),诸(zhū )将(jiāng )莫(mò )有(yǒu )及(jí )之(zhī )者(zhě ),但(dàn )恐(kǒng )其(qí )专(zhuān )擅(shàn )耳(ěr )。若(ruò )以(yǐ )重(zhòng )佐(zuǒ )辅(fǔ )之(zhī ),当(dāng )无(wú )虑(lǜ )也(yě )。”于(yú )是(shì )以(yǐ )平(píng )北(běi )韦(wéi )虔(qián )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )务(wù )和(hé )为(wéi )司(sī )马(mǎ )。至(zhì )大(dà )寒(hán )岭(lǐng ),益(yì )州(zhōu )恃(shì )胜(shèng )自(zì )矜(jīn ),不(bú )为(wéi )部(bù )阵(zhèn ),命(mìng )将(jiāng )士(shì )解(jiě )甲(jiǎ )游(yóu )畋(tián )纵(zòng )饮(yǐn ),令(lìng )曰(yuē ):“敢(gǎn )言(yán )军(jūn )事(shì )者(zhě )斩(zhǎn )!”虔(qián )等(děng )谏(jiàn )曰(yuē ):“王(wáng )以(yǐ )将(jiāng )军(jūn )亲(qīn )重(zhòng ),故(gù )委(wěi )以(yǐ )专(zhuān )征(zhēng )之(zhī )任(rèn ),庶(shù )能(néng )摧(cuī )彼(bǐ )凶(xiōng )丑(chǒu ),以(yǐ )副(fù )具(jù )瞻(zhān )。贼(zéi )已(yǐ )垂(chuí )逼(bī ),奈(nài )何(hé )解(jiě )甲(jiǎ )自(zì )宽(kuān ),宴(yàn )安(ān )耽(dān )毒(dú ),窃(qiè )为(wéi )将(jiāng )军(jūn )危(wēi )之(zhī )。”益(yì )州(zhōu )曰(yuē ):“乳(rǔ )以(yǐ )乌(wū )合(hé )之(zhī )众(zhòng ),闻(wén )吾(wú )至(zhì ),理(lǐ )应(yīng )远(yuǎn )窜(cuàn )。今(jīn )乃(nǎi )与(yǔ )吾(wú )决(jué )战(zhàn )者(zhě ),斯(sī )成(chéng )擒(qín )也(yě )。吾(wú )自(zì )揣(chuāi )之(zhī )有(yǒu )方(fāng ),卿(qīng )等(děng )不(bú )足(zú )虑(lǜ )也(yě )。”乳(rǔ )率(lǜ )众(zhòng )距(jù )战(zhàn ),益(yì )州(zhōu )果(guǒ )败(bài )。乾(qián )归(guī )曰(yuē ):“孤(gū )违(wéi )蹇(jiǎn )叔(shū ),以(yǐ )至(zhì )于(yú )此(cǐ )。将(jiāng )士(shì )何(hé )为(wéi ),孤(gū )之(zhī )罪(zuì )也(yě )。”皆(jiē )赦(shè )之(zhī )。

索(suǒ )虏(lǔ )秃(tū )发(fā )如(rú )苟(gǒu ),率(lǜ )户(hù )二(èr )万(wàn )降(jiàng )之(zhī ),乾(qián )归(guī )妻(qī )以(yǐ )宗(zōng )女(nǚ )。

吕(lǚ )光(guāng )率(lǜ )众(zhòng )十(shí )万(wàn )将(jiāng )伐(fá )乾(qián )归(guī ),左(zuǒ )辅(fǔ )密(mì )贵(guì )周(zhōu )、左(zuǒ )卫(wèi )莫(mò )者(zhě )羖(gǔ )羝(dī )言(yán )于(yú )乾(qián )归(guī )曰(yuē ):“光(guāng )旦(dàn )夕(xī )将(jiāng )至(zhì )。陛(bì )下(xià )以(yǐ )命(mìng )世(shì )雄(xióng )姿(zī ),开(kāi )业(yè )洮(táo )罕(hǎn ),克(kè )翦(jiǎn )群(qún )光(guāng ),威(wēi )振(zhèn )遐(xiá )迩(ěr ),将(jiāng )鼓(gǔ )淳(chún )风(fēng )于(yú )东(dōng )夏(xià ),建(jiàn )八(bā )百(bǎi )之(zhī )鸿(hóng )庆(qìng )。不(bú )忍(rěn )小(xiǎo )下(xià )屈(qū ),与(yǔ )奸(jiān )竖(shù )兢(jīng )于(yú )一(yī )时(shí ),若(ruò )机(jī )事(shì )不(bú )捷(jié ),非(fēi )国(guó )家(jiā )利(lì )也(yě )。宜(yí )遣(qiǎn )爱(ài )子(zǐ )以(yǐ )退(tuì )之(zhī )。”乾(qián )归(guī )乃(nǎi )称(chēng )籓(bān )于(yú )光(guāng ),遣(qiǎn )子(zǐ )敕(chì )勃(bó )为(wéi )质(zhì )。既(jì )而(ér )悔(huǐ )之(zhī ),遂(suí )诛(zhū )周(zhōu )等(děng )。

乞(qǐ )伏(fú )轲(kē )殚(dān )与(yǔ )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )不(bú )平(píng ),奔(bēn )于(yú )吕(lǚ )光(guāng )。光(guāng )又(yòu )伐(fá )之(zhī ),咸(xián )劝(quàn )其(qí )东(dōng )奔(bēn )成(chéng )纪(jì ),乾(qián )归(guī )不(bú )从(cóng ),谓(wèi )诸(zhū )将(jiāng )曰(yuē ):“昔(xī )曹(cáo )孟(mèng )德(dé )败(bài )袁(yuán )本(běn )初(chū )于(yú )官(guān )渡(dù ),陆(lù )伯(bó )言(yán )摧(cuī )刘(liú )玄(xuán )德(dé )于(yú )白(bái )帝(dì ),皆(jiē )以(yǐ )权(quán )略(luè )取(qǔ )之(zhī ),岂(qǐ )在(zài )众(zhòng )乎(hū )!光(guāng )虽(suī )举(jǔ )全(quán )州(zhōu )之(zhī )军(jūn ),而(ér )无(wú )经(jīng )远(yuǎn )之(zhī )算(suàn ),不(bú )足(zú )惮(dàn )也(yě )。且(qiě )其(qí )精(jīng )卒(zú )尽(jìn )在(zài )吕(lǚ )延(yán ),延(yán )虽(suī )勇(yǒng )而(ér )愚(yú ),易(yì )以(yǐ )奇(qí )策(cè )制(zhì )之(zhī )。延(yán )军(jūn )若(ruò )败(bài ),光(guāng )亦(yì )遁(dùn )还(hái ),乘(chéng )胜(shèng )追(zhuī )奔(bēn ),可(kě )以(yǐ )得(dé )志(zhì )。”众(zhòng )咸(xián )曰(yuē ):“非(fēi )所(suǒ )及(jí )也(yě )。”隆(lóng )安(ān )元(yuán )年(nián ),光(guāng )遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )纂(zuǎn )伐(fá )乾(qián )归(guī ),使(shǐ )吕(lǚ )延(yán )为(wéi )前(qián )锋(fēng )。乾(qián )归(guī )泣(qì )谓(wèi )众(zhòng )曰(yuē ):“今(jīn )事(shì )势(shì )穷(qióng )踧(dí ),逃(táo )命(mìng )无(wú )所(suǒ ),死(sǐ )中(zhōng )求(qiú )生(shēng ),正(zhèng )在(zài )今(jīn )日(rì )。凉(liáng )军(jūn )虽(suī )四(sì )面(miàn )而(ér )至(zhì ),然(rán )相(xiàng )去(qù )辽(liáo )远(yuǎn ),山(shān )河(hé )既(jì )阻(zǔ ),力(lì )不(bú )周(zhōu )接(jiē ),败(bài )其(qí )一(yī )军(jūn )而(ér )众(zhòng )军(jūn )自(zì )退(tuì )。”乃(nǎi )纵(zòng )反(fǎn )间(jiān ),称(chēng )秦(qín )王(wáng )乾(qián )归(guī )众(zhòng )溃(kuì ),东(dōng )奔(bēn )成(chéng )纪(jì )。延(yán )信(xìn )之(zhī ),引(yǐn )师(shī )轻(qīng )进(jìn ),果(guǒ )为(wéi )乾(qián )归(guī )所(suǒ )败(bài ),遂(suí )斩(zhǎn )之(zhī )。

秃(tū )发(fā )乌(wū )孤(gū )遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái )结(jié )和(hé )亲(qīn )。使(shǐ )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )攻(gōng )克(kè )支(zhī )阳(yáng )、鹯(zhān )武(wǔ )、允(yǔn )吾(wú )三(sān )城(chéng ),俘(fú )获(huò )万(wàn )余(yú )人(rén )而(ér )还(hái )。又(yòu )遣(qiǎn )益(yì )州(zhōu )与(yǔ )武(wǔ )卫(wèi )慕(mù )容(róng )允(yǔn )、冠(guàn )军(jūn )翟(zhái )瑥(wēn )率(lǜ )骑(qí )二(èr )万(wàn )伐(fá )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )视(shì )罴(pí ),至(zhì )于(yú )度(dù )周(zhōu )川(chuān ),大(dà )破(pò )之(zhī )。视(shì )罴(pí )遁(dùn )保(bǎo )白(bái )兰(lán )山(shān ),遣(qiǎn )使(shǐ )谢(xiè )罪(zuì ),贡(gòng )其(qí )方(fāng )物(wù ),以(yǐ )子(zǐ )宕(dàng )岂(qǐ )为(wéi )质(zhì )。鲜(xiān )卑(bēi )叠(dié )掘(jué )河(hé )内(nèi )率(lǜ )尸(shī )五(wǔ )千(qiān ),自(zì )魏(wèi )降(jiàng )乾(qián )归(guī )。

乾(qián )归(guī )所(suǒ )居(jū )南(nán )景(jǐng )门(mén )崩(bēng ),恶(è )之(zhī ),遂(suí )迁(qiān )于(yú )苑(yuàn )川(chuān )。姚(yáo )兴(xìng )将(jiāng )姚(yáo )硕(shuò )德(dé )率(lǜ )众(zhòng )五(wǔ )万(wàn )伐(fá )之(zhī ),入(rù )自(zì )南(nán )安(ān )峡(xiá )。乾(qián )归(guī )次(cì )于(yú )陇(lǒng )西(xī )以(yǐ )距(jù )硕(shuò )德(dé )。兴(xìng )潜(qián )师(shī )继(jì )发(fā )。乾(qián )归(guī )闻(wén )兴(xìng )将(jiāng )到(dào ),谓(wèi )诸(zhū )将(jiāng )曰(yuē ):“吾(wú )自(zì )开(kāi )建(jiàn )以(yǐ )来(lái ),屡(lǚ )摧(cuī )勍(qíng )敌(dí ),乘(chéng )机(jī )籍(jí )算(suàn ),举(jǔ )无(wú )遗(yí )策(cè )。今(jīn )姚(yáo )兴(xìng )尽(jìn )中(zhōng )国(guó )之(zhī )师(shī ),军(jūn )势(shì )甚(shèn )盛(shèng )。山(shān )川(chuān )阻(zǔ )狭(xiá ),无(wú )从(cóng )骑(qí )之(zhī )地(dì ),宜(yí )引(yǐn )师(shī )平(píng )川(chuān ),伺(sì )其(qí )怠(dài )而(ér )击(jī )之(zhī )。存(cún )亡(wáng )之(zhī )机(jī ),在(zài )斯(sī )一(yī )举(jǔ ),卿(qīng )等(děng )戮(lù )力(lì )勉(miǎn )之(zhī )。若(ruò )枭(xiāo )翦(jiǎn )姚(yáo )兴(xìng ),关(guān )中(zhōng )之(zhī )地(dì )尽(jìn )吾(wú )有(yǒu )也(yě )。”于(yú )是(shì )遣(qiǎn )其(qí )卫(wèi )军(jūn )慕(mù )容(róng )允(yǔn )率(lǜ )中(zhōng )军(jūn )二(èr )万(wàn )迁(qiān )于(yú )柏(bǎi )阳(yáng ),镇(zhèn )军(jūn )罗(luó )敦(dūn )将(jiāng )外(wài )军(jūn )四(sì )万(wàn )迁(qiān )于(yú )侯(hóu )辰(chén )谷(gǔ ),乾(qián )归(guī )自(zì )率(lǜ )轻(qīng )骑(qí )数(shù )千(qiān )候(hòu )兴(xìng )军(jūn )势(shì )。俄(é )而(ér )大(dà )风(fēng )昏(hūn )雾(wù ),遂(suí )与(yǔ )中(zhōng )军(jūn )相(xiàng )失(shī ),为(wéi )兴(xìng )追(zhuī )骑(qí )所(suǒ )逼(bī ),入(rù )于(yú )外(wài )军(jūn )。旦(dàn )而(ér )交(jiāo )战(zhàn ),为(wéi )兴(xìng )所(suǒ )败(bài )。乾(qián )归(guī )遁(dùn )还(hái )苑(yuàn )川(chuān ),遂(suí )走(zǒu )金(jīn )城(chéng ),谓(wèi )诸(zhū )豪(háo )帅(shuài )曰(yuē ):“吾(wú )才(cái )非(fēi )命(mìng )世(shì ),谬(miù )为(wéi )诸(zhū )君(jūn )所(suǒ )推(tuī ),心(xīn )存(cún )拨(bō )乱(luàn ),而(ér )德(dé )非(fēi )时(shí )雄(xióng ),叨(dāo )窃(qiè )名(míng )器(qì ),年(nián )逾(yú )一(yī )纪(jì ),负(fù )乘(chéng )致(zhì )寇(kòu ),倾(qīng )丧(sàng )若(ruò )斯(sī )!今(jīn )人(rén )众(zhòng )已(yǐ )散(sàn ),势(shì )不(bú )得(dé )安(ān ),吾(wú )欲(yù )西(xī )保(bǎo )允(yǔn )吾(wú ),以(yǐ )避(bì )其(qí )锋(fēng )。若(ruò )方(fāng )轨(guǐ )西(xī )迈(mài ),理(lǐ )难(nán )俱(jù )济(jì ),卿(qīng )等(děng )宜(yí )安(ān )土(tǔ )降(jiàng )秦(qín ),保(bǎo )全(quán )妻(qī )子(zǐ )。”群(qún )下(xià )咸(xián )曰(yuē ):“昔(xī )古(gǔ )公(gōng )杖(zhàng )策(cè ),豳(bīn )人(rén )归(guī )怀(huái );玄(xuán )德(dé )南(nán )奔(bēn ),荆(jīng )、楚(chǔ )襁(qiǎng )负(fù )。分(fèn )岐(qí )之(zhī )感(gǎn ),古(gǔ )人(rén )所(suǒ )悲(bēi ),况(kuàng )臣(chén )等(děng )义(yì )深(shēn )父(fù )子(zǐ ),而(ér )有(yǒu )心(xīn )离(lí )背(bèi )!请(qǐng )死(sǐ )生(shēng )与(yǔ )陛(bì )下(xià )俱(jù )。”乾(qián )归(guī )曰(yuē ):“自(zì )古(gǔ )无(wú )不(bú )亡(wáng )之(zhī )国(guó ),废(fèi )兴(xìng )命(mìng )也(yě )。苟(gǒu )天(tiān )未(wèi )亡(wáng )我(wǒ ),冀(jì )兴(xìng )复(fù )有(yǒu )期(qī )。德(dé )之(zhī )不(bú )建(jiàn ),何(hé )为(wéi )俱(jù )死(sǐ )!公(gōng )等(děng )自(zì )爱(ài ),吾(wú )将(jiāng )寄(jì )食(shí )以(yǐ )终(zhōng )余(yú )年(nián )。”于(yú )是(shì )大(dà )哭(kū )而(ér )别(bié ),乃(nǎi )率(lǜ )骑(qí )数(shù )百(bǎi )驰(chí )至(zhì )允(yǔn )吾(wú ),秃(tū )发(fā )利(lì )鹿(lù )孤(gū )遣(qiǎn )弟(dì )傉(nù )檀(tán )迎(yíng )乾(qián )归(guī ),处(chù )之(zhī )于(yú )晋(jìn )兴(xìng )。

南(nán )羌(qiāng )梁(liáng )戈(gē )等(děng )遣(qiǎn )使(shǐ )招(zhāo )之(zhī )。乾(qián )归(guī )将(jiāng )叛(pàn ),谋(móu )泄(xiè ),利(lì )鹿(lù )孤(gū )遣(qiǎn )弟(dì )吐(tǔ )雷(léi )屯(tún )于(yú )扪(mén )天(tiān )岭(lǐng )。乾(qián )归(guī )惧(jù )为(wéi )利(lì )鹿(lù )孤(gū )所(suǒ )害(hài ),谓(wèi )其(qí )子(zǐ )炽(chì )磐(pán )曰(yuē ):“吾(wú )不(bú )能(néng )负(fù )荷(hé )大(dà )业(yè ),致(zhì )兹(zī )颠(diān )覆(fù )。以(yǐ )利(lì )鹿(lù )孤(gū )义(yì )兼(jiān )姻(yīn )好(hǎo ),冀(jì )存(cún )脣(chún )齿(chǐ )之(zhī )援(yuán ),方(fāng )乃(nǎi )忘(wàng )义(yì )背(bèi )亲(qīn ),谋(móu )人(rén )父(fù )子(zǐ ),忌(jì )吾(wú )威(wēi )名(míng ),势(shì )不(bú )全(quán )立(lì )。姚(yáo )兴(xìng )方(fāng )盛(shèng ),吾(wú )将(jiāng )归(guī )之(zhī )。若(ruò )其(qí )俱(jù )去(qù ),必(bì )为(wéi )追(zhuī )骑(qí )所(suǒ )及(jí )。今(jīn )送(sòng )汝(rǔ )兄(xiōng )弟(dì )及(jí )汝(rǔ )母(mǔ )为(wéi )质(zhì ),彼(bǐ )必(bì )不(bú )疑(yí )。吾(wú )既(jì )在(zài )秦(qín ),终(zhōng )不(bú )害(hài )汝(rǔ )。”于(yú )是(shì )送(sòng )炽(chì )磐(pán )兄(xiōng )弟(dì )于(yú )西(xī )平(píng ),乾(qián )归(guī )遂(suí )奔(bēn )长(zhǎng )安(ān )。姚(yáo )兴(xìng )见(jiàn )而(ér )大(dà )悦(yuè ),署(shǔ )乾(qián )归(guī )持(chí )节(jiē )、都(dōu )督(dū )河(hé )南(nán )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、镇(zhèn )远(yuǎn )将(jiāng )军(jūn )、河(hé )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、归(guī )义(yì )侯(hóu ),遣(qiǎn )乾(qián )归(guī )还(hái )镇(zhèn )苑(yuàn )川(chuān ),尽(jìn )以(yǐ )部(bù )众(zhòng )配(pèi )之(zhī )。乾(qián )归(guī )既(jì )至(zhì )苑(yuàn )川(chuān ),以(yǐ )边(biān )芮(ruì )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ ),王(wáng )松(sōng )寿(shòu )为(wéi )司(sī )马(mǎ ),公(gōng )卿(qīng )大(dà )将(jiāng )已(yǐ )下(xià )悉(xī )降(jiàng )号(hào )为(wéi )偏(piān )裨(bì )。

元(yuán )兴(xìng )元(yuán )年(nián ),炽(chì )磐(pán )自(zì )西(xī )平(píng )奔(bēn )长(zhǎng )安(ān ),姚(yáo )兴(xìng )以(yǐ )为(wéi )振(zhèn )忠(zhōng )将(jiāng )军(jūn )、兴(xìng )晋(jìn )太(tài )守(shǒu )。寻(xún )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )加(jiā )乾(qián )归(guī )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、左(zuǒ )贤(xián )王(wáng )。遣(qiǎn )随(suí )兴(xìng )将(jiāng )齐(qí )难(nán )迎(yíng )吕(lǚ )隆(lóng )于(yú )河(hé )西(xī ),讨(tǎo )叛(pàn )羌(qiāng )党(dǎng )龙(lóng )头(tóu )于(yú )滋(zī )川(chuān ),攻(gōng )杨(yáng )盛(shèng )将(jiāng )苻(fú )帛(bó )于(yú )皮(pí )氏(shì )堡(bǎo ),并(bìng )克(kè )之(zhī )。又(yòu )破(pò )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )将(jiāng )大(dà )孩(hái ),俘(fú )获(huò )万(wàn )余(yú )人(rén )而(ér )还(hái )。寻(xún )复(fù )率(lǜ )众(zhòng )攻(gōng )杨(yáng )盛(shèng )将(jiāng )杨(yáng )玉(yù )于(yú )西(xī )阳(yáng )堡(bǎo ),克(kè )之(zhī )。既(jì )而(ér )苑(yuàn )川(chuān )地(dì )震(zhèn )裂(liè )生(shēng )毛(máo ),狐(hú )雉(zhì )入(rù )于(yú )寝(qǐn )内(nèi ),乾(qián )归(guī )甚(shèn )恶(è )之(zhī )。姚(yáo )兴(xìng )虑(lǜ )乾(qián )归(guī )终(zhōng )为(wéi )西(xī )州(zhōu )之(zhī )患(huàn ),因(yīn )其(qí )朝(cháo )也(yě ),兴(xìng )留(liú )为(wéi )主(zhǔ )客(kè )尚(shàng )书(shū ),以(yǐ )炽(chì )磐(pán )为(wéi )建(jiàn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )、行(háng )西(xī )夷(yí )校(xiào )尉(wèi ),监(jiān )抚(fǔ )其(qí )众(zhòng )。

炽(chì )磐(pán )以(yǐ )长(zhǎng )安(ān )兵(bīng )乱(luàn )将(jiāng )始(shǐ ),乃(nǎi )招(zhāo )结(jié )诸(zhū )部(bù )二(èr )万(wàn )七(qī )千(qiān ),筑(zhù )城(chéng )于(yú )嵻(kāng )良(liáng )山(shān )以(yǐ )据(jù )之(zhī )。炽(chì )磐(pán )攻(gōng )克(kè )枹(bāo )罕(hǎn ),遣(qiǎn )使(shǐ )告(gào )之(zhī ),乾(qián )归(guī )奔(bēn )还(hái )苑(yuàn )川(chuān )。鲜(xiān )卑(bēi )悦(yuè )大(dà )坚(jiān )有(yǒu )众(zhòng )五(wǔ )千(qiān ),自(zì )龙(lóng )马(mǎ )苑(yuàn )降(jiàng )乾(qián )归(guī )。乾(qián )归(guī )遂(suí )如(rú )枹(bāo )罕(hǎn ),留(liú )炽(chì )磐(pán )镇(zhèn )之(zhī )。乾(qián )归(guī )收(shōu )众(zhòng )三(sān )万(wàn ),迁(qiān )于(yú )度(dù )坚(jiān )山(shān )。群(qún )下(xià )劝(quàn )乾(qián )归(guī )称(chēng )王(wáng ),乾(qián )归(guī )以(yǐ )寡(guǎ )弱(ruò )弗(fú )许(xǔ )。固(gù )请(qǐng )曰(yuē ):“夫(fū )道(dào )应(yīng )符(fú )历(lì ),虽(suī )废(fèi )必(bì )兴(xìng );图(tú )箓(lù )所(suǒ )弃(qì ),虽(suī )成(chéng )必(bì )败(bài )。本(běn )初(chū )之(zhī )众(zhòng ),非(fēi )不(bú )多(duō )也(yě ),魏(wèi )武(wǔ )运(yùn )筹(chóu ),四(sì )州(zhōu )瓦(wǎ )解(jiě )。寻(xún )、邑(yì )之(zhī )兵(bīng ),非(fēi )不(bú )盛(shèng )也(yě ),世(shì )祖(zǔ )龙(lóng )申(shēn ),亡(wáng )新(xīn )鸟(niǎo )散(sàn )。固(gù )天(tiān )命(mìng )不(bú )可(kě )虚(xū )邀(yāo ),符(fú )箓(lù )不(bú )可(kě )妄(wàng )冀(jì )。姚(yáo )数(shù )将(jiāng )终(zhōng ),否(fǒu )极(jí )斯(sī )泰(tài ),乘(chéng )机(jī )抚(fǔ )运(yùn ),实(shí )系(xì )圣(shèng )人(rén )。今(jīn )见(jiàn )众(zhòng )三(sān )万(wàn ),足(zú )可(kě )以(yǐ )疆(jiāng )理(lǐ )秦(qín )、陇(lǒng ),清(qīng )荡(dàng )洮(táo )河(hé )。陛(bì )下(xià )应(yīng )运(yùn )再(zài )兴(xìng ),四(sì )海(hǎi )鹄(hú )望(wàng ),岂(qǐ )宜(yí )固(gù )守(shǒu )谦(qiān )冲(chōng ),不(bú )以(yǐ )社(shè )稷(jì )为(wéi )本(běn )!愿(yuàn )时(shí )即(jí )大(dà )位(wèi ),允(yǔn )副(fù )群(qún )心(xīn )。”乾(qián )归(guī )从(cóng )之(zhī )。义(yì )熙(xī )三(sān )年(nián ),僭(jiàn )称(chēng )秦(qín )王(wáng ),赦(shè )其(qí )境(jìng )内(nèi ),改(gǎi )元(yuán )更(gèng )始(shǐ ),置(zhì )百(bǎi )官(guān ),公(gōng )卿(qīng )已(yǐ )下(xià )皆(jiē )复(fù )本(běn )位(wèi )。

遣(qiǎn )炽(chì )磐(pán )讨(tǎo )谕(yù )薄(báo )地(dì )延(yán ),师(shī )次(cì )烦(fán )于(yú ),地(dì )延(yán )率(lǜ )众(zhòng )出(chū )降(jiàng ),署(shǔ )为(wéi )尚(shàng )书(shū ),徙(xǐ )其(qí )部(bù )落(luò )于(yú )苑(yuàn )川(chuān )。又(yòu )遣(qiǎn )陇(lǒng )西(xī )羌(qiāng )昌(chāng )何(hé )攻(gōng )克(kè )姚(yáo )兴(xìng )金(jīn )城(chéng )郡(jùn ),以(yǐ )其(qí )骁(xiāo )骑(qí )乞(qǐ )伏(fú )务(wù )和(hé )为(wéi )东(dōng )金(jīn )城(chéng )太(tài )守(shǒu )。乾(qián )归(guī )复(fù )都(dōu )苑(yuàn )川(chuān ),又(yòu )攻(gōng )克(kè )兴(xìng )略(luè )阳(yáng )、南(nán )安(ān )、陇(lǒng )西(xī )诸(zhū )郡(jùn ),徙(xǐ )二(èr )万(wàn )五(wǔ )千(qiān )户(hù )于(yú )苑(yuàn )川(chuān )、枹(bāo )罕(hǎn )。姚(yáo )兴(xìng )力(lì )未(wèi )能(néng )西(xī )讨(tǎo ),恐(kǒng )更(gèng )为(wéi )边(biān )害(hài ),遣(qiǎn )使(shǐ )署(shǔ )乾(qián )归(guī )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、都(dōu )督(dū )陇(lǒng )西(xī )岭(lǐng )北(běi )匈(xiōng )奴(nú )杂(zá )胡(hú )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、河(hé )州(zhōu )牧(mù )、大(dà )单(dān )于(yú )、河(hé )南(nán )王(wáng )。乾(qián )归(guī )方(fāng )图(tú )河(hé )右(yòu ),权(quán )宜(yí )受(shòu )之(zhī ),遂(suí )称(chēng )籓(bān )于(yú )兴(xìng )。

遣(qiǎn )炽(chì )磐(pán )与(yǔ )其(qí )次(cì )子(zǐ )中(zhōng )军(jūn )审(shěn )虔(qián )率(lǜ )步(bù )骑(qí )一(yī )万(wàn )伐(fá )秃(tū )发(fā )傉(nù )檀(tán ),师(shī )济(jì )河(hé ),败(bài )傉(nù )檀(tán )太(tài )子(zǐ )武(wǔ )台(tái )于(yú )岭(lǐng )南(nán ),获(huò )牛(niú )马(mǎ )十(shí )余(yú )万(wàn )而(ér )还(hái )。又(yòu )攻(gōng )克(kè )兴(xìng )别(bié )将(jiāng )姚(yáo )龙(lóng )于(yú )伯(bó )阳(yáng )堡(bǎo ),王(wáng )憬(jǐng )于(yú )永(yǒng )洛(luò )城(chéng ),徙(xǐ )四(sì )千(qiān )余(yú )户(hù )于(yú )苑(yuàn )川(chuān ),三(sān )千(qiān )余(yú )户(hù )于(yú )谭(tán )郊(jiāo )。乾(qián )归(guī )率(lǜ )步(bù )骑(qí )三(sān )万(wàn )征(zhēng )西(xī )羌(qiāng )彭(péng )利(lì )发(fā )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn ),师(shī )次(cì )于(yú )奴(nú )葵(kuí )谷(gǔ ),利(lì )发(fā )弃(qì )其(qí )部(bù )众(zhòng )南(nán )奔(bēn )。乾(qián )归(guī )遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )公(gōng )府(fǔ )追(zhuī )及(jí )于(yú )清(qīng )水(shuǐ ),斩(zhǎn )之(zhī )。乾(qián )归(guī )入(rù )枹(bāo )罕(hǎn ),收(shōu )羌(qiāng )户(hù )一(yī )万(wàn )三(sān )千(qiān )。因(yīn )率(lǜ )骑(qí )二(èr )万(wàn )讨(tǎo )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )支(zhī )统(tǒng )阿(ā )若(ruò )干(gàn )于(yú )赤(chì )水(shuǐ ),大(dà )破(pò )降(jiàng )之(zhī )。

乾(qián )归(guī )畋(tián )于(yú )五(wǔ )溪(xī ),有(yǒu )枭(xiāo )集(jí )于(yú )其(qí )手(shǒu ),甚(shèn )恶(è )之(zhī )。六(liù )年(nián ),为(wéi )兄(xiōng )子(zǐ )公(gōng )府(fǔ )所(suǒ )弑(shì ),并(bìng )其(qí )诸(zhū )子(zǐ )十(shí )余(yú )人(rén )。公(gōng )府(fǔ )奔(bēn )固(gù )大(dà )夏(xià ),炽(chì )磐(pán )与(yǔ )乾(qián )归(guī )弟(dì )广(guǎng )武(wǔ )智(zhì )达(dá )、扬(yáng )武(wǔ )木(mù )奕(yì )于(yú )讨(tǎo )之(zhī )。公(gōng )府(fǔ )走(zǒu ),达(dá )等(děng )追(zhuī )擒(qín )于(yú )嵻(kāng )良(liáng )南(nán )山(shān ),并(bìng )其(qí )四(sì )子(zǐ ),轘(huán )之(zhī )于(yú )谭(tán )郊(jiāo )。葬(zàng )乾(qián )归(guī )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn ),伪(wěi )谥(shì )武(wǔ )元(yuán )王(wáng ),在(zài )位(wèi )二(èr )十(shí )四(sì )年(nián )。

炽(chì )磐(pán ),乾(qián )归(guī )长(zhǎng )子(zǐ )也(yě )。性(xìng )勇(yǒng )果(guǒ )英(yīng )毅(yì ),临(lín )机(jī )能(néng )断(duàn ),权(quán )略(luè )过(guò )人(rén )。初(chū ),乾(qián )归(guī )为(wéi )姚(yáo )兴(xìng )所(suǒ )败(bài ),炽(chì )磐(pán )质(zhì )于(yú )秃(tū )发(fā )利(lì )鹿(lù )孤(gū )。后(hòu )自(zì )西(xī )平(píng )逃(táo )而(ér )降(jiàng )兴(xìng ),兴(xìng )以(yǐ )为(wéi )振(zhèn )忠(zhōng )将(jiāng )军(jūn )、兴(xìng )晋(jìn )太(tài )守(shǒu ),又(yòu )拜(bài )建(jiàn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )、行(háng )西(xī )夷(yí )校(xiào )尉(wèi ),留(liú )其(qí )众(zhòng )镇(zhèn )苑(yuàn )川(chuān )。及(jí )乾(qián )归(guī )返(fǎn )政(zhèng ),复(fù )立(lì )炽(chì )磐(pán )为(wéi )太(tài )子(zǐ ),领(lǐng )冠(guàn )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。后(hòu )乾(qián )归(guī )称(chēng )籓(bān )于(yú )姚(yáo )兴(xìng ),兴(xìng )遣(qiǎn )使(shǐ )署(shǔ )炽(chì )磐(pán )假(jiǎ )节(jiē )、镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、左(zuǒ )贤(xián )王(wáng )、平(píng )昌(chāng )公(gōng ),寻(xún )进(jìn )号(hào )抚(fǔ )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。

乾(qián )归(guī )死(sǐ ),义(yì )熙(xī )六(liù )年(nián ),炽(chì )磐(pán )袭(xí )伪(wěi )位(wèi ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )曰(yuē )永(yǒng )康(kāng )。署(shǔ )翟(zhái )勍(qíng )为(wéi )相(xiàng )国(guó ),麹(qū )景(jǐng )为(wéi )御(yù )史(shǐ )大(dà )夫(fū ),段(duàn )晖(huī )为(wéi )中(zhōng )尉(wèi ),弟(dì )延(yán )祚(zuò )为(wéi )禁(jìn )中(zhōng )录(lù )事(shì ),樊(fán )谦(qiān )为(wéi )司(sī )直(zhí )。罢(bà )尚(shàng )书(shū )令(lìng )、仆(pú )射(shè )、尚(shàng )书(shū )、六(liù )卿(qīng )、侍(shì )中(zhōng )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、黄(huáng )门(mén )郎(láng )官(guān ),置(zhì )中(zhōng )左(zuǒ )右(yòu )常(cháng )侍(shì )、侍(shì )郎(láng )各(gè )三(sān )人(rén )。

义(yì )熙(xī )九(jiǔ )年(nián ),遣(qiǎn )其(qí )龙(lóng )骧(xiāng )乞(qǐ )伏(fú )智(zhì )达(dá )、平(píng )东(dōng )王(wáng )松(sōng )寿(shòu )讨(tǎo )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )树(shù )洛(luò )干(gàn )于(yú )浇(jiāo )河(hé ),大(dà )破(pò )之(zhī ),获(huò )其(qí )将(jiāng )呼(hū )那(nà )乌(wū )提(tí ),虏(lǔ )三(sān )千(qiān )余(yú )户(hù )而(ér )还(hái )。又(yòu )遣(qiǎn )其(qí )镇(zhèn )东(dōng )昙(tán )达(dá )与(yǔ )松(sōng )寿(shòu )率(lǜ )骑(qí )一(yī )万(wàn ),东(dōng )讨(tǎo )破(pò )休(xiū )官(guān )权(quán )小(xiǎo )郎(láng )、吕(lǚ )破(pò )胡(hú )于(yú )白(bái )石(shí )川(chuān ),虏(lǔ )其(qí )男(nán )女(nǚ )万(wàn )余(yú )口(kǒu ),进(jìn )据(jù )白(bái )石(shí )城(chéng ),休(xiū )官(guān )降(jiàng )者(zhě )万(wàn )余(yú )人(rén )。后(hòu )显(xiǎn )亲(qīn )休(xiū )官(guān )权(quán )小(xiǎo )成(chéng )、吕(lǚ )奴(nú )迦(jiā )等(děng )叛(pàn )保(bǎo )白(bái )坑(kēng ),昙(tán )达(dá )谓(wèi )将(jiāng )士(shì )曰(yuē ):“昔(xī )伯(bó )珪(guī )凭(píng )险(xiǎn ),卒(zú )有(yǒu )灭(miè )宗(zōng )之(zhī )祸(huò );韩(hán )约(yuē )肆(sì )暴(bào ),终(zhōng )受(shòu )覆(fù )族(zú )之(zhī )诛(zhū )。今(jīn )小(xiǎo )成(chéng )等(děng )逆(nì )命(mìng )白(bái )坑(kēng ),宜(yí )在(zài )除(chú )灭(miè )。王(wáng )者(zhě )之(zhī )师(shī ),有(yǒu )征(zhēng )无(wú )战(zhàn ),粤(yuè )尔(ěr )舆(yú )人(rén ),戮(lù )力(lì )勉(miǎn )之(zhī )!”众(zhòng )咸(xián )拔(bá )剑(jiàn )大(dà )呼(hū ),于(yú )是(shì )进(jìn )攻(gōng )白(bái )坑(kēng ),斩(zhǎn )小(xiǎo )成(chéng )、奴(nú )迦(jiā )及(jí )首(shǒu )级(jí )四(sì )千(qiān )七(qī )百(bǎi ),陇(lǒng )右(yòu )休(xiū )官(guān )悉(xī )降(jiàng )。遣(qiǎn )安(ān )北(běi )乌(wū )地(dì )延(yán )、冠(guàn )军(jūn )翟(zhái )绍(shào )讨(tǎo )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )别(bié )统(tǒng )句(jù )旁(páng )于(yú )泣(qì )勤(qín )川(chuān ),大(dà )破(pò )之(zhī ),俘(fú )获(huò )甚(shèn )众(zhòng )。炽(chì )磐(pán )率(lǜ )诸(zhū )将(jiāng )讨(tǎo )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )别(bié )统(tǒng )支(zhī )旁(páng )于(yú )长(zhǎng )柳(liǔ )川(chuān ),掘(jué )达(dá )于(yú )渴(kě )浑(hún )川(chuān ),皆(jiē )破(pò )之(zhī ),前(qián )后(hòu )俘(fú )获(huò )男(nán )女(nǚ )二(èr )万(wàn )八(bā )千(qiān )。

僭(jiàn )立(lì )十(shí )年(nián ),有(yǒu )云(yún )五(wǔ )色(sè ),起(qǐ )于(yú )南(nán )山(shān ),炽(chì )磐(pán )以(yǐ )为(wéi )己(jǐ )瑞(ruì ),大(dà )悦(yuè ),谓(wèi )群(qún )臣(chén )曰(yuē ):“吾(wú )今(jīn )年(nián )应(yīng )有(yǒu )所(suǒ )定(dìng ),王(wáng )业(yè )成(chéng )矣(yǐ )!”于(yú )是(shì )缮(shàn )甲(jiǎ )整(zhěng )兵(bīng ),以(yǐ )待(dài )四(sì )方(fāng )之(zhī )隙(xì )。闻(wén )秃(tū )发(fā )辱(rǔ )檀(tán )西(xī )征(zhēng )乙(yǐ )弗(fú ),投(tóu )剑(jiàn )而(ér )起(qǐ )曰(yuē ):“可(kě )以(yǐ )行(háng )矣(yǐ )!”率(lǜ )步(bù )骑(qí )二(èr )万(wàn )袭(xí )乐(lè )都(dōu )。秃(tū )发(fā )武(wǔ )台(tái )凭(píng )城(chéng )距(jù )守(shǒu ),炽(chì )磐(pán )攻(gōng )之(zhī ),一(yī )旬(xún )而(ér )克(kè )。遂(suí )入(rù )乐(lè )都(dōu ),论(lùn )功(gōng )行(háng )赏(shǎng )各(gè )有(yǒu )差(chà )。遣(qiǎn )平(píng )远(yuǎn )犍(jiān )虔(qián )率(lǜ )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )追(zhuī )傉(nù )檀(tán ),徙(xǐ )武(wǔ )台(tái )与(yǔ )其(qí )文(wén )武(wǔ )及(jí )百(bǎi )姓(xìng )万(wàn )余(yú )户(hù )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn )。傉(nù )檀(tán )遂(suí )降(jiàng ),署(shǔ )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、左(zuǒ )南(nán )公(gōng )。随(suí )傉(nù )檀(tán )文(wén )武(wǔ ),依(yī )才(cái )铨(quán )擢(zhuó )之(zhī )。炽(chì )磐(pán )既(jì )兼(jiān )傉(nù )檀(tán ),兵(bīng )强(qiáng )地(dì )广(guǎng ),置(zhì )百(bǎi )官(guān ),立(lì )其(qí )妻(qī )秃(tū )发(fā )氏(shì )为(wéi )王(wáng )后(hòu )。

十(shí )一(yī )年(nián ),炽(chì )磐(pán )攻(gōng )克(kè )沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )河(hé )湟(huáng )太(tài )守(shǒu )沮(jǔ )渠(qú )汉(hàn )平(píng ),以(yǐ )其(qí )左(zuǒ )卫(wèi )匹(pǐ )逵(kuí )为(wéi )河(hé )湟(huáng )太(tài )守(shǒu ),因(yīn )讨(tǎo )降(jiàng )乙(yǐ )弗(fú )窟(kū )乾(qián )而(ér )还(hái )。遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )昙(tán )达(dá )、王(wáng )松(sōng )寿(shòu )等(děng )讨(tǎo )南(nán )羌(qiāng )弥(mí )姐(jiě )康(kāng )薄(báo )于(yú )赤(chì )水(shuǐ ),降(jiàng )之(zhī )。

炽(chì )磐(pán )攻(gōng )漒(qiáng )川(chuān ),师(shī )次(cì )沓(tà )中(zhōng ),沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )率(lǜ )众(zhòng )攻(gōng )石(shí )泉(quán )以(yǐ )救(jiù )之(zhī )。炽(chì )磐(pán )闻(wén )而(ér )引(yǐn )还(hái ),遣(qiǎn )昙(tán )达(dá )与(yǔ )其(qí )将(jiāng )出(chū )连(lián )虔(qián )率(lǜ )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )赴(fù )之(zhī )。蒙(méng )逊(xùn )闻(wén )昙(tán )达(dá )至(zhì ),引(yǐn )归(guī ),遣(qiǎn )使(shǐ )聘(pìn )于(yú )炽(chì )磐(pán ),遂(suí )结(jié )和(hé )亲(qīn )。又(yòu )遣(qiǎn )昙(tán )达(dá )、王(wáng )松(sōng )寿(shòu )等(děng )率(lǜ )骑(qí )一(yī )万(wàn )伐(fá )姚(yáo )艾(ài )于(yú )上(shàng )邽(guī )。昙(tán )达(dá )进(jìn )据(jù )蒲(pú )水(shuǐ ),艾(ài )距(jù )战(zhàn ),大(dà )败(bài )之(zhī ),艾(ài )奔(bēn )上(shàng )邽(guī )。昙(tán )达(dá )进(jìn )屯(tún )大(dà )利(lì ),破(pò )黄(huáng )石(shí )、大(dà )羌(qiāng )二(èr )戍(shù ),徙(xǐ )五(wǔ )千(qiān )余(yú )户(hù )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn )。

令(lìng )其(qí )安(ān )东(dōng )木(mù )奕(yì )于(yú )率(lǜ )骑(qí )七(qī )千(qiān )讨(tǎo )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )树(shù )洛(luò )干(gàn )于(yú )塞(sāi )上(shàng ),破(pò )其(qí )弟(dì )阿(ā )柴(chái )于(yú )尧(yáo )扞(gǎn )川(chuān ),俘(fú )获(huò )五(wǔ )千(qiān )余(yú )口(kǒu )而(ér )还(hái ),洛(luò )干(gàn )奔(bēn )保(bǎo )白(bái )兰(lán )山(shān )而(ér )死(sǐ )。炽(chì )磐(pán )闻(wén )而(ér )喜(xǐ )曰(yuē ):“此(cǐ )虏(lǔ )矫(jiǎo )矫(jiǎo ),所(suǒ )谓(wèi )有(yǒu )豕(shǐ )白(bái )蹢(dí )。往(wǎng )岁(suì )昙(tán )达(dá )东(dōng )征(zhēng ),姚(yáo )艾(ài )败(bài )走(zǒu );今(jīn )木(mù )奕(yì )于(yú )西(xī )讨(tǎo ),黠(xiá )虏(lǔ )远(yuǎn )逃(táo )。境(jìng )宇(yǔ )稍(shāo )清(qīng ),奸(jiān )凶(xiōng )方(fāng )殄(tiǎn ),股(gǔ )肱(gōng )惟(wéi )良(liáng ),吾(wú )无(wú )患(huàn )矣(yǐ )。”于(yú )是(shì )以(yǐ )昙(tán )达(dá )为(wéi )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng ),其(qí )子(zǐ )元(yuán )基(jī )为(wéi )右(yòu )丞(chéng )相(xiàng ),麹(qū )景(jǐng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),翟(zhái )绍(shào )为(wéi )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。遣(qiǎn )昙(tán )达(dá )、元(yuán )基(jī )东(dōng )讨(tǎo )姚(yáo )艾(ài ),降(jiàng )之(zhī )。

至(zhì )是(shì ),乙(yǐ )弗(fú )鲜(xiān )卑(bēi )乌(wū )地(dì )延(yán )率(lǜ )户(hù )二(èr )万(wàn )降(jiàng )于(yú )炽(chì )磐(pán ),署(shǔ )为(wéi )建(jiàn )义(yì )将(jiāng )军(jūn )。地(dì )延(yán )寻(xún )死(sǐ ),弟(dì )他(tā )子(zǐ )立(lì ),以(yǐ )子(zǐ )轲(kē )兰(lán )质(zhì )于(yú )西(xī )平(píng )。他(tā )子(zǐ )从(cóng )弟(dì )提(tí )孤(gū )等(děng )率(lǜ )户(hù )五(wǔ )千(qiān )以(yǐ )西(xī )迁(qiān ),叛(pàn )于(yú )炽(chì )磐(pán )。凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )出(chū )连(lián )虔(qián )遣(qiǎn )使(shǐ )喻(yù )之(zhī ),提(tí )孤(gū )等(děng )归(guī )降(jiàng )。炽(chì )磐(pán )以(yǐ )提(tí )孤(gū )奸(jiān )猾(huá ),终(zhōng )为(wéi )边(biān )患(huàn ),税(shuì )其(qí )部(bù )中(zhōng )戎(róng )马(mǎ )六(liù )万(wàn )匹(pǐ )。后(hòu )二(èr )岁(suì )而(ér )提(tí )孤(gū )等(děng )扇(shàn )动(dòng )部(bù )落(luò ),西(xī )奔(bēn )出(chū )塞(sāi )。他(tā )子(zǐ )率(lǜ )户(hù )五(wǔ )千(qiān )入(rù )居(jū )西(xī )平(píng )。

先(xiān )是(shì ),姚(yáo )艾(ài )叛(pàn )降(jiàng )蒙(méng )逊(xùn ),蒙(méng )逊(xùn )率(lǜ )众(zhòng )迎(yíng )之(zhī )。艾(ài )叔(shū )父(fù )俊(jùn )言(yán )于(yú )众(zhòng )曰(yuē ):“秦(qín )王(wáng )宽(kuān )仁(rén )有(yǒu )雅(yǎ )度(dù ),自(zì )可(kě )安(ān )土(tǔ )事(shì )之(zhī ),何(hé )为(wéi )从(cóng )凉(liáng )主(zhǔ )西(xī )迁(qiān )?”众(zhòng )咸(xián )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),相(xiàng )率(lǜ )逐(zhú )艾(ài ),推(tuī )俊(jùn )为(wéi )主(zhǔ ),遣(qiǎn )使(shǐ )请(qǐng )降(jiàng )。炽(chì )磐(pán )大(dà )悦(yuè ),征(zhēng )俊(jùn )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、中(zhōng )书(shū )监(jiān )、征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )陇(lǒng )西(xī )公(gōng ),邑(yì )一(yī )千(qiān )户(hù )。

使(shǐ )征(zhēng )西(xī )孔(kǒng )子(zǐ )讨(tǎo )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )觅(mì )地(dì )于(yú )弱(ruò )水(shuǐ )南(nán ),大(dà )破(pò )之(zhī )。觅(mì )地(dì )率(lǜ )众(zhòng )六(liù )千(qiān )降(jiàng )于(yú )炽(chì )磐(pán ),署(shǔ )为(wéi )弱(ruò )水(shuǐ )护(hù )军(jūn )。遣(qiǎn )其(qí )左(zuǒ )卫(wèi )匹(pǐ )逵(kuí ),建(jiàn )威(wēi )梯(tī )君(jūn )等(děng )讨(tǎo )彭(péng )利(lì )和(hé )于(yú )漒(qiáng )川(chuān ),大(dà )破(pò )之(zhī ),利(lì )和(hé )单(dān )骑(qí )奔(bēn )仇(chóu )池(chí ),获(huò )其(qí )妻(qī )子(zǐ )。徙(xǐ )羌(qiāng )豪(háo )三(sān )千(qiān )户(hù )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn ),漒(qiáng )川(chuān )羌(qiāng )三(sān )万(wàn )余(yú )户(hù )皆(jiē )安(ān )堵(dǔ )如(rú )故(gù )。

元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián ),立(lì )其(qí )第(dì )二(èr )子(zǐ )慕(mù )末(mò )为(wéi )太(tài )子(zǐ ),领(lǐng )抚(fǔ )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),大(dà )赦(shè )境(jìng )内(nèi ),改(gǎi )元(yuán )曰(yuē )建(jiàn )弘(hóng ),其(qí )臣(chén )佐(zuǒ )等(děng )多(duō )所(suǒ )封(fēng )授(shòu )。炽(chì )磐(pán )在(zài )位(wèi )七(qī )年(nián )而(ér )宋(sòng )氏(shì )受(shòu )禅(chán ),以(yǐ )宋(sòng )元(yuán )嘉(jiā )四(sì )年(nián )死(sǐ )。子(zǐ )慕(mù )末(mò )嗣(sì )伪(wěi )位(wèi ),在(zài )位(wèi )四(sì )年(nián ),为(wéi )赫(hè )连(lián )定(dìng )所(suǒ )杀(shā )。

始(shǐ )国(guó )仁(rén )以(yǐ )孝(xiào )武(wǔ )太(tài )元(yuán )十(shí )年(nián )僭(jiàn )位(wèi ),至(zhì )慕(mù )末(mò )四(sì )世(shì ),凡(fán )四(sì )十(shí )有(yǒu )六(liù )载(zǎi )而(ér )灭(miè )。

史(shǐ )臣(chén )曰(yuē ):夫(fū )天(tiān )地(dì )闭(bì ),大(dà )昆(kūn )生(shēng );云(yún )雷(léi )屯(tún ),群(qún )凶(xiōng )作(zuò )。自(zì )晋(jìn )室(shì )遘(gòu )孽(niè ),胡(hú )兵(bīng )肆(sì )祸(huò ),封(fēng )域(yù )无(wú )纪(jì ),干(gàn )戈(gē )是(shì )务(wù )。国(guó )仁(rén )阴(yīn )山(shān )遗(yí )噍(jiào ),难(nán )以(yǐ )义(yì )服(fú ),伺(sì )我(wǒ )阽(yán )危(wēi ),长(zhǎng )其(qí )陵(líng )暴(bào )。向(xiàng )使(shǐ )偶(ǒu )钦(qīn )明(míng )之(zhī )运(yùn ),遭(zāo )雄(xióng )略(luè )之(zhī )主(zhǔ ),已(yǐ )当(dāng )褫(chǐ )魂(hún )沙(shā )漠(mò ),请(qǐng )命(mìng )藁(gǎo )街(jiē ),岂(qǐ )暇(xiá )窃(qiè )据(jù )近(jìn )郊(jiāo ),经(jīng )纶(lún )王(wáng )业(yè )者(zhě )也(yě )。

乾(qián )归(guī )智(zhì )不(bú )及(jí )远(yuǎn )而(ér )以(yǐ )力(lì )诈(zhà )自(zì )矜(jīn )。陷(xiàn )吕(lǚ )延(yán )之(zhī )师(shī ),奸(jiān )谋(móu )潜(qián )断(duàn );俘(fú )视(shì )罴(pí )之(zhī )众(zhòng ),威(wēi )策(cè )遐(xiá )举(jǔ )。便(biàn )欲(yù )誓(shì )湃(pài )、陇(lǒng )之(zhī )余(yú )卒(zú ),窥(kuī )崤(xiáo )、函(hán )之(zhī )奥(ào )区(qū ),秣(mò )疲(pí )马(mǎ )而(ér )宵(xiāo )征(zhēng ),翦(jiǎn )勍(qíng )敌(dí )而(ér )朝(cháo )食(shí )。既(jì )而(ér )控(kòng )弦(xián )呜(wū )镝(dí ),厥(jué )志(zhì )未(wèi )逞(chěng ),沮(jǔ )岸(àn )崩(bēng )山(shān ),其(qí )功(gōng )已(yǐ )丧(sàng )。履(lǚ )重(zhòng )氛(fēn )于(yú )外(wài )难(nán ),幸(xìng )以(yǐ )计(jì )全(quán );贻(yí )巨(jù )衅(xìn )于(yú )萧(xiāo )墙(qiáng ),终(zhōng )成(chéng )凶(xiōng )祸(huò ),宜(yí )哉(zāi )!

炽(chì )磐(pán )叱(chì )咤(zhà )风(fēng )云(yún ),见(jiàn )机(jī )而(ér )动(dòng ),牢(láo )笼(lóng )俊(jùn )杰(jié ),决(jué )胜(shèng )多(duō )奇(qí ),故(gù )能(néng )命(mìng )将(jiāng )掩(yǎn )浇(jiāo )河(hé )之(zhī )酋(qiú ),临(lín )戎(róng )袭(xí )乐(lè )都(dōu )之(zhī )地(dì ),不(bú )盈(yíng )数(shù )载(zǎi ),遂(suí )隆(lóng )伪(wěi )业(yè )。览(lǎn )其(qí )遗(yí )迹(jì ),盗(dào )亦(yì )有(yǒu )道(dào )乎(hū )!

冯(féng )跋(bá ),字(zì )文(wén )起(qǐ ),长(zhǎng )乐(lè )信(xìn )都(dōu )人(rén )也(yě ),小(xiǎo )字(zì )乞(qǐ )直(zhí )伐(fá ),其(qí )先(xiān )毕(bì )万(wàn )之(zhī )后(hòu )也(yě )。万(wàn )之(zhī )子(zǐ )孙(sūn )有(yǒu )食(shí )采(cǎi )冯(féng )乡(xiāng )者(zhě ),因(yīn )以(yǐ )氏(shì )焉(yān )。永(yǒng )嘉(jiā )之(zhī )乱(luàn ),跋(bá )祖(zǔ )父(fù )和(hé )避(bì )地(dì )上(shàng )党(dǎng )。父(fù )安(ān ),雄(xióng )武(wǔ )有(yǒu )器(qì )量(liàng ),慕(mù )容(róng )永(yǒng )时(shí )为(wéi )将(jiāng )军(jūn )。永(yǒng )灭(miè ),跋(bá )东(dōng )徙(xǐ )和(hé )龙(lóng ),家(jiā )于(yú )长(zhǎng )谷(gǔ )。幼(yòu )而(ér )懿(yì )重(zhòng )少(shǎo )言(yán ),宽(kuān )仁(rén )有(yǒu )大(dà )度(dù ),饮(yǐn )酒(jiǔ )一(yī )石(shí )不(bú )乱(luàn )。三(sān )弟(dì )皆(jiē )任(rèn )侠(xiá ),不(bú )修(xiū )行(háng )业(yè ),惟(wéi )跋(bá )恭(gōng )慎(shèn ),勤(qín )于(yú )家(jiā )产(chǎn ),父(fù )母(mǔ )器(qì )之(zhī )。所(suǒ )居(jū )上(shàng )每(měi )有(yǒu )云(yún )气(qì )若(ruò )楼(lóu )阁(gé ),时(shí )咸(xián )异(yì )之(zhī )。尝(cháng )夜(yè )见(jiàn )天(tiān )门(mén )开(kāi ),神(shén )光(guāng )赫(hè )然(rán )烛(zhú )于(yú )庭(tíng )内(nèi )。及(jí )慕(mù )容(róng )宝(bǎo )僭(jiàn )号(hào ),署(shǔ )中(zhōng )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )。

初(chū ),跋(bá )弟(dì )素(sù )弗(fú )与(yǔ )从(cóng )兄(xiōng )万(wàn )泥(ní )及(jí )诸(zhū )少(shǎo )年(nián )游(yóu )于(yú )水(shuǐ )滨(bīn ),有(yǒu )一(yī )金(jīn )龙(lóng )浮(fú )水(shuǐ )而(ér )下(xià ),素(sù )弗(fú )谓(wèi )万(wàn )泥(ní )曰(yuē ):“颇(pō )有(yǒu )见(jiàn )否(fǒu )?”万(wàn )泥(ní )等(děng )皆(jiē )曰(yuē ):“无(wú )所(suǒ )见(jiàn )也(yě )。”乃(nǎi )取(qǔ )龙(lóng )而(ér )示(shì )之(zhī ),咸(xián )以(yǐ )为(wéi )非(fēi )常(cháng )之(zhī )瑞(ruì )。慕(mù )容(róng )熙(xī )闻(wén )而(ér )求(qiú )焉(yān ),素(sù )弗(fú )秘(mì )之(zhī ),熙(xī )怒(nù )。及(jí )即(jí )伪(wěi )位(wèi ),密(mì )欲(yù )诛(zhū )跋(bá )兄(xiōng )弟(dì )。其(qí )后(hòu )跋(bá )又(yòu )犯(fàn )熙(xī )禁(jìn ),惧(jù )祸(huò ),乃(nǎi )与(yǔ )其(qí )诸(zhū )弟(dì )逃(táo )于(yú )山(shān )泽(zé )。每(měi )夜(yè )独(dú )行(háng ),猛(měng )兽(shòu )常(cháng )为(wéi )避(bì )路(lù )。时(shí )赋(fù )役(yì )繁(fán )数(shù ),人(rén )不(bú )堪(kān )命(mìng ),跋(bá )兄(xiōng )弟(dì )谋(móu )曰(yuē ):“熙(xī )今(jīn )昏(hūn )虐(nuè ),兼(jiān )忌(jì )吾(wú )兄(xiōng )弟(dì ),既(jì )还(hái )首(shǒu )无(wú )路(lù ),不(bú )可(kě )坐(zuò )受(shòu )诛(zhū )灭(miè )。当(dāng )及(jí )时(shí )而(ér )起(qǐ ),立(lì )公(gōng )侯(hóu )之(zhī )业(yè )。事(shì )若(ruò )不(bú )成(chéng ),死(sǐ )其(qí )晚(wǎn )乎(hū )!”遂(suí )与(yǔ )万(wàn )泥(ní )等(děng )二(èr )十(shí )二(èr )人(rén )结(jié )谋(móu )。跋(bá )与(yǔ )二(èr )弟(dì )乘(chéng )车(chē ),使(shǐ )妇(fù )人(rén )御(yù ),潜(qián )入(rù )龙(lóng )城(chéng ),匿(nì )于(yú )北(běi )部(bù )司(sī )马(mǎ )孙(sūn )护(hù )之(zhī )室(shì )。遂(suí )杀(shā )熙(xī ),立(lì )高(gāo )云(yún )为(wéi )主(zhǔ )。云(yún )署(shǔ )跋(bá )为(wéi )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、侍(shì )中(zhōng )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、征(zhēng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )、武(wǔ )邑(yì )公(gōng )。

跋(bá )宴(yàn )群(qún )僚(liáo ),忽(hū )有(yǒu )血(xuè )流(liú )其(qí )左(zuǒ )臂(bì ),跋(bá )恶(è )之(zhī )。从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng )王(wáng )垂(chuí )因(yīn )说(shuō )符(fú )命(mìng )之(zhī )应(yīng ),跋(bá )戒(jiè )其(qí )勿(wù )言(yán )。云(yún )为(wéi )其(qí )幸(xìng )臣(chén )离(lí )班(bān )、桃(táo )仁(rén )所(suǒ )杀(shā ),跋(bá )升(shēng )洪(hóng )光(guāng )门(mén )以(yǐ )观(guān )变(biàn )。帐(zhàng )下(xià )督(dū )张(zhāng )泰(tài )、李(lǐ )桑(sāng )谓(wèi )跋(bá )曰(yuē ):“此(cǐ )竖(shù )势(shì )何(hé )所(suǒ )至(zhì )!请(qǐng )为(wéi )公(gōng )斩(zhǎn )之(zhī )。”于(yú )是(shì )奋(fèn )剑(jiàn )而(ér )下(xià ),桑(sāng )斩(zhǎn )班(bān )于(yú )西(xī )门(mén ),泰(tài )杀(shā )仁(rén )于(yú )庭(tíng )中(zhōng )。众(zhòng )推(tuī )跋(bá )为(wéi )主(zhǔ ),跋(bá )曰(yuē ):“范(fàn )阳(yáng )公(gōng )素(sù )弗(fú )才(cái )略(luè )不(bú )恆(héng ),志(zhì )于(yú )靖(jìng )乱(luàn ),扫(sǎo )清(qīng )凶(xiōng )桀(jié ),皆(jiē )公(gōng )勋(xūn )也(yě )。”素(sù )弗(fú )辞(cí )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )父(fù )兄(xiōng )之(zhī )有(yǒu )天(tiān )下(xià ),传(chuán )之(zhī )于(yú )子(zǐ )弟(dì ),未(wèi )闻(wén )子(zǐ )弟(dì )籍(jí )父(fù )兄(xiōng )之(zhī )业(yè )而(ér )先(xiān )之(zhī )。今(jīn )鸿(hóng )基(jī )未(wèi )建(jiàn ),危(wēi )甚(shèn )缀(zhuì )旒(liú ),天(tiān )工(gōng )无(wú )旷(kuàng ),业(yè )系(xì )大(dà )兄(xiōng )。愿(yuàn )上(shàng )顺(shùn )皇(huáng )天(tiān )之(zhī )命(mìng ),下(xià )副(fù )元(yuán )元(yuán )之(zhī )心(xīn )。”群(qún )臣(chén )固(gù )请(qǐng ),乃(nǎi )许(xǔ )之(zhī ),于(yú )是(shì )以(yǐ )太(tài )元(yuán )二(èr )十(shí )年(nián )乃(nǎi )僭(jiàn )称(chēng )天(tiān )王(wáng )于(yú )昌(chāng )黎(lí ),而(ér )不(bú )徙(xǐ )旧(jiù )号(hào ),即(jí )国(guó )曰(yuē )燕(yàn ),赦(shè )其(qí )境(jìng )内(nèi ),建(jiàn )元(yuán )曰(yuē )太(tài )平(píng )。分(fèn )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )巡(xún )行(háng )郡(jùn )国(guó ),观(guān )察(chá )风(fēng )俗(sú )。追(zhuī )尊(zūn )祖(zǔ )和(hé )为(wéi )元(yuán )皇(huáng )帝(dì ),父(fù )安(ān )为(wéi )宣(xuān )皇(huáng )帝(dì ),尊(zūn )母(mǔ )张(zhāng )氏(shì )为(wéi )太(tài )后(hòu ),立(lì )妻(qī )孙(sūn )氏(shì )为(wéi )王(wáng )后(hòu ),子(zǐ )永(yǒng )为(wéi )太(tài )子(zǐ )。署(shǔ )弟(dì )素(sù )弗(fú )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),弘(hóng )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )、汲(jí )郡(jùn )公(gōng ),从(cóng )兄(xiōng )万(wàn )泥(ní )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、幽(yōu )平(píng )二(èr )州(zhōu )牧(mù ),务(wù )银(yín )提(tí )为(wéi )上(shàng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、辽(liáo )东(dōng )太(tài )守(shǒu ),孙(sūn )护(hù )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、尚(shàng )书(shū )令(lìng )、阳(yáng )平(píng )公(gōng ),张(zhāng )兴(xìng )为(wéi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )、永(yǒng )宁(níng )公(gōng ),郭(guō )生(shēng )为(wéi )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、领(lǐng )右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、陈(chén )留(liú )公(gōng ),从(cóng )兄(xiōng )子(zǐ )乳(rǔ )陈(chén )为(wéi )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、并(bìng )青(qīng )二(èr )州(zhōu )牧(mù )、上(shàng )谷(gǔ )公(gōng ),姚(yáo )昭(zhāo )为(wéi )镇(zhèn )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )、上(shàng )党(dǎng )公(gōng ),马(mǎ )弗(fú )勤(qín )为(wéi )吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )、广(guǎng )宗(zōng )公(gōng ),王(wáng )难(nán )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、颍(yǐng )川(chuān )公(gōng ),自(zì )余(yú )拜(bài )授(shòu ),文(wén )武(wǔ )进(jìn )位(wèi )各(gè )有(yǒu )差(chà )。寻(xún )而(ér )万(wàn )泥(ní )抗(kàng )表(biǎo )请(qǐng )代(dài ),跋(bá )曰(yuē ):“猥(wěi )以(yǐ )不(bú )德(dé ),谬(miù )为(wéi )群(qún )贤(xián )所(suǒ )推(tuī ),思(sī )与(yǔ )兄(xiōng )弟(dì )同(tóng )兹(zī )休(xiū )戚(qī )。今(jīn )方(fāng )难(nán )未(wèi )宁(níng ),维(wéi )城(chéng )任(rèn )重(zhòng ),非(fēi )明(míng )德(dé )懿(yì )亲(qīn ),孰(shú )克(kè )居(jū )也(yě )!且(qiě )折(shé )冲(chōng )御(yù )侮(wǔ ),为(wéi )国(guó )籓(bān )屏(píng ),虽(suī )有(yǒu )他(tā )人(rén ),不(bú )如(rú )我(wǒ )弟(dì )兄(xiōng ),岂(qǐ )得(dé )如(rú )所(suǒ )陈(chén )也(yě )。”于(yú )是(shì )加(jiā )开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )。

义(yì )熙(xī )六(liù )年(nián ),跋(bá )下(xià )书(shū )曰(yuē ):“昔(xī )高(gāo )祖(zǔ )为(wéi )义(yì )帝(dì )举(jǔ )哀(āi ),天(tiān )下(xià )归(guī )其(qí )仁(rén )。吾(wú )与(yǔ )高(gāo )云(yún )义(yì )则(zé )君(jūn )臣(chén ),恩(ēn )逾(yú )兄(xiōng )弟(dì )。其(qí )以(yǐ )礼(lǐ )葬(zàng )云(yún )及(jí )其(qí )妻(qī )子(zǐ ),立(lì )云(yún )庙(miào )于(yú )韭(jiǔ )町(dīng ),置(zhì )园(yuán )邑(yì )二(èr )十(shí )家(jiā ),四(sì )时(shí )供(gòng )荐(jiàn )。”

初(chū ),跋(bá )之(zhī )立(lì )也(yě ),万(wàn )泥(ní )、乳(rǔ )陈(chén )自(zì )以(yǐ )亲(qīn )而(ér )有(yǒu )大(dà )功(gōng ),谓(wèi )当(dāng )入(rù )为(wéi )公(gōng )辅(fǔ ),跋(bá )以(yǐ )二(èr )籓(bān )任(rèn )重(zhòng ),因(yīn )而(ér )弗(fú )征(zhēng ),并(bìng )有(yǒu )憾(hàn )焉(yān )。乳(rǔ )陈(chén )性(xìng )粗(cū )犷(guǎng ),勇(yǒng )气(qì )过(guò )人(rén ),密(mì )遣(qiǎn )告(gào )万(wàn )泥(ní )曰(yuē ):“乳(rǔ )陈(chén )有(yǒu )至(zhì )谋(móu ),顾(gù )与(yǔ )叔(shū )父(fù )围(wéi )之(zhī )。”万(wàn )泥(ní )遂(suí )奔(bēn )白(bái )狼(láng ),阻(zǔ )兵(bīng )以(yǐ )叛(pàn )。跋(bá )遣(qiǎn )冯(féng )弘(hóng )与(yǔ )将(jiāng )军(jūn )张(zhāng )兴(xìng )将(jiāng )步(bù )骑(qí )二(èr )万(wàn )讨(tǎo )之(zhī )。弘(hóng )遣(qiǎn )使(shǐ )喻(yù )之(zhī )曰(yuē ):“昔(xī )者(zhě )兄(xiōng )弟(dì )乘(chéng )风(fēng )云(yún )之(zhī )运(yùn ),抚(fǔ )翼(yì )而(ér )起(qǐ )。群(qún )公(gōng )以(yǐ )天(tiān )命(mìng )所(suǒ )锺(zhōng ),人(rén )望(wàng )攸(yōu )系(xì ),推(tuī )逼(bī )主(zhǔ )上(shàng )光(guāng )践(jiàn )宝(bǎo )位(wèi )。裂(liè )土(tǔ )疏(shū )爵(jué ),当(dāng )与(yǔ )兄(xiōng )弟(dì )共(gòng )之(zhī ),奈(nài )何(hé )欲(yù )寻(xún )干(gàn )戈(gē )于(yú )萧(xiāo )墙(qiáng ),弃(qì )友(yǒu )于(yú )而(ér )为(wéi )阏(è )伯(bó )!过(guò )贵(guì )能(néng )改(gǎi ),善(shàn )莫(mò )大(dà )焉(yān )。宜(yí )舍(shě )兹(zī )嫌(xián ),同(tóng )奖(jiǎng )王(wáng )室(shì )。”万(wàn )泥(ní )欲(yù )降(jiàng ),乳(rǔ )陈(chén )按(àn )剑(jiàn )怒(nù )曰(yuē ):“大(dà )丈(zhàng )夫(fū )死(sǐ )生(shēng )有(yǒu )命(mìng ),决(jué )之(zhī )于(yú )今(jīn ),何(hé )谓(wèi )降(jiàng )也(yě )。”遂(suí )克(kè )期(qī )出(chū )战(zhàn )。兴(xìng )谓(wèi )弘(hóng )曰(yuē ):“贼(zéi )明(míng )日(rì )出(chū )战(zhàn ),今(jīn )夜(yè )必(bì )来(lái )惊(jīng )我(wǒ )营(yíng ),宜(yí )命(mìng )三(sān )军(jūn )以(yǐ )备(bèi )不(bú )虞(yú )。”弘(hóng )乃(nǎi )密(mì )严(yán )人(rén )课(kè )草(cǎo )十(shí )束(shù ),畜(chù )火(huǒ )伏(fú )兵(bīng )以(yǐ )待(dài )之(zhī )。是(shì )夜(yè ),乳(rǔ )陈(chén )果(guǒ )遣(qiǎn )壮(zhuàng )士(shì )千(qiān )余(yú )人(rén )来(lái )斫(zhuó )营(yíng )。众(zhòng )火(huǒ )俱(jù )起(qǐ ),伏(fú )兵(bīng )邀(yāo )击(jī ),俘(fú )斩(zhǎn )无(wú )遗(yí )。乳(rǔ )陈(chén )等(děng )惧(jù )而(ér )出(chū )降(jiàng ),弘(hóng )皆(jiē )斩(zhǎn )之(zhī )。

署(shǔ )素(sù )弗(fú )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),改(gǎi )封(fēng )辽(liáo )西(xī )公(gōng ),冯(féng )弘(hóng )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),改(gǎi )封(fēng )中(zhōng )山(shān )公(gōng )。

跋(bá )下(xià )书(shū )曰(yuē ):“自(zì )顷(qǐng )多(duō )故(gù ),事(shì )难(nán )相(xiàng )寻(xún ),赋(fù )役(yì )系(xì )苦(kǔ ),百(bǎi )姓(xìng )困(kùn )穷(qióng )。宜(yí )加(jiā )宽(kuān )宥(yòu ),务(wù )从(cóng )简(jiǎn )易(yì ),前(qián )朝(cháo )苛(kē )政(zhèng ),皆(jiē )悉(xī )除(chú )之(zhī )。守(shǒu )宰(zǎi )当(dāng )垂(chuí )仁(rén )惠(huì ),无(wú )得(dé )侵(qīn )害(hài )百(bǎi )姓(xìng ),兰(lán )台(tái )都(dōu )官(guān )明(míng )加(jiā )澄(chéng )察(chá )。”初(chū ),慕(mù )容(róng )熙(xī )之(zhī )败(bài )也(yě ),工(gōng )人(rén )李(lǐ )训(xùn )窃(qiè )宝(bǎo )而(ér )逃(táo ),赀(zī )至(zhì )巨(jù )万(wàn ),行(háng )货(huò )于(yú )马(mǎ )弗(fú )勤(qín ),弗(fú )勤(qín )以(yǐ )训(xùn )为(wéi )方(fāng )略(luè )令(lìng )。既(jì )而(ér )失(shī )志(zhì )之(zhī )士(shì )书(shū )之(zhī )于(yú )阙(què )下(xià )碑(bēi ),冯(féng )素(sù )弗(fú )言(yán )之(zhī )于(yú )跋(bá ),请(qǐng )免(miǎn )弗(fú )勤(qín )官(guān ),仍(réng )推(tuī )罪(zuì )之(zhī )。跋(bá )曰(yuē ):“大(dà )臣(chén )无(wú )忠(zhōng )清(qīng )之(zhī )节(jiē ),货(huò )财(cái )公(gōng )行(háng )于(yú )朝(cháo ),虽(suī )由(yóu )吾(wú )不(bú )明(míng )所(suǒ )致(zhì ),弗(fú )勤(qín )宜(yí )肆(sì )诸(zhū )市(shì )朝(cháo ),以(yǐ )正(zhèng )刑(xíng )宪(xiàn )。但(dàn )大(dà )业(yè )草(cǎo )创(chuàng ),彝(yí )伦(lún )未(wèi )叙(xù ),弗(fú )勤(qín )拔(bá )自(zì )寒(hán )微(wēi ),未(wèi )有(yǒu )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )志(zhì ),其(qí )特(tè )原(yuán )之(zhī )。李(lǐ )训(xùn )小(xiǎo )人(rén ),污(wū )辱(rǔ )朝(cháo )士(shì ),可(kě )东(dōng )市(shì )考(kǎo )竟(jìng )。”于(yú )是(shì )上(shàng )下(xià )肃(sù )然(rán ),请(qǐng )赇(qiú )路(lù )绝(jué )。

蝚(náo )蠕(rú )勇(yǒng )斛(hú )律(lǜ )遣(qiǎn )使(shǐ )求(qiú )跋(bá )女(nǚ )伪(wěi )乐(lè )浪(làng )公(gōng )主(zhǔ ),献(xiàn )马(mǎ )三(sān )千(qiān )匹(pǐ ),跋(bá )命(mìng )其(qí )群(qún )下(xià )议(yì )之(zhī )。素(sù )弗(fú )等(děng )议(yì )曰(yuē ):“前(qián )代(dài )旧(jiù )事(shì ),皆(jiē )以(yǐ )宗(zōng )女(nǚ )妻(qī )六(liù )夷(yí ),宜(yí )许(xǔ )以(yǐ )妃(fēi )嫔(pín )之(zhī )女(nǚ ),乐(lè )浪(làng )公(gōng )主(zhǔ )不(bú )宜(yí )下(xià )降(jiàng )非(fēi )类(lèi )。”跋(bá )曰(yuē ):“女(nǚ )生(shēng )从(cóng )夫(fū ),千(qiān )里(lǐ )岂(qǐ )远(yuǎn )!朕(zhèn )方(fāng )崇(chóng )信(xìn )殊(shū )俗(sú ),奈(nài )何(hé )欺(qī )之(zhī )!”乃(nǎi )许(xǔ )焉(yān )。遣(qiǎn )其(qí )游(yóu )击(jī )秦(qín )都(dōu )率(lǜ )骑(qí )二(èr )千(qiān ),送(sòng )其(qí )女(nǚ )妇(fù )于(yú )蝚(náo )蠕(rú )。库(kù )莫(mò )奚(xī )虞(yú )出(chū )库(kù )真(zhēn )率(lǜ )三(sān )千(qiān )余(yú )落(luò )请(qǐng )交(jiāo )市(shì ),献(xiàn )马(mǎ )千(qiān )匹(pǐ ),许(xǔ )之(zhī ),处(chù )之(zhī )于(yú )营(yíng )丘(qiū )。

分(fèn )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )巡(xún )行(háng )郡(jùn )国(guó ),孤(gū )老(lǎo )久(jiǔ )疾(jí )不(bú )能(néng )自(zì )存(cún )者(zhě ),振(zhèn )谷(gǔ )帛(bó )有(yǒu )差(chà ),孝(xiào )悌(tì )力(lì )田(tián )闺(guī )门(mén )和(hé )顺(shùn )者(zhě ),皆(jiē )褒(bāo )显(xiǎn )之(zhī )。昌(chāng )黎(lí )郝(hǎo )越(yuè )、营(yíng )丘(qiū )张(zhāng )买(mǎi )成(chéng )、周(zhōu )刁(diāo )、温(wēn )建(jiàn )德(dé )、何(hé )纂(zuǎn )以(yǐ )贤(xián )良(liáng )皆(jiē )擢(zhuó )叙(xù )之(zhī )。遣(qiǎn )其(qí )太(tài )常(cháng )丞(chéng )刘(liú )轩(xuān )徙(xǐ )北(běi )部(bù )人(rén )五(wǔ )百(bǎi )户(hù )于(yú )长(zhǎng )谷(gǔ ),为(wéi )祖(zǔ )父(fù )园(yuán )邑(yì )。以(yǐ )其(qí )太(tài )子(zǐ )永(yǒng )领(lǐng )大(dà )单(dān )于(yú ),置(zhì )四(sì )辅(fǔ )。跋(bá )励(lì )意(yì )农(nóng )桑(sāng ),勤(qín )心(xīn )政(zhèng )事(shì ),乃(nǎi )下(xià )书(shū )省(shěng )徭(yáo )薄(báo )赋(fù ),堕(duò )农(nóng )者(zhě )戮(lù )之(zhī ),力(lì )田(tián )者(zhě )褒(bāo )赏(shǎng ),命(mìng )尚(shàng )书(shū )纪(jì )达(dá )为(wéi )之(zhī )条(tiáo )制(zhì )。每(měi )遣(qiǎn )守(shǒu )宰(zǎi ),必(bì )亲(qīn )见(jiàn )东(dōng )堂(táng ),问(wèn )为(wéi )政(zhèng )事(shì )之(zhī )要(yào ),令(lìng )极(jí )言(yán )无(wú )隐(yǐn ),以(yǐ )观(guān )其(qí )志(zhì ),于(yú )是(shì )朝(cháo )野(yě )竞(jìng )劝(quàn )焉(yān )。

先(xiān )是(shì ),河(hé )间(jiān )人(rén )褚(chǔ )匡(kuāng )言(yán )于(yú )跋(bá )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )至(zhì )德(dé )应(yīng )期(qī ),龙(lóng )飞(fēi )东(dōng )夏(xià ),旧(jiù )邦(bāng )宗(zōng )族(zú ),倾(qīng )首(shǒu )朝(cháo )阳(yáng ),以(yǐ )日(rì )为(wéi )岁(suì )。若(ruò )听(tīng )臣(chén )往(wǎng )迎(yíng ),致(zhì )之(zhī )不(bú )远(yuǎn )。”跋(bá )曰(yuē ):“隔(gé )绝(jué )殊(shū )域(yù ),阻(zǔ )回(huí )数(shù )千(qiān ),将(jiāng )何(hé )可(kě )致(zhì )也(yě )?”匡(kuāng )曰(yuē ):“章(zhāng )武(wǔ )郡(jùn )临(lín )海(hǎi ),船(chuán )路(lù )甚(shèn )通(tōng ),出(chū )于(yú )辽(liáo )西(xī )临(lín )渝(yú ),不(bú )为(wéi )难(nán )也(yě )。”跋(bá )许(xǔ )之(zhī ),署(shǔ )匡(kuāng )游(yóu )击(jī )将(jiāng )军(jūn )、中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng ),厚(hòu )加(jiā )资(zī )遣(qiǎn )。匡(kuāng )寻(xún )与(yǔ )跋(bá )从(cóng )兄(xiōng )买(mǎi )、从(cóng )弟(dì )睹(dǔ )自(zì )长(zhǎng )乐(lè )率(lǜ )五(wǔ )千(qiān )余(yú )户(hù )来(lái )奔(bēn ),署(shǔ )买(mǎi )为(wéi )卫(wèi )尉(wèi ),封(fēng )城(chéng )阳(yáng )伯(bó ),睹(dǔ )为(wéi )太(tài )常(cháng )、高(gāo )城(chéng )伯(bó )。

契(qì )丹(dān )库(kù )莫(mò )奚(xī )降(jiàng ),署(shǔ )其(qí )大(dà )人(rén )为(wéi )归(guī )善(shàn )王(wáng )。

跋(bá )又(yòu )下(xià )书(shū )曰(yuē ):“今(jīn )疆(jiāng )宇(yǔ )无(wú )虞(yú ),百(bǎi )姓(xìng )宁(níng )业(yè ),而(ér )田(tián )亩(mǔ )荒(huāng )秽(huì ),有(yǒu )司(sī )不(bú )随(suí )时(shí )督(dū )察(chá ),欲(yù )今(jīn )家(jiā )给(gěi )人(rén )足(zú ),不(bú )亦(yì )难(nán )乎(hū )!桑(sāng )柘(zhè )之(zhī )益(yì ),有(yǒu )生(shēng )之(zhī )本(běn )。此(cǐ )土(tǔ )少(shǎo )桑(sāng ),人(rén )未(wèi )见(jiàn )其(qí )利(lì ),可(kě )令(lìng )百(bǎi )姓(xìng )人(rén )殖(zhí )桑(sāng )一(yī )百(bǎi )根(gēn ),柘(zhè )二(èr )十(shí )根(gēn )。”又(yòu )下(xià )书(shū )曰(yuē ):“圣(shèng )人(rén )制(zhì )礼(lǐ ),送(sòng )终(zhōng )有(yǒu )度(dù )。重(zhòng )其(qí )衣(yī )衾(qīn ),厚(hòu )其(qí )棺(guān )椁(guǒ ),将(jiāng )何(hé )用(yòng )乎(hū )?人(rén )之(zhī )亡(wáng )也(yě ),精(jīng )魂(hún )上(shàng )归(guī )于(yú )天(tiān ),骨(gǔ )肉(ròu )下(xià )归(guī )于(yú )地(dì ),朝(cháo )终(zhōng )夕(xī )坏(huài ),无(wú )寒(hán )暖(nuǎn )之(zhī )期(qī ),衣(yī )以(yǐ )锦(jǐn )绣(xiù ),服(fú )以(yǐ )罗(luó )纨(wán ),宁(níng )有(yǒu )知(zhī )哉(zāi )!厚(hòu )于(yú )送(sòng )终(zhōng ),贵(guì )而(ér )改(gǎi )葬(zàng ),皆(jiē )无(wú )益(yì )亡(wáng )者(zhě ),有(yǒu )损(sǔn )于(yú )生(shēng )。是(shì )以(yǐ )祖(zǔ )考(kǎo )因(yīn )旧(jiù )立(lì )庙(miào ),皆(jiē )不(bú )改(gǎi )营(yíng )陵(líng )寝(qǐn )。申(shēn )下(xià )境(jìng )内(nèi ),自(zì )今(jīn )皆(jiē )令(lìng )奉(fèng )之(zhī )。”

魏(wèi )使(shǐ )耿(gěng )贰(èr )至(zhì )其(qí )国(guó ),跋(bá )遣(qiǎn )其(qí )黄(huáng )门(mén )郎(láng )常(cháng )陋(lòu )迎(yíng )之(zhī )于(yú )道(dào )。跋(bá )为(wéi )不(bú )称(chēng )臣(chén ),怒(nù )而(ér )不(bú )见(jiàn )。及(jí )至(zhì ),跋(bá )又(yòu )遣(qiǎn )陋(lòu )劳(láo )之(zhī )。贰(èr )忿(fèn )而(ér )不(bú )谢(xiè )。跋(bá )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )申(shēn )秀(xiù )言(yán )于(yú )跋(bá )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )接(jiē )贰(èr )以(yǐ )礼(lǐ ),而(ér )敢(gǎn )骄(jiāo )蹇(jiǎn )若(ruò )斯(sī ),不(bú )可(kě )容(róng )也(yě )。,”中(zhōng )给(gěi )事(shì )冯(féng )懿(yì )以(yǐ )倾(qīng )佞(nìng )有(yǒu )幸(xìng ),又(yòu )盛(shèng )称(chēng )贰(èr )之(zhī )陵(líng )慠(áo )以(yǐ )激(jī )跋(bá )。跋(bá )曰(yuē ):“亦(yì )各(gè )其(qí )志(zhì )也(yě )。匹(pǐ )夫(fū )尚(shàng )不(bú )可(kě )屈(qū ),况(kuàng )一(yī )方(fāng )之(zhī )主(zhǔ )乎(hū )!”请(qǐng )幽(yōu )而(ér )降(jiàng )之(zhī ),跋(bá )乃(nǎi )留(liú )贰(èr )不(bú )遣(qiǎn )。

是(shì )时(shí )井(jǐng )竭(jié )三(sān )日(rì )而(ér )复(fù )。其(qí )尚(shàng )书(shū )令(lìng )孙(sūn )护(hù )里(lǐ )有(yǒu )犬(quǎn )与(yǔ )豕(shǐ )交(jiāo ),护(hù )见(jiàn )而(ér )恶(è )之(zhī ),召(zhào )太(tài )史(shǐ )令(lìng )闵(mǐn )尚(shàng )筮(shì )之(zhī )。尚(shàng )曰(yuē ):“犬(quǎn )豕(shǐ )异(yì )类(lèi )而(ér )交(jiāo ),违(wéi )性(xìng )失(shī )本(běn ),其(qí )于(yú )《洪(hóng )范(fàn )》为(wéi )犬(quǎn )祸(huò ),将(jiāng )勃(bó )乱(luàn )失(shī )众(zhòng ),以(yǐ )至(zhì )败(bài )亡(wáng )。明(míng )公(gōng )位(wèi )极(jí )冢(zhǒng )宰(zǎi ),遐(xiá )迩(ěr )具(jù )瞻(zhān ),诸(zhū )弟(dì )并(bìng )封(fēng )列(liè )侯(hóu ),贵(guì )倾(qīng )王(wáng )室(shì ),妖(yāo )见(jiàn )里(lǐ )庭(tíng ),不(bú )为(wéi )他(tā )也(yě )。愿(yuàn )公(gōng )戒(jiè )满(mǎn )盈(yíng )之(zhī )失(shī ),修(xiū )尚(shàng )恭(gōng )俭(jiǎn ),则(zé )妖(yāo )怪(guài )可(kě )消(xiāo ),永(yǒng )享(xiǎng )元(yuán )吉(jí )。”护(hù )默(mò )然(rán )不(bú )悦(yuè )。

昌(chāng )黎(lí )尹(yǐn )孙(sūn )伯(bó )仁(rén )、护(hù )弟(dì )叱(chì )支(zhī )、叱(chì )支(zhī )弟(dì )乙(yǐ )拔(bá )等(děng )俱(jù )有(yǒu )才(cái )力(lì ),以(yǐ )骁(xiāo )勇(yǒng )闻(wén )。跋(bá )之(zhī )立(lì )也(yě ),并(bìng )冀(jì )开(kāi )府(fǔ ),而(ér )跋(bá )未(wèi )之(zhī )许(xǔ ),由(yóu )是(shì )有(yǒu )怨(yuàn )言(yán )。每(měi )于(yú )朝(cháo )飨(xiǎng )之(zhī )际(jì ),常(cháng )拔(bá )剑(jiàn )击(jī )柱(zhù )曰(yuē ):“兴(xìng )建(jiàn )大(dà )业(yè ),有(yǒu )功(gōng )力(lì )焉(yān ),而(ér )滞(zhì )于(yú )散(sàn )将(jiāng ),岂(qǐ )是(shì )汉(hàn )祖(zǔ )河(hé )山(shān )之(zhī )义(yì )乎(hū )!”跋(bá )怒(nù ),诛(zhū )之(zhī )。进(jìn )护(hù )左(zuǒ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )以(yǐ )慰(wèi )之(zhī )。护(hù )自(zì )三(sān )弟(dì )诛(zhū )后(hòu ),常(cháng )怏(yàng )怏(yàng )有(yǒu )不(bú )悦(yuè )之(zhī )色(sè ),跋(bá )怒(nù ),CG之(zhī )。寻(xún )而(ér )辽(liáo )东(dōng )太(tài )守(shǒu )务(wù )银(yín )提(tí )自(zì )以(yǐ )功(gōng )在(zài )孙(sūn )护(hù )、张(zhāng )兴(xìng )之(zhī )右(yòu ),而(ér )出(chū )为(wéi )边(biān )郡(jùn ),抗(kàng )表(biǎo )有(yǒu )恨(hèn )言(yán ),密(mì )谋(móu )外(wài )叛(pàn )。跋(bá )怒(nù ),杀(shā )之(zhī )。

跋(bá )下(xià )书(shū )曰(yuē ):“武(wǔ )以(yǐ )平(píng )乱(luàn ),文(wén )以(yǐ )经(jīng )务(wù ),宁(níng )国(guó )济(jì )俗(sú ),实(shí )所(suǒ )凭(píng )焉(yān )。自(zì )顷(qǐng )丧(sàng )难(nán ),礼(lǐ )崩(bēng )乐(lè )坏(huài ),闾(lǘ )阎(yán )绝(jué )讽(fěng )诵(sòng )之(zhī )音(yīn ),后(hòu )行(háng )无(wú )庠(xiáng )序(xù )之(zhī )教(jiāo ),子(zǐ )衿(jīn )之(zhī )叹(tàn )复(fù )兴(xìng )于(yú )今(jīn ),岂(qǐ )所(suǒ )以(yǐ )穆(mù )章(zhāng )风(fēng )化(huà ),崇(chóng )阐(chǎn )斯(sī )文(wén )!可(kě )营(yíng )建(jiàn )太(tài )学(xué ),以(yǐ )长(zhǎng )乐(lè )刘(liú )轩(xuān )、营(yíng )丘(qiū )张(zhāng )炽(chì )、成(chéng )周(zhōu )翟(zhái )崇(chóng )为(wéi )博(bó )士(shì )郎(láng )中(zhōng ),简(jiǎn )二(èr )千(qiān )石(shí )已(yǐ )下(xià )子(zǐ )弟(dì )年(nián )十(shí )五(wǔ )已(yǐ )上(shàng )教(jiāo )之(zhī )。”

跋(bá )弟(dì )丕(pī ),先(xiān )是(shì )因(yīn )乱(luàn )投(tóu )于(yú )高(gāo )句(jù )丽(lì ),跋(bá )迎(yíng )致(zhì )之(zhī ),至(zhì )龙(lóng )城(chéng ),以(yǐ )为(wéi )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )、常(cháng )山(shān )公(gōng )。

蝚(náo )蠕(rú )斛(hú )律(lǜ )为(wéi )其(qí )弟(dì )大(dà )但(dàn )所(suǒ )逐(zhú ),尽(jìn )室(shì )奔(bēn )跋(bá ),乃(nǎi )馆(guǎn )之(zhī )于(yú )辽(liáo )东(dōng )郡(jùn ),待(dài )之(zhī )以(yǐ )客(kè )礼(lǐ )。跋(bá )纳(nà )其(qí )女(nǚ )为(wéi )昭(zhāo )仪(yí )。时(shí )三(sān )月(yuè )不(bú )雨(yǔ ),至(zhì )于(yú )夏(xià )五(wǔ )月(yuè )。斛(hú )律(lǜ )上(shàng )书(shū )请(qǐng )还(hái )塞(sāi )北(běi ),跋(bá )曰(yuē ):“弃(qì )国(guó )万(wàn )里(lǐ ),又(yòu )无(wú )内(nèi )应(yīng )。若(ruò )以(yǐ )强(qiáng )兵(bīng )相(xiàng )送(sòng ),粮(liáng )运(yùn )难(nán )继(jì );少(shǎo )也(yě ),势(shì )不(bú )能(néng )固(gù )。且(qiě )千(qiān )里(lǐ )袭(xí )国(guó ),古(gǔ )人(rén )为(wéi )难(nán ),况(kuàng )数(shù )千(qiān )里(lǐ )乎(hū )!”斛(hú )律(lǜ )固(gù )请(qǐng )曰(yuē ):“不(bú )烦(fán )大(dà )众(zhòng ),愿(yuàn )给(gěi )骑(qí )三(sān )百(bǎi )足(zú )矣(yǐ )。得(dé )达(dá )敕(chì )勒(lè )国(guó ),人(rén )必(bì )欣(xīn )而(ér )来(lái )迎(yíng )。”乃(nǎi )许(xǔ )之(zhī ),遣(qiǎn )单(dān )于(yú )前(qián )辅(fǔ )万(wàn )陵(líng )率(lǜ )骑(qí )三(sān )百(bǎi )送(sòng )之(zhī )。陵(líng )惮(dàn )远(yuǎn )役(yì ),至(zhì )黑(hēi )山(shān ),杀(shā )斛(hú )律(lǜ )而(ér )还(hái )。

晋(jìn )青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )申(shēn )永(yǒng )遣(qiǎn )使(shǐ )浮(fú )海(hǎi )来(lái )聘(pìn ),跋(bá )乃(nǎi )使(shǐ )其(qí )中(zhōng )书(shū )郎(láng )李(lǐ )扶(fú )报(bào )之(zhī )。蝚(náo )蠕(rú )大(dà )但(dàn )遣(qiǎn )使(shǐ )献(xiàn )马(mǎ )三(sān )千(qiān )匹(pǐ ),羊(yáng )万(wàn )口(kǒu )。

有(yǒu )赤(chì )气(qì )四(sì )塞(sāi ),太(tài )史(shǐ )令(lìng )张(zhāng )穆(mù )言(yán )于(yú )跋(bá )曰(yuē ):“兵(bīng )气(qì )也(yě )。今(jīn )大(dà )魏(wèi )威(wēi )制(zhì )六(liù )合(hé ),而(ér )聘(pìn )使(shǐ )断(duàn )绝(jué )。自(zì )古(gǔ )未(wèi )有(yǒu )邻(lín )接(jiē )境(jìng ),不(bú )通(tōng )和(hé )好(hǎo )。违(wéi )义(yì )怒(nù )邻(lín ),取(qǔ )亡(wáng )之(zhī )道(dào )。宜(yí )还(hái )前(qián )使(shǐ ),修(xiū )和(hé )结(jié )盟(méng )。”跋(bá )曰(yuē ):“吾(wú )当(dāng )思(sī )之(zhī )。”寻(xún )而(ér )魏(wèi )军(jūn )大(dà )至(zhì ),遣(qiǎn )单(dān )于(yú )右(yòu )辅(fǔ )古(gǔ )泥(ní )率(lǜ )骑(qí )候(hòu )之(zhī )。去(qù )城(chéng )十(shí )五(wǔ )里(lǐ ),遇(yù )军(jūn )奔(bēn )还(hái )。又(yòu )遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )姚(yáo )昭(zhāo )、皇(huáng )甫(fǔ )轨(guǐ )等(děng )距(jù )战(zhàn ),轨(guǐ )中(zhōng )流(liú )矢(shǐ )死(sǐ )。魏(wèi )以(yǐ )有(yǒu )备(bèi ),引(yǐn )还(hái )。

跋(bá )境(jìng )地(dì )震(zhèn )山(shān )崩(bēng ),洪(hóng )光(guāng )门(mén )鹳(guàn )雀(què )折(shé )。又(yòu )地(dì )震(zhèn ),右(yòu )寝(qǐn )坏(huài )。跋(bá )问(wèn )闵(mǐn )尚(shàng )曰(yuē ):“比(bǐ )年(nián )屡(lǚ )有(yǒu )地(dì )动(dòng )之(zhī )变(biàn ),卿(qīng )可(kě )明(míng )言(yán )其(qí )故(gù )。”尚(shàng )曰(yuē ):“地(dì ),阴(yīn )也(yě ),主(zhǔ )百(bǎi )姓(xìng )。震(zhèn )有(yǒu )左(zuǒ )右(yòu ),此(cǐ )震(zhèn )皆(jiē )向(xiàng )右(yòu ),臣(chén )惧(jù )百(bǎi )姓(xìng )将(jiāng )西(xī )移(yí )。”跋(bá )曰(yuē ):“吾(wú )亦(yì )甚(shèn )虑(lǜ )之(zhī )。”分(fèn )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )巡(xún )行(háng )郡(jùn )国(guó ),问(wèn )所(suǒ )疾(jí )苦(kǔ ),孤(gū )老(lǎo )不(bú )能(néng )自(zì )存(cún )者(zhě ),赐(cì )以(yǐ )谷(gǔ )帛(bó )有(yǒu )差(chà )。

跋(bá )立(lì )十(shí )一(yī )年(nián ),至(zhì )是(shì ),元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián )也(yě ),此(cǐ )后(hòu )事(shì )入(rù )于(yú )宋(sòng )。至(zhì )元(yuán )嘉(jiā )七(qī )年(nián )死(sǐ )。弟(dì )弘(hóng )杀(shā )跋(bá )子(zǐ )翼(yì )自(zì )立(lì ),后(hòu )为(wéi )魏(wèi )所(suǒ )伐(fá ),东(dōng )奔(bēn )高(gāo )句(jù )丽(lì )。居(jū )二(èr )年(nián ),高(gāo )句(jù )丽(lì )杀(shā )之(zhī )。

始(shǐ ),跋(bá )以(yǐ )孝(xiào )武(wǔ )太(tài )元(yuán )二(èr )十(shí )年(nián )僭(jiàn )号(hào ),至(zhì )弘(hóng )二(èr )世(shì ),凡(fán )二(èr )十(shí )有(yǒu )八(bā )载(zǎi )。

冯(féng )素(sù )弗(fú ),跋(bá )之(zhī )长(zhǎng )弟(dì )也(yě )。慷(kāng )慨(kǎi )有(yǒu )大(dà )志(zhì ),姿(zī )貌(mào )魁(kuí )伟(wěi ),雄(xióng )杰(jié )不(bú )群(qún ),任(rèn )侠(xiá )放(fàng )荡(dàng ),不(bú )修(xiū )小(xiǎo )节(jiē ),故(gù )时(shí )人(rén )未(wèi )之(zhī )奇(qí ),惟(wéi )王(wáng )齐(qí )异(yì )焉(yān ),曰(yuē ):“拨(bō )乱(luàn )才(cái )也(yě )。”惟(wéi )交(jiāo )结(jié )时(shí )豪(háo )为(wéi )务(wù ),不(bú )以(yǐ )产(chǎn )业(yè )经(jīng )怀(huái )。弱(ruò )冠(guàn ),自(zì )诣(yì )慕(mù )容(róng )熙(xī )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )韩(hán )业(yè )请(qǐng )婚(hūn ),业(yè )怒(nù )而(ér )距(jù )之(zhī )。复(fù )求(qiú )尚(shàng )书(shū )郎(láng )高(gāo )邵(shào )女(nǚ ),邵(shào )亦(yì )弗(fú )许(xǔ )。南(nán )宫(gōng )令(lìng )成(chéng )藻(zǎo ),豪(háo )俊(jùn )有(yǒu )高(gāo )名(míng ),素(sù )弗(fú )造(zào )焉(yān ),藻(zǎo )命(mìng )门(mén )者(zhě )勿(wù )纳(nà )。素(sù )弗(fú )迳(jìng )入(rù ),与(yǔ )藻(zǎo )对(duì )坐(zuò ),旁(páng )若(ruò )无(wú )人(rén )。谈(tán )饮(yǐn )连(lián )日(rì )。藻(zǎo )始(shǐ )奇(qí )之(zhī ),曰(yuē ):“吾(wú )远(yuǎn )求(qiú )骐(qí )骥(jì ),不(bú )知(zhī )近(jìn )在(zài )东(dōng )邻(lín ),何(hé )识(shí )子(zǐ )之(zhī )晚(wǎn )也(yě )!”当(dāng )世(shì )侠(xiá )士(shì )莫(mò )不(bú )归(guī )之(zhī )。及(jí )熙(xī )僭(jiàn )号(hào ),为(wéi )侍(shì )御(yù )郎(láng )、小(xiǎo )帐(zhàng )下(xià )督(dū )。

跋(bá )之(zhī )伪(wěi )业(yè ),素(sù )弗(fú )所(suǒ )建(jiàn )也(yě )。及(jí )为(wéi )宰(zǎi )辅(fǔ ),谦(qiān )虚(xū )恭(gōng )慎(shèn ),非(fēi )礼(lǐ )不(bú )动(dòng ),虽(suī )厮(sī )养(yǎng )之(zhī )贱(jiàn ),皆(jiē )与(yǔ )之(zhī )抗(kàng )礼(lǐ )。车(chē )服(fú )屋(wū )宇(yǔ ),务(wù )于(yú )俭(jiǎn )约(yuē ),修(xiū )己(jǐ )率(lǜ )下(xià ),百(bǎi )僚(liáo )惮(dàn )之(zhī )。初(chū )为(wéi )京(jīng )尹(yǐn )。及(jí )镇(zhèn )营(yíng )丘(qiū ),百(bǎi )姓(xìng )歌(gē )之(zhī )。尝(cháng )谓(wèi )韩(hán )业(yè )曰(yuē ):“君(jūn )前(qián )既(jì )不(bú )顾(gù ),今(jīn )将(jiāng )自(zì )取(qǔ ),何(hé )如(rú )?”业(yè )拜(bài )而(ér )陈(chén )谢(xiè )。素(sù )弗(fú )曰(yuē ):“既(jì )往(wǎng )之(zhī )事(shì ),岂(qǐ )复(fù )与(yǔ )君(jūn )计(jì )之(zhī )!”然(rán )待(dài )业(yè )弥(mí )厚(hòu )。好(hǎo )存(cún )亡(wáng )继(jì )绝(jué ),申(shēn )拔(bá )旧(jiù )门(mén ),问(wèn )侍(shì )中(zhōng )阳(yáng )哲(zhé )曰(yuē ):“秦(qín )、赵(zhào )勋(xūn )臣(chén )子(zǐ )弟(dì )今(jīn )何(hé )在(zài )乎(hū )?”哲(zhé )曰(yuē ):“皆(jiē )在(zài )中(zhōng )州(zhōu ),惟(wéi )桃(táo )豹(bào )孙(sūn )鲜(xiān )在(zài )焉(yān )。”素(sù )弗(fú )召(zhào )为(wéi )左(zuǒ )常(cháng )侍(shì ),论(lùn )者(zhě )归(guī )其(qí )有(yǒu )宰(zǎi )衡(héng )之(zhī )度(dù )。

跋(bá )之(zhī )七(qī )年(nián )死(sǐ ),跋(bá )哭(kū )之(zhī )哀(āi )恸(tòng )。比(bǐ )葬(zàng ),七(qī )临(lín )之(zhī )。

史(shǐ )臣(chén )曰(yuē ):自(zì )五(wǔ )胡(hú )纵(zòng )慝(tè ),九(jiǔ )域(yù )沦(lún )胥(xū ),帝(dì )里(lǐ )神(shén )州(zhōu ),遂(suí )混(hún )之(zhī )于(yú )荒(huāng )裔(yì ),鸿(hóng )名(míng )宝(bǎo )位(wèi ),咸(xián )假(jiǎ )之(zhī )于(yú )杂(zá )种(zhǒng )。尝(cháng )谓(wèi )戎(róng )狄(dí )凶(xiōng )嚣(xiāo ),未(wèi )窥(kuī )道(dào )德(dé ),欺(qī )天(tiān )擅(shàn )命(mìng ),抑(yì )乃(nǎi )其(qí )常(cháng )。而(ér )冯(féng )跋(bá )出(chū )自(zì )中(zhōng )州(zhōu ),有(yǒu )殊(shū )丑(chǒu )类(lèi ),因(yīn )鲜(xiān )卑(bēi )之(zhī )昏(hūn )虐(nuè ),亦(yì )盗(dào )名(míng )于(yú )海(hǎi )隅(yú )。然(rán )其(qí )迁(qiān )徙(xǐ )之(zhī )余(yú ),少(shǎo )非(fēi )雄(xióng )杰(jié ),幸(xìng )以(yǐ )宽(kuān )厚(hòu )为(wéi )众(zhòng )所(suǒ )推(tuī )。初(chū )虽(suī )砥(dǐ )砺(lì ),终(zhōng )罕(hǎn )成(chéng )德(dé ),旧(jiù )史(shǐ )称(chēng )其(qí )信(xìn )惑(huò )妖(yāo )祀(sì ),斥(chì )黜(chù )谏(jiàn )臣(chén ),无(wú )开(kāi )驭(yù )之(zhī )才(cái ),异(yì )经(jīng )决(jué )之(zhī )士(shì ),信(xìn )矣(yǐ )。速(sù )祸(huò )致(zhì )寇(kòu ),良(liáng )谓(wèi )在(zài )兹(zī )。犹(yóu )能(néng )抚(fǔ )育(yù )黎(lí )萌(méng ),保(bǎo )守(shǒu )疆(jiāng )宇(yǔ ),发(fā )号(hào )施(shī )令(lìng ),二(èr )十(shí )余(yú )年(nián ),岂(qǐ )天(tiān )意(yì )乎(hū ),非(fēi )人(rén )事(shì )也(yě )!

赞(zàn )曰(yuē ):国(guó )仁(rén )骁(xiāo )武(wǔ ),乾(qián )归(guī )勇(yǒng )悍(hàn )。矫(jiǎo )矫(jiǎo )炽(chì )磐(pán ),临(lín )机(jī )能(néng )断(duàn )。孰(shú )谓(wèi )獯(xūn )虏(lǔ ),亦(yì )怀(huái )沈(shěn )算(suàn )。文(wén )起(qǐ )常(cháng )才(cái ),凭(píng )时(shí )叛(pàn )换(huàn )。咸(xián )窃(qiè )大(dà )宝(bǎo ),为(wéi )我(wǒ )多(duō )难(nán )。

阅读:22649

打赏捐助〔Donate〕>>>

《载记·第二十五章》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库