神宗体元显道法古立宪帝德王功英文烈武钦仁圣孝皇帝熙宁八年(辽太康元年)【登录】

《续资治通鉴》 > 宋纪七十一 > 《神宗体元显道法古立宪帝德王功英文烈武钦仁圣孝皇帝熙宁八年(辽太康元年)》 > 拼音版

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),乙(yǐ )未(wèi ),辽(liáo )主(zhǔ )如(rú )混(hún )同(tóng )江(jiāng )。

庚(gēng )子(zǐ ),蔡(cài )挺(tǐng )罢(bà )。挺(tǐng )奏(zòu )事(shì )殿(diàn )中(zhōng ),疾(jí )作(zuò )而(ér )仆(pú )。帝(dì )亲(qīn )临(lín )赐(cì )药(yào ),罢(bà )为(wéi )资(zī )政(zhèng )殿(diàn )学(xué )士(shì )、判(pàn )南(nán )京(jīng )留(liú )司(sī )御(yù )史(shǐ )台(tái )。

是(shì )日(rì ),冯(féng )京(jīng )亦(yì )罢(bà )。

初(chū ),郑(zhèng )侠(xiá )劾(hé )吕(lǚ )惠(huì )卿(qīng )奸(jiān )邪(xié ),且(qiě )荐(jiàn )冯(féng )京(jīng )可(kě )用(yòng ),并(bìng )言(yán )禁(jìn )中(zhōng )有(yǒu )人(rén )被(bèi )甲(jiǎ )登(dēng )殿(diàn )诟(gòu )骂(mà )等(děng )事(shì ),惠(huì )卿(qīng )奏(zòu )为(wéi )谤(bàng )讪(shàn ),令(lìng )中(zhōng )丞(chéng )邓(dèng )绾(wǎn )、知(zhī )制(zhì )诰(gào )邓(dèng )润(rùn )甫(fǔ )治(zhì )之(zhī ),坐(zuò )编(biān )管(guǎn )汀(tīng )州(zhōu )。御(yù )史(shǐ )台(tái )吏(lì )杨(yáng )忠(zhōng )信(xìn )谒(yè )侠(xiá )曰(yuē ):“御(yù )史(shǐ )缄(jiān )默(mò )不(bú )言(yán ),而(ér )君(jūn )上(shàng )书(shū )不(bú )已(yǐ ),是(shì )言(yán )责(zé )在(zài )监(jiān )门(mén )而(ér )台(tái )中(zhōng )无(wú )人(rén )也(yě )。”取(qǔ )怀(huái )中(zhōng )《名(míng )臣(chén )谏(jiàn )疏(shū )》二(èr )帙(zhì )授(shòu )侠(xiá )曰(yuē ):“以(yǐ )此(cǐ )为(wéi )正(zhèng )人(rén )助(zhù )。”

京(jīng )与(yǔ )惠(huì )卿(qīng )同(tóng )在(zài )政(zhèng )府(fǔ ),议(yì )论(lùn )多(duō )不(bú )合(hé ),而(ér )王(wáng )安(ān )国(guó )素(sù )与(yǔ )侠(xiá )善(shàn ),惠(huì )卿(qīng )欲(yù )并(bìng )中(zhōng )之(zhī ),乘(chéng )间(jiān )白(bái )帝(dì )曰(yuē ):“侠(xiá )书(shū )言(yán )青(qīng )苗(miáo )、助(zhù )役(yì )、流(liú )民(mín )等(děng )事(shì ),此(cǐ )众(zhòng )所(suǒ )共(gòng )知(zhī )也(yě )。若(ruò )禁(jìn )中(zhōng )有(yǒu )人(rén )被(bèi )甲(jiǎ )登(dēng )殿(diàn )诟(gòu )骂(mà ),侠(xiá )安(ān )从(cóng )知(zhī )?盖(gài )侠(xiá )前(qián )后(hòu )所(suǒ )言(yán ),皆(jiē )京(jīng )使(shǐ )安(ān )国(guó )导(dǎo )之(zhī ),乞(qǐ )追(zhuī )侠(xiá )付(fù )狱(yù )穷(qióng )治(zhì )。”已(yǐ )而(ér )帝(dì )问(wèn )京(jīng )曰(yuē ):“卿(qīng )识(shí )郑(zhèng )侠(xiá )乎(hū )?”对(duì )曰(yuē ):“臣(chén )素(sù )未(wèi )之(zhī )识(shí )。”帝(dì )颇(pō )疑(yí )之(zhī )。御(yù )史(shǐ )知(zhī )杂(zá )事(shì )张(zhāng )璪(zǎo )承(chéng )惠(huì )卿(qīng )旨(zhǐ ),劾(hé )侠(xiá )尝(cháng )游(yóu )京(jīng )之(zhī )门(mén ),交(jiāo )通(tōng )有(yǒu )迹(jì )。邓(dèng )绾(wǎn )、邓(dèng )润(rùn )甫(fǔ )言(yán )王(wáng )安(ān )国(guó )尝(cháng )借(jiè )侠(xiá )奏(zòu )稿(gǎo )观(guān )之(zhī ),而(ér )有(yǒu )奖(jiǎng )成(chéng )之(zhī )言(yán ),意(yì )在(zài )非(fēi )毁(huǐ )其(qí )兄(xiōng )。诏(zhào )付(fù )御(yù )史(shǐ )狱(yù )。时(shí )侠(xiá )已(yǐ )行(háng )至(zhì )太(tài )康(kāng ),还(hái ),对(duì )狱(yù ),实(shí )不(bú )识(shí )京(jīng ),但(dàn )每(měi )遣(qiǎn )门(mén )人(rén )吴(wú )无(wú )至(zhì )诣(yì )检(jiǎn )院(yuàn )投(tóu )匦(guǐ )时(shí ),集(jí )贤(xián )校(xiào )理(lǐ )丁(dīng )讽(fěng )辄(zhé )为(wéi )无(wú )至(zhì )道(dào )京(jīng )称(chēng )叹(tàn )之(zhī )语(yǔ )。及(jí )罢(bà )局(jú )时(shí ),遇(yù )安(ān )国(guó )于(yú )途(tú ),安(ān )国(guó )马(mǎ )上(shàng )举(jǔ )鞭(biān )揖(yī )之(zhī )曰(yuē ):“君(jūn )可(kě )谓(wèi )独(dú )立(lì )不(bú )惧(jù )!”侠(xiá )曰(yuē ):“不(bú )意(yì )丞(chéng )相(xiàng )为(wéi )小(xiǎo )人(rén )所(suǒ )误(wù ),一(yī )旦(dàn )至(zhì )此(cǐ )!”安(ān )国(guó )曰(yuē ):“非(fēi )也(yě )。吾(wú )兄(xiōng )自(zì )以(yǐ )为(wéi )人(rén )臣(chén )不(bú )当(dāng )避(bì )怨(yuàn ),四(sì )海(hǎi )九(jiǔ )州(zhōu )之(zhī )怨(yuàn )悉(xī )归(guī )于(yú )己(jǐ ),而(ér )后(hòu )可(kě )为(wéi )尽(jìn )忠(zhōng )于(yú )国(guó )家(jiā )。”侠(xiá )曰(yuē ):“未(wèi )闻(wén )尧(yáo )、舜(shùn )在(zài )上(shàng ),夔(kuí )、契(qì )在(zài )下(xià ),而(ér )有(yǒu )四(sì )海(hǎi )九(jiǔ )州(zhōu )之(zhī )怨(yuàn )者(zhě )。”

狱(yù )成(chéng ),侠(xiá )改(gǎi )送(sòng )英(yīng )州(zhōu )编(biān )管(guǎn ),无(wú )至(zhì )及(jí )忠(zhōng )信(xìn )皆(jiē )编(biān )管(guǎn )湖(hú )外(wài ),京(jīng )以(yǐ )右(yòu )谏(jiàn )议(yì )大(dà )夫(fū )出(chū )知(zhī )亳(bó )州(zhōu ),讽(fěng )落(luò )职(zhí ),安(ān )国(guó )放(fàng )归(guī )田(tián )里(lǐ )。舍(shě )人(rén )钱(qián )藻(zǎo )草(cǎo )京(jīng )制(zhì ),有(yǒu )“大(dà )臣(chén )进(jìn )退(tuì ),系(xì )时(shí )安(ān )危(wēi ),持(chí )正(zhèng )不(bú )回(huí ),一(yī )节(jiē )不(bú )挠(náo )”等(děng )语(yǔ )。邓(dèng )绾(wǎn )惧(jù )京(jīng )再(zài )入(rù ),且(qiě )希(xī )惠(huì )卿(qīng )旨(zhǐ ),言(yán )藻(zǎo )撰(zhuàn )词(cí )失(shī )当(dāng ),于(yú )是(shì )藻(zǎo )亦(yì )落(luò )职(zhí )。

始(shǐ ),惠(huì )卿(qīng )事(shì )安(ān )石(shí )如(rú )父(fù )子(zǐ ),安(ān )国(guó )恶(è )其(qí )憸(xiān )巧(qiǎo ),数(shù )面(miàn )折(shé )之(zhī )。一(yī )日(rì ),安(ān )石(shí )与(yǔ )惠(huì )卿(qīng )论(lùn )新(xīn )法(fǎ )于(yú )其(qí )第(dì ),安(ān )国(guó )好(hǎo )吹(chuī )笛(dí ),安(ān )石(shí )谕(yù )之(zhī )曰(yuē ):“宜(yí )放(fàng )郑(zhèng )声(shēng )。”安(ān )国(guó )曰(yuē ):“亦(yì )愿(yuàn )兄(xiōng )远(yuǎn )佞(nìng )人(rén )。”惠(huì )卿(qīng )知(zhī )其(qí )以(yǐ )佞(nìng )人(rén )目(mù )己(jǐ ),深(shēn )衔(xián )之(zhī ),至(zhì )是(shì )因(yīn )侠(xiá )狱(yù )陷(xiàn )安(ān )国(guó )。侠(xiá )赴(fù )汀(tīng )州(zhōu ),方(fāng )在(zài )道(dào ),惠(huì )卿(qīng )令(lìng )奉(fèng )礼(lǐ )郎(láng )舒(shū )亶(dǎn )往(wǎng )捕(bǔ ),搜(sōu )其(qí )筐(kuāng ),得(dé )所(suǒ )录(lù )《名(míng )臣(chén )谏(jiàn )疏(shū )》,有(yǒu )言(yán )新(xīn )法(fǎ )事(shì )及(jí )亲(qīn )朋(péng )书(shū )札(zhá ),悉(xī )按(àn )姓(xìng )名(míng )治(zhì )之(zhī )。惠(huì )卿(qīng )欲(yù )致(zhì )侠(xiá )于(yú )死(sǐ ),帝(dì )曰(yuē ):“侠(xiá )所(suǒ )言(yán ),非(fēi )为(wéi )身(shēn )也(yě ),忠(zhōng )诚(chéng )亦(yì )可(kě )嘉(jiā ),岂(qǐ )宜(yí )深(shēn )罪(zuì )!”但(dàn )徙(xǐ )侠(xiá )英(yīng )州(zhōu )。既(jì )至(zhì ),得(dé )僧(sēng )屋(wū )将(jiāng )压(yā )者(zhě )居(jū )之(zhī ),英(yīng )人(rén )无(wú )贫(pín )富(fù )贵(guì )贱(jiàn )皆(jiē )加(jiā )敬(jìng ),争(zhēng )遣(qiǎn )子(zǐ )弟(dì )从(cóng )学(xué ),为(wéi )筑(zhù )室(shì )以(yǐ )迁(qiān )焉(yān )。

壬(rén )寅(yín ),辽(liáo )赈(zhèn )云(yún )州(zhōu )饥(jī )。

丙(bǐng )午(wǔ ),分(fèn )京(jīng )东(dōng )为(wéi )东(dōng )、西(xī )两(liǎng )路(lù ),青(qīng )、淄(zī )、潍(wéi )、莱(lái )、登(dēng )、密(mì )、沂(yí )、徐(xú )八(bā )州(zhōu )、淮(huái )阳(yáng )军(jūn )为(wéi )东(dōng )路(lù ),郓(yùn )、兗(yǎn )、齐(qí )、濮(pú )、曹(cáo )、济(jì )、单(dān )七(qī )州(zhōu )、南(nán )京(jīng )为(wéi )西(xī )路(lù )。

辍(chuò )江(jiāng )南(nán )东(dōng )路(lù )上(shàng )供(gòng )米(mǐ ),均(jūn )给(gěi )灾(zāi )伤(shāng )州(zhōu )军(jūn )。

丁(dīng )未(wèi ),御(yù )宣(xuān )德(dé )门(mén )观(guān )灯(dēng )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),诏(zhào )出(chū )使(shǐ )廷(tíng )臣(chén ),所(suǒ )至(zhì )采(cǎi )吏(lì )治(zhì )能(néng )否(fǒu )以(yǐ )闻(wén )。

雨(yǔ )木(mù )冰(bīng )。

丁(dīng )巳(sì ),权(quán )永(yǒng )兴(xìng )军(jūn )等(děng )路(lù )转(zhuǎn )运(yùn )使(shǐ )皮(pí )公(gōng )弼(bì )言(yán ):“交(jiāo )子(zǐ )之(zhī )法(fǎ ),以(yǐ )方(fāng )寸(cùn )之(zhī )纸(zhǐ ),飞(fēi )钱(qián )致(zhì )远(yuǎn );然(rán )不(bú )积(jī )钱(qián )为(wéi )本(běn ),亦(yì )不(bú )能(néng )以(yǐ )空(kōng )文(wén )行(háng )。今(jīn )商(shāng )、虢(guó )铁(tiě )冶(yě ),所(suǒ )收(shōu )极(jí )广(guǎng ),苟(gǒu )即(jí )冶(yě )更(gèng )铸(zhù )折(shé )二(èr )钱(qián ),岁(suì )除(chú )工(gōng )费(fèi )外(wài ),可(kě )得(dé )百(bǎi )万(wàn )缗(mín )为(wéi )交(jiāo )子(zǐ )本(běn )。”并(bìng )上(shàng )可(kě )行(háng )十(shí )二(èr )事(shì )。帝(dì )批(pī )委(wěi )公(gōng )弼(bì )总(zǒng )制(zhì )营(yíng )办(bàn )。

戊(wù )午(wǔ ),诏(zhào ):“所(suǒ )在(zài )流(liú )民(mín )归(guī )业(yè )者(zhě ),州(zhōu )县(xiàn )资(zī )遣(qiǎn )之(zhī )。”

己(jǐ )未(wèi ),洮(táo )西(xī )安(ān )抚(fǔ )司(sī )以(yǐ )岁(suì )旱(hàn ),请(qǐng )为(wéi )粥(zhōu )以(yǐ )食(shí )羌(qiāng )户(hù )饥(jī )者(zhě )。

二(èr )月(yuè ),甲(jiǎ )子(zǐ ),以(yǐ )太(tài )常(cháng )寺(sì )太(tài )祝(zhù )王(wáng )安(ān )上(shàng )为(wéi )右(yòu )赞(zàn )善(shàn )大(dà )夫(fū )、权(quán )发(fā )遣(qiǎn )度(dù )支(zhī )判(pàn )官(guān )。安(ān )上(shàng ),安(ān )石(shí )幼(yòu )弟(dì )也(yě )。

增(zēng )陕(shǎn )西(xī )钱(qián )监(jiān )改(gǎi )铸(zhù )大(dà )钱(qián ),从(cóng )皮(pí )公(gōng )弼(bì )请(qǐng )也(yě )。

丙(bǐng )寅(yín ),封(fēng )皇(huáng )子(zǐ )僴(xiàn )为(wéi )景(jǐng )国(guó )公(gōng )。

丁(dīng )卯(mǎo ),辽(liáo )以(yǐ )祥(xiáng )州(zhōu )火(huǒ )灾(zāi ),遣(qiǎn )使(shǐ )恤(xù )之(zhī )。

癸(guǐ )酉(yǒu ),观(guān )文(wén )殿(diàn )大(dà )学(xué )士(shì )、吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )、知(zhī )江(jiāng )宁(níng )府(fǔ )王(wáng )安(ān )石(shí )复(fù )以(yǐ )本(běn )官(guān )同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì )。初(chū ),吕(lǚ )惠(huì )卿(qīng )迎(yíng )合(hé )安(ān )石(shí ),骤(zhòu )至(zhì )执(zhí )政(zhèng )。既(jì )得(dé )志(zhì ),遂(suí )叛(pàn )安(ān )石(shí ),忌(jì )其(qí )复(fù )用(yòng ),凡(fán )可(kě )以(yǐ )害(hài )安(ān )石(shí )者(zhě )无(wú )所(suǒ )不(bú )为(wéi )。一(yī )时(shí )朝(cháo )士(shì )见(jiàn )惠(huì )卿(qīng )得(dé )君(jūn ),谓(wèi )可(kě )倾(qīng )安(ān )石(shí )以(yǐ )媚(mèi )惠(huì )卿(qīng ),遂(suí )更(gèng )朋(péng )附(fù )之(zhī )。时(shí )韩(hán )绛(jiàng )颛(zhuān )处(chù )中(zhōng )书(shū ),事(shì )多(duō )稽(jī )留(liú )不(bú )决(jué ),且(qiě )数(shù )与(yǔ )惠(huì )卿(qīng )争(zhēng )论(lùn ),度(dù )不(bú )能(néng )制(zhì ),密(mì )请(qǐng )帝(dì )复(fù )用(yòng )安(ān )石(shí ),帝(dì )从(cóng )之(zhī )。惠(huì )卿(qīng )闻(wén )命(mìng )愕(è )然(rán )。翼(yì )日(rì ),帝(dì )遣(qiǎn )中(zhōng )使(shǐ )赍(jī )诏(zhào )召(zhào )安(ān )石(shí ),安(ān )石(shí )不(bú )辞(cí ),倍(bèi )道(dào )而(ér )进(jìn ),七(qī )日(rì )至(zhì )京(jīng )师(shī )。

戊(wù )寅(yín ),命(mìng )枢(shū )密(mì )副(fù )都(dōu )承(chéng )旨(zhǐ )张(zhāng )诚(chéng )一(yī )、入(rù )内(nèi )押(yā )班(bān )李(lǐ )宪(xiàn )等(děng )行(háng )视(shì )宽(kuān )广(guǎng )处(chù ),关(guān )殿(diàn )前(qián )司(sī )差(chà )马(mǎ )步(bù )军(jūn )二(èr )千(qiān )八(bā )百(bǎi )人(rén ),教(jiāo )李(lǐ )靖(jìng )营(yíng )阵(zhèn )法(fǎ )。

乙(yǐ )酉(yǒu ),察(chá )访(fǎng )使(shǐ )曾(céng )孝(xiào )宽(kuān )言(yán ):“庆(qìng )历(lì )八(bā )年(nián ),尝(cháng )诏(zhào )河(hé )北(běi )州(zhōu )军(jūn ),坊(fāng )郭(guō )第(dì )三(sān )等(děng ),乡(xiāng )村(cūn )第(dì )二(èr )等(děng ),每(měi )户(hù )养(yǎng )被(bèi )甲(jiǎ )马(mǎ )一(yī )匹(pǐ ),以(yǐ )备(bèi )非(fēi )时(shí )官(guān )买(mǎi ),乞(qǐ )检(jiǎn )令(lìng )施(shī )行(háng )。”从(cóng )之(zhī )。户(hù )马(mǎ )法(fǎ )始(shǐ )于(yú )此(cǐ )。

丙(bǐng )戌(xū ),诏(zhào )停(tíng )京(jīng )畿(jī )土(tǔ )功(gōng )七(qī )年(nián )。

辽(liáo )主(zhǔ )驻(zhù )大(dà )鱼(yú )泺(luò )。丁(dīng )亥(hài ),以(yǐ )鹰(yīng )坊(fāng )使(shǐ )耶(yē )律(lǜ )阳(yáng )陆(lù )获(huò )头(tóu )鹅(é ),加(jiā )工(gōng )部(bù )尚(shàng )书(shū )。

三(sān )月(yuè ),丁(dīng )酉(yǒu ),赈(zhèn )润(rùn )州(zhōu )饥(jī )。

戊(wù )戌(xū ),知(zhī )河(hé )州(zhōu )鲜(xiān )于(yú )师(shī )中(zhōng )乞(qǐ )置(zhì )蕃(fān )学(xué ),教(jiāo )蕃(fān )酋(qiú )子(zǐ )弟(dì ),赐(cì )田(tián )十(shí )顷(qǐng ),岁(suì )给(gěi )钱(qián )千(qiān )缗(mín ),增(zēng )解(jiě )进(jìn )士(shì )二(èr )人(rén );从(cóng )之(zhī )。

庚(gēng )子(zǐ ),辽(liáo )复(fù )遣(qiǎn )萧(xiāo )禧(xǐ )来(lái )理(lǐ )河(hé )东(dōng )黄(huáng )嵬(wéi )地(dì ),命(mìng )韩(hán )缜(zhěn )与(yǔ )禧(xǐ )议(yì )之(zhī ),争(zhēng )辩(biàn )或(huò )至(zhì )夜(yè )分(fèn )。禧(xǐ )执(zhí )分(fèn )水(shuǐ )岭(lǐng )之(zhī )说(shuō )不(bú )变(biàn ),留(liú )馆(guǎn )不(bú )肯(kěn )辞(cí ),曰(yuē ):“必(bì )得(dé )请(qǐng )而(ér )后(hòu )反(fǎn )。”帝(dì )不(bú )得(dé )已(yǐ ),遣(qiǎn )知(zhī )制(zhì )诰(gào )沈(shěn )括(kuò )报(bào )聘(pìn )。括(kuò )诣(yì )枢(shū )密(mì )院(yuàn )阅(yuè )故(gù )牍(dú ),得(dé )顷(qǐng )岁(suì )所(suǒ )议(yì )疆(jiāng )地(dì )书(shū ),指(zhǐ )古(gǔ )长(zhǎng )城(chéng )为(wéi )分(fèn )界(jiè ),今(jīn )所(suǒ )争(zhēng )乃(nǎi )黄(huáng )嵬(wéi )山(shān ),相(xiàng )远(yuǎn )三(sān )十(shí )馀(yú )里(lǐ ),表(biǎo )论(lùn )之(zhī )。帝(dì )喜(xǐ ),谓(wèi )括(kuò )曰(yuē ):“大(dà )臣(chén )殊(shū )不(bú )究(jiū )本(běn )末(mò ),几(jǐ )误(wù )国(guó )事(shì )。”命(mìng )以(yǐ )画(huà )图(tú )示(shì )禧(xǐ ),禧(xǐ )议(yì )始(shǐ )屈(qū )。乃(nǎi )赐(cì )括(kuò )白(bái )金(jīn )千(qiān )两(liǎng ),使(shǐ )行(háng )。括(kuò )至(zhì )辽(liáo ),辽(liáo )枢(shū )密(mì )副(fù )使(shǐ )杨(yáng )遵(zūn )勖(xù )来(lái )就(jiù )议(yì ),括(kuò )得(dé )地(dì )讼(sòng )之(zhī )籍(jí )数(shù )十(shí ),预(yù )使(shǐ )吏(lì )士(shì )诵(sòng )之(zhī ),遵(zūn )勖(xù )有(yǒu )所(suǒ )问(wèn ),则(zé )顾(gù )吏(lì )举(jǔ )以(yǐ )答(dá );它(tā )日(rì )复(fù )问(wèn ),亦(yì )如(rú )之(zhī )。遵(zūn )勖(xù )无(wú )以(yǐ )应(yīng ),谩(màn )曰(yuē ):“数(shù )里(lǐ )之(zhī )地(dì )不(bú )忍(rěn ),而(ér )轻(qīng )绝(jué )好(hǎo )乎(hū )?”括(kuò )曰(yuē ):“师(shī )直(zhí )为(wéi )壮(zhuàng ),曲(qǔ )为(wéi )老(lǎo )。今(jīn )北(běi )朝(cháo )弃(qì )先(xiān )君(jūn )之(zhī )大(dà )信(xìn ),以(yǐ )威(wēi )用(yòng )其(qí )民(mín ),非(fēi )我(wǒ )朝(cháo )之(zhī )不(bú )利(lì )也(yě )。”凡(fán )六(liù )会(huì ),竟(jìng )不(bú )可(kě )夺(duó ),遂(suí )舍(shě )黄(huáng )嵬(wéi )而(ér )以(yǐ )天(tiān )池(chí )请(qǐng ),括(kuò )乃(nǎi )还(hái )。在(zài )道(dào ),图(tú )其(qí )山(shān )川(chuān )险(xiǎn )易(yì )迂(yū )直(zhí ),风(fēng )俗(sú )之(zhī )淳(chún )庞(páng ),人(rén )情(qíng )之(zhī )向(xiàng )背(bèi ),为(wéi )《使(shǐ )契(qì )丹(dān )图(tú )》,上(shàng )之(zhī )。拜(bài )翰(hàn )林(lín )学(xué )士(shì )、权(quán )三(sān )司(sī )使(shǐ )。

乙(yǐ )巳(sì ),辽(liáo )主(zhǔ )命(mìng )太(tài )子(zǐ )写(xiě )佛(fó )书(shū )。

癸(guǐ )丑(chǒu ),复(fù )赈(zhèn )常(cháng )、润(rùn )饥(jī )民(mín )。

戊(wù )午(wǔ ),太(tài )白(bái )昼(zhòu )见(jiàn )。

张(zhāng )方(fāng )平(píng )以(yǐ )宣(xuān )徽(huī )北(běi )院(yuàn )使(shǐ )出(chū )知(zhī )青(qīng )州(zhōu )。未(wèi )行(háng ),帝(dì )问(wèn )方(fāng )平(píng )以(yǐ )祖(zǔ )宗(zōng )御(yù )戎(róng )之(zhī )策(cè ),对(duì )曰(yuē ):“太(tài )祖(zǔ )不(bú )勤(qín )远(yuǎn )略(luè ),如(rú )夏(xià )州(zhōu )李(lǐ )彝(yí )兴(xìng )、灵(líng )武(wǔ )冯(féng )晖(huī )、河(hé )西(xī )折(shé )御(yù )卿(qīng ),皆(jiē )因(yīn )其(qí )酋(qiú )豪(háo ),许(xǔ )以(yǐ )世(shì )袭(xí ),故(gù )边(biān )圉(yǔ )无(wú )事(shì )。董(dǒng )遵(zūn )诲(huì )捍(hàn )环(huán )州(zhōu ),郭(guō )进(jìn )守(shǒu )西(xī )山(shān ),李(lǐ )汉(hàn )超(chāo )保(bǎo )关(guān )南(nán ),皆(jiē )十(shí )馀(yú )年(nián ),优(yōu )其(qí )禄(lù )赐(cì ),宽(kuān )其(qí )文(wén )法(fǎ ),诸(zhū )将(jiāng )财(cái )力(lì )丰(fēng )而(ér )威(wēi )令(lìng )行(háng )。间(jiān )谍(dié )详(xiáng )审(shěn ),吏(lì )士(shì )用(yòng )命(mìng ),贼(zéi )所(suǒ )入(rù )辄(zhé )先(xiān )知(zhī ),并(bìng )力(lì )御(yù )之(zhī ),战(zhàn )无(wú )不(bú )克(kè ),故(gù )以(yǐ )十(shí )五(wǔ )万(wàn )人(rén )而(ér )获(huò )百(bǎi )万(wàn )之(zhī )用(yòng )。终(zhōng )太(tài )祖(zǔ )之(zhī )世(shì ),边(biān )鄙(bǐ )不(bú )耸(sǒng ),天(tiān )下(xià )安(ān )乐(lè )。及(jí )太(tài )宗(zōng )平(píng )并(bìng ),又(yòu )欲(yù )远(yuǎn )取(qǔ )燕(yàn )蓟(jì ),自(zì )是(shì )岁(suì )有(yǒu )契(qì )丹(dān )之(zhī )虞(yú );曹(cáo )彬(bīn )、刘(liú )廷(tíng )让(ràng )、傅(fù )潜(qián )等(děng )数(shù )十(shí )战(zhàn ),各(gè )亡(wáng )士(shì )卒(zú )十(shí )馀(yú )万(wàn ),又(yòu )内(nèi )徙(xǐ )李(lǐ )彝(yí )兴(xìng )、冯(féng )晖(huī )之(zhī )族(zú ),致(zhì )继(jì )迁(qiān )之(zhī )变(biàn ),二(èr )边(biān )皆(jiē )扰(rǎo ),而(ér )朝(cháo )廷(tíng )始(shǐ )旰(gàn )食(shí )矣(yǐ )。真(zhēn )宗(zōng )之(zhī )初(chū ),赵(zhào )德(dé )明(míng )纳(nà )款(kuǎn ),及(jí )澶(chán )渊(yuān )之(zhī )克(kè ),遂(suí )与(yǔ )契(qì )丹(dān )盟(méng ),至(zhì )今(jīn )人(rén )不(bú )识(shí )兵(bīng )革(gé ),可(kě )谓(wèi )盛(shèng )德(dé )大(dà )业(yè )。祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )事(shì ),大(dà )略(luè )如(rú )此(cǐ )。近(jìn )岁(suì )边(biān )臣(chén )建(jiàn )开(kāi )拓(tuò )之(zhī )议(yì ),皆(jiē )行(háng )险(xiǎn )徼(jiǎo )幸(xìng )之(zhī )人(rén ),欲(yù )以(yǐ )天(tiān )下(xià )安(ān )危(wēi )试(shì )之(zhī )一(yī )掷(zhì ),事(shì )成(chéng )则(zé )身(shēn )蒙(méng )其(qí )利(lì ),不(bú )成(chéng )则(zé )陛(bì )下(xià )任(rèn )其(qí )患(huàn ),不(bú )可(kě )听(tīng )也(yě )。”

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),乙(yǐ )丑(chǒu ),诏(zhào )减(jiǎn )将(jiāng )作(zuò )监(jiān )冗(rǒng )官(guān )。

太(tài )常(cháng )礼(lǐ )院(yuàn )言(yán ):“已(yǐ )尊(zūn )僖(xī )祖(zǔ )为(wéi )太(tài )庙(miào )始(shǐ )祖(zǔ ),当(dāng )正(zhèng )东(dōng )向(xiàng )之(zhī )位(wèi ),仍(réng )请(qǐng )自(zì )今(jīn )禘(dì )祫(xiá )著(zhe )为(wéi )定(dìng )礼(lǐ )。”乙(yǐ )亥(hài ),诏(zhào )恭(gōng )依(yī )。

丙(bǐng )子(zǐ ),辽(liáo )赈(zhèn )平(píng )州(zhōu )饥(jī )。

戊(wù )寅(yín ),以(yǐ )吴(wú )充(chōng )为(wéi )枢(shū )密(mì )使(shǐ )。

壬(rén )午(wǔ ),湖(hú )南(nán )江(jiāng )水(shuǐ )溢(yì )。

乙(yǐ )酉(yǒu ),辽(liáo )主(zhǔ )如(rú )犊(dú )山(shān )。

闰(rùn )月(yuè ),枢(shū )密(mì )使(shǐ )陈(chén )升(shēng )之(zhī )以(yǐ )足(zú )疾(jí )请(qǐng )外(wài );乙(yǐ )未(wèi ),罢(bà )为(wéi )检(jiǎn )校(xiào )太(tài )尉(wèi )、镇(zhèn )江(jiāng )军(jūn )节(jiē )度(dù )使(shǐ )、同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì )、判(pàn )扬(yáng )州(zhōu )。升(shēng )之(zhī )深(shēn )狡(jiǎo )多(duō )数(shù ),善(shàn )傅(fù )会(huì )以(yǐ )取(qǔ )富(fù )贵(guì )。初(chū )附(fù )王(wáng )安(ān )石(shí ),及(jí )拜(bài )相(xiàng ),即(jí )求(qiú )解(jiě )条(tiáo )例(lì )司(sī )。世(shì )以(yǐ )是(shì )讥(jī )之(zhī ),号(hào )为(wéi )“筌(quán )相(xiàng )”。

广(guǎng )源(yuán )州(zhōu )蛮(mán )刘(liú )纪(jì )寇(kòu )邕(yōng )州(zhōu ),归(guī )化(huà )州(zhōu )侬(nóng )智(zhì )会(huì )败(bài )之(zhī )。

壬(rén )寅(yín ),沈(shěn )括(kuò )上(shàng )《奉(fèng )元(yuán )历(lì )》,行(háng )之(zhī )。

癸(guǐ )卯(mǎo ),宣(xuān )徽(huī )北(běi )院(yuàn )使(shǐ )、知(zhī )青(qīng )州(zhōu )张(zhāng )方(fāng )平(píng )改(gǎi )判(pàn )永(yǒng )兴(xìng )军(jūn )。分(fèn )秦(qín )凤(fèng )兵(bīng )为(wéi )四(sì )将(jiāng )。

丙(bǐng )午(wǔ ),辽(liáo )赈(zhèn )平(píng )、滦(luán )二(èr )州(zhōu )饥(jī )。

庚(gēng )戌(xū ),辽(liáo )皇(huáng )孙(sūn )延(yán )禧(xǐ )生(shēng ),太(tài )子(zǐ )浚(xùn )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。辽(liáo )主(zhǔ )喜(xǐ )甚(shèn ),旋(xuán )命(mìng )太(tài )子(zǐ )妃(fēi )之(zhī )亲(qīn )及(jí )东(dōng )京(jīng )僚(liáo )属(shǔ )赐(cì )爵(jué )有(yǒu )差(chà )。

壬(rén )子(zǐ ),沂(yí )州(zhōu )民(mín )硃(zhū )唐(táng )告(gào )前(qián )馀(yú )姚(yáo )县(xiàn )主(zhǔ )簿(bù )李(lǐ )逢(féng )谋(móu )反(fǎn ),辞(cí )连(lián )宗(zōng )室(shì )右(yòu )羽(yǔ )林(lín )大(dà )将(jiāng )军(jūn )世(shì )居(jū )、河(hé )中(zhōng )府(fǔ )观(guān )察(chá )推(tuī )官(guān )徐(xú )革(gé ),命(mìng )御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )邓(dèng )绾(wǎn )、知(zhī )谏(jiàn )院(yuàn )范(fàn )百(bǎi )禄(lù )、御(yù )史(shǐ )里(lǐ )行(háng )徐(xú )禧(xǐ )杂(zá )治(zhì )之(zhī )。狱(yù )具(jù ),世(shì )居(jū )赐(cì )死(sǐ ),逢(féng )、革(gé )等(děng )伏(fú )诛(zhū )。初(chū ),蜀(shǔ )人(rén )李(lǐ )士(shì )宁(níng ),得(dé )导(dǎo )气(qì )养(yǎng )生(shēng )之(zhī )术(shù ),又(yòu )能(néng )言(yán )人(rén )休(xiū )咎(jiù ),以(yǐ )此(cǐ )出(chū )入(rù )贵(guì )家(jiā )。尝(cháng )见(jiàn )世(shì )居(jū )母(mǔ )康(kāng ),以(yǐ )仁(rén )宗(zōng )御(yù )制(zhì )诗(shī )赠(zèng )之(zhī ),又(yòu )许(xǔ )世(shì )居(jū )以(yǐ )宝(bǎo )刀(dāo ),且(qiě )曰(yuē ):“非(fēi )公(gōng )不(bú )可(kě )当(dāng )此(cǐ )。”世(shì )居(jū )与(yǔ )其(qí )党(dǎng )皆(jiē )神(shén )之(zhī ),曰(yuē ):“士(shì )宁(níng ),二(èr )三(sān )百(bǎi )岁(suì )人(rén )也(yě )。”解(jiě )释(shì )其(qí )诗(shī ),以(yǐ )为(wéi )至(zhì )宝(bǎo )之(zhī )祥(xiáng )。及(jí )鞫(jū )世(shì )居(jū )得(dé )之(zhī ),逮(dǎi )捕(bǔ )士(shì )宁(níng )。而(ér )王(wáng )安(ān )石(shí )故(gù )与(yǔ )士(shì )宁(níng )善(shàn ),百(bǎi )禄(lù )谓(wèi )士(shì )宁(níng )以(yǐ )妖(yāo )妄(wàng )惑(huò )世(shì )居(jū )致(zhì )不(bú )轨(guǐ ),罪(zuì )当(dāng )死(sǐ );禧(xǐ )右(yòu )士(shì )宁(níng ),以(yǐ )为(wéi )无(wú )罪(zuì )。帝(dì )命(mìng )御(yù )史(shǐ )知(zhī )杂(zá )、枢(shū )密(mì )承(chéng )旨(zhǐ )参(cān )治(zhì ),执(zhí )政(zhèng )主(zhǔ )禧(xǐ )议(yì ),士(shì )宁(níng )但(dàn )决(jué )杖(zhàng ),配(pèi )永(yǒng )州(zhōu );而(ér )百(bǎi )禄(lù )坐(zuò )报(bào )上(shàng )不(bú )实(shí ),贬(biǎn )监(jiān )宿(xiǔ )州(zhōu )税(shuì )。百(bǎi )禄(lù ),镇(zhèn )兄(xiōng )子(zǐ )也(yě )。惠(huì )卿(qīng )始(shǐ )兴(xìng )此(cǐ )狱(yù ),连(lián )坐(zuò )者(zhě )甚(shèn )众(zhòng ),欲(yù )引(yǐn )士(shì )宁(níng )以(yǐ )倾(qīng )安(ān )石(shí )。会(huì )安(ān )石(shí )再(zài )入(rù )秉(bǐng )政(zhèng ),谋(móu )遂(suí )不(bú )行(háng )。

丁(dīng )未(wèi ),赐(cì )大(dà )理(lǐ )寺(sì )丞(chéng )欧(ōu )阳(yáng )发(fā )进(jìn )士(shì )出(chū )身(shēn )。发(fā ),修(xiū )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

甲(jiǎ )寅(yín ),录(lù )赵(zhào )普(pǔ )后(hòu )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),诏(zhào )西(xī )南(nán )蕃(fān )五(wǔ )姓(xìng )蛮(mán )五(wǔ )年(nián )一(yī )入(rù )贡(gòng )。

五(wǔ )月(yuè ),辛(xīn )酉(yǒu )朔(shuò ),虑(lǜ )囚(qiú ),降(jiàng )死(sǐ )罪(zuì )一(yī )等(děng ),杖(zhàng )以(yǐ )下(xià )释(shì )之(zhī )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),分(fèn )环(huán )庆(qìng )兵(bīng )为(wéi )四(sì )将(jiāng )。

丁(dīng )丑(chǒu ),雨(yǔ )土(tǔ )及(jí )黄(huáng )毛(máo )。

甲(jiǎ )申(shēn ),熙(xī )河(hé )路(lù )蕃(fān )官(guān )殿(diàn )直(zhí )顿(dùn )理(lǐ )谋(móu )叛(pàn ),伏(fú )诛(zhū )。

己(jǐ )丑(chǒu ),遣(qiǎn )使(shǐ )赈(zhèn )鄜(fū )延(yán )、环(huán )庆(qìng )饥(jī )。

六(liù )月(yuè ),癸(guǐ )巳(sì ),辽(liáo )以(yǐ )兴(xìng )圣(shèng )宫(gōng )使(shǐ )奚(xī )人(rén )色(sè )嘉(jiā )努(nǔ )知(zhī )奚(xī )六(liù )部(bù )大(dà )王(wáng )事(shì )。

戊(wù )戌(xū ),辽(liáo )知(zhī )三(sān )司(sī )使(shǐ )事(shì )韩(hán )操(cāo ),以(yǐ )钱(qián )谷(gǔ )增(zēng )羡(xiàn ),授(shòu )三(sān )司(sī )使(shǐ )。

辛(xīn )丑(chǒu ),都(dōu )官(guān )员(yuán )外(wài )郎(láng )刘(liú )师(shī )旦(dàn )言(yán ):“《九(jiǔ )域(yù )图(tú )》,自(zì )大(dà )中(zhōng )祥(xiáng )符(fú )六(liù )年(nián )修(xiū )定(dìng ),至(zhì )今(jīn )六(liù )十(shí )馀(yú )年(nián ),州(zhōu )县(xiàn )有(yǒu )废(fèi )置(zhì ),名(míng )号(hào )有(yǒu )改(gǎi )易(yì ),等(děng )第(dì )有(yǒu )升(shēng )降(jiàng ),且(qiě )所(suǒ )载(zǎi )古(gǔ )迹(jì ),或(huò )俚(lǐ )俗(sú )不(bú )经(jīng ),乞(qǐ )选(xuǎn )有(yǒu )地(dì )理(lǐ )学(xué )者(zhě )重(zhòng )修(xiū )。”乃(nǎi )命(mìng )馆(guǎn )阁(gé )校(xiào )勘(kān )曾(céng )肇(zhào )、光(guāng )禄(lù )丞(chéng )李(lǐ )德(dé )刍(chú )删(shān )定(dìng )。既(jì )而(ér )言(yán )旧(jiù )书(shū )不(bú )绘(huì )地(dì )形(xíng ),难(nán )以(yǐ )称(chēng )图(tú ),更(gèng )赐(cì )名(míng )《九(jiǔ )域(yù )志(zhì )》。

癸(guǐ )卯(mǎo ),辽(liáo )遣(qiǎn )使(shǐ )按(àn )问(wèn )诸(zhū )路(lù )囚(qiú )。以(yǐ )特(tè )里(lǐ )衮(gǔn )大(dà )悲(bēi )努(nǔ )为(wéi )始(shǐ )平(píng )军(jūn )节(jiē )度(dù )使(shǐ ),出(chū )参(cān )知(zhī )政(zhèng )事(shì )柴(chái )德(dé )滋(zī )为(wéi )武(wǔ )定(dìng )军(jūn )节(jiē )度(dù )使(shǐ )。

丙(bǐng )午(wǔ ),酾(shāi )汴(biàn )水(shuǐ )入(rù )蔡(cài )河(hé )以(yǐ )通(tōng )漕(cáo ),从(cóng )都(dōu )水(shuǐ )监(jiān )丞(chéng )侯(hóu )叔(shū )献(xiàn )请(qǐng )也(yě )。渠(qú )成(chéng )而(ér )舟(zhōu )不(bú )可(kě )行(háng ),寻(xún )废(fèi )。

己(jǐ )酉(yǒu ),王(wáng )安(ān )石(shí )进(jìn )所(suǒ )撰(zhuàn )《诗(shī )、书(shū )、周(zhōu )礼(lǐ )义(yì )》。帝(dì )谓(wèi )安(ān )石(shí )曰(yuē ):“今(jīn )谈(tán )经(jīng )者(zhě )言(yán )人(rén )人(rén )殊(shū ),何(hé )以(yǐ )一(yī )道(dào )德(dé )?卿(qīng )所(suǒ )撰(zhuàn )经(jīng )义(yì ),其(qí )以(yǐ )颁(bān )行(háng ),使(shǐ )学(xué )者(zhě )归(guī )一(yī )。”遂(suí )颁(bān )于(yú )学(xué )官(guān ),号(hào )曰(yuē )《三(sān )经(jīng )新(xīn )义(yì )》。

辛(xīn )亥(hài ),加(jiā )安(ān )石(shí )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )兼(jiān )门(mén )下(xià )侍(shì )郎(láng ),吕(lǚ )惠(huì )卿(qīng )给(gěi )事(shì )中(zhōng ),王(wáng )雱(pāng )龙(lóng )图(tú )阁(gé )直(zhí )学(xué )士(shì )。雱(pāng )辞(cí )新(xīn )命(mìng ),惠(huì )卿(qīng )劝(quàn )帝(dì )许(xǔ )之(zhī ),由(yóu )是(shì )王(wáng )、吕(lǚ )之(zhī )怨(yuàn )益(yì )深(shēn )。安(ān )石(shí )《新(xīn )义(yì )》行(háng ),士(shì )子(zǐ )以(yǐ )经(jīng )试(shì )于(yú )有(yǒu )司(sī ),必(bì )宗(zōng )其(qí )说(shuō ),少(shǎo )异(yì ),辄(zhé )不(bú )中(zhōng )程(chéng )。晚(wǎn )岁(suì )又(yòu )为(wéi )《字(zì )说(shuō )》二(èr )十(shí )四(sì )卷(juàn ),多(duō )穿(chuān )凿(záo )傅(fù )会(huì ),其(qí )流(liú )入(rù )于(yú )佛(fó )、老(lǎo ),天(tiān )下(xià )争(zhēng )传(chuán )习(xí )之(zhī ),而(ér )先(xiān )儒(rú )之(zhī )传(chuán )注(zhù )悉(xī )废(fèi ),士(shì )亦(yì )无(wú )复(fù )自(zì )得(dé )之(zhī )学(xué )。故(gù )当(dāng )时(shí )议(yì )者(zhě ),谓(wèi )王(wáng )氏(shì )之(zhī )患(huàn ),在(zài )好(hǎo )使(shǐ )人(rén )同(tóng )己(jǐ )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),吐(tǔ )蕃(fān )贡(gòng )于(yú )辽(liáo )。

丙(bǐng )辰(chén ),辽(liáo )诏(zhào )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )浚(xùn )兼(jiān )北(běi )南(nán )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì ),总(zǒng )领(lǐng )朝(cháo )政(zhèng ),仍(réng )戒(jiè )谕(yù )之(zhī )。以(yǐ )武(wǔ )定(dìng )军(jūn )节(jiē )度(dù )使(shǐ )赵(zhào )徽(huī )为(wéi )南(nán )府(fǔ )宰(zǎi )相(xiàng ),以(yǐ )枢(shū )密(mì )副(fù )使(shǐ )杨(yáng )遵(zūn )勖(xù )参(cān )知(zhī )政(zhèng )事(shì )。

辽(liáo )主(zhǔ )为(wéi )太(tài )子(zǐ )选(xuǎn )僚(liáo )属(shǔ ),以(yǐ )客(kè )省(shěng )使(shǐ )耶(yē )律(lǜ )寅(yín )吉(jí )秉(bǐng )直(zhí )好(hǎo )义(yì ),命(mìng )为(wéi )辅(fǔ )导(dǎo )。枢(shū )密(mì )使(shǐ )耶(yē )律(lǜ )伊(yī )逊(xùn )谋(móu )摇(yáo )太(tài )子(zǐ ),恶(è )寅(yín )吉(jí )在(zài )侧(cè ),旋(xuán )奏(zòu )出(chū )为(wéi )群(qún )牧(mù )林(lín )牙(yá )。

戊(wù )午(wǔ ),司(sī )徒(tú )兼(jiān )侍(shì )中(zhōng )、太(tài )师(shī )、魏(wèi )国(guó )公(gōng )、判(pàn )相(xiàng )州(zhōu )韩(hán )琦(qí )卒(zú )。前(qián )一(yī )夕(xī ),大(dà )星(xīng )殒(yǔn )州(zhōu )治(zhì ),枥(lì )马(mǎ )皆(jiē )惊(jīng )。帝(dì )发(fā )哀(āi )苑(yuàn )中(zhōng ),哭(kū )之(zhī )恸(tòng )。发(fā )两(liǎng )河(hé )卒(zú )为(wéi )治(zhì )冢(zhǒng ),帝(dì )自(zì )为(wéi )碑(bēi )文(wén ),篆(zhuàn )其(qí )首(shǒu )曰(yuē ):“两(liǎng )朝(cháo )顾(gù )命(mìng )定(dìng )策(cè )元(yuán )勋(xūn )之(zhī )碑(bēi )”。赠(zèng )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),谥(shì )忠(zhōng )献(xiàn ),配(pèi )享(xiǎng )英(yīng )宗(zōng )庙(miào )廷(tíng ),常(cháng )令(lìng )其(qí )子(zǐ )若(ruò )孙(sūn )一(yī )人(rén )官(guān )于(yú )相(xiàng ),以(yǐ )护(hù )丘(qiū )墓(mù )。

琦(qí )识(shí )量(liàng )英(yīng )伟(wěi ),喜(xǐ )愠(yùn )不(bú )见(jiàn )于(yú )色(sè ),论(lùn )者(zhě )以(yǐ )厚(hòu )重(zhòng )比(bǐ )周(zhōu )勃(bó ),政(zhèng )事(shì )比(bǐ )姚(yáo )崇(chóng )。嘉(jiā )祐(yòu )、治(zhì )平(píng )间(jiān ),再(zài )决(jué )大(dà )策(cè )以(yǐ )安(ān )社(shè )稷(jì ),处(chù )危(wēi )疑(yí )之(zhī )际(jì ),知(zhī )无(wú )不(bú )为(wéi )。或(huò )谏(jiàn )曰(yuē ):“公(gōng )所(suǒ )为(wéi )诚(chéng )善(shàn ),万(wàn )一(yī )蹉(cuō )跌(diē ),岂(qǐ )惟(wéi )身(shēn )不(bú )自(zì )保(bǎo ),恐(kǒng )家(jiā )无(wú )处(chù )所(suǒ )。”琦(qí )叹(tàn )曰(yuē ):“是(shì )何(hé )言(yán )也(yě )!人(rén )臣(chén )尽(jìn )力(lì )事(shì )君(jūn ),死(sǐ )生(shēng )一(yī )之(zhī )。至(zhì )于(yú )成(chéng )败(bài ),天(tiān )也(yě ),岂(qǐ )可(kě )豫(yù )忧(yōu )其(qí )不(bú )济(jì ),遂(suí )辍(chuò )不(bú )为(wéi )哉(zāi )!”子(zǐ )忠(zhōng )彦(yàn )使(shǐ )辽(liáo ),辽(liáo )主(zhǔ )闻(wén )知(zhī )其(qí )貌(mào )类(lèi )父(fù ),即(jí )命(mìng )工(gōng )图(tú )之(zhī ),其(qí )见(jiàn )重(zhòng )如(rú )此(cǐ )。琦(qí )天(tiān )姿(zī )朴(pǔ )忠(zhōng ),家(jiā )无(wú )留(liú )资(zī )。尤(yóu )以(yǐ )奖(jiǎng )拔(bá )人(rén )材(cái )为(wéi )急(jí ),公(gōng )论(lùn )所(suǒ )与(yǔ ),虽(suī )意(yì )所(suǒ )不(bú )悦(yuè ),亦(yì )收(shōu )用(yòng )之(zhī )。与(yǔ )富(fù )弼(bì )齐(qí )名(míng ),号(hào )称(chēng )贤(xián )相(xiàng ),时(shí )谓(wèi )之(zhī )“富(fù )韩(hán )”云(yún )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),辛(xīn )酉(yǒu )朔(shuò ),辽(liáo )主(zhǔ )猎(liè )平(píng )地(dì )松(sōng )林(lín )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),处(chù )州(zhōu )江(jiāng )水(shuǐ )溢(yì )。

丙(bǐng )寅(yín ),辽(liáo )赈(zhèn )南(nán )京(jīng )贫(pín )民(mín )。

戊(wù )寅(yín ),太(tài )白(bái )昼(zhòu )见(jiàn )。

戊(wù )子(zǐ ),分(fèn )泾(jīng )原(yuán )兵(bīng )为(wéi )五(wǔ )将(jiāng )。

命(mìng )天(tiān )章(zhāng )阁(gé )待(dài )制(zhì )韩(hán )缜(zhěn )如(rú )河(hé )东(dōng ),割(gē )地(dì )以(yǐ )畀(bì )辽(liáo )。辽(liáo )主(zhǔ )以(yǐ )侵(qīn )地(dì )之(zhī )议(yì )起(qǐ )于(yú )耶(yē )律(lǜ )普(pǔ )锡(xī ),命(mìng )普(pǔ )锡(xī )往(wǎng )正(zhèng )疆(jiāng )界(jiè ),力(lì )争(zhēng )不(bú )已(yǐ )。帝(dì )问(wèn )于(yú )王(wáng )安(ān )石(shí ),安(ān )石(shí )曰(yuē ):“将(jiāng )欲(yù )取(qǔ )之(zhī ),必(bì )姑(gū )与(yǔ )之(zhī )。”以(yǐ )笔(bǐ )画(huà )其(qí )地(dì )图(tú ),依(yī )黄(huáng )嵬(wéi )山(shān )为(wéi )界(jiè ),萧(xiāo )禧(xǐ )乃(nǎi )去(qù )。至(zhì )是(shì )遣(qiǎn )缜(zhěn )往(wǎng ),尽(jìn )举(jǔ )与(yǔ )之(zhī ),东(dōng )西(xī )弃(qì )地(dì )七(qī )百(bǎi )里(lǐ )。监(jiān )察(chá )御(yù )史(shǐ )里(lǐ )行(háng )分(fèn )宁(níng )黄(huáng )廉(lián )叹(tàn )曰(yuē ):“分(fèn )水(shuǐ )画(huà )境(jìng ),失(shī )中(zhōng )国(guó )险(xiǎn )矣(yǐ )。”其(qí )后(hòu )辽(liáo )人(rén )果(guǒ )包(bāo )取(qǔ )两(liǎng )不(bú )耕(gēng )地(dì ),下(xià )临(lín )雁(yàn )门(mén )。辽(liáo )主(zhǔ )擢(zhuó )普(pǔ )锡(xī )为(wéi )南(nán )院(yuàn )宣(xuān )徽(huī )使(shǐ )。

秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),庚(gēng )寅(yín )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

癸(guǐ )巳(sì ),募(mù )民(mín )捕(bǔ )蝗(huáng )易(yì )粟(sù ),苗(miáo )损(sǔn )者(zhě )偿(cháng )之(zhī ),仍(réng )复(fù )其(qí )赋(fù )。丙(bǐng )申(shēn ),减(jiǎn )官(guān )户(hù )役(yì )钱(qián )之(zhī )半(bàn )。

诏(zhào ):“发(fā )运(yùn )司(sī )体(tǐ )实(shí )淮(huái )南(nán )、江(jiāng )东(dōng )、两(liǎng )浙(zhè )米(mǐ )价(jià ),州(zhōu )县(xiàn )所(suǒ )供(gòng )米(mǐ )每(měi )过(guò )百(bǎi )万(wàn )石(shí ),减(jiǎn )直(zhí )予(yǔ )民(mín ),斗(dòu )钱(qián )勿(wù )地(dì )八(bā )十(shí )。”

庚(gēng )戌(xū ),韩(hán )绛(jiàng )罢(bà )。绛(jiàng )居(jū )相(xiàng )位(wèi ),数(shù )与(yǔ )吕(lǚ )惠(huì )卿(qīng )异(yì )议(yì );王(wáng )安(ān )石(shí )复(fù )入(rù ),论(lùn )政(zhèng )愈(yù )驳(bó )。会(huì )有(yǒu )刘(liú )佐(zuǒ )者(zhě )坐(zuò )法(fǎ )免(miǎn ),安(ān )石(shí )欲(yù )抆(wěn )拭(shì )用(yòng )之(zhī ),绛(jiàng )执(zhí )不(bú )可(kě ),议(yì )于(yú )帝(dì )前(qián ),未(wèi )决(jué ),绛(jiàng )即(jí )再(zài )拜(bài )求(qiú )去(qù )。帝(dì )惊(jīng )曰(yuē ):“此(cǐ )小(xiǎo )事(shì ),何(hé )必(bì )尔(ěr )?”绛(jiàng )曰(yuē ):“小(xiǎo )事(shì )尚(shàng )不(bú )伸(shēn ),况(kuàng )大(dà )事(shì )乎(hū )!”帝(dì )为(wéi )逐(zhú )佐(zuǒ )。至(zhì )是(shì )称(chēng )疾(jí )求(qiú )罢(bà ),以(yǐ )礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )、观(guān )文(wén )殿(diàn )大(dà )学(xué )士(shì )知(zhī )许(xǔ )州(zhōu )。

发(fā )河(hé )北(běi )、京(jīng )东(dōng )兵(bīng )及(jí )监(jiān )牧(mù )卒(zú )修(xiū )都(dōu )城(chéng )。

丁(dīng )巳(sì ),大(dà )阅(yuè )。

九(jiǔ )月(yuè ),庚(gēng )申(shēn )朔(shuò ),立(lì )武(wǔ )举(jǔ )绝(jué )伦(lún )法(fǎ )。凡(fán )武(wǔ )举(jǔ )人(rén )射(shè )两(liǎng )石(shí )弓(gōng ),马(mǎ )射(shè )九(jiǔ )斗(dòu ),谓(wèi )之(zhī )绝(jué )伦(lún ),虽(suī )程(chéng )文(wén )不(bú )合(hé )格(gé ),并(bìng )赐(cì )第(dì )。

乙(yǐ )亥(hài ),辽(liáo )主(zhǔ )驻(zhù )藕(ǒu )丝(sī )淀(diàn )。

己(jǐ )卯(mǎo ),辽(liáo )以(yǐ )南(nán )京(jīng )饥(jī ),免(miǎn )租(zū )税(shuì )一(yī )年(nián ),仍(réng )出(chū )钱(qián )粟(sù )赈(zhèn )之(zhī )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),己(jǐ )丑(chǒu )朔(shuò ),以(yǐ )崇(chóng )政(zhèng )殿(diàn )说(shuō )书(shū )吕(lǚ )升(shēng )卿(qīng )权(quán )发(fā )遣(qiǎn )江(jiāng )南(nán )西(xī )路(lù )转(zhuǎn )运(yùn )副(fù )使(shǐ )。

庚(gēng )寅(yín ),吕(lǚ )惠(huì )卿(qīng )罢(bà )。先(xiān )是(shì )惠(huì )卿(qīng )弟(dì )升(shēng )卿(qīng )考(kǎo )试(shì )国(guó )子(zǐ )监(jiān ),而(ér )惠(huì )卿(qīng )妻(qī )弟(dì )方(fāng )通(tōng )在(zài )高(gāo )等(děng ),为(wéi )御(yù )史(shǐ )蔡(cài )承(chéng )禧(xǐ )所(suǒ )劾(hé ),惠(huì )卿(qīng )乃(nǎi )谒(yè )告(gào )。帝(dì )遣(qiǎn )冯(féng )宗(zōng )道(dào )抚(fǔ )问(wèn ),召(zhào )赴(fù )中(zhōng )书(shū ),王(wáng )安(ān )石(shí )又(yòu )亲(qīn )诣(yì )惠(huì )卿(qīng )道(dào )帝(dì )意(yì )。惠(huì )卿(qīng )于(yú )是(shì )上(shàng )表(biǎo )求(qiú )外(wài )者(zhě )三(sān ),帝(dì )皆(jiē )遣(qiǎn )中(zhōng )使(shǐ )封(fēng )还(hái ),又(yòu )有(yǒu )答(dá )刂(cè )子(zǐ ),帝(dì )复(fù )令(lìng )安(ān )石(shí )同(tóng )王(wáng )珪(guī )谕(yù )惠(huì )卿(qīng )。惠(huì )卿(qīng )入(rù )见(jiàn ),帝(dì )曰(yuē ):“无(wú )事(shì )而(ér )数(shù )求(qiú )去(qù ),何(hé )也(yě )?岂(qǐ )以(yǐ )安(ān )石(shí )议(yì )用(yòng )人(rén )不(bú )合(hé )邪(xié )?”惠(huì )卿(qīng )曰(yuē ):“此(cǐ )亦(yì )不(bú )系(xì )臣(chén )去(qù )就(jiù )。前(qián )此(cǐ )安(ān )石(shí )为(wéi )陛(bì )下(xià )建(jiàn )立(lì )庶(shù )政(zhèng ),千(qiān )里(lǐ )复(fù )来(lái ),乃(nǎi )一(yī )切(qiē )托(tuō )疾(jí )不(bú )事(shì )事(shì ),与(yǔ )昔(xī )日(rì )异(yì ),不(bú )知(zhī )欲(yù )以(yǐ )遗(yí )之(zhī )何(hé )人(rén )?”帝(dì )曰(yuē ):“安(ān )石(shí )何(hé )以(yǐ )至(zhì )此(cǐ )?”惠(huì )卿(qīng )曰(yuē ):“安(ān )石(shí )不(bú )安(ān )其(qí )位(wèi ),盖(gài )亦(yì )缘(yuán )臣(chén )在(zài )此(cǐ )。不(bú )若(ruò )逐(zhú )臣(chén )使(shǐ )去(qù ),一(yī )听(tīng )安(ān )石(shí ),天(tiān )下(xià )之(zhī )治(zhì )可(kě )成(chéng )。”帝(dì )曰(yuē ):“终(zhōng )不(bú )令(lìng )卿(qīng )去(qù ),且(qiě )俱(jù )至(zhì )中(zhōng )书(shū )。”惠(huì )卿(qīng )顿(dùn )首(shǒu )曰(yuē ):“臣(chén )不(bú )敢(gǎn )奉(fèng )诏(zhào )。”既(jì )退(tuì ),帝(dì )复(fù )遣(qiǎn )中(zhōng )使(shǐ )谕(yù )惠(huì )卿(qīng ),惠(huì )卿(qīng )入(rù )见(jiàn ),及(jí )复(fù )就(jiù )职(zhí )。

初(chū ),蔡(cài )承(chéng )禧(xǐ )奏(zòu ):“惠(huì )卿(qīng )弄(nòng )权(quán )自(zì )恣(zì ),朋(péng )比(bǐ )欺(qī )国(guó ),如(rú )章(zhāng )惇(dūn )、李(lǐ )定(dìng )、徐(xú )禧(xǐ )之(zhī )徒(tú ),皆(jiē )为(wéi )死(sǐ )党(dǎng ),曾(céng )旼(mín )、刘(liú )泾(jīng )、叶(yè )唐(táng )懿(yì )、周(zhōu )常(cháng )、徐(xú )申(shēn )之(zhī )徒(tú ),又(yòu )为(wéi )奔(bēn )走(zǒu ),此(cǐ )奸(jiān )恶(è )之(zhī )尤(yóu )大(dà )者(zhě )。”而(ér )中(zhōng )丞(chéng )邓(dèng )绾(wǎn )亦(yì )弥(mí )缝(féng )前(qián )附(fù )惠(huì )卿(qīng )之(zhī )迹(jì )以(yǐ )媚(mèi )安(ān )石(shí )。王(wáng )雱(pāng )复(fù )深(shēn )憾(hàn )惠(huì )卿(qīng ),遂(suí )讽(fěng )绾(wǎn )发(fā )惠(huì )卿(qīng )兄(xiōng )弟(dì )强(qiáng )借(jiè )华(huá )亭(tíng )富(fù )民(mín )钱(qián )五(wǔ )百(bǎi )万(wàn )与(yǔ )知(zhī )县(xiàn )张(zhāng )若(ruò )济(jì )买(mǎi )田(tián )共(gòng )为(wéi )奸(jiān )利(lì )事(shì ),置(zhì )狱(yù )鞫(jū )之(zhī )。帝(dì )既(jì )决(jué )意(yì )罢(bà )惠(huì )卿(qīng )政(zhèng )事(shì ),故(gù )先(xiān )出(chū )升(shēng )卿(qīng ),寻(xún )诏(zhào )惠(huì )卿(qīng )守(shǒu )本(běn )官(guān )、知(zhī )陈(chén )州(zhōu )。

乙(yǐ )未(wèi ),彗(huì )出(chū )轸(zhěn )。

己(jǐ )亥(hài ),诏(zhào )以(yǐ )灾(zāi )异(yì )数(shù )见(jiàn ),避(bì )殿(diàn ),减(jiǎn )膳(shàn ),求(qiú )直(zhí )言(yán ),及(jí )询(xún )政(zhèng )事(shì )之(zhī )未(wèi )协(xié )于(yú )民(mín )者(zhě )。

王(wáng )安(ān )石(shí )率(lǜ )同(tóng )列(liè )上(shàng )疏(shū )言(yán ):“晋(jìn )武(wǔ )帝(dì )五(wǔ )年(nián ),彗(huì )出(chū )轸(zhěn ),十(shí )年(nián ),又(yòu )有(yǒu )孛(bó ),而(ér )其(qí )在(zài )位(wèi )一(yī )十(shí )八(bā )年(nián ),与(yǔ )《乙(yǐ )巳(sì )占(zhàn )》所(suǒ )期(qī )不(bú )合(hé )。盖(gài )天(tiān )道(dào )远(yuǎn ),先(xiān )王(wáng )虽(suī )有(yǒu )官(guān )占(zhàn ),而(ér )所(suǒ )信(xìn )者(zhě )人(rén )事(shì )而(ér )已(yǐ )。天(tiān )文(wén )之(zhī )变(biàn )无(wú )穷(qióng ),上(shàng )下(xià )傅(fù )会(huì ),不(bú )无(wú )偶(ǒu )合(hé )。周(zhōu )公(gōng )、召(zhào )公(gōng ),岂(qǐ )欺(qī )成(chéng )王(wáng )哉(zāi )?其(qí )言(yán )中(zhōng )宗(zōng )享(xiǎng )国(guó )日(rì )久(jiǔ ),则(zé )曰(yuē )严(yán )恭(gōng )寅(yín )畏(wèi )天(tiān )命(mìng ),自(zì )度(dù )治(zhì )民(mín )不(bú )敢(gǎn )荒(huāng )宁(níng ),其(qí )言(yán )夏(xià )、商(shāng )多(duō )历(lì )年(nián )所(suǒ ),亦(yì )曰(yuē )德(dé )而(ér )已(yǐ )。裨(bì )灶(zào )言(yán )火(huǒ )而(ér )验(yàn ),复(fù )请(qǐng )以(yǐ )宝(bǎo )玉(yù )禳(ráng )之(zhī ),公(gōng )孙(sūn )侨(qiáo )不(bú )听(tīng ),则(zé )曰(yuē ):‘不(bú )用(yòng )吾(wú )言(yán ),郑(zhèng )又(yòu )将(jiāng )火(huǒ )。’侨(qiáo )终(zhōng )不(bú )听(tīng ),郑(zhèng )亦(yì )不(bú )火(huǒ )。有(yǒu )如(rú )裨(bì )灶(zào ),未(wèi )免(miǎn )妄(wàng )诞(dàn ),况(kuàng )今(jīn )星(xīng )工(gōng )乎(hū )!所(suǒ )传(chuán )占(zhàn )书(shū ),又(yòu )当(dāng )世(shì )所(suǒ )禁(jìn ),誊(téng )写(xiě )讹(é )缪(miù ),尤(yóu )不(bú )可(kě )知(zhī )。陛(bì )下(xià )盛(shèng )德(dé )至(zhì )善(shàn ),非(fēi )特(tè )贤(xián )于(yú )中(zhōng )宗(zōng ),周(zhōu )、召(zhào )所(suǒ )言(yán ),则(zé )既(jì )阅(yuè )而(ér )尽(jìn )之(zhī )矣(yǐ ),岂(qǐ )须(xū )愚(yú )瞽(gǔ )复(fù )有(yǒu )所(suǒ )陈(chén )!窃(qiè )闻(wén )两(liǎng )宫(gōng )以(yǐ )此(cǐ )为(wéi )忧(yōu ),望(wàng )以(yǐ )臣(chén )等(děng )所(suǒ )言(yán )力(lì )行(háng )开(kāi )慰(wèi )。”帝(dì )曰(yuē ):“闻(wén )民(mín )间(jiān )殊(shū )苦(kǔ )新(xīn )法(fǎ )。”安(ān )石(shí )曰(yuē ):“祈(qí )寒(hán )暑(shǔ )雨(yǔ ),民(mín )犹(yóu )怨(yuàn )咨(zī ),此(cǐ )无(wú )庸(yōng )恤(xù )。”帝(dì )曰(yuē ):“岂(qǐ )若(ruò )并(bìng )祈(qí )寒(hán )暑(shǔ )雨(yǔ )之(zhī )怨(yuàn )亦(yì )无(wú )邪(xié )!”安(ān )石(shí )不(bú )悦(yuè ),退(tuì )而(ér )属(shǔ )疾(jí )卧(wò )。

庚(gēng )子(zǐ ),权(quán )三(sān )司(sī )使(shǐ )章(zhāng )惇(dūn )罢(bà )。中(zhōng )丞(chéng )邓(dèng )绾(wǎn )言(yán ):“吕(lǚ )惠(huì )卿(qīng )执(zhí )政(zhèng )逾(yú )年(nián ),所(suǒ )立(lì )朋(péng )党(dǎng )不(bú )一(yī ),然(rán )与(yǔ )惠(huì )卿(qīng )同(tóng )恶(è )相(xiàng )济(jì )无(wú )如(rú )惇(dūn )。今(jīn )惠(huì )卿(qīng )虽(suī )已(yǐ )斥(chì )逐(zhú ),而(ér )尚(shàng )留(liú )惇(dūn )在(zài )朝(cháo )廷(tíng ),亦(yì )犹(yóu )疗(liáo )病(bìng )四(sì )体(tǐ )而(ér )止(zhǐ )治(zhì )其(qí )一(yī )边(biān ),粪(fèn )除(chú )一(yī )堂(táng )而(ér )尚(shàng )存(cún )秽(huì )之(zhī )半(bàn )也(yě )。”乃(nǎi )出(chū )惇(dūn )知(zhī )湖(hú )州(zhōu )。

壬(rén )寅(yín ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

罢(bà )手(shǒu )实(shí )法(fǎ )。中(zhōng )丞(chéng )邓(dèng )绾(wǎn )言(yán ):“凡(fán )民(mín )养(yǎng )生(shēng )之(zhī )具(jù ),日(rì )用(yòng )而(ér )家(jiā )有(yǒu )之(zhī ),今(jīn )欲(yù )尽(jìn )令(lìng )疏(shū )实(shí ),则(zé )家(jiā )有(yǒu )告(gào )讦(jié )之(zhī )忧(yōu ),人(rén )怀(huái )隐(yǐn )匿(nì )之(zhī )虑(lǜ )。商(shāng )贾(jiǎ )通(tōng )殖(zhí )货(huò )利(lì ),交(jiāo )易(yì )有(yǒu )无(wú ),或(huò )春(chūn )有(yǒu )之(zhī )而(ér )夏(xià )已(yǐ )荡(dàng )析(xī ),或(huò )秋(qiū )贮(zhù )之(zhī )而(ér )冬(dōng )即(jí )散(sàn )亡(wáng ),公(gōng )家(jiā )簿(bù )书(shū ),何(hé )由(yóu )拘(jū )录(lù ),其(qí )势(shì )安(ān )得(dé )不(bú )犯(fàn )!徒(tú )使(shǐ )嚚(yín )讼(sòng )者(zhě )趋(qū )赏(shǎng )报(bào )怨(yuàn ),畏(wèi )怯(qiè )者(zhě )守(shǒu )死(sǐ )忍(rěn )困(kùn )而(ér )已(yǐ )。”遂(suí )诏(zhào )罢(bà )手(shǒu )实(shí )法(fǎ )。

王(wáng )安(ān )礼(lǐ )应(yīng )诏(zhào )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“人(rén )事(shì )失(shī )于(yú )下(xià ),变(biàn )象(xiàng )见(jiàn )于(yú )上(shàng )。陛(bì )下(xià )有(yǒu )仁(rén )民(mín )爱(ài )物(wù )之(zhī )心(xīn )而(ér )泽(zé )不(bú )下(xià )究(jiū ),意(yì )者(zhě )左(zuǒ )右(yòu )大(dà )臣(chén )是(shì )非(fēi )好(hǎo )恶(è )不(bú )求(qiú )诸(zhū )道(dào ),谓(wèi )忠(zhōng )者(zhě )为(wéi )不(bú )忠(zhōng ),不(bú )贤(xián )者(zhě )为(wéi )贤(xián ),乘(chéng )权(quán )射(shè )利(lì )者(zhě ),用(yòng )力(lì )殚(dān )于(yú )沟(gōu )瘠(jí ),取(qǔ )利(lì )究(jiū )于(yú )园(yuán )夫(fū ),足(zú )以(yǐ )干(gàn )阴(yīn )阳(yáng )而(ér )召(zhào )星(xīng )变(biàn )。愿(yuàn )察(chá )亲(qīn )近(jìn )之(zhī )行(háng ),杜(dù )邪(xié )枉(wǎng )之(zhī )门(mén )。至(zhì )于(yú )祈(qí )禳(ráng )小(xiǎo )数(shù ),贬(biǎn )损(sǔn )旧(jiù )章(zhāng ),恐(kǒng )非(fēi )所(suǒ )以(yǐ )应(yīng )天(tiān )变(biàn )也(yě )。”帝(dì )览(lǎn )疏(shū )嘉(jiā )劝(quàn ),谕(yù )之(zhī )曰(yuē );“王(wáng )珪(guī )欲(yù )使(shǐ )卿(qīng )条(tiáo )具(jù ),朕(zhèn )尝(cháng )谓(wèi )不(bú )应(yīng )沮(jǔ )格(gé )人(rén )言(yán )以(yǐ )自(zì )障(zhàng )壅(yōng )。今(jīn )以(yǐ )一(yī )指(zhǐ )蔽(bì )目(mù ),虽(suī )泰(tài )、华(huá )在(zài )前(qián )弗(fú )之(zhī )见(jiàn );近(jìn )习(xí )蔽(bì )其(qí )君(jūn ),何(hé )以(yǐ )异(yì )此(cǐ )?卿(qīng )当(dāng )益(yì )自(zì )信(xìn )。”

吕(lǚ )公(gōng )著(zhe )应(yīng )诏(zhào )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )临(lín )朝(cháo )愿(yuàn )治(zhì ),为(wéi )日(rì )已(yǐ )久(jiǔ ),而(ér )左(zuǒ )右(yòu )前(qián )后(hòu )莫(mò )敢(gǎn )正(zhèng )言(yán ),使(shǐ )陛(bì )下(xià )有(yǒu )欲(yù )治(zhì )之(zhī )心(xīn )而(ér )无(wú )致(zhì )治(zhì )之(zhī )实(shí ),此(cǐ )任(rèn )事(shì )之(zhī )臣(chén )负(fù )陛(bì )下(xià )也(yě )。夫(fū )士(shì )之(zhī )贤(xián )不(bú )肖(xiāo )素(sù )定(dìng ),今(jīn )则(zé )不(bú )然(rán ),前(qián )日(rì )所(suǒ )举(jǔ )以(yǐ )为(wéi )至(zhì )贤(xián ),而(ér )后(hòu )日(rì )逐(zhú )之(zhī )以(yǐ )为(wéi )至(zhì )不(bú )肖(xiāo ),其(qí )于(yú )人(rén )才(cái )既(jì )反(fǎn )覆(fù )不(bú )常(cháng ),则(zé )于(yú )政(zhèng )事(shì )亦(yì )乖(guāi )戾(lì )不(bú )审(shěn )矣(yǐ )。古(gǔ )之(zhī )为(wéi )政(zhèng ),初(chū )亦(yì )有(yǒu )不(bú )信(xìn )于(yú )民(mín )者(zhě ),若(ruò )子(zǐ )产(chǎn )治(zhì )郑(zhèng ),一(yī )年(nián )而(ér )人(rén )怨(yuàn )之(zhī ),三(sān )年(nián )而(ér )人(rén )歌(gē )之(zhī )。陛(bì )下(xià )垂(chuí )拱(gǒng )仰(yǎng )成(chéng ),七(qī )年(nián )于(yú )此(cǐ ),然(rán )舆(yú )人(rén )之(zhī )诵(sòng )亦(yì )未(wèi )有(yǒu )异(yì )于(yú )前(qián )日(rì ),陛(bì )下(xià )独(dú )不(bú )察(chá )乎(hū )!”

丁(dīng )未(wèi ),彗(huì )不(bú )见(jiàn ),自(zì )始(shǐ )出(chū )至(zhì )没(méi )凡(fán )十(shí )二(èr )日(rì )。

丙(bǐng )辰(chén ),御(yù )殿(diàn ),复(fù )膳(shàn )。

丁(dīng )巳(sì ),张(zhāng )方(fāng )平(píng )应(yīng )诏(zhào )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“新(xīn )法(fǎ )行(háng )已(yǐ )六(liù )年(nián ),事(shì )之(zhī )利(lì )害(hài ),非(fēi )一(yī )二(èr )可(kě )悉(xī )。天(tiān )地(dì )之(zhī )变(biàn ),人(rén )心(xīn )实(shí )为(wéi )之(zhī ),故(gù )和(hé )气(qì )不(bú )应(yīng ),灾(zāi )异(yì )荐(jiàn )作(zuò ),顾(gù )其(qí )事(shì )必(bì )有(yǒu )未(wèi )协(xié )于(yú )民(mín )者(zhě )矣(yǐ )。法(fǎ )既(jì )未(wèi )协(xié ),事(shì )须(xū )必(bì )改(gǎi );若(ruò )又(yòu )惮(dàn )改(gǎi ),人(rén )将(jiāng )不(bú )堪(kān ),此(cǐ )臣(chén )所(suǒ )以(yǐ )为(wéi )陛(bì )下(xià )痛(tòng )心(xīn )疾(jí )首(shǒu ),一(yī )夕(xī )而(ér )九(jiǔ )兴(xìng )也(yě )!”

十(shí )一(yī )月(yuè ),辛(xīn )酉(yǒu ),辽(liáo )皇(huáng )后(hòu )萧(xiāo )氏(shì )被(bèi )诬(wū ),赐(cì )死(sǐ )。

时(shí )耶(yē )律(lǜ )伊(yī )逊(xùn )擅(shàn )政(zhèng ),深(shēn )恶(è )后(hòu )族(zú )。及(jí )太(tài )子(zǐ )总(zǒng )政(zhèng ),法(fǎ )度(dù )修(xiū )明(míng ),伊(yī )逊(xùn )不(bú )得(dé )逞(chěng ),乃(nǎi )谋(móu )陷(xiàn )后(hòu )以(yǐ )构(gòu )太(tài )子(zǐ )。先(xiān )是(shì )重(zhòng )元(yuán )家(jiā )婢(bì )单(dān )登(dēng )没(méi )为(wéi )宫(gōng )婢(bì ),后(hòu )善(shàn )音(yīn )乐(lè ),伶(líng )人(rén )赵(zhào )惟(wéi )一(yī )得(dé )侍(shì )左(zuǒ )右(yòu ),单(dān )登(dēng )亦(yì )善(shàn )筝(zhēng )与(yǔ )琵(pí )琶(pá ),与(yǔ )惟(wéi )一(yī )争(zhēng )能(néng )而(ér )不(bú )胜(shèng )。辽(liáo )主(zhǔ )尝(cháng )召(zhào )登(dēng )弹(dàn )筝(zhēng ),后(hòu )谏(jiàn )曰(yuē ):“此(cǐ )叛(pàn )家(jiā )婢(bì )女(nǚ ),中(zhōng )独(dú )无(wú )豫(yù )让(ràng )乎(hū )?安(ān )得(dé )亲(qīn )近(jìn )御(yù )前(qián )!”出(chū )遣(qiǎn )外(wài )直(zhí ),登(dēng )深(shēn )怨(yuàn )之(zhī )。登(dēng )有(yǒu )妹(mèi )为(wéi )教(jiāo )坊(fāng )硃(zhū )顶(dǐng )鹤(hè )妻(qī ),而(ér )顶(dǐng )鹤(hè )为(wéi )伊(yī )逊(xùn )所(suǒ )暱(nì ),登(dēng )与(yǔ )顶(dǐng )鹤(hè )诬(wū )后(hòu )与(yǔ )惟(wéi )一(yī )私(sī ),因(yīn )伊(yī )逊(xùn )以(yǐ )闻(wén )。辽(liáo )主(zhǔ )下(xià )伊(yī )逊(xùn )及(jí )张(zhāng )孝(xiào )杰(jié )穷(qióng )治(zhì )之(zhī ),加(jiā )惟(wéi )一(yī )以(yǐ )钉(dìng )灼(zhuó )诸(zhū )酷(kù )刑(xíng );词(cí )连(lián )教(jiāo )坊(fāng )高(gāo )长(zhǎng )命(mìng ),皆(jiē )诬(wū )服(fú )。枢(shū )密(mì )副(fù )使(shǐ )萧(xiāo )惟(wéi )信(xìn )闻(wén )之(zhī ),驰(chí )语(yǔ )伊(yī )逊(xùn )、孝(xiào )杰(jié )曰(yuē ):“皇(huáng )后(hòu )贤(xián )明(míng )端(duān )重(zhòng ),诞(dàn )育(yù )储(chǔ )君(jūn ),此(cǐ )天(tiān )下(xià )母(mǔ )也(yě ),而(ér )可(kě )以(yǐ )叛(pàn )家(jiā )仇(chóu )婢(bì )一(yī )语(yǔ )动(dòng )摇(yáo )之(zhī )乎(hū )!”不(bú )听(tīng )。狱(yù )词(cí )上(shàng ),辽(liáo )主(zhǔ )犹(yóu )未(wèi )决(jué ),孝(xiào )杰(jié )复(fù )锻(duàn )炼(liàn )证(zhèng )实(shí )之(zhī )。辽(liáo )主(zhǔ )怒(nù )甚(shèn ),即(jí )日(rì )族(zú )诛(zhū )惟(wéi )一(yī ),并(bìng )斩(zhǎn )长(zhǎng )命(mìng ),勒(lè )后(hòu )自(zì )尽(jìn )。太(tài )子(zǐ )及(jí )公(gōng )主(zhǔ )皆(jiē )披(pī )发(fā )流(liú )涕(tì ),乞(qǐ )代(dài )母(mǔ )死(sǐ ),不(bú )许(xǔ )。后(hòu )赋(fù )绝(jué )命(mìng )词(cí ),自(zì )缢(yì )死(sǐ ),尸(shī )还(hái )母(mǔ )家(jiā )。太(tài )子(zǐ )投(tóu )地(dì )大(dà )呼(hū )曰(yuē ):“杀(shā )吾(wú )母(mǔ )者(zhě ),耶(yē )律(lǜ )伊(yī )逊(xùn )也(yě )!”闻(wén )者(zhě )莫(mò )不(bú )咋(zǎ )舌(shé )。

知(zhī )桂(guì )州(zhōu )沈(shěn )起(qǐ )规(guī )取(qǔ )交(jiāo )趾(zhǐ ),妄(wàng )言(yán )受(shòu )密(mì )旨(zhǐ ),遣(qiǎn )官(guān )入(rù )谿(jī )峒(dòng )点(diǎn )集(jí )土(tǔ )丁(dīng )为(wéi )保(bǎo )伍(wǔ ),授(shòu )以(yǐ )阵(zhèn )图(tú ),使(shǐ )岁(suì )时(shí )肄(yì )习(xí )。继(jì )命(mìng )人(rén )因(yīn )督(dū )运(yùn )盐(yán )之(zhī )海(hǎi )滨(bīn ),集(jí )舟(zhōu )师(shī ),寓(yù )教(jiāo )水(shuǐ )战(zhàn ),故(gù )时(shí )交(jiāo )人(rén )与(yǔ )州(zhōu )县(xiàn )贸(mào )易(yì ),一(yī )切(qiē )禁(jìn )止(zhǐ )。知(zhī )邕(yōng )州(zhōu )苏(sū )缄(jiān )遗(yí )起(qǐ )书(shū ),请(qǐng )止(zhǐ )保(bǎo )甲(jiǎ ),罢(bà )水(shuǐ )运(yùn ),通(tōng )互(hù )市(shì );起(qǐ )不(bú )听(tīng ),劾(hé )缄(jiān )沮(jǔ )议(yì )。朝(cháo )廷(tíng )以(yǐ )起(qǐ )生(shēng )事(shì ),乃(nǎi )罢(bà )起(qǐ ),命(mìng )刘(liú )彝(yí )代(dài )之(zhī )。彝(yí )至(zhì ),不(bú )改(gǎi )起(qǐ )之(zhī )所(suǒ )为(wéi ),奏(zòu )罢(bà )广(guǎng )西(xī )所(suǒ )顿(dùn )北(běi )兵(bīng ),而(ér )用(yòng )枪(qiāng )杖(zhàng )手(shǒu )分(fèn )戍(shù ),大(dà )治(zhì )戈(gē )船(chuán ),遏(è )绝(jué )互(hù )市(shì )。交(jiāo )人(rén )疑(yí )惧(jù ),至(zhì )是(shì )分(fèn )三(sān )道(dào )入(rù )寇(kòu ),戊(wù )寅(yín ),陷(xiàn )钦(qīn )州(zhōu )。

壬(rén )午(wǔ ),立(lì )陕(shǎn )西(xī )蕃(fān )丁(dīng )法(fǎ )。

癸(guǐ )未(wèi ),以(yǐ )右(yòu )谏(jiàn )议(yì )大(dà )夫(fū )宋(sòng )敏(mǐn )求(qiú )、知(zhī )制(zhì )诰(gào )陈(chén )襄(xiāng )为(wéi )枢(shū )密(mì )直(zhí )学(xué )士(shì )。先(xiān )是(shì )知(zhī )制(zhì )诰(gào )邓(dèng )润(rùn )甫(fǔ )言(yán ):“近(jìn )者(zhě )群(qún )臣(chén )专(zhuān )尚(shàng )告(gào )讦(jié ),此(cǐ )非(fēi )国(guó )家(jiā )之(zhī )美(měi )。宜(yí )登(dēng )用(yòng )敦(dūn )厚(hòu )之(zhī )人(rén ),以(yǐ )变(biàn )风(fēng )俗(sú )。”帝(dì )嘉(jiā )纲(gāng )之(zhī )。居(jū )数(shù )日(rì ),敏(mǐn )求(qiú )及(jí )襄(xiāng )有(yǒu )是(shì )命(mìng )。

帝(dì )尝(cháng )访(fǎng )人(rén )材(cái )之(zhī )可(kě )用(yòng )者(zhě ),襄(xiāng )对(duì )以(yǐ )司(sī )马(mǎ )光(guāng )、韩(hán )维(wéi )、吕(lǚ )公(gōng )著(zhe )、苏(sū )颂(sòng )、范(fàn )纯(chún )仁(rén )、苏(sū )轼(shì ),下(xià )至(zhì )郑(zhèng )侠(xiá ),凡(fán )三(sān )十(shí )三(sān )人(rén )。且(qiě )谓(wèi ):“光(guāng )、维(wéi )、公(gōng )著(zhe )皆(jiē )股(gǔ )肱(gōng )心(xīn )膂(lǚ )之(zhī )臣(chén ),不(bú )当(dāng )久(jiǔ )外(wài )。侠(xiá )愚(yú )直(zhí )敢(gǎn )言(yán ),发(fā )于(yú )忠(zhōng )义(yì ),投(tóu )窜(cuàn )瘴(zhàng )疠(lì ),朝(cháo )不(bú )谋(móu )夕(xī ),愿(yuàn )使(shǐ )得(dé )生(shēng )还(hái )。”帝(dì )不(bú )能(néng )用(yòng )。

甲(jiǎ )申(shēn ),交(jiāo )趾(zhǐ )陷(xiàn )廉(lián )州(zhōu )。

王(wáng )安(ān )石(shí )称(chēng )疾(jí )不(bú )出(chū ),帝(dì )遣(qiǎn )使(shǐ )慰(wèi )勉(miǎn )之(zhī )。丙(bǐng )戌(xū ),安(ān )石(shí )出(chū )视(shì )事(shì )。其(qí )党(dǎng )为(wéi )安(ān )石(shí )谋(móu )曰(yuē ):“今(jīn )不(bú )取(qǔ )门(mén )下(xià )士(shì )上(shàng )素(sù )所(suǒ )不(bú )喜(xǐ )者(zhě )暴(bào )用(yòng )之(zhī ),则(zé )权(quán )轻(qīng ),将(jiāng )有(yǒu )窥(kuī )人(rén )间(jiān )隙(xì )者(zhě )矣(yǐ )。”安(ān )石(shí )从(cóng )之(zhī )。帝(dì )亦(yì )喜(xǐ )安(ān )石(shí )之(zhī )出(chū ),凡(fán )所(suǒ )进(jìn )拟(nǐ ),皆(jiē )听(tīng ),安(ān )石(shí )由(yóu )是(shì )权(quán )益(yì )重(zhòng )。

诏(zhào )渝(yú )州(zhōu )置(zhì )南(nán )平(píng )军(jūn )。先(xiān )是(shì )渝(yú )州(zhōu )南(nán )川(chuān )獠(liáo )木(mù )斗(dòu )叛(pàn ),命(mìng )秦(qín )凤(fèng )都(dōu )转(zhuǎn )运(yùn )使(shǐ )熊(xióng )本(běn )往(wǎng )安(ān )抚(fǔ )之(zhī )。本(běn )进(jìn )营(yíng )铜(tóng )佛(fó )坝(bà ),破(pò )其(qí )聚(jù )落(luò ),谕(yù )以(yǐ )盛(shèng )德(dé ),木(mù )斗(dòu )举(jǔ )溱(qín )州(zhōu )地(dì )五(wǔ )百(bǎi )里(lǐ )来(lái )归(guī ),为(wéi )四(sì )砦(zhài )、九(jiǔ )堡(bǎo )。至(zhì )是(shì )建(jiàn )铜(tóng )佛(fó )坝(bà )为(wéi )南(nán )平(píng )军(jūn ),召(zhào )本(běn )还(hái ),以(yǐ )天(tiān )章(zhāng )阁(gé )待(dài )制(zhì )知(zhī )制(zhì )诰(gào )。

帝(dì )数(shù )称(chēng )其(qí )文(wén )有(yǒu )体(tǐ ),命(mìng )院(yuàn )吏(lì )别(bié )录(lù )以(yǐ )进(jìn )。本(běn )因(yīn )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )之(zhī )治(zhì ),有(yǒu )因(yīn )有(yǒu )革(gé ),期(qī )于(yú )趋(qū )时(shí )适(shì )治(zhì )而(ér )已(yǐ )。陛(bì )下(xià )改(gǎi )制(zhì )之(zhī )始(shǐ ),安(ān )常(cháng )习(xí )故(gù )之(zhī )徒(tú )交(jiāo )讠(yán )雚(guàn )而(ér )合(hé )噪(zào ),或(huò )诤(zhèng )于(yú )廷(tíng ),或(huò )谤(bàng )于(yú )市(shì ),或(huò )投(tóu )劾(hé )引(yǐn )去(qù )者(zhě ),不(bú )可(kě )胜(shèng )数(shù )。陛(bì )下(xià )烛(zhú )见(jiàn )至(zhì )理(lǐ ),独(dú )立(lì )不(bú )夺(duó ),今(jīn )虽(suī )少(shǎo )定(dìng ),彼(bǐ )将(jiāng )伺(sì )隙(xì )而(ér )逞(chěng ),愿(yuàn )陛(bì )下(xià )深(shēn )念(niàn )之(zhī ),勿(wù )使(shǐ )交(jiāo )讠(yán )雚(guàn )之(zhī )众(zhòng )有(yǒu )以(yǐ )窥(kuī )其(qí )间(jiān )。”其(qí )意(yì )盖(gài )专(zhuān )媚(mèi )王(wáng )安(ān )石(shí )也(yě )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),己(jǐ )丑(chǒu ),辽(liáo )以(yǐ )南(nán )京(jīng )统(tǒng )军(jūn )使(shǐ )耶(yē )律(lǜ )瑞(ruì )弩(nǔ )为(wéi )特(tè )里(lǐ )衮(gǔn ),以(yǐ )汉(hàn )人(rén )行(háng )宫(gōng )都(dōu )部(bù )署(shǔ )耶(yē )律(lǜ )瑞(ruì )为(wéi )枢(shū )密(mì )副(fù )使(shǐ ),以(yǐ )同(tóng )知(zhī )东(dōng )京(jīng )留(liú )守(shǒu )事(shì )萧(xiāo )多(duō )喇(lǎ )为(wéi )伊(yī )勒(lè )希(xī )巴(bā )。

庚(gēng )寅(yín ),辽(liáo )主(zhǔ )赐(cì )张(zhāng )孝(xiào )杰(jié )国(guó )姓(xìng )。孝(xiào )杰(jié )既(jì )与(yǔ )耶(yē )律(lǜ )伊(yī )逊(xùn )共(gòng )陷(xiàn )皇(huáng )后(hòu ),伊(yī )逊(xùn )深(shēn )德(dé )之(zhī )。辽(liáo )主(zhǔ )不(bú )悟(wù )其(qí )奸(jiān ),眷(juàn )注(zhù )弥(mí )厚(hòu )。

壬(rén )辰(chén ),辽(liáo )以(yǐ )西(xī )京(jīng )留(liú )守(shǒu )萧(xiāo )延(yán )陆(lù )为(wéi )左(zuǒ )伊(yī )勒(lè )希(xī )巴(bā )。

壬(rén )寅(yín ),以(yǐ )翰(hàn )林(lín )学(xué )士(shì )元(yuán )绛(jiàng )参(cān )知(zhī )政(zhèng )事(shì ),龙(lóng )图(tú )阁(gé )直(zhí )学(xué )士(shì )兼(jiān )枢(shū )密(mì )都(dōu )承(chéng )旨(zhǐ )曾(céng )孝(xiào )宽(kuān )为(wéi )枢(shū )密(mì )直(zhí )学(xué )士(shì )、签(qiān )书(shū )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )。绛(jiàng )在(zài )翰(hàn )林(lín ),谄(chǎn )事(shì )王(wáng )安(ān )石(shí ),而(ér )安(ān )石(shí )德(dé )曾(céng )公(gōng )亮(liàng )之(zhī )助(zhù )巳(sì ),欲(yù )引(yǐn )其(qí )子(zǐ )孝(xiào )宽(kuān )于(yú )政(zhèng )地(dì )以(yǐ )报(bào )之(zhī ),由(yóu )是(shì )二(èr )人(rén )同(tóng )升(shēng )。

辛(xīn )亥(hài ),以(yǐ )天(tiān )章(zhāng )阁(gé )待(dài )制(zhì )赵(zhào )禼(xiè )为(wéi )安(ān )南(nán )道(dào )招(zhāo )讨(tǎo )使(shǐ ),嘉(jiā )州(zhōu )防(fáng )御(yù )使(shǐ )李(lǐ )宪(xiàn )副(fù )之(zhī ),以(yǐ )讨(tǎo )交(jiāo )趾(zhǐ )。张(zhāng )方(fāng )平(píng )言(yán ):“举(jǔ )西(xī )北(běi )壮(zhuàng )士(shì )健(jiàn )马(mǎ )弃(qì )之(zhī )炎(yán )荒(huāng ),其(qí )患(huàn )有(yǒu )不(bú )可(kě )胜(shèng )言(yán )者(zhě )。若(ruò )师(shī )老(lǎo )费(fèi )财(cái ),无(wú )功(gōng )而(ér )还(hái ),社(shè )稷(jì )之(zhī )福(fú )也(yě )。”后(hòu )皆(jiē )如(rú )其(qí )言(yán )。

王(wáng )安(ān )石(shí )复(fù )撰(zhuàn )《诗(shī )·关(guān )雎(jū )解(jiě )义(yì )》以(yǐ )进(jìn )。初(chū ),安(ān )石(shí )撰(zhuàn )《诗(shī )序(xù )》,称(chēng )颂(sòng )帝(dì )德(dé ),以(yǐ )文(wén )王(wáng )为(wéi )比(bǐ )。帝(dì )曰(yuē ):“以(yǐ )朕(zhèn )比(bǐ )文(wén )王(wáng ),恐(kǒng )为(wéi )天(tiān )下(xià )后(hòu )世(shì )笑(xiào ),但(dàn )言(yán )解(jiě )经(jīng )之(zhī )意(yì )足(zú )矣(yǐ )。”遂(suí )改(gǎi )撰(zhuàn )《诗(shī )序(xù )》以(yǐ )进(jìn )。至(zhì )是(shì )诏(zhào )前(qián )后(hòu )所(suǒ )上(shàng )并(bìng )付(fù )国(guó )子(zǐ )监(jiān )镂(lòu )板(bǎn )施(shī )行(háng )。

癸(guǐ )丑(chǒu ),诏(zhào )曰(yuē ):“安(ān )南(nán )世(shì )受(shòu )王(wáng )爵(jué ),而(ér )乃(nǎi )攻(gōng )犯(fàn )城(chéng )邑(yì ),杀(shā )伤(shāng )吏(lì )民(mín ),干(gàn )国(guó )之(zhī )纪(jì ),刑(xíng )兹(zī )无(wú )赦(shè )。已(yǐ )命(mìng )赵(zhào )禼(xiè )充(chōng )安(ān )南(nán )道(dào )行(háng )营(yíng )马(mǎ )步(bù )军(jūn )都(dōu )总(zǒng )管(guǎn ),须(xū )时(shí )兴(xìng )师(shī ),水(shuǐ )陆(lù )兼(jiān )进(jìn )。天(tiān )示(shì )助(zhù )顺(shùn ),既(jì )兆(zhào )布(bù )新(xīn )之(zhī )祥(xiáng );人(rén )知(zhī )侮(wǔ )亡(wáng ),咸(xián )怀(huái )敌(dí )忾(kài )之(zhī )气(qì )。”时(shí )交(jiāo )趾(zhǐ )所(suǒ )破(pò )城(chéng )邑(yì ),即(jí )为(wéi )露(lù )布(bù ),揭(jiē )之(zhī )衢(qú )路(lù ),言(yán )中(zhōng )国(guó )作(zuò )青(qīng )苗(miáo )、助(zhù )役(yì )之(zhī )法(fǎ ),穷(qióng )困(kùn )生(shēng )民(mín ),今(jīn )出(chū )兵(bīng )欲(yù )相(xiàng )拯(zhěng )济(jì );王(wáng )安(ān )石(shí )怒(nù ),故(gù )自(zì )草(cǎo )此(cǐ )诏(zhào )。

是(shì )岁(suì ),夏(xià )改(gǎi )元(yuán )大(dà )安(ān )。

阅读:26312

打赏捐助〔Donate〕>>>

《神宗体元显道法古立宪帝德王功英文烈武钦仁圣孝皇帝熙宁八年(辽太康元年)》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库