载记·第十二章【登录】

《晋书》 > 载记 > 《载记·第十二章》 > 拼音版

苻(fú )洪(hóng ),字(zì )广(guǎng )世(shì ),略(luè )阳(yáng )临(lín )渭(wèi )氐(dī )人(rén )也(yě )。其(qí )先(xiān )盖(gài )有(yǒu )扈(hù )之(zhī )苗(miáo )裔(yì ),世(shì )为(wéi )西(xī )戎(róng )酋(qiú )长(zhǎng )。始(shǐ )其(qí )家(jiā )池(chí )中(zhōng )蒲(pú )生(shēng ),长(zhǎng )五(wǔ )丈(zhàng ),五(wǔ )节(jiē )如(rú )竹(zhú )形(xíng ),时(shí )咸(xián )谓(wèi )之(zhī )蒲(pú )家(jiā ),因(yīn )以(yǐ )为(wéi )氏(shì )焉(yān )。父(fù )怀(huái )归(guī ),部(bù )落(luò )小(xiǎo )帅(shuài )。先(xiān )是(shì ),陇(lǒng )右(yòu )大(dà )雨(yǔ ),百(bǎi )姓(xìng )苦(kǔ )之(zhī ),谣(yáo )曰(yuē ):“雨(yǔ )若(ruò )不(bú )止(zhǐ ),洪(hóng )水(shuǐ )必(bì )起(qǐ )。”故(gù )因(yīn )名(míng )曰(yuē )洪(hóng )。好(hǎo )施(shī ),多(duō )权(quán )略(luè ),骁(xiāo )武(wǔ )善(shàn )骑(qí )射(shè )。属(shǔ )永(yǒng )嘉(jiā )之(zhī )乱(luàn ),乃(nǎi )散(sàn )千(qiān )金(jīn ),召(zhào )英(yīng )杰(jié )之(zhī )士(shì )访(fǎng )安(ān )危(wēi )变(biàn )通(tōng )之(zhī )术(shù )。宗(zōng )人(rén )蒲(pú )光(guāng )、蒲(pú )突(tū )遂(suí )推(tuī )洪(hóng )为(wéi )盟(méng )主(zhǔ )。刘(liú )曜(yào )僭(jiàn )号(hào )长(zhǎng )安(ān ),光(guāng )等(děng )逼(bī )洪(hóng )归(guī )曜(yào ),拜(bài )率(lǜ )义(yì )侯(hóu )。曜(yào )败(bài ),洪(hóng )西(xī )保(bǎo )陇(lǒng )山(shān )。石(shí )季(jì )龙(lóng )将(jiāng )攻(gōng )上(shàng )邽(guī ),洪(hóng )又(yòu )请(qǐng )降(jiàng )。季(jì )龙(lóng )大(dà )悦(yuè ),拜(bài )冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),委(wěi )以(yǐ )西(xī )方(fāng )之(zhī )事(shì )。季(jì )龙(lóng )灭(miè )石(shí )生(shēng ),洪(hóng )说(shuō )季(jì )龙(lóng )宜(yí )徙(xǐ )关(guān )中(zhōng )豪(háo )杰(jié )及(jí )羌(qiāng )戎(róng )内(nèi )实(shí )京(jīng )师(shī )。季(jì )龙(lóng )从(cóng )之(zhī ),以(yǐ )洪(hóng )为(wéi )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )、流(liú )人(rén )都(dōu )督(dū ),处(chù )于(yú )枋(fāng )头(tóu )。累(lèi )有(yǒu )战(zhàn )功(gōng ),封(fēng )西(xī )平(píng )郡(jùn )公(gōng ),其(qí )部(bù )下(xià )赐(cì )爵(jué )关(guān )内(nèi )侯(hóu )者(zhě )二(èr )千(qiān )余(yú )人(rén ),以(yǐ )洪(hóng )为(wéi )关(guān )内(nèi )领(lǐng )侯(hóu )将(jiāng )。冉(rǎn )闵(mǐn )言(yán )于(yú )季(jì )龙(lóng )曰(yuē ):“苻(fú )洪(hóng )雄(xióng )果(guǒ ),其(qí )诸(zhū )子(zǐ )并(bìng )非(fēi )常(cháng )才(cái ),宜(yí )密(mì )除(chú )之(zhī )。”季(jì )龙(lóng )待(dài )之(zhī )愈(yù )厚(hòu )。及(jí )石(shí )遵(zūn )即(jí )位(wèi ),闵(mǐn )又(yòu )以(yǐ )为(wéi )言(yán ),遵(zūn )乃(nǎi )去(qù )洪(hóng )都(dōu )督(dū ),余(yú )如(rú )前(qián )。洪(hóng )怨(yuàn )之(zhī ),乃(nǎi )遣(qiǎn )使(shǐ )降(jiàng )晋(jìn )。后(hòu )石(shí )鉴(jiàn )杀(shā )遵(zūn ),所(suǒ )在(zài )兵(bīng )起(qǐ ),洪(hóng )有(yǒu )众(zhòng )十(shí )余(yú )万(wàn )。

永(yǒng )和(hé )六(liù )年(nián ),帝(dì )以(yǐ )洪(hóng )为(wéi )征(zhēng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )河(hé )北(běi )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、广(guǎng )川(chuān )郡(jùn )公(gōng )。时(shí )有(yǒu )说(shuō )洪(hóng )称(chēng )尊(zūn )号(hào )者(zhě ),洪(hóng )亦(yì )以(yǐ )谶(chèn )文(wén )有(yǒu )“草(cǎo )付(fù )应(yīng )王(wáng )”,又(yòu )其(qí )孙(sūn )坚(jiān )背(bèi )有(yǒu )“草(cǎo )付(fù )”字(zì ),遂(suí )改(gǎi )姓(xìng )苻(fú )氏(shì ),自(zì )称(chēng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、大(dà )单(dān )于(yú )、三(sān )秦(qín )王(wáng )。洪(hóng )谓(wèi )博(bó )士(shì )胡(hú )文(wén )曰(yuē ):“孤(gū )率(lǜ )众(zhòng )十(shí )万(wàn ),居(jū )形(xíng )胜(shèng )之(zhī )地(dì ),冉(rǎn )闵(mǐn )、慕(mù )容(róng )俊(jùn )可(kě )指(zhǐ )辰(chén )而(ér )殄(tiǎn ),姚(yáo )襄(xiāng )父(fù )子(zǐ )克(kè )之(zhī )在(zài )吾(wú )数(shù )中(zhōng ),孤(gū )取(qǔ )天(tiān )下(xià ),有(yǒu )易(yì )于(yú )汉(hàn )祖(zǔ )。”初(chū ),季(jì )龙(lóng )以(yǐ )麻(má )秋(qiū )镇(zhèn )枹(bāo )罕(hǎn ),冉(rǎn )闵(mǐn )之(zhī )乱(luàn ),秋(qiū )归(guī )鄴(yè ),洪(hóng )使(shǐ )子(zǐ )雄(xióng )击(jī )而(ér )获(huò )之(zhī ),以(yǐ )秋(qiū )为(wéi )军(jūn )师(shī )将(jiāng )军(jūn )。秋(qiū )说(shuō )洪(hóng )西(xī )都(dōu )长(zhǎng )安(ān ),洪(hóng )深(shēn )然(rán )之(zhī )。既(jì )而(ér )秋(qiū )因(yīn )宴(yàn )鸩(zhèn )洪(hóng ),将(jiāng )并(bìng )其(qí )众(zhòng ),世(shì )子(zǐ )健(jiàn )收(shōu )而(ér )斩(zhǎn )之(zhī )。洪(hóng )将(jiāng )死(sǐ ),谓(wèi )健(jiàn )曰(yuē ):“所(suǒ )以(yǐ )未(wèi )入(rù )关(guān )者(zhě ),言(yán )中(zhōng )州(zhōu )可(kě )指(zhǐ )时(shí )而(ér )定(dìng )。今(jīn )见(jiàn )困(kùn )竖(shù )子(zǐ ),中(zhōng )原(yuán )非(fēi )汝(rǔ )兄(xiōng )弟(dì )所(suǒ )能(néng )办(bàn )。关(guān )中(zhōng )形(xíng )胜(shèng ),吾(wú )亡(wáng )后(hòu )便(biàn )可(kě )鼓(gǔ )行(háng )而(ér )西(xī )。”言(yán )终(zhōng )而(ér )死(sǐ ),年(nián )六(liù )十(shí )六(liù )。健(jiàn )僭(jiàn )位(wèi ),伪(wěi )谥(shì )惠(huì )武(wǔ )帝(dì )。

苻(fú )健(jiàn ),字(zì )建(jiàn )业(yè ),洪(hóng )第(dì )三(sān )子(zǐ )也(yě )。初(chū ),母(mǔ )姜(jiāng )氏(shì )梦(mèng )大(dà )罴(pí )而(ér )孕(yùn )之(zhī ),及(jí )长(zhǎng ),勇(yǒng )果(guǒ )便(biàn )弓(gōng )马(mǎ ),好(hǎo )施(shī ),善(shàn )事(shì )人(rén ),甚(shèn )为(wéi )石(shí )季(jì )龙(lóng )父(fù )子(zǐ )所(suǒ )亲(qīn )爱(ài )。季(jì )龙(lóng )虽(suī )外(wài )礼(lǐ )苻(fú )氏(shì ),心(xīn )实(shí )忌(jì )之(zhī ),乃(nǎi )阴(yīn )杀(shā )其(qí )诸(zhū )兄(xiōng ),而(ér )不(bú )害(hài )健(jiàn )也(yě )。及(jí )洪(hóng )死(sǐ ),健(jiàn )嗣(sì )位(wèi ),去(qù )秦(qín )王(wáng )之(zhī )号(hào ),称(chēng )晋(jìn )爵(jué ),遣(qiǎn )使(shǐ )告(gào )丧(sàng )于(yú )京(jīng )师(shī ),且(qiě )听(tīng )王(wáng )命(mìng )。

时(shí )京(jīng )兆(zhào )杜(dù )洪(hóng )窃(qiè )据(jù )长(zhǎng )安(ān ),自(zì )称(chēng )晋(jìn )征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )、雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),戎(róng )夏(xià )多(duō )归(guī )之(zhī )。健(jiàn )密(mì )图(tú )关(guān )中(zhōng ),惧(jù )洪(hóng )知(zhī )之(zhī ),乃(nǎi )伪(wěi )受(shòu )石(shí )祗(zhī )官(guān ),缮(shàn )宫(gōng )室(shì )于(yú )枋(fāng )头(tóu ),课(kè )所(suǒ )部(bù )种(zhǒng )麦(mài ),示(shì )无(wú )西(xī )意(yì ),有(yǒu )知(zhī )而(ér )不(bú )种(zhǒng )者(zhě ),健(jiàn )杀(shā )之(zhī )以(yǐ )徇(xùn )。既(jì )而(ér )自(zì )称(chēng )晋(jìn )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )关(guān )中(zhōng )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),尽(jìn )众(zhòng )西(xī )行(háng ),起(qǐ )浮(fú )桥(qiáo )于(yú )盟(méng )津(jīn )以(yǐ )济(jì )。遣(qiǎn )其(qí )弟(dì )雄(xióng )率(lǜ )步(bù )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )入(rù )潼(tóng )关(guān ),兄(xiōng )子(zǐ )菁(jīng )自(zì )轵(zhǐ )关(guān )入(rù )河(hé )东(dōng )。健(jiàn )执(zhí )菁(jīng )手(shǒu )曰(yuē ):“事(shì )若(ruò )不(bú )捷(jié ),汝(rǔ )死(sǐ )河(hé )北(běi ),我(wǒ )死(sǐ )河(hé )南(nán ),不(bú )及(jí )黄(huáng )泉(quán ),无(wú )相(xiàng )见(jiàn )也(yě )。”既(jì )济(jì ),焚(fén )桥(qiáo ),自(zì )统(tǒng )大(dà )众(zhòng )继(jì )雄(xióng )而(ér )进(jìn )。杜(dù )洪(hóng )遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )张(zhāng )先(xiān )要(yào )健(jiàn )于(yú )潼(tóng )关(guān ),健(jiàn )逆(nì )击(jī )破(pò )之(zhī )。健(jiàn )虽(suī )战(zhàn )胜(shèng ),犹(yóu )修(xiū )笺(jiān )于(yú )洪(hóng ),并(bìng )送(sòng )名(míng )马(mǎ )珍(zhēn )宝(bǎo ),请(qǐng )至(zhì )长(zhǎng )安(ān )上(shàng )尊(zūn )号(hào )。洪(hóng )曰(yuē ):“币(bì )重(zhòng )言(yán )甘(gān ),诱(yòu )我(wǒ )也(yě )。”乃(nǎi )尽(jìn )召(zhào )关(guān )中(zhōng )之(zhī )众(zhòng )来(lái )距(jù )。健(jiàn )筮(shì )之(zhī ),遇(yù )《泰(tài )》之(zhī )《临(lín )》,健(jiàn )曰(yuē ):“小(xiǎo )往(wǎng )大(dà )来(lái ),吉(jí )亨(hēng )。昔(xī )往(wǎng )东(dōng )而(ér )小(xiǎo ),今(jīn )还(hái )西(xī )而(ér )大(dà ),吉(jí )孰(shú )大(dà )焉(yān )!”是(shì )时(shí )众(zhòng )星(xīng )夹(jiá )河(hé )西(xī )流(liú ),占(zhàn )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )百(bǎi )姓(xìng )还(hái )西(xī )之(zhī )象(xiàng )。健(jiàn )遂(suí )进(jìn )军(jūn ),次(cì )赤(chì )水(shuǐ ),遣(qiǎn )雄(xióng )略(luè )地(dì )渭(wèi )北(běi ),又(yòu )败(bài )张(zhāng )先(xiān )于(yú )阴(yīn )槃(pán ),擒(qín )之(zhī ),诸(zhū )城(chéng )尽(jìn )陷(xiàn ),菁(jīng )所(suǒ )至(zhì )无(wú )不(bú )降(jiàng )者(zhě ),三(sān )辅(fǔ )略(luè )定(dìng )。健(jiàn )引(yǐn )兵(bīng )至(zhì )长(zhǎng )安(ān ),洪(hóng )奔(bēn )司(sī )竹(zhú )。健(jiàn )入(rù )而(ér )都(dōu )之(zhī ),遣(qiǎn )使(shǐ )献(xiàn )捷(jié )京(jīng )师(shī ),并(bìng )修(xiū )好(hǎo )于(yú )桓(huán )温(wēn )。

健(jiàn )军(jūn )师(shī )将(jiāng )军(jūn )贾(jiǎ )玄(xuán )硕(shuò )等(děng )表(biǎo )健(jiàn )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、大(dà )都(dōu )督(dū )关(guān )中(zhōng )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、大(dà )单(dān )于(yú )、秦(qín )王(wáng ),健(jiàn )怒(nù )曰(yuē ):“我(wǒ )官(guān )位(wèi )轻(qīng )重(zhòng ),非(fēi )若(ruò )等(děng )所(suǒ )知(zhī )。”既(jì )而(ér )潜(qián )使(shǐ )讽(fěng )玄(xuán )硕(shuò )等(děng )使(shǐ )上(shàng )尊(zūn )号(hào )。永(yǒng )和(hé )七(qī )年(nián ),僭(jiàn )称(chēng )天(tiān )王(wáng )、大(dà )单(dān )于(yú ),赦(shè )境(jìng )内(nèi )死(sǐ )罪(zuì ),建(jiàn )元(yuán )皇(huáng )始(shǐ ),缮(shàn )宗(zōng )庙(miào )社(shè )稷(jì ),置(zhì )百(bǎi )官(guān )于(yú )长(zhǎng )安(ān )。立(lì )妻(qī )强(qiáng )氏(shì )为(wéi )天(tiān )王(wáng )皇(huáng )后(hòu ),子(zǐ )苌(cháng )为(wéi )天(tiān )王(wáng )皇(huáng )太(tài )子(zǐ ),弟(dì )雄(xióng )为(wéi )丞(chéng )相(xiàng )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、领(lǐng )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),自(zì )余(yú )封(fēng )授(shòu )各(gè )有(yǒu )差(chà )。

初(chū ),杜(dù )洪(hóng )之(zhī )奔(bēn )也(yě ),招(zhāo )晋(jìn )梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )勋(xūn )。至(zhì )是(shì ),勋(xūn )率(lǜ )步(bù )骑(qí )三(sān )万(wàn )入(rù )秦(qín )川(chuān ),健(jiàn )败(bài )之(zhī )于(yú )五(wǔ )丈(zhàng )原(yuán )。

八(bā )年(nián ),健(jiàn )僭(jiàn )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi )于(yú )太(tài )极(jí )前(qián )殿(diàn ),诸(zhū )公(gōng )进(jìn )为(wéi )王(wáng ),以(yǐ )大(dà )单(dān )于(yú )授(shòu )其(qí )子(zǐ )苌(cháng )。

杜(dù )洪(hóng )屯(tún )宜(yí )秋(qiū ),为(wéi )其(qí )将(jiāng )张(zhāng )琚(jū )所(suǒ )杀(shā ),琚(jū )自(zì )立(lì )为(wéi )秦(qín )王(wáng ),置(zhì )百(bǎi )官(guān )。健(jiàn )率(lǜ )步(bù )骑(qí )二(èr )万(wàn )攻(gōng )琚(jū ),斩(zhǎn )其(qí )首(shǒu )。健(jiàn )至(zhì )自(zì )宜(yí )秋(qiū ),遣(qiǎn )雄(xióng )、菁(jīng )率(lǜ )众(zhòng )掠(luě )关(guān )东(dōng ),并(bìng )援(yuán )石(shí )季(jì )龙(lóng )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )遇(yù )于(yú )许(xǔ )昌(chāng ),与(yǔ )晋(jìn )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )尚(shàng )战(zhàn )于(yú )颍(yǐng )水(shuǐ )之(zhī )上(shàng ),王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì )。雄(xióng )乘(chéng )胜(shèng )逐(zhú )北(běi ),至(zhì )于(yú )垒(lěi )门(mén ),杀(shā )伤(shāng )太(tài )半(bàn ),遂(suí )虏(lǔ )遇(yù )及(jí )其(qí )众(zhòng )归(guī )于(yú )长(zhǎng )安(ān ),拜(bài )遇(yù )司(sī )空(kōng )、豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )许(xǔ )昌(chāng )。雄(xióng )攻(gōng )王(wáng )擢(zhuó )于(yú )陇(lǒng )上(shàng ),擢(zhuó )奔(bēn )凉(liáng )州(zhōu ),雄(xióng )屯(tún )陇(lǒng )东(dōng )。张(zhāng )重(zhòng )华(huá )拜(bài )擢(zhuó )征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),使(shǐ )与(yǔ )其(qí )将(jiāng )张(zhāng )弘(hóng )、宋(sòng )修(xiū )连(lián )兵(bīng )伐(fá )雄(xióng )。雄(xióng )与(yǔ )菁(jīng )率(lǜ )众(zhòng )击(jī )败(bài )之(zhī ),获(huò )弘(hóng )、修(xiū )送(sòng )长(zhǎng )安(ān )。

初(chū ),张(zhāng )遇(yù )自(zì )许(xǔ )昌(chāng )来(lái )降(jiàng ),健(jiàn )纳(nà )遇(yù )后(hòu )母(mǔ )韩(hán )氏(shì )为(wéi )昭(zhāo )仪(yí ),每(měi )于(yú )众(zhòng )中(zhōng )谓(wèi )遇(yù )曰(yuē ):“卿(qīng ),吾(wú )子(zǐ )也(yě )。”遇(yù )惭(cán )恨(hèn ),引(yǐn )关(guān )中(zhōng )诸(zhū )将(jiāng )欲(yù )以(yǐ )雍(yōng )州(zhōu )归(guī )顺(shùn ),乃(nǎi )与(yǔ )健(jiàn )中(zhōng )黄(huáng )门(mén )刘(liú )晃(huǎng )谋(móu )夜(yè )袭(xí )健(jiàn ),事(shì )觉(jiào ),遇(yù )害(hài )。于(yú )是(shì )孔(kǒng )特(tè )起(qǐ )池(chí )阳(yáng ),刘(liú )珍(zhēn )、夏(xià )侯(hóu )显(xiǎn )起(qǐ )鄠(hù ),乔(qiáo )景(jǐng )起(qǐ )雍(yōng ),胡(hú )阳(yáng )赤(chì )起(qǐ )司(sī )竹(zhú ),呼(hū )延(yán )毒(dú )起(qǐ )霸(bà )城(chéng ),众(zhòng )数(shù )万(wàn )人(rén ),并(bìng )遣(qiǎn )使(shǐ )诣(yì )征(zhēng )西(xī )桓(huán )温(wēn )、中(zhōng )军(jūn )殷(yīn )浩(hào )请(qǐng )救(jiù )。

雄(xióng )遣(qiǎn )菁(jīng )掠(luě )上(shàng )洛(luò )郡(jùn ),于(yú )丰(fēng )阳(yáng )县(xiàn )立(lì )荆(jīng )州(zhōu ),以(yǐ )引(yǐn )南(nán )金(jīn )奇(qí )货(huò )、弓(gōng )竿(gān )漆(qī )蜡(là ),通(tōng )关(guān )市(shì ),来(lái )远(yuǎn )商(shāng ),于(yú )是(shì )国(guó )用(yòng )充(chōng )足(zú ),而(ér )异(yì )贿(huì )盈(yíng )积(jī )矣(yǐ )。

十(shí )年(nián ),温(wēn )率(lǜ )众(zhòng )四(sì )万(wàn )趋(qū )长(zhǎng )安(ān ),遣(qiǎn )别(bié )将(jiāng )入(rù )淅(xī )川(chuān ),攻(gōng )上(shàng )洛(luò ),执(zhí )健(jiàn )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )郭(guō )敬(jìng ),而(ér )遣(qiǎn )司(sī )马(mǎ )勋(xūn )掠(luě )西(xī )鄙(bǐ )。健(jiàn )遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )苌(cháng )率(lǜ )雄(xióng )、菁(jīng )等(děng )众(zhòng )五(wǔ )万(wàn ),距(jù )温(wēn )于(yú )尧(yáo )柳(liǔ )城(chéng )、愁(chóu )思(sī )堆(duī )。温(wēn )转(zhuǎn )战(zhàn )而(ér )前(qián ),次(cì )于(yú )灞(bà )上(shàng ),苌(cháng )等(děng )退(tuì )营(yíng )城(chéng )南(nán )。健(jiàn )以(yǐ )羸(léi )兵(bīng )六(liù )千(qiān )固(gù )守(shǒu )长(zhǎng )安(ān )小(xiǎo )城(chéng ),遣(qiǎn )精(jīng )锐(ruì )三(sān )万(wàn )为(wéi )游(yóu )军(jūn )以(yǐ )距(jù )温(wēn )。三(sān )辅(fǔ )郡(jùn )县(xiàn )多(duō )降(jiàng )于(yú )温(wēn )。健(jiàn )别(bié )使(shǐ )雄(xióng )领(lǐng )骑(qí )七(qī )千(qiān ),与(yǔ )桓(huán )冲(chōng )战(zhàn )于(yú )白(bái )鹿(lù )原(yuán ),王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì ),又(yòu )破(pò )司(sī )马(mǎ )勋(xūn )于(yú )子(zǐ )午(wǔ )谷(gǔ )。初(chū ),健(jiàn )闻(wén )温(wēn )之(zhī )来(lái )也(yě ),收(shōu )麦(mài )清(qīng )野(yě )以(yǐ )待(dài )之(zhī ),故(gù )温(wēn )众(zhòng )大(dà )饥(jī )。至(zhì )是(shì ),徙(xǐ )关(guān )中(zhōng )三(sān )千(qiān )余(yú )户(hù )而(ér )归(guī )。及(jí )至(zhì )潼(tóng )关(guān ),又(yòu )为(wéi )苌(cháng )等(děng )所(suǒ )败(bài ),司(sī )马(mǎ )勋(xūn )奔(bēn )还(hái )汉(hàn )中(zhōng )。

其(qí )年(nián ),西(xī )虏(lǔ )乞(qǐ )没(méi )军(jūn )邪(xié )遣(qiǎn )子(zǐ )入(rù )侍(shì ),健(jiàn )于(yú )是(shì )置(zhì )来(lái )宾(bīn )馆(guǎn )于(yú )平(píng )朔(shuò )门(mén )以(yǐ )怀(huái )远(yuǎn )人(rén )。起(qǐ )灵(líng )台(tái )于(yú )杜(dù )门(mén )。与(yǔ )百(bǎi )姓(xìng )约(yuē )法(fǎ )三(sān )章(zhāng ),薄(báo )赋(fù )卑(bēi )宫(gōng ),垂(chuí )心(xīn )政(zhèng )事(shì ),优(yōu )礼(lǐ )耆(qí )老(lǎo ),修(xiū )尚(shàng )儒(rú )学(xué ),而(ér )关(guān )右(yòu )称(chēng )来(lái )苏(sū )焉(yān )。

新(xīn )平(píng )有(yǒu )长(zhǎng )人(rén )见(jiàn ),语(yǔ )百(bǎi )姓(xìng )张(zhāng )靖(jìng )曰(yuē ):“苻(fú )氏(shì )应(yīng )天(tiān )受(shòu )命(mìng ),今(jīn )当(dāng )太(tài )平(píng ),外(wài )面(miàn )者(zhě )归(guī )中(zhōng )而(ér )安(ān )泰(tài )。”问(wèn )姓(xìng )名(míng ),弗(fú )答(dá ),俄(é )而(ér )不(bú )见(jiàn )。新(xīn )平(píng )令(lìng )以(yǐ )闻(wén ),健(jiàn )以(yǐ )为(wéi )妖(yāo ),下(xià )靖(jìng )狱(yù )。会(huì )大(dà )雨(yǔ )霖(lín ),河(hé )、渭(wèi )溢(yì ),蒲(pú )津(jīn )监(jiān )冠(guàn )登(dēng )得(dé )一(yī )屐(jī )于(yú )河(hé ),长(zhǎng )七(qī )尽(jìn )三(sān )寸(cùn ),人(rén )迹(jì )称(chēng )之(zhī ),指(zhǐ )长(zhǎng )尺(chǐ )余(yú ),文(wén )深(shēn )一(yī )寸(cùn )。健(jiàn )叹(tàn )曰(yuē ):“覆(fù )载(zǎi )之(zhī )中(zhōng )何(hé )所(suǒ )不(bú )有(yǒu ),张(zhāng )靖(jìng )所(suǒ )见(jiàn )定(dìng )不(bú )虚(xū )也(yě )。”赦(shè )之(zhī )。蝗(huáng )虫(chóng )大(dà )起(qǐ ),自(zì )华(huá )泽(zé )至(zhì )陇(lǒng )山(shān ),食(shí )百(bǎi )草(cǎo )无(wú )遗(yí )。牛(niú )马(mǎ )相(xiàng )敢(gǎn )毛(máo ),猛(měng )兽(shòu )及(jí )狼(láng )食(shí )人(rén ),行(háng )路(lù )断(duàn )绝(jué )。健(jiàn )自(zì )蠲(juān )百(bǎi )姓(xìng )租(zū )税(shuì ),减(jiǎn )膳(shàn )撤(chè )悬(xuán ),素(sù )服(fú )避(bì )正(zhèng )殿(diàn )。

初(chū ),桓(huán )温(wēn )之(zhī )入(rù )关(guān )也(yě ),其(qí )太(tài )子(zǐ )苌(cháng )与(yǔ )温(wēn )战(zhàn ),为(wéi )流(liú )矢(shǐ )所(suǒ )中(zhōng )死(sǐ )。至(zhì )是(shì ),立(lì )其(qí )子(zǐ )生(shēng )为(wéi )太(tài )子(zǐ )。健(jiàn )寝(qǐn )疾(jí ),菁(jīng )勒(lè )兵(bīng )入(rù )东(dōng )宫(gōng ),将(jiāng )杀(shā )苻(fú )生(shēng )自(zì )立(lì )。时(shí )生(shēng )侍(shì )健(jiàn )疾(jí ),菁(jīng )以(yǐ )健(jiàn )为(wéi )死(sǐ ),回(huí )攻(gōng )东(dōng )掖(yè )门(mén )。健(jiàn )闻(wén )变(biàn ),升(shēng )端(duān )门(mén )陈(chén )兵(bīng ),众(zhòng )皆(jiē )舍(shě )杖(zhàng )逃(táo )散(sàn ),执(zhí )菁(jīng )杀(shā )之(zhī )。数(shù )日(rì ),健(jiàn )死(sǐ ),时(shí )年(nián )三(sān )十(shí )九(jiǔ ),在(zài )位(wèi )四(sì )年(nián )。伪(wěi )谥(shì )明(míng )皇(huáng )帝(dì ),庙(miào )号(hào )世(shì )宗(zōng ),后(hòu )改(gǎi )曰(yuē )高(gāo )祖(zǔ )。

生(shēng )字(zì )长(zhǎng )生(shēng ),健(jiàn )第(dì )三(sān )子(zǐ )也(yě )。幼(yòu )而(ér )无(wú )赖(lài ),祖(zǔ )洪(hóng )甚(shèn )恶(è )之(zhī )。生(shēng )无(wú )一(yī )目(mù ),为(wéi )兒(ér )童(tóng )时(shí ),洪(hóng )戏(xì )之(zhī ),问(wèn )侍(shì )者(zhě )曰(yuē ):“吾(wú )闻(wén )瞎(xiā )兒(ér )一(yī )泪(lèi ),信(xìn )乎(hū )?”侍(shì )者(zhě )曰(yuē ):“然(rán )。”生(shēng )怒(nù ),引(yǐn )佩(pèi )刀(dāo )自(zì )刺(cì )出(chū )血(xuè ),曰(yuē ):“此(cǐ )亦(yì )一(yī )泪(lèi )也(yě )。”洪(hóng )大(dà )惊(jīng ),鞭(biān )之(zhī )。生(shēng )曰(yuē ):“性(xìng )耐(nài )刀(dāo )槊(shuò ),不(bú )堪(kān )鞭(biān )捶(chuí )。”洪(hóng )曰(yuē ):“汝(rǔ )为(wéi )尔(ěr )不(bú )已(yǐ ),吾(wú )将(jiāng )以(yǐ )汝(rǔ )为(wéi )奴(nú )。”生(shēng )曰(yuē ):“可(kě )不(bú )如(rú )石(shí )勒(lè )也(yě )。”洪(hóng )惧(jù ),跣(xiǎn )而(ér )掩(yǎn )其(qí )口(kǒu ),谓(wèi )健(jiàn )曰(yuē ):“此(cǐ )兒(ér )狂(kuáng )勃(bó ),宜(yí )早(zǎo )除(chú )之(zhī ),不(bú )然(rán ),长(zhǎng )大(dà )必(bì )破(pò )人(rén )家(jiā )。”健(jiàn )将(jiāng )杀(shā )之(zhī ),雄(xióng )止(zhǐ )之(zhī )曰(yuē ):“兒(ér )长(zhǎng )成(chéng )自(zì )当(dāng )修(xiū )改(gǎi ),何(hé )至(zhì )便(biàn )可(kě )如(rú )此(cǐ )!”健(jiàn )乃(nǎi )止(zhǐ )。及(jí )长(zhǎng ),力(lì )举(jǔ )千(qiān )钧(jūn ),雄(xióng )勇(yǒng )好(hǎo )杀(shā ),手(shǒu )格(gé )猛(měng )兽(shòu ),走(zǒu )及(jí )奔(bēn )马(mǎ ),击(jī )刺(cì )骑(qí )射(shè ),冠(guàn )绝(jué )一(yī )时(shí )。桓(huán )温(wēn )之(zhī )来(lái )伐(fá )也(yě ),生(shēng )单(dān )马(mǎ )入(rù )阵(zhèn ),搴(qiān )旗(qí )斩(zhǎn )将(jiāng )者(zhě )前(qián )后(hòu )十(shí )数(shù )。

苌(cháng )既(jì )死(sǐ ),健(jiàn )以(yǐ )谶(chèn )言(yán )三(sān )羊(yáng )五(wǔ )眼(yǎn )应(yīng )符(fú ),故(gù )立(lì )为(wéi )太(tài )子(zǐ )。健(jiàn )卒(zú ),僭(jiàn )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),大(dà )赦(shè )境(jìng )内(nèi ),改(gǎi )年(nián )寿(shòu )光(guāng ),时(shí )永(yǒng )和(hé )十(shí )二(èr )年(nián )也(yě )。尊(zūn )其(qí )母(mǔ )强(qiáng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )后(hòu ),立(lì )妻(qī )梁(liáng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu )。以(yǐ )吕(lǚ )婆(pó )楼(lóu )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、左(zuǒ )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),苻(fú )安(ān )领(lǐng )太(tài )尉(wèi ),苻(fú )柳(liǔ )为(wéi )征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、并(bìng )州(zhōu )牧(mù ),镇(zhèn )蒲(pú )坂(bǎn ),苻(fú )謏(xiǎo )为(wéi )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、豫(yù )州(zhōu )牧(mù ),镇(zhèn )陕(shǎn )城(chéng ),自(zì )余(yú )封(fēng )授(shòu )有(yǒu )差(chà )。

初(chū ),生(shēng )将(jiāng )强(qiáng )怀(huái )与(yǔ )桓(huán )温(wēn )战(zhàn )没(méi ),其(qí )子(zǐ )延(yán )未(wèi )及(jí )封(fēng )而(ér )健(jiàn )死(sǐ )。会(huì )生(shēng )出(chū )游(yóu ),怀(huái )妻(qī )樊(fán )氏(shì )于(yú )道(dào )上(shàng )书(shū ),论(lùn )怀(huái )忠(zhōng )烈(liè ),请(qǐng )封(fēng )其(qí )子(zǐ )。生(shēng )怒(nù ),射(shè )而(ér )杀(shā )之(zhī )。伪(wěi )中(zhōng )书(shū )监(jiān )胡(hú )文(wén )、中(zhōng )书(shū )令(lìng )王(wáng )鱼(yú )言(yán )于(yú )生(shēng )曰(yuē ):“比(bǐ )频(pín )有(yǒu )客(kè )星(xīng )孛(bó )于(yú )大(dà )角(jiǎo ),荧(yíng )惑(huò )入(rù )于(yú )东(dōng )井(jǐng )。大(dà )角(jiǎo )为(wéi )帝(dì )坐(zuò ),东(dōng )井(jǐng )秦(qín )之(zhī )分(fèn )野(yě ),于(yú )占(zhàn ),不(bú )出(chū )三(sān )年(nián ),国(guó )有(yǒu )大(dà )丧(sàng ),大(dà )臣(chén )戮(lù )死(sǐ )。愿(yuàn )陛(bì )下(xià )远(yuǎn )追(zhuī )周(zhōu )文(wén ),修(xiū )德(dé )以(yǐ )禳(ráng )之(zhī ),惠(huì )和(hé )群(qún )臣(chén ),以(yǐ )成(chéng )康(kāng )哉(zāi )之(zhī )美(měi )。”生(shēng )曰(yuē ):“皇(huáng )后(hòu )与(yǔ )朕(zhèn )对(duì )临(lín )天(tiān )下(xià ),亦(yì )足(zú )发(fā )塞(sāi )大(dà )丧(sàng )之(zhī )变(biàn )。毛(máo )太(tài )傅(fù )、梁(liáng )车(chē )骑(qí )、梁(liáng )仆(pú )射(shè )受(shòu )遗(yí )辅(fǔ )政(zhèng ),可(kě )谓(wèi )大(dà )臣(chén )也(yě )。”于(yú )是(shì )杀(shā )其(qí )妻(qī )梁(liáng )氏(shì )及(jí )太(tài )傅(fù )毛(máo )贵(guì ),车(chē )骑(qí )、尚(shàng )书(shū )令(lìng )梁(liáng )楞(léng ),左(zuǒ )仆(pú )射(shè )梁(liáng )安(ān )。未(wèi )凡(fán ),又(yòu )诛(zhū )侍(shì )中(zhōng )、丞(chéng )相(xiàng )雷(léi )弱(ruò )兒(ér )及(jí )其(qí )九(jiǔ )子(zǐ )、二(èr )十(shí )七(qī )孙(sūn )。诸(zhū )羌(qiāng )悉(xī )叛(pàn )。弱(ruò )兒(ér ),南(nán )安(ān )羌(qiāng )酋(qiú )也(yě ),刚(gāng )鲠(gěng )好(hǎo )直(zhí )言(yán ),见(jiàn )生(shēng )嬖(bì )臣(chén )赵(zhào )韶(sháo )、董(dǒng )荣(róng )乱(luàn )政(zhèng ),每(měi )大(dà )言(yán )于(yú )朝(cháo ),故(gù )荣(róng )等(děng )谮(zèn )而(ér )诛(zhū )之(zhī )。

生(shēng )虽(suī )在(zài )谅(liàng )闇(ān ),游(yóu )饮(yǐn )自(zì )若(ruò ),荒(huāng )耽(dān )淫(yín )虐(nuè ),杀(shā )戮(lù )无(wú )道(dào ),常(cháng )弯(wān )弓(gōng )露(lù )刃(rèn )以(yǐ )见(jiàn )朝(cháo )臣(chén ),锤(chuí )钳(qián )锯(jù )凿(záo )备(bèi )置(zhì )左(zuǒ )右(yòu )。又(yòu )纳(nà )董(dǒng )荣(róng )之(zhī )言(yán ),诛(zhū )其(qí )司(sī )空(kōng )王(wáng )堕(duò )以(yǐ )应(yīng )日(rì )蚀(shí )之(zhī )灾(zāi )。飨(xiǎng )群(qún )臣(chén )于(yú )太(tài )极(jí )前(qián )殿(diàn ),饮(yǐn )酣(hān )乐(lè )奏(zòu ),生(shēng )亲(qīn )歌(gē )以(yǐ )和(hé )之(zhī )。命(mìng )其(qí )尚(shàng )书(shū )辛(xīn )牢(láo )典(diǎn )劝(quàn ),既(jì )而(ér )怒(nù )曰(yuē ):“何(hé )不(bú )强(qiáng )酒(jiǔ )?犹(yóu )有(yǒu )坐(zuò )者(zhě )!”引(yǐn )弓(gōng )射(shè )牢(láo )而(ér )杀(shā )之(zhī )。于(yú )是(shì )百(bǎi )僚(liáo )大(dà )惧(jù ),无(wú )不(bú )引(yǐn )满(mǎn )昏(hūn )醉(zuì ),污(wū )服(fú )失(shī )冠(guàn ),蓬(péng )头(tóu )僵(jiāng )仆(pú ),生(shēng )以(yǐ )为(wéi )乐(lè )。

生(shēng )闻(wén )张(zhāng )祚(zuò )见(jiàn )杀(shā ),玄(xuán )靓(liàng )幼(yòu )冲(chōng ),命(mìng )其(qí )征(zhēng )东(dōng )苻(fú )柳(liǔ )参(cān )军(jūn )阎(yán )负(fù )、梁(liáng )殊(shū )使(shǐ )凉(liáng )州(zhōu ),以(yǐ )书(shū )喻(yù )之(zhī )。负(fù )、殊(shū )至(zhì )姑(gū )臧(zāng ),玄(xuán )靓(liàng )年(nián )幼(yòu ),不(bú )见(jiàn )殊(shū )等(děng )。其(qí )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )张(zhāng )瓘(guàn )谓(wèi )负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“孤(gū )之(zhī )本(běn )朝(cháo ),世(shì )执(zhí )忠(zhōng )节(jiē ),远(yuǎn )宗(zōng )大(dà )晋(jìn ),臣(chén )无(wú )境(jìng )外(wài )之(zhī )交(jiāo ),君(jūn )等(děng )何(hé )为(wéi )而(ér )至(zhì )?”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“晋(jìn )王(wáng )以(yǐ )邻(lín )籓(bān )义(yì )好(hǎo ),有(yǒu )自(zì )来(lái )矣(yǐ )。虽(suī )拥(yōng )阻(zǔ )山(shān )河(hé ),然(rán )风(fēng )通(tōng )道(dào )会(huì ),不(bú )欲(yù )使(shǐ )羊(yáng )、陆(lù )二(èr )公(gōng )独(dú )美(měi )于(yú )前(qián )。主(zhǔ )上(shàng )以(yǐ )钦(qīn )明(míng )绍(shào )统(tǒng ),八(bā )表(biǎo )宅(zhái )心(xīn ),光(guāng )被(bèi )四(sì )海(hǎi ),格(gé )于(yú )天(tiān )地(dì )。晋(jìn )王(wáng )思(sī )与(yǔ )张(zhāng )王(wáng )齐(qí )曜(yào )大(dà )明(míng ),交(jiāo )玉(yù )帛(bó )之(zhī )好(hǎo ),兼(jiān )与(yǔ )君(jūn )公(gōng )同(tóng )金(jīn )兰(lán )之(zhī )契(qì ),是(shì )以(yǐ )不(bú )远(yuǎn )而(ér )来(lái ),有(yǒu )何(hé )怪(guài )乎(hū )!”瓘(guàn )曰(yuē ):“羊(yáng )、陆(lù )一(yī )时(shí )之(zhī )事(shì ),亦(yì )非(fēi )纯(chún )臣(chén )之(zhī )义(yì )也(yě )。本(běn )朝(cháo )六(liù )世(shì )重(zhòng )光(guāng ),固(gù )忠(zhōng )不(bú )贰(èr ),若(ruò )与(yǔ )苻(fú )征(zhēng )东(dōng )交(jiāo )玉(yù )帛(bó )之(zhī )好(hǎo )者(zhě ),便(biàn )是(shì )上(shàng )违(wéi )先(xiān )公(gōng )纯(chún )诚(chéng )雅(yǎ )志(zhì ),下(xià )乘(chéng )河(hé )右(yòu )遵(zūn )奉(fèng )之(zhī )情(qíng )。”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“昔(xī )微(wēi )去(qù )殷(yīn ),项(xiàng )伯(bó )归(guī )汉(hàn ),虽(suī )背(bèi )君(jūn )违(wéi )亲(qīn ),前(qián )史(shǐ )美(měi )其(qí )先(xiān )觉(jiào )。亡(wáng )晋(jìn )之(zhī )余(yú ),远(yuǎn )逃(táo )江(jiāng )会(huì ),天(tiān )命(mìng )去(qù )之(zhī ),子(zǐ )故(gù )尊(zūn )先(xiān )王(wáng )翻(fān )然(rán )改(gǎi )图(tú ),北(běi )面(miàn )二(èr )赵(zhào ),盖(gài )神(shén )算(suàn )无(wú )方(fāng ),鉴(jiàn )机(jī )而(ér )作(zuò )。君(jūn )公(gōng )若(ruò )欲(yù )称(chēng )制(zhì )河(hé )西(xī ),众(zhòng )旅(lǚ )非(fēi )秦(qín )之(zhī )敌(dí ),如(rú )欲(yù )宗(zōng )归(guī )遗(yí )晋(jìn ),深(shēn )乖(guāi )先(xiān )君(jūn )雅(yǎ )旨(zhǐ ),孰(shú )若(ruò )远(yuǎn )踪(zōng )窦(dòu )融(róng )附(fù )汉(hàn )之(zhī )规(guī ),近(jìn )述(shù )先(xiān )王(wáng )归(guī )赵(zhào )之(zhī )事(shì ),垂(chuí )祚(zuò )无(wú )穷(qióng ),永(yǒng )享(xiǎng )遐(xiá )祉(zhǐ )乎(hū )?”瓘(guàn )曰(yuē ):“中(zhōng )州(zhōu )无(wú )信(xìn ),好(hǎo )食(shí )誓(shì )言(yán )。往(wǎng )与(yǔ )石(shí )氏(shì )通(tōng )好(hǎo ),旋(xuán )见(jiàn )寇(kòu )袭(xí )。中(zhōng )国(guó )之(zhī )风(fēng ),诫(jiè )在(zài )昔(xī )日(rì ),不(bú )足(zú )复(fù )论(lùn )通(tōng )和(hé )之(zhī )事(shì )也(yě )。”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“三(sān )王(wáng )异(yì )政(zhèng ),五(wǔ )帝(dì )殊(shū )风(fēng ),赵(zhào )多(duō )奸(jiān )诈(zhà ),秦(qín )以(yǐ )义(yì )信(xìn ),岂(qǐ )可(kě )同(tóng )年(nián )而(ér )语(yǔ )哉(zāi )!张(zhāng )先(xiān )、杨(yáng )初(chū )皆(jiē )擅(shàn )兵(bīng )一(yī )方(fāng ),不(bú )供(gòng )王(wáng )贡(gòng ),先(xiān )帝(dì )命(mìng )将(jiāng )擒(qín )之(zhī ),宥(yòu )其(qí )难(nán )恕(shù )之(zhī )罪(zuì ),加(jiā )以(yǐ )爵(jué )封(fēng )之(zhī )荣(róng )。今(jīn )上(shàng )道(dào )合(hé )二(èr )仪(yí ),慈(cí )弘(hóng )山(shān )海(hǎi ),信(xìn )符(fú )阴(yīn )阳(yáng ),御(yù )物(wù )无(wú )际(jì ),不(bú )可(kě )以(yǐ )二(èr )赵(zhào )相(xiàng )况(kuàng )也(yě )。”瓘(guàn )曰(yuē ):“秦(qín )若(ruò )兵(bīng )强(qiáng )化(huà )盛(shèng ),自(zì )可(kě )先(xiān )取(qǔ )江(jiāng )南(nán ),天(tiān )下(xià )自(zì )然(rán )尽(jìn )为(wéi )秦(qín )有(yǒu ),何(hé )辱(rǔ )征(zhēng )东(dōng )之(zhī )命(mìng )!”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“先(xiān )帝(dì )以(yǐ )大(dà )圣(shèng )神(shén )武(wǔ ),开(kāi )构(gòu )鸿(hóng )基(jī ),强(qiáng )燕(yàn )纳(nà )款(kuǎn ),八(bā )州(zhōu )顺(shùn )轨(guǐ )。主(zhǔ )上(shàng )钦(qīn )明(míng ),道(dào )必(bì )隆(lóng )世(shì ),慨(kǎi )徽(huī )号(hào )拥(yōng )于(yú )河(hé )西(xī ),正(zhèng )朔(shuò )未(wèi )加(jiā )吴(wú )会(huì ),以(yǐ )吴(wú )必(bì )须(xū )兵(bīng ),凉(liáng )可(kě )以(yǐ )义(yì ),故(gù )遣(qiǎn )行(háng )人(rén )先(xiān )申(shēn )大(dà )好(hǎo )。如(rú )君(jūn )公(gōng )不(bú )能(néng )蹈(dǎo )机(jī )而(ér )发(fā )者(zhě ),正(zhèng )可(kě )缓(huǎn )江(jiāng )南(nán )数(shù )年(nián )之(zhī )命(mìng ),回(huí )师(shī )西(xī )旆(pèi ),恐(kǒng )凉(liáng )州(zhōu )弗(fú )可(kě )保(bǎo )也(yě )。”瓘(guàn )曰(yuē ):“我(wǒ )跨(kuà )据(jù )三(sān )州(zhōu ),带(dài )甲(jiǎ )十(shí )万(wàn ),西(xī )包(bāo )昆(kūn )域(yù ),东(dōng )阻(zǔ )大(dà )河(hé ),伐(fá )人(rén )有(yǒu )余(yú ),而(ér )况(kuàng )自(zì )固(gù )!秦(qín )何(hé )能(néng )为(wéi )患(huàn )!”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“贵(guì )州(zhōu )险(xiǎn )塞(sāi ),孰(shú )若(ruò )崤(xiáo )、函(hán )?五(wǔ )郡(jùn )之(zhī )众(zhòng ),何(hé )如(rú )秦(qín )、雍(yōng )?张(zhāng )琚(jū )、杜(dù )洪(hóng )因(yīn )赵(zhào )之(zhī )成(chéng )资(zī ),据(jù )天(tiān )阻(zǔ )之(zhī )固(gù ),策(cè )三(sān )秦(qín )之(zhī )锐(ruì ),藉(jiè )陆(lù )海(hǎi )之(zhī )饶(ráo ),劲(jìn )士(shì )风(fēng )集(jí ),骁(xiāo )骑(qí )如(rú )云(yún ),自(zì )谓(wèi )天(tiān )下(xià )可(kě )平(píng ),关(guān )中(zhōng )可(kě )固(gù ),先(xiān )帝(dì )神(shén )矛(máo )一(yī )指(zhǐ ),望(wàng )旗(qí )冰(bīng )解(jiě ),人(rén )咏(yǒng )来(lái )苏(sū ),不(bú )觉(jiào )易(yì )主(zhǔ )。燕(yàn )虽(suī )武(wǔ )视(shì )关(guān )东(dōng ),犹(yóu )以(yǐ )地(dì )势(shì )之(zhī )义(yì ),逆(nì )顺(shùn )之(zhī )理(lǐ ),北(běi )面(miàn )称(chēng )籓(bān ),贡(gòng )不(bú )逾(yú )月(yuè )。致(zhì )肃(sù )慎(shèn )楛(kǔ )矢(shǐ ),通(tōng )九(jiǔ )夷(yí )之(zhī )珍(zhēn );单(dān )于(yú )屈(qū )膝(xī ),名(míng )王(wáng )内(nèi )附(fù )。控(kòng )弦(xián )之(zhī )士(shì )百(bǎi )有(yǒu )余(yú )万(wàn ),鼓(gǔ )行(háng )而(ér )济(jì )西(xī )河(hé )者(zhě ),君(jūn )公(gōng )何(hé )以(yǐ )抗(kàng )之(zhī )?盍(hé )追(zhuī )遵(zūn )先(xiān )王(wáng )臣(chén )赵(zhào )故(gù )事(shì ),世(shì )享(xiǎng )大(dà )美(měi ),为(wéi )秦(qín )之(zhī )西(xī )籓(bān )。”瓘(guàn )曰(yuē ):“然(rán )秦(qín )之(zhī )德(dé )义(yì )加(jiā )于(yú )天(tiān )下(xià ),江(jiāng )南(nán )何(hé )以(yǐ )不(bú )宾(bīn )?”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“文(wén )身(shēn )之(zhī )俗(sú ),负(fù )阻(zǔ )江(jiāng )山(shān ),道(dào )洿(wū )先(xiān )叛(pàn ),化(huà )盛(shèng )后(hòu )宾(bīn ),自(zì )古(gǔ )而(ér )然(rán ),岂(qǐ )但(dàn )今(jīn )也(yě )!故(gù )《诗(shī )》曰(yuē ):‘蠢(chǔn )尔(ěr )蛮(mán )荆(jīng ),大(dà )邦(bāng )为(wéi )仇(chóu )。’言(yán )其(qí )不(bú )可(kě )以(yǐ )德(dé )义(yì )怀(huái )也(yě )。”瓘(guàn )曰(yuē ):“秦(qín )据(jù )汉(hàn )旧(jiù )都(dōu ),地(dì )兼(jiān )将(jiāng )相(xiàng ),文(wén )武(wǔ )辅(fǔ )臣(chén ),领(lǐng )袖(xiù )一(yī )时(shí )者(zhě )谁(shuí )也(yě )?”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“皇(huáng )室(shì )懿(yì )籓(bān ),忠(zhōng )若(ruò )公(gōng )旦(dàn )者(zhě ),则(zé )大(dà )司(sī )马(mǎ )、武(wǔ )都(dōu )王(wáng )安(ān ),征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、晋(jìn )王(wáng )柳(liǔ );文(wén )武(wǔ )兼(jiān )才(cái ),神(shén )器(qì )秀(xiù )拔(bá ),入(rù )可(kě )允(yǔn )厘(lí )百(bǎi )工(gōng ),出(chū )能(néng )折(shé )冲(chōng )万(wàn )里(lǐ )者(zhě ),卫(wèi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、广(guǎng )平(píng )王(wáng )黄(huáng )眉(méi ),后(hòu )将(jiāng )军(jūn )、清(qīng )河(hé )王(wáng )法(fǎ ),龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )、东(dōng )海(hǎi )王(wáng )坚(jiān )之(zhī )兄(xiōng )弟(dì );其(qí )耆(qí )年(nián )硕(shuò )德(dé ),德(dé )侔(móu )尚(shàng )父(fù )者(zhě ),则(zé )太(tài )师(shī )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )、广(guǎng )宁(níng )公(gōng )鱼(yú )遵(zūn );其(qí )清(qīng )素(sù )刚(gāng )严(yán ),骨(gǔ )鲠(gěng )贞(zhēn )亮(liàng ),则(zé )左(zuǒ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )强(qiáng )平(píng ),金(jīn )紫(zǐ )光(guāng )禄(lù )程(chéng )肱(gōng )、牛(niú )夷(yí );博(bó )闻(wén )强(qiáng )识(shí ),探(tàn )赜(zé )索(suǒ )幽(yōu ),则(zé )中(zhōng )书(shū )监(jiān )胡(hú )文(wén ),中(zhōng )书(shū )令(lìng )王(wáng )鱼(yú ),黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )李(lǐ )柔(róu );雄(xióng )毅(yì )厚(hòu )重(zhòng ),权(quán )智(zhì )无(wú )方(fāng ),则(zé )左(zuǒ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )李(lǐ )威(wēi ),右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )苻(fú )雅(yǎ );才(cái )识(shí )明(míng )达(dá ),令(lìng )行(háng )禁(jìn )止(zhǐ ),则(zé )特(tè )进(jìn )、领(lǐng )御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )梁(liáng )平(píng )老(lǎo ),特(tè )进(jìn )、光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )强(qiáng )汪(wāng ),侍(shì )中(zhōng )、尚(shàng )书(shū )吕(lǚ )婆(pó )楼(lóu );文(wén )史(shǐ )富(fù )赡(shàn ),郁(yù )为(wéi )文(wén )宗(zōng ),则(zé )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )董(dǒng )荣(róng ),秘(mì )书(shū )监(jiān )王(wáng )飏(yáng ),著(zhe )作(zuò )郎(láng )梁(liáng )谠(dǎng );骁(xiāo )勇(yǒng )多(duō )权(quán )略(luè ),攻(gōng )必(bì )取(qǔ ),战(zhàn )必(bì )胜(shèng ),关(guān )、张(zhāng )之(zhī )流(liú ),万(wàn )人(rén )之(zhī )敌(dí )者(zhě ),则(zé )前(qián )将(jiāng )军(jūn )、新(xīn )兴(xìng )王(wáng )飞(fēi ),建(jiàn )切(qiē )将(jiāng )军(jūn )邓(dèng )羌(qiāng ),立(lì )忠(zhōng )将(jiāng )军(jūn )彭(péng )越(yuè ),安(ān )远(yuǎn )将(jiāng )军(jūn )范(fàn )俱(jù )难(nán ),建(jiàn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )徐(xú )盛(shèng );常(cháng )伯(bó )纳(nà )言(yán ),卿(qīng )校(xiào )牧(mù )守(shǒu ),则(zé )人(rén )皆(jiē )文(wén )武(wǔ ),莫(mò )非(fēi )才(cái )贤(xián );其(qí )余(yú )怀(huái )经(jīng )世(shì )之(zhī )才(cái ),蕴(yùn )佐(zuǒ )时(shí )之(zhī )略(luè ),守(shǒu )南(nán )山(shān )之(zhī )操(cāo ),遂(suí )而(ér )不(bú )夺(duó )者(zhě ),王(wáng )猛(měng )、硃(zhū )肜(róng )之(zhī )伦(lún ),相(xiàng )望(wàng )于(yú )岩(yán )谷(gǔ )。济(jì )济(jì )多(duō )士(shì ),焉(yān )可(kě )罄(qìng )言(yán )!姚(yáo )襄(xiāng )、张(zhāng )平(píng )一(yī )时(shí )之(zhī )杰(jié ),各(gè )拥(yōng )众(zhòng )数(shù )万(wàn ),狼(láng )顾(gù )偏(piān )方(fāng ),皆(jiē )委(wěi )忠(zhōng )献(xiàn )款(kuǎn ),请(qǐng )为(wéi )臣(chén )妾(qiè )。小(xiǎo )不(bú )事(shì )大(dà ),《春(chūn )秋(qiū )》所(suǒ )诛(zhū ),惟(wéi )君(jūn )公(gōng )图(tú )之(zhī )。”瓘(guàn )笑(xiào )曰(yuē ):“此(cǐ )事(shì )决(jué )之(zhī )主(zhǔ )上(shàng ),非(fēi )身(shēn )所(suǒ )了(le )。”负(fù )、殊(shū )曰(yuē ):“凉(liáng )王(wáng )虽(suī )天(tiān )纵(zòng )英(yīng )睿(ruì ),然(rán )尚(shàng )幼(yòu )冲(chōng ),君(jūn )公(gōng )居(jū )伊(yī )、霍(huò )之(zhī )任(rèn ),安(ān )危(wēi )所(suǒ )系(xì ),见(jiàn )机(jī )之(zhī )义(yì ),实(shí )在(zài )君(jūn )公(gōng )。”瓘(guàn )新(xīn )辅(fǔ )政(zhèng ),河(hé )西(xī )所(suǒ )在(zài )兵(bīng )起(qǐ ),惧(jù )秦(qín )师(shī )之(zhī )至(zhì ),乃(nǎi )言(yán )于(yú )玄(xuán )靓(liàng ),遣(qiǎn )使(shǐ )称(chēng )籓(bān ),生(shēng )因(yīn )其(qí )所(suǒ )称(chēng )而(ér )授(shòu )之(zhī )。

慕(mù )容(róng )俊(jùn )遣(qiǎn )将(jiāng )慕(mù )舆(yú )长(zhǎng )卿(qīng )等(děng )率(lǜ )众(zhòng )七(qī )千(qiān )入(rù )自(zì )轵(zhǐ )关(guān ),攻(gōng )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )哲(zhé )于(yú )裴(péi )氏(shì )堡(bǎo )。晋(jìn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )度(dù )等(děng )率(lǜ )众(zhòng )四(sì )千(qiān ),攻(gōng )青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )袁(yuán )朗(lǎng )于(yú )卢(lú )氏(shì )。生(shēng )遣(qiǎn )其(qí )前(qián )将(jiāng )军(jūn )苻(fú )飞(fēi )距(jù )晋(jìn ),建(jiàn )节(jiē )邓(dèng )羌(qiāng )距(jù )燕(yàn )。飞(fēi )未(wèi )至(zhì )而(ér )度(dù )退(tuì )。羌(qiāng )及(jí )长(zhǎng )卿(qīng )战(zhàn )于(yú )堡(bǎo )南(nán ),大(dà )败(bài )之(zhī ),获(huò )长(zhǎng )卿(qīng )及(jí )甲(jiǎ )首(shǒu )二(èr )千(qiān )七(qī )百(bǎi )余(yú )级(jí )。

姚(yáo )襄(xiāng )率(lǜ )众(zhòng )万(wàn )余(yú ),攻(gōng )其(qí )平(píng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )苻(fú )产(chǎn )于(yú )匈(xiōng )奴(nú )堡(bǎo ),苻(fú )柳(liǔ )救(jiù )之(zhī ),为(wéi )襄(xiāng )所(suǒ )败(bài ),引(yǐn )还(hái )蒲(pú )坂(bǎn )。襄(xiāng )遂(suí )攻(gōng )堡(bǎo ),克(kè )之(zhī ),杀(shā )苻(fú )产(chǎn ),尽(jìn )坑(kēng )其(qí )众(zhòng ),遣(qiǎn )使(shǐ )从(cóng )生(shēng )假(jiǎ )道(dào ),将(jiāng )还(hái )陇(lǒng )西(xī )。生(shēng )将(jiāng )许(xǔ )之(zhī ),苻(fú )坚(jiān )谏(jiàn )曰(yuē ):“姚(yáo )襄(xiāng ),人(rén )杰(jié )也(yě ),今(jīn )还(hái )陇(lǒng )西(xī ),必(bì )为(wéi )深(shēn )害(hài ),不(bú )如(rú )诱(yòu )以(yǐ )厚(hòu )利(lì ),伺(sì )隙(xì )而(ér )击(jī )之(zhī )。”生(shēng )乃(nǎi )止(zhǐ )。遣(qiǎn )使(shǐ )拜(bài )襄(xiāng )官(guān )爵(jué ),襄(xiāng )不(bú )受(shòu ),斩(zhǎn )其(qí )使(shǐ )者(zhě ),焚(fén )所(suǒ )送(sòng )章(zhāng )策(cè ),寇(kòu )掠(luě )河(hé )东(dōng )。生(shēng )怒(nù ),命(mìng )其(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )张(zhāng )平(píng )讨(tǎo )之(zhī )。襄(xiāng )乃(nǎi )卑(bēi )辞(cí )厚(hòu )币(bì )与(yǔ )平(píng )结(jié )为(wéi )兄(xiōng )弟(dì ),平(píng )更(gèng )与(yǔ )襄(xiāng )通(tōng )和(hé )。

生(shēng )发(fā )三(sān )辅(fǔ )人(rén )营(yíng )渭(wèi )桥(qiáo ),金(jīn )紫(zǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )程(chéng )肱(gōng )以(yǐ )妨(fáng )农(nóng )害(hài )时(shí ),上(shàng )疏(shū )极(jí )谏(jiàn )。生(shēng )怒(nù ),杀(shā )之(zhī )。

长(zhǎng )安(ān )大(dà )风(fēng ),发(fā )屋(wū )拔(bá )树(shù ),行(háng )人(rén )颠(diān )顿(dùn ),宫(gōng )中(zhōng )奔(bēn )扰(rǎo ),或(huò )称(chēng )贼(zéi )至(zhì ),宫(gōng )门(mén )昼(zhòu )闭(bì ),五(wǔ )日(rì )乃(nǎi )止(zhǐ )。生(shēng )推(tuī )告(gào )贼(zéi )者(zhě ),杀(shā )之(zhī ),刳(kū )而(ér )出(chū )其(qí )心(xīn )。左(zuǒ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )强(qiáng )平(píng )谏(jiàn )曰(yuē ):“元(yuán )正(zhèng )盛(shèng )旦(dàn ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī ),正(zhèng )阳(yáng )神(shén )朔(shuò ),昏(hūn )风(fēng )大(dà )起(qǐ ),兼(jiān )水(shuǐ )旱(hàn )不(bú )时(shí ),兽(shòu )灾(zāi )未(wèi )息(xī ),此(cǐ )皆(jiē )由(yóu )陛(bì )下(xià )不(bú )勉(miǎn )强(qiáng )于(yú )政(zhèng )事(shì ),乖(guāi )和(hé )气(qì )所(suǒ )致(zhì )也(yě )。愿(yuàn )陛(bì )下(xià )务(wù )养(yǎng )元(yuán )元(yuán ),平(píng )章(zhāng )百(bǎi )姓(xìng ),弃(qì )纤(xiān )介(jiè )之(zhī )嫌(xián ),含(hán )山(shān )岳(yuè )之(zhī )过(guò ),致(zhì )敬(jìng )宗(zōng )社(shè ),爱(ài )礼(lǐ )公(gōng )卿(qīng ),去(qù )秋(qiū )霜(shuāng )之(zhī )威(wēi ),垂(chuí )三(sān )春(chūn )之(zhī )泽(zé ),则(zé )奸(jiān )回(huí )寝(qǐn )止(zhǐ ),妖(yāo )昆(kūn )自(zì )消(xiāo ),乾(qián )灵(líng )祗(zhī )祐(yòu )皇(huáng )家(jiā ),永(yǒng )保(bǎo )无(wú )穷(qióng )之(zhī )美(měi )矣(yǐ )。”生(shēng )怒(nù ),以(yǐ )为(wéi )妖(yāo )言(yán ),凿(záo )其(qí )顶(dǐng )而(ér )杀(shā )之(zhī )。

平(píng )之(zhī )囚(qiú )也(yě ),伪(wěi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )苻(fú )黄(huáng )眉(méi )、前(qián )将(jiāng )军(jūn )苻(fú )飞(fēi )、建(jiàn )节(jiē )邓(dèng )羌(qiāng )侍(shì )宴(yàn )禁(jìn )中(zhōng ),叩(kòu )头(tóu )固(gù )谏(jiàn ),以(yǐ )太(tài )后(hòu )为(wéi )言(yán )。平(píng )即(jí )生(shēng )母(mǔ )强(qiáng )氏(shì )之(zhī )弟(dì )也(yě )。生(shēng )既(jì )弗(fú )许(xǔ ),强(qiáng )氏(shì )忧(yōu )恨(hèn )而(ér )死(sǐ )。

生(shēng )下(xià )书(shū )曰(yuē ):“朕(zhèn )受(shòu )皇(huáng )天(tiān )之(zhī )命(mìng ),承(chéng )祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )业(yè ),君(jūn )临(lín )万(wàn )邦(bāng ),子(zǐ )育(yù )百(bǎi )姓(xìng ),嗣(sì )统(tǒng )已(yǐ )来(lái ),有(yǒu )何(hé )不(bú )善(shàn ),而(ér )谤(bàng )讟(dú )之(zhī )音(yīn )扇(shàn )满(mǎn )天(tiān )下(xià )。杀(shā )不(bú )过(guò )千(qiān ),而(ér )谓(wèi )刑(xíng )虐(nuè )。行(háng )者(zhě )比(bǐ )肩(jiān ),未(wèi )足(zú )为(wéi )稀(xī )。方(fāng )当(dāng )峻(jùn )刑(xíng )极(jí )罚(fá ),复(fù )如(rú )朕(zhèn )何(hé )!”时(shí )猛(měng )兽(shòu )及(jí )狼(láng )大(dà )暴(bào ),昼(zhòu )则(zé )断(duàn )道(dào ),夜(yè )则(zé )发(fā )屋(wū ),惟(wéi )害(hài )人(rén )而(ér )不(bú )食(shí )六(liù )畜(chù )。自(zì )生(shēng )立(lì )一(yī )年(nián ),兽(shòu )杀(shā )七(qī )百(bǎi )余(yú )人(rén ),百(bǎi )姓(xìng )苦(kǔ )之(zhī ),皆(jiē )聚(jù )而(ér )邑(yì )居(jū )。为(wéi )害(hài )滋(zī )甚(shèn ),遂(suí )废(fèi )农(nóng )桑(sāng ),内(nèi )外(wài )凶(xiōng )惧(jù )。群(qún )臣(chén )奏(zòu )请(qǐng )禳(ráng )灾(zāi ),生(shēng )曰(yuē ):“野(yě )兽(shòu )饥(jī )则(zé )食(shí )人(rén ),饱(bǎo )当(dāng )自(zì )止(zhǐ ),终(zhōng )不(bú )能(néng )累(lèi )年(nián )为(wéi )患(huàn )也(yě )。天(tiān )岂(qǐ )不(bú )子(zǐ )爱(ài )群(qún )生(shēng ),而(ér )年(nián )年(nián )降(jiàng )罚(fá ),正(zhèng )以(yǐ )百(bǎi )姓(xìng )犯(fàn )罪(zuì )不(bú )已(yǐ ),将(jiāng )助(zhù )朕(zhèn )专(zhuān )杀(shā )而(ér )施(shī )刑(xíng )教(jiāo )故(gù )耳(ěr )。但(dàn )勿(wù )犯(fàn )罪(zuì ),何(hé )为(wéi )怨(yuàn )天(tiān )而(ér )尤(yóu )人(rén )哉(zāi )!”

生(shēng )如(rú )阿(ā )房(fáng ),遇(yù )兄(xiōng )与(yǔ )妹(mèi )俱(jù )行(háng )者(zhě ),逼(bī )令(lìng )为(wéi )非(fēi )礼(lǐ ),不(bú )从(cóng ),生(shēng )怒(nù )杀(shā )之(zhī )。又(yòu )宴(yàn )群(qún )臣(chén )于(yú )咸(xián )阳(yáng )故(gù )城(chéng ),有(yǒu )后(hòu )至(zhì )者(zhě ),皆(jiē )斩(zhǎn )之(zhī )。尝(cháng )使(shǐ )太(tài )医(yī )令(lìng )程(chéng )延(yán )合(hé )安(ān )胎(tāi )药(yào ),问(wèn )人(rén )参(cān )好(hǎo )恶(è )并(bìng )药(yào )分(fèn )多(duō )少(shǎo ),延(yán )曰(yuē ):“虽(suī )小(xiǎo )小(xiǎo )不(bú )具(jù ),自(zì )可(kě )堪(kān )用(yòng )。”生(shēng )以(yǐ )为(wéi )讥(jī )其(qí )目(mù ),凿(záo )延(yán )目(mù )出(chū ),然(rán )后(hòu )斩(zhǎn )之(zhī )。

有(yǒu )司(sī )奏(zòu ):“太(tài )白(bái )犯(fàn )东(dōng )井(jǐng )。东(dōng )井(jǐng ),秦(qín )之(zhī )分(fèn )也(yě ),太(tài )白(bái )罚(fá )星(xīng ),必(bì )有(yǒu )暴(bào )兵(bīng )起(qǐ )于(yú )京(jīng )师(shī )。”生(shēng )曰(yuē ):“星(xīng )入(rù )井(jǐng )者(zhě ),必(bì )将(jiāng )渴(kě )耳(ěr ),何(hé )所(suǒ )怪(guài )乎(hū )!”

姚(yáo )襄(xiāng )遣(qiǎn )姚(yáo )兰(lán )、王(wáng )钦(qīn )卢(lú )待(dài )招(zhāo )动(dòng )鄜(fū )城(chéng )、定(dìng )阳(yáng )、北(běi )地(dì )、芹(qín )川(chuān )诸(zhū )羌(qiāng )胡(hú ),皆(jiē )应(yīng )之(zhī ),有(yǒu )众(zhòng )二(èr )万(wàn )七(qī )千(qiān ),进(jìn )据(jù )黄(huáng )落(luò )。生(shēng )遣(qiǎn )苻(fú )黄(huáng )眉(méi )、苻(fú )坚(jiān )、邓(dèng )羌(qiāng )率(lǜ )步(bù )骑(qí )万(wàn )五(wǔ )千(qiān )讨(tǎo )之(zhī )。襄(xiāng )深(shēn )沟(gōu )高(gāo )垒(lěi ),固(gù )守(shǒu )不(bú )战(zhàn )。邓(dèng )羌(qiāng )说(shuō )黄(huáng )眉(méi )曰(yuē ):“伤(shāng )弓(gōng )之(zhī )鸟(niǎo ),落(luò )于(yú )虚(xū )发(fā )。襄(xiāng )频(pín )为(wéi )桓(huán )温(wēn )、张(zhāng )平(píng )所(suǒ )败(bài ),锐(ruì )气(qì )丧(sàng )矣(yǐ )。今(jīn )谋(móu )固(gù )垒(lěi )不(bú )战(zhàn ),是(shì )穷(qióng )寇(kòu )也(yě )。襄(xiāng )性(xìng )刚(gāng )很(hěn ),易(yì )以(yǐ )刚(gāng )动(dòng ),若(ruò )长(zhǎng )驱(qū )鼓(gǔ )行(háng ),直(zhí )压(yā )其(qí )垒(lěi ),襄(xiāng )必(bì )忿(fèn )而(ér )出(chū )师(shī ),可(kě )一(yī )战(zhàn )擒(qín )也(yě )。”黄(huáng )眉(méi )从(cóng )之(zhī ),遣(qiǎn )羌(qiāng )率(lǜ )骑(qí )三(sān )千(qiān )军(jūn )于(yú )垒(lěi )门(mén )。襄(xiāng )怒(nù ),尽(jìn )锐(ruì )出(chū )战(zhàn )。羌(qiāng )伪(wěi )不(bú )胜(shèng ),引(yǐn )骑(qí )而(ér )退(tuì ),襄(xiāng )追(zhuī )之(zhī )于(yú )三(sān )原(yuán ),羌(qiāng )回(huí )骑(qí )距(jù )襄(xiāng )。俄(é )而(ér )黄(huáng )眉(méi )与(yǔ )坚(jiān )至(zhì ),大(dà )战(zhàn ),斩(zhǎn )之(zhī ),尽(jìn )俘(fú )其(qí )众(zhòng ),黄(huáng )眉(méi )等(děng )振(zhèn )旅(lǚ )而(ér )归(guī )。黄(huáng )眉(méi )虽(suī )有(yǒu )大(dà )功(gōng ),生(shēng )不(bú )加(jiā )旌(jīng )赏(shǎng ),每(měi )于(yú )众(zhòng )中(zhōng )辱(rǔ )之(zhī )。黄(huáng )眉(méi )怒(nù ),谋(móu )杀(shā )生(shēng )自(zì )立(lì ),事(shì )发(fā ),伏(fú )诛(zhū ),其(qí )王(wáng )公(gōng )亲(qīn )戚(qī )多(duō )有(yǒu )死(sǐ )者(zhě )。

初(chū ),生(shēng )梦(mèng )大(dà )鱼(yú )食(shí )蒲(pú ),又(yòu )长(zhǎng )安(ān )谣(yáo )曰(yuē ):“东(dōng )海(hǎi )大(dà )鱼(yú )化(huà )为(wéi )龙(lóng ),男(nán )便(biàn )为(wéi )王(wáng )女(nǚ )为(wéi )公(gōng )。问(wèn )在(zài )何(hé )所(suǒ )洛(luò )门(mén )东(dōng )。”东(dōng )海(hǎi ),苻(fú )坚(jiān )封(fēng )也(yě ),时(shí )为(wéi )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn ),第(dì )在(zài )洛(luò )门(mén )之(zhī )东(dōng )。生(shēng )不(bú )知(zhī )是(shì )坚(jiān ),以(yǐ )谣(yáo )梦(mèng )之(zhī )故(gù ),诛(zhū )其(qí )侍(shì )中(zhōng )、太(tài )师(shī )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )鱼(yú )遵(zūn )及(jí )其(qí )七(qī )子(zǐ )、十(shí )孙(sūn )。时(shí )又(yòu )谣(yáo )曰(yuē ):“百(bǎi )里(lǐ )望(wàng )空(kōng )城(chéng ),郁(yù )郁(yù )何(hé )青(qīng )青(qīng )。瞎(xiā )兒(ér )不(bú )知(zhī )法(fǎ ),仰(yǎng )不(bú )见(jiàn )天(tiān )星(xīng )。”于(yú )是(shì )悉(xī )坏(huài )诸(zhū )空(kōng )城(chéng )以(yǐ )禳(ráng )之(zhī )。金(jīn )紫(zǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )牛(niú )夷(yí )惧(jù )不(bú )免(miǎn )祸(huò ),请(qǐng )出(chū )镇(zhèn )上(shàng )洛(luò )。生(shēng )曰(yuē ):“卿(qīng )忠(zhōng )肃(sù )笃(dǔ )敬(jìng ),宜(yí )左(zuǒ )右(yòu )朕(zhèn )躬(gōng ),岂(qǐ )有(yǒu )外(wài )镇(zhèn )之(zhī )理(lǐ )。”改(gǎi )授(shòu )中(zhōng )军(jūn )。夷(yí )惧(jù ),归(guī )而(ér )自(zì )杀(shā )。

初(chū ),生(shēng )少(shǎo )凶(xiōng )暴(bào )嗜(shì )酒(jiǔ ),健(jiàn )临(lín )死(sǐ ),恐(kǒng )其(qí )不(bú )能(néng )保(bǎo )全(quán )家(jiā )业(yè ),诫(jiè )之(zhī )曰(yuē ):“酋(qiú )师(shī )、大(dà )臣(chén )若(ruò )不(bú )从(cóng )汝(rǔ )命(mìng ),可(kě )渐(jiàn )除(chú )之(zhī )。”及(jí )即(jí )伪(wěi )位(wèi ),残(cán )虐(nuè )滋(zī )甚(shèn ),耽(dān )湎(miǎn )于(yú )酒(jiǔ ),无(wú )复(fù )昼(zhòu )夜(yè )。群(qún )臣(chén )朔(shuò )望(wàng )朝(cháo )谒(yè ),罕(hǎn )有(yǒu )见(jiàn )者(zhě ),或(huò )至(zhì )暮(mù )方(fāng )出(chū ),临(lín )朝(cháo )辄(zhé )怒(nù ),惟(wéi )行(háng )杀(shā )戮(lù )。动(dòng )连(lián )月(yuè )昏(hūn )醉(zuì ),文(wén )奏(zòu )因(yīn )之(zhī )遂(suí )寝(qǐn )。纳(nà )奸(jiān )佞(nìng )之(zhī )言(yán ),赏(shǎng )罚(fá )失(shī )中(zhōng )。左(zuǒ )右(yòu )或(huò )言(yán )陛(bì )下(xià )圣(shèng )明(míng )宰(zǎi )世(shì ),天(tiān )下(xià )惟(wéi )歌(gē )太(tài )平(píng )。生(shēng )曰(yuē ):“媚(mèi )于(yú )我(wǒ )也(yě )。”引(yǐn )而(ér )斩(zhǎn )之(zhī )。或(huò )言(yán )陛(bì )下(xià )刑(xíng )罚(fá )微(wēi )过(guò )。曰(yuē ):“汝(rǔ )谤(bàng )我(wǒ )也(yě )。”亦(yì )斩(zhǎn )之(zhī )。所(suǒ )幸(xìng )妻(qī )妾(qiè )小(xiǎo )有(yǒu )忤(wǔ )旨(zhǐ ),便(biàn )杀(shā )之(zhī ),流(liú )其(qí )尸(shī )于(yú )渭(wèi )水(shuǐ )。又(yòu )遣(qiǎn )宫(gōng )人(rén )与(yǔ )男(nán )子(zǐ )裸(luǒ )交(jiāo )于(yú )殿(diàn )前(qián )。生(shēng )剥(bāo )牛(niú )羊(yáng )驴(lǘ )马(mǎ ),活(huó )爓(yàn )鸡(jī )豚(tún )鹅(é ),三(sān )五(wǔ )十(shí )为(wéi )群(qún ),放(fàng )之(zhī )殿(diàn )中(zhōng )。或(huò )剥(bāo )死(sǐ )囚(qiú )面(miàn )皮(pí ),令(lìng )其(qí )歌(gē )舞(wǔ ),引(yǐn )群(qún )臣(chén )观(guān )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )嬉(xī )乐(lè )。宗(zōng )室(shì )、勋(xūn )旧(jiù )、亲(qīn )戚(qī )、忠(zhōng )良(liáng )杀(shā )害(hài )略(luè )尽(jìn ),王(wáng )公(gōng )在(zài )位(wèi )者(zhě )悉(xī )以(yǐ )疾(jí )告(gào )归(guī ),人(rén )情(qíng )危(wēi )骇(hài ),道(dào )路(lù )以(yǐ )目(mù )。既(jì )自(zì )有(yǒu )目(mù )疾(jí ),其(qí )所(suǒ )讳(huì )者(zhě )不(bú )足(zú )、不(bú )具(jù )、少(shǎo )、无(wú )、缺(quē )、伤(shāng )、残(cán )、毁(huǐ )、偏(piān )、只(zhī )之(zhī )言(yán )皆(jiē )不(bú )得(dé )道(dào ),左(zuǒ )右(yòu )忤(wǔ )旨(zhǐ )而(ér )死(sǐ )者(zhě )不(bú )可(kě )胜(shèng )纪(jì ),至(zhì )于(yú )截(jié )胫(jìng )、刳(kū )胎(tāi )、拉(lā )胁(xié )、锯(jù )颈(jǐng )者(zhě )动(dòng )有(yǒu )千(qiān )数(shù )。

太(tài )史(shǐ )令(lìng )康(kāng )权(quán )言(yán )于(yú )生(shēng )曰(yuē ):“昨(zuó )夜(yè )三(sān )月(yuè )并(bìng )出(chū ),勃(bó )星(xīng )入(rù )于(yú )太(tài )微(wēi ),遂(suí )入(rù )于(yú )东(dōng )井(jǐng )。兼(jiān )自(zì )去(qù )月(yuè )上(shàng )旬(xún )沈(shěn )阴(yīn )不(bú )雨(yǔ ),迄(qì )至(zhì )于(yú )今(jīn ),将(jiāng )有(yǒu )下(xià )人(rén )谋(móu )上(shàng )之(zhī )祸(huò ),深(shēn )愿(yuàn )陛(bì )下(xià )修(xiū )德(dé )以(yǐ )消(xiāo )之(zhī )。”生(shēng )怒(nù ),以(yǐ )为(wéi )妖(yāo )言(yán ),扑(pū )而(ér )杀(shā )之(zhī )。

生(shēng )夜(yè )对(duì )侍(shì )婢(bì )曰(yuē ):“阿(ā )法(fǎ )兄(xiōng )弟(dì )亦(yì )不(bú )可(kě )信(xìn ),明(míng )当(dāng )除(chú )之(zhī )。”是(shì )夜(yè )清(qīng )河(hé )王(wáng )苻(fú )法(fǎ )梦(mèng )神(shén )告(gào )之(zhī )曰(yuē ):“旦(dàn )将(jiāng )祸(huò )集(jí )汝(rǔ )门(mén ),惟(wéi )先(xiān )觉(jiào )者(zhě )可(kě )以(yǐ )免(miǎn )之(zhī )。”寤(wù )而(ér )心(xīn )悸(jì )。会(huì )侍(shì )婢(bì )来(lái )告(gào ),乃(nǎi )与(yǔ )特(tè )进(jìn )梁(liáng )平(píng )老(lǎo )、强(qiáng )汪(wāng )等(děng )率(lǜ )壮(zhuàng )士(shì )数(shù )百(bǎi )人(rén )潜(qián )入(rù )云(yún )龙(lóng )门(mén ),苻(fú )坚(jiān )与(yǔ )吕(lǚ )婆(pó )楼(lóu )率(lǜ )麾(huī )下(xià )三(sān )百(bǎi )余(yú )人(rén )鼓(gǔ )噪(zào )继(jì )进(jìn ),宿(xiǔ )卫(wèi )将(jiāng )士(shì )皆(jiē )舍(shě )杖(zhàng )归(guī )坚(jiān )。生(shēng )犹(yóu )昏(hūn )寐(mèi )未(wèi )寤(wù )。坚(jiān )众(zhòng )既(jì )至(zhì ),引(yǐn )生(shēng )置(zhì )于(yú )别(bié )室(shì ),废(fèi )之(zhī )为(wéi )越(yuè )王(wáng ),俄(é )而(ér )杀(shā )之(zhī )。生(shēng )临(lín )死(sǐ )犹(yóu )饮(yǐn )酒(jiǔ )数(shù )斗(dòu ),昏(hūn )醉(zuì )无(wú )所(suǒ )知(zhī )矣(yǐ )。时(shí )年(nián )二(èr )十(shí )三(sān ),在(zài )位(wèi )二(èr )年(nián ),伪(wěi )谥(shì )厉(lì )王(wáng )。

苻(fú )雄(xióng ),字(zì )元(yuán )才(cái ),洪(hóng )之(zhī )季(jì )子(zǐ )也(yě )。少(shǎo )善(shàn )兵(bīng )书(shū ),而(ér )多(duō )谋(móu )略(luè ),好(hǎo )施(shī )下(xià )士(shì ),便(biàn )弓(gōng )马(mǎ ),有(yǒu )政(zhèng )术(shù )。健(jiàn )僭(jiàn )位(wèi ),为(wéi )佐(zuǒ )命(mìng )元(yuán )勋(xūn ),权(quán )侔(móu )人(rén )主(zhǔ ),而(ér )谦(qiān )恭(gōng )奉(fèng )法(fǎ )。健(jiàn )常(cháng )曰(yuē ):“元(yuán )才(cái ),吾(wú )姬(jī )旦(dàn )也(yě )。”及(jí )卒(zú ),健(jiàn )哭(kū )之(zhī )欧(ōu )血(xuè ),曰(yuē ):“天(tiān )不(bú )欲(yù )吾(wú )定(dìng )四(sì )海(hǎi )邪(xié )?何(hé )夺(duó )元(yuán )才(cái )之(zhī )速(sù )也(yě )!”子(zǐ )坚(jiān ),别(bié )有(yǒu )载(zǎi )记(jì )。

王(wáng )堕(duò ),字(zì )安(ān )生(shēng ),京(jīng )兆(zhào )霸(bà )城(chéng )人(rén )也(yě )。博(bó )学(xué )有(yǒu )雄(xióng )才(cái ),明(míng )天(tiān )文(wén )图(tú )纬(wěi )。苻(fú )洪(hóng )征(zhēng )梁(liáng )犊(dú ),以(yǐ )堕(duò )为(wéi )司(sī )马(mǎ ),谓(wèi )洪(hóng )曰(yuē ):“谶(chèn )言(yán )苻(fú )氏(shì )应(yīng )王(wáng ),公(gōng )其(qí )人(rén )也(yě )。”洪(hóng )深(shēn )然(rán )之(zhī )。及(jí )为(wéi )宰(zǎi )相(xiàng ),著(zhe )匪(fěi )躬(gōng )之(zhī )称(chēng )。健(jiàn )常(cháng )叹(tàn )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )群(qún )官(guān )皆(jiē )如(rú )王(wáng )令(lìng )君(jūn )者(zhě ),阴(yīn )阳(yáng )曷(hé )不(bú )和(hé )乎(hū )!”甚(shèn )敬(jìng )重(zhòng )之(zhī )。性(xìng )刚(gāng )峻(jùn )疾(jí )恶(è ),雅(yǎ )好(hǎo )直(zhí )言(yán )。疾(jí )董(dǒng )荣(róng )、强(qiáng )国(guó )如(rú )仇(chóu )雠(chóu ),每(měi )于(yú )朝(cháo )见(jiàn )之(zhī )际(jì ),略(luè )不(bú )与(yǔ )言(yán )。人(rén )谓(wèi )之(zhī )曰(yuē ):“董(dǒng )尚(shàng )书(shū )贵(guì )幸(xìng )一(yī )时(shí ),公(gōng )宜(yí )降(jiàng )意(yì )。”堕(duò )曰(yuē ):“董(dǒng )龙(lóng )是(shì )何(hé )鸡(jī )狗(gǒu ),而(ér )令(lìng )国(guó )士(shì )与(yǔ )之(zhī )言(yán )乎(hū )!”荣(róng )闻(wén )而(ér )惭(cán )恨(hèn ),遂(suí )劝(quàn )生(shēng )诛(zhū )之(zhī )。及(jí )刑(xíng ),荣(róng )谓(wèi )堕(duò )曰(yuē ):“君(jūn )今(jīn )复(fù )敢(gǎn )数(shù )董(dǒng )龙(lóng )作(zuò )鸡(jī )狗(gǒu )?”堕(duò )瞋(tián )目(mù )而(ér )叱(chì )之(zhī )。龙(lóng ),荣(róng )之(zhī )小(xiǎo )字(zì )也(yě )。

阅读:23181

打赏捐助〔Donate〕>>>

《载记·第十二章》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库