钦宗恭文顺德仁孝皇帝靖康元年(金天会四年)【登录】

《续资治通鉴》 > 宋纪九十七 > 《钦宗恭文顺德仁孝皇帝靖康元年(金天会四年)》 > 拼音版

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),乙(yǐ )丑(chǒu )朔(shuò ),除(chú )元(yuán )符(fú )上(shàng )书(shū )邪(xié )等(děng )之(zhī )禁(jìn )。

宋(sòng )昭(zhāo )先(xiān )以(yǐ )上(shàng )书(shū )谏(jiàn )攻(gōng )辽(liáo ),贬(biǎn )连(lián )州(zhōu );庚(gēng )午(wǔ ),诏(zhào )赴(fù )都(dōu )。

乙(yǐ )亥(hài ),蔡(cài )京(jīng )移(yí )儋(dān )州(zhōu )安(ān )置(zhì ),攸(yōu )移(yí )雷(léi )州(zhōu )。

丙(bǐng )子(zǐ ),童(tóng )贯(guàn )移(yí )吉(jí )阳(yáng )军(jūn )安(ān )置(zhì )。

甲(jiǎ )申(shēn ),蔡(cài )京(jīng )行(háng )至(zhì )潭(tán )州(zhōu ),死(sǐ ),年(nián )八(bā )十(shí )。子(zǐ )孙(sūn )二(èr )十(shí )三(sān )人(rén ),分(fèn )窜(cuàn )远(yuǎn )地(dì )者(zhě ),遇(yù )赦(shè )不(bú )许(xǔ )量(liàng )移(yí )。

京(jīng )天(tiān )资(zī )险(xiǎn )谲(jué ),舞(wǔ )智(zhì )以(yǐ )御(yù )人(rén )主(zhǔ ),在(zài )人(rén )主(zhǔ )前(qián ),左(zuǒ )狙(jū )右(yòu )伺(sì ),专(zhuān )为(wéi )固(gù )位(wèi )之(zhī )计(jì )。终(zhōng )始(shǐ )持(chí )一(yī )说(shuō ),谓(wèi )当(dāng )越(yuè )拘(jū )挛(luán )之(zhī )俗(sú ),竭(jié )九(jiǔ )州(zhōu )四(sì )海(hǎi )之(zhī )力(lì )以(yǐ )自(zì )奉(fèng )。道(dào )君(jūn )虽(suī )富(fù )贵(guì )之(zhī ),亦(yì )阴(yīn )知(zhī )其(qí )奸(jiān )谀(yú ),不(bú )可(kě )以(yǐ )托(tuō )国(guó ),故(gù )屡(lǚ )起(qǐ )屡(lǚ )仆(pú )。尝(cháng )收(shōu )其(qí )素(sù )所(suǒ )不(bú )合(hé )者(zhě ),如(rú )赵(zhào )挺(tǐng )之(zhī )、张(zhāng )商(shāng )英(yīng )、刘(liú )庆(qìng )夫(fū )、郑(zhèng )居(jū )中(zhōng )、王(wáng )黼(fǔ )之(zhī )属(shǔ ),迭(dié )居(jū )台(tái )司(sī )以(yǐ )柅(nǐ )之(zhī )。京(jīng )每(měi )闻(wén )将(jiāng )罢(bà )退(tuì ),辄(zhé )入(rù )宫(gōng )求(qiú )见(jiàn ),叩(kòu )头(tóu )祈(qí )哀(āi ),无(wú )廉(lián )耻(chǐ )。燕(yàn )山(shān )之(zhī )役(yì )起(qǐ ),攸(yōu )实(shí )在(zài )行(háng ),京(jīng )送(sòng )之(zhī )以(yǐ )诗(shī ),阳(yáng )为(wéi )不(bú )可(kě )之(zhī )言(yán ),冀(jì )事(shì )之(zhī )不(bú )成(chéng ),得(dé )以(yǐ )自(zì )解(jiě )。暮(mù )年(nián ),即(jí )家(jiā )为(wéi )府(fǔ ),干(gàn )进(jìn )之(zhī )徒(tú ),举(jǔ )集(jí )其(qí )门(mén ),输(shū )货(huò )僮(tóng )奴(nú )以(yǐ )得(dé )美(měi )官(guān )者(zhě )踵(zhǒng )相(xiàng )蹑(niè ),纲(gāng )纪(jì )法(fǎ )度(dù ),一(yī )切(qiē )为(wéi )虚(xū )文(wén )。患(huàn )失(shī )之(zhī )心(xīn ),无(wú )所(suǒ )不(bú )至(zhì ),根(gēn )结(jié )盘(pán )固(gù ),牢(láo )不(bú )可(kě )脱(tuō )。卒(zú )以(yǐ )召(zhào )衅(xìn )误(wù )国(guó ),为(wéi )宗(zōng )社(shè )奇(qí )祸(huò ),虽(suī )以(yǐ )谴(qiǎn )死(sǐ ),而(ér )海(hǎi )内(nèi )多(duō )以(yǐ )不(bú )正(zhèng )典(diǎn )刑(xíng )为(wéi )恨(hèn )云(yún )。

丁(dīng )亥(hài ),令(lìng )侍(shì )从(cóng )官(guān )改(gǎi )修(xiū )宣(xuān )仁(rén )圣(shèng )烈(liè )皇(huáng )后(hòu )谤(bàng )史(shǐ )。

辛(xīn )卯(mǎo ),诏(zhào ):“童(tóng )贯(guàn )随(suí )所(suǒ )至(zhì )州(zhōu )军(jūn )行(háng )刑(xíng )讫(qì ),函(hán )首(shǒu )赴(fù )阙(què )。”

贯(guàn )握(wò )兵(bīng )二(èr )十(shí )年(nián ),权(quán )倾(qīng )一(yī )时(shí ),奔(bēn )走(zǒu )期(qī )会(huì ),过(guò )于(yú )制(zhì )敕(chì )。尝(cháng )有(yǒu )论(lùn )其(qí )过(guò )者(zhě ),诏(zhào )方(fāng )劭(shào )往(wǎng )察(chá )。劭(shào )一(yī )动(dòng )一(yī )息(xī ),贯(guàn )悉(xī )侦(zhēn )得(dé )之(zhī ),先(xiān )密(mì )以(yǐ )白(bái ),且(qiě )陷(xiàn )以(yǐ )它(tā )事(shì ),劭(shào )反(fǎn )得(dé )罪(zuì )逐(zhú )死(sǐ )。贯(guàn )状(zhuàng )魁(kuí )梧(wú ),颐(yí )下(xià )生(shēng )须(xū )十(shí )数(shù ),皮(pí )骨(gǔ )劲(jìn )如(rú )铁(tiě ),不(bú )类(lèi )阉(yān )人(rén )。有(yǒu )度(dù )量(liàng ),能(néng )疏(shū )财(cái ),后(hòu )宫(gōng )自(zì )妃(fēi )嫔(pín )以(yǐ )下(xià ),皆(jiē )献(xiàn )馈(kuì )结(jié )纳(nà ),左(zuǒ )右(yòu )妇(fù )寺(sì ),誉(yù )言(yán )日(rì )闻(wén )。宠(chǒng )煽(shān )翕(xī )赫(hè ),庭(tíng )户(hù )杂(zá )遝(tà )成(chéng )市(shì ),岳(yuè )牧(mù )辅(fǔ )弼(bì ),多(duō )出(chū )其(qí )门(mén ),穷(qióng )奸(jiān )稔(rěn )祸(huò ),流(liú )毒(dú )四(sì )海(hǎi ),死(sǐ )不(bú )足(zú )偿(cháng )责(zé )。

初(chū ),赵(zhào )良(liáng )嗣(sì )以(yǐ )御(yù )史(shǐ )胡(hú )舜(shùn )陟(zhì )论(lùn )其(qí )罪(zuì ),已(yǐ )窜(cuàn )柳(liǔ )州(zhōu ),至(zhì )是(shì )诏(zhào )广(guǎng )西(xī )转(zhuǎn )运(yùn )副(fù )使(shǐ )李(lǐ )升(shēng )之(zhī ),即(jí )所(suǒ )至(zhì )枭(xiāo )其(qí )首(shǒu ),徙(xǐ )妻(qī )子(zǐ )于(yú )万(wàn )安(ān )军(jūn )。

壬(rén )辰(chén ),侍(shì )御(yù )史(shǐ )李(lǐ )光(guāng )远(yuǎn )坐(zuò )言(yán )事(shì )贬(biǎn )监(jiān )当(dāng )。

金(jīn )萧(xiāo )仲(zhòng )恭(gōng )使(shǐ )宋(sòng )还(hái ),以(yǐ )所(suǒ )持(chí )帝(dì )与(yǔ )耶(yē )律(lǜ )伊(yī )都(dōu )蜡(là )书(shū )自(zì )陈(chén )。

先(xiān )是(shì )仲(zhòng )恭(gōng )来(lái )索(suǒ )所(suǒ )许(xǔ )金(jīn )帛(bó ),逾(yú )月(yuè )不(bú )遣(qiǎn )。其(qí )副(fù )赵(zhào )伦(lún )惧(jù )见(jiàn )留(liú ),乃(nǎi )给(gěi )馆(guǎn )伴(bàn )邢(xíng )倞(liàng )曰(yuē ):“金(jīn )有(yǒu )耶(yē )律(lǜ )伊(yī )都(dōu )者(zhě ),领(lǐng )契(qì )丹(dān )兵(bīng )甚(shèn )众(zhòng ),贰(èr )于(yú )金(jīn )人(rén ),宜(yí )结(jié )之(zhī )使(shǐ )南(nán )向(xiàng ),宗(zōng )翰(hàn )、宗(zōng )望(wàng )可(kě )袭(xí )而(ér )取(qǔ )也(yě )。”徐(xú )处(chù )仁(rén )、吴(wú )敏(mǐn )以(yǐ )伊(yī )都(dōu )、仲(zhòng )恭(gōng )皆(jiē )辽(liáo )贵(guì )戚(qī )旧(jiù )臣(chén ),而(ér )用(yòng )事(shì )于(yú )金(jīn ),当(dāng )有(yǒu )亡(wáng )国(guó )之(zhī )威(wēi ),信(xìn )之(zhī ),乃(nǎi )以(yǐ )蜡(là )书(shū )命(mìng )仲(zhòng )恭(gōng )致(zhì )之(zhī )伊(yī )都(dōu ),使(shǐ )为(wéi )内(nèi )应(yīng )。至(zhì )是(shì )仲(zhòng )恭(gōng )以(yǐ )书(shū )献(xiàn ),宗(zōng )望(wàng )以(yǐ )闻(wén ),金(jīn )主(zhǔ )大(dà )怒(nù ),复(fù )议(yì )南(nán )伐(fá )矣(yǐ )。

八(bā )月(yuè ),甲(jiǎ )午(wǔ )朔(shuò ),录(lù )陈(chén )瓘(guàn )后(hòu )。

李(lǐ )纲(gāng )留(liú )河(hé )阳(yáng )十(shí )馀(yú )日(rì ),练(liàn )士(shì )卒(zú ),修(xiū )整(zhěng )器(qì )甲(jiǎ )之(zhī )属(shǔ ),进(jìn )次(cì )怀(huái )州(zhōu ),造(zào )战(zhàn )车(chē ),期(qī )兵(bīng )集(jí )大(dà )举(jǔ );而(ér )朝(cháo )廷(tíng )降(jiàng )诏(zhào )罢(bà )减(jiǎn )所(suǒ )起(qǐ )兵(bīng )。纲(gāng )上(shàng )疏(shū )言(yán ):“河(hé )北(běi )、河(hé )东(dōng )日(rì )告(gào )危(wēi )急(jí ),未(wèi )有(yǒu )一(yī )人(rén )一(yī )骑(qí )以(yǐ )副(fù )其(qí )求(qiú ),奈(nài )何(hé )甫(fǔ )集(jí )之(zhī )兵(bīng ),又(yòu )皆(jiē )散(sàn )遣(qiǎn )?且(qiě )以(yǐ )军(jūn )法(fǎ )敕(chì )诸(zhū )路(lù )起(qǐ )兵(bīng ),而(ér )以(yǐ )寸(cùn )纸(zhǐ )罢(bà )之(zhī ),臣(chén )恐(kǒng )后(hòu )时(shí )有(yǒu )所(suǒ )号(hào )召(zhào ),无(wú )复(fù )应(yīng )者(zhě )矣(yǐ )。”疏(shū )奏(zòu ),不(bú )报(bào ),趋(qū )赴(fù )太(tài )原(yuán )。

纲(gāng )乃(nǎi )遣(qiǎn )解(jiě )潜(qián )屯(tún )威(wēi )胜(shèng )军(jūn ),刘(liú )韐(gé )屯(tún )辽(liáo )州(zhōu ),幕(mù )官(guān )王(wáng )以(yǐ )宁(níng )与(yǔ )都(dōu )统(tǒng )制(zhì )折(shé )可(kě )求(qiú )、张(zhāng )思(sī )正(zhèng )等(děng )屯(tún )汾(fén )州(zhōu ),范(fàn )琼(qióng )屯(tún )南(nán )北(běi )关(guān ),皆(jiē )去(qù )太(tài )原(yuán )五(wǔ )驿(yì ),约(yuē )三(sān )道(dào )并(bìng )进(jìn )。时(shí )诸(zhū )将(jiāng )皆(jiē )承(chéng )受(shòu )御(yù )画(huà ),事(shì )皆(jiē )专(zhuān )达(dá ),进(jìn )退(tuì )自(zì )如(rú ),宣(xuān )抚(fǔ )司(sī )徒(tú )有(yǒu )节(jiē )度(dù )之(zhī )名(míng ),多(duō )不(bú )遵(zūn )命(mìng )。纲(gāng )尝(cháng )具(jù )论(lùn )之(zhī ),虽(suī )降(jiàng )约(yuē )束(shù ),而(ér )承(chéng )受(shòu )专(zhuān )达(dá )自(zì )若(ruò )。

于(yú )是(shì )刘(liú )韐(gé )兵(bīng )先(xiān )进(jìn ),金(jīn )人(rén )并(bìng )力(lì )御(yù )之(zhī ),韐(gé )兵(bīng )溃(kuì )。潜(qián )与(yǔ )敌(dí )遇(yù )于(yú )关(guān )南(nán ),亦(yì )大(dà )败(bài )。思(sī )正(zhèng )等(děng )领(lǐng )兵(bīng )十(shí )七(qī )万(wàn ),与(yǔ )张(zhāng )灏(hào )夜(yè )袭(xí )金(jīn )洛(luò )索(suǒ )军(jūn )于(yú )文(wén )水(shuǐ ),小(xiǎo )捷(jié );明(míng )日(rì )战(zhàn ),复(fù )大(dà )败(bài ),死(sǐ )者(zhě )数(shù )万(wàn )人(rén )。可(kě )求(qiú )师(shī )溃(kuì )于(yú )子(zǐ )夏(xià )山(shān )。于(yú )是(shì )威(wēi )胜(shèng )军(jūn )、隆(lóng )德(dé )府(fǔ )、汾(fén )、晋(jìn )、泽(zé )、绛(jiàng )民(mín )皆(jiē )渡(dù )河(hé )南(nán )奔(bēn ),州(zhōu )县(xiàn )皆(jiē )空(kōng )。

丙(bǐng )申(shēn ),复(fù )以(yǐ )种(zhǒng )师(shī )道(dào )为(wéi )两(liǎng )河(hé )宣(xuān )抚(fǔ )使(shǐ )。

李(lǐ )纲(gāng )以(yǐ )张(zhāng )灏(hào )等(děng )违(wéi )节(jiē )制(zhì )而(ér )败(bài ),又(yòu )上(shàng )疏(shū )极(jí )论(lùn )节(jiē )制(zhì )不(bú )专(zhuān )之(zhī )弊(bì ),且(qiě )言(yán )分(fèn )路(lù )进(jìn )兵(bīng ),敌(dí )以(yǐ )全(quán )力(lì )制(zhì )吾(wú )孤(gū )军(jūn ),不(bú )若(ruò )合(hé )大(dà )兵(bīng )由(yóu )一(yī )路(lù )进(jìn )。及(jí )范(fàn )世(shì )雄(xióng )以(yǐ )湖(hú )南(nán )兵(bīng )至(zhì ),因(yīn )荐(jiàn )为(wéi )宣(xuān )抚(fǔ )判(pàn )官(guān ),欲(yù )合(hé )众(zhòng )亲(qīn )率(lǜ )击(jī )敌(dí )。会(huì )以(yǐ )议(yì )和(hé ),止(zhǐ )纲(gāng )进(jìn )兵(bīng ),纲(gāng )亦(yì )求(qiú )罢(bà ),遂(suí )召(zhào )还(hái ),以(yǐ )师(shī )道(dào )代(dài )之(zhī )。

庚(gēng )子(zǐ ),以(yǐ )彗(huì )星(xīng ),避(bì )殿(diàn ),减(jiǎn )膳(shàn ),令(lìng )从(cóng )官(guān )具(jù )民(mín )间(jiān )疾(jí )苦(kǔ )以(yǐ )闻(wén )。

金(jīn )人(rén )既(jì )得(dé )萧(xiāo )仲(zhòng )恭(gōng )所(suǒ )上(shàng )蜡(là )书(shū ),会(huì )麟(lín )府(fǔ )帅(shuài )折(shé )可(kě )求(qiú )又(yòu )言(yán )西(xī )辽(liáo )在(zài )西(xī )夏(xià )之(zhī )北(běi ),欲(yù )结(jié )宋(sòng )以(yǐ )复(fù )怨(yuàn )于(yú )金(jīn ),吴(wú )敏(mǐn )劝(quàn )帝(dì )致(zhì )书(shū )西(xī )辽(liáo ),由(yóu )河(hé )东(dōng )之(zhī )麟(lín )府(fǔ ),亦(yì )为(wéi )宗(zōng )翰(hàn )所(suǒ )得(dé ),复(fù )以(yǐ )闻(wén ),于(yú )是(shì )决(jué )计(jì )南(nán )伐(fá )。丁(dīng )未(wèi ),以(yǐ )宗(zōng )翰(hàn )为(wéi )左(zuǒ )副(fù )元(yuán )帅(shuài ),宗(zōng )望(wàng )为(wéi )右(yòu )副(fù )元(yuán )帅(shuài ),仍(réng )分(fèn )两(liǎng )道(dào ),宗(zōng )翰(hàn )发(fā )云(yún )中(zhōng ),宗(zōng )望(wàng )发(fā )保(bǎo )州(zhōu )。

戊(wù )申(shēn ),录(lù )张(zhāng )庭(tíng )坚(jiān )后(hòu )。

戊(wù )午(wǔ ),许(xǔ )翰(hàn )罢(bà )知(zhī )亳(bó )州(zhōu )。己(jǐ )未(wèi ),徐(xú )处(chù )仁(rén )罢(bà )知(zhī )东(dōng )平(píng )府(fǔ ),吴(wú )敏(mǐn )罢(bà )知(zhī )扬(yáng )州(zhōu )。以(yǐ )唐(táng )恪(kè )为(wéi )少(shǎo )宰(zǎi )兼(jiān )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng ),何(hé )为(wéi )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng ),礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )陈(chén )过(guò )庭(tíng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )丞(chéng ),开(kāi )封(fēng )府(fǔ )尹(yǐn )聂(niè )昌(chāng )同(tóng )知(zhī )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )。

时(shí )翰(hàn )、处(chù )仁(rén )主(zhǔ )用(yòng )兵(bīng ),而(ér )吴(wú )敏(mǐn )、耿(gěng )南(nán )仲(zhòng )欲(yù )和(hé ),议(yì )不(bú )合(hé )。翰(hàn )先(xiān )罢(bà ),处(chù )仁(rén )又(yòu )与(yǔ )敏(mǐn )争(zhēng )于(yú )帝(dì )前(qián ),处(chù )仁(rén )怒(nù ),掷(zhì )笔(bǐ )中(zhōng )敏(mǐn )面(miàn )。南(nán )仲(zhòng )与(yǔ )恪(kè )、昌(chāng )欲(yù )排(pái )去(qù )二(èr )人(rén )而(ér )代(dài )之(zhī )位(wèi ),讽(fěng )中(zhōng )丞(chéng )李(lǐ )回(huí )论(lùn )之(zhī ),于(yú )是(shì )俱(jù )罢(bà )。

初(chū ),敏(mǐn )以(yǐ )昌(chāng )猛(měng )厉(lì ),可(kě )使(shǐ )助(zhù )己(jǐ ),自(zì )衡(héng )州(zhōu )召(zhào )知(zhī )开(kāi )封(fēng );不(bú )数(shù )月(yuè ),拜(bài )同(tóng )知(zhī )枢(shū )密(mì ),入(rù )谢(xiè ),即(jí )陈(chén )扞(gǎn )御(yù )之(zhī )策(cè )曰(yuē ):“三(sān )关(guān )、四(sì )镇(zhèn ),国(guó )家(jiā )籓(bān )篱(lí )也(yě ),闻(wén )欲(yù )以(yǐ )畀(bì )敌(dí ),一(yī )朝(cháo )渝(yú )盟(méng ),何(hé )以(yǐ )制(zhì )之(zhī )!愿(yuàn )勿(wù )轻(qīng )与(yǔ ),而(ér )檄(xí )天(tiān )下(xià )兵(bīng )集(jí )都(dōu )畿(jī ),坚(jiān )城(chéng )守(shǒu )以(yǐ )遏(è )其(qí )冲(chōng ),简(jiǎn )禁(jìn )旅(lǚ )以(yǐ )备(bèi )出(chū )去(qù ),壅(yōng )河(hé )流(liú )以(yǐ )断(duàn )归(guī )路(lù )。前(qián )有(yǒu )坚(jiān )城(chéng ),后(hòu )有(yǒu )大(dà )河(hé ),劲(jìn )兵(bīng )四(sì )面(miàn )而(ér )至(zhì ),彼(bǐ )或(huò )南(nán )下(xià ),堕(duò )吾(wú )网(wǎng )矣(yǐ )。臣(chén )愿(yuàn )激(jī )合(hé )勇(yǒng )义(yì )之(zhī )士(shì ),设(shè )伏(fú )开(kāi )关(guān ),出(chū )其(qí )不(bú )意(yì ),扫(sǎo )其(qí )营(yíng )以(yǐ )报(bào )。”帝(dì )壮(zhuàng )之(zhī ),命(mìng )提(tí )举(jǔ )守(shǒu )御(yù ),得(dé )以(yǐ )便(biàn )宜(yí )行(háng )事(shì )。未(wèi )几(jǐ ),言(yán )者(zhě )论(lùn )敏(mǐn )因(yīn )蔡(cài )京(jīng )进(jìn )用(yòng ),安(ān )置(zhì )涪(fú )州(zhōu )。

先(xiān )是(shì )遣(qiǎn )刘(liú )岑(cén )、李(lǐ )若(ruò )水(shuǐ )分(fèn )使(shǐ )金(jīn )军(jūn )以(yǐ )求(qiú )缓(huǎn )师(shī )。岑(cén )等(děng )还(hái ),言(yán )宗(zōng )望(wàng )索(suǒ )归(guī )朝(cháo )官(guān )及(jí )所(suǒ )欠(qiàn )金(jīn )银(yín ),宗(zōng )翰(hàn )则(zé )不(bú )言(yán )金(jīn )银(yín ),专(zhuān )论(lùn )三(sān )镇(zhèn )。庚(gēng )申(shēn ),乃(nǎi )遣(qiǎn )王(wáng )云(yún )往(wǎng ),许(xǔ )以(yǐ )三(sān )镇(zhèn )赋(fù )入(rù )之(zhī )数(shù )。

是(shì )月(yuè ),福(fú )州(zhōu )军(jūn )乱(luàn ),杀(shā )知(zhī )州(zhōu )柳(liǔ )庭(tíng )俊(jùn )。

九(jiǔ )月(yuè ),丙(bǐng )寅(yín ),金(jīn )人(rén )破(pò )太(tài )原(yuán )府(fǔ )。

时(shí )宗(zōng )翰(hàn )乘(chéng )胜(shèng )急(jí )攻(gōng ),知(zhī )府(fǔ )张(zhāng )孝(xiào )纯(chún )力(lì )竭(jié )不(bú )能(néng )支(zhī ),城(chéng )破(pò ),孝(xiào )纯(chún )被(bèi )执(zhí ),既(jì )而(ér )释(shì )用(yòng )之(zhī )。副(fù )都(dōu )总(zǒng )管(guǎn )王(wáng )禀(bǐng )死(sǐ )之(zhī )。

禀(bǐng )与(yǔ )孝(xiào )纯(chún )同(tóng )守(shǒu )太(tài )原(yuán ),宗(zōng )翰(hàn )屡(lǚ )遣(qiǎn )人(rén )招(zhāo )谕(yù ),不(bú )从(cóng )。至(zhì )是(shì ),并(bìng )力(lì )攻(gōng )城(chéng ),列(liè )砲(pào )三(sān )十(shí )座(zuò ),凡(fán )举(jǔ )一(yī )砲(pào ),听(tīng )鼓(gǔ )声(shēng )齐(qí )发(fā ),砲(pào )石(shí )入(rù )城(chéng )者(zhě )大(dà )于(yú )斗(dòu ),楼(lóu )橹(lǔ )中(zhōng )砲(pào ),无(wú )不(bú )坏(huài )者(zhě )。禀(bǐng )乃(nǎi )先(xiān )设(shè )虚(xū )栅(shān ),下(xià )又(yòu )置(zhì )糠(kāng )布(bù )袋(dài )在(zài )楼(lóu )橹(lǔ )上(shàng ),虽(suī )为(wéi )所(suǒ )坏(huài ),即(jí )时(shí )复(fù )成(chéng )。宗(zōng )翰(hàn )又(yòu )为(wéi )填(tián )濠(háo )之(zhī )法(fǎ ),先(xiān )用(yòng )洞(dòng )子(zǐ ),下(xià )置(zhì )车(chē )转(zhuǎn )轮(lún ),上(shàng )安(ān )巨(jù )木(mù ),状(zhuàng )似(sì )屋(wū )形(xíng ),以(yǐ )生(shēng )牛(niú )皮(pí )缦(màn )上(shàng ),裹(guǒ )以(yǐ )铁(tiě )叶(yè ),人(rén )在(zài )其(qí )内(nèi ),推(tuī )而(ér )行(háng )之(zhī ),节(jiē )次(cì )以(yǐ )续(xù ),凡(fán )五(wǔ )十(shí )馀(yú )辆(liàng ),皆(jiē )运(yùn )土(tǔ )木(mù )紫(zǐ )薪(xīn )于(yú )其(qí )中(zhōng )。其(qí )填(tián )濠(háo ),先(xiān )用(yòng )大(dà )枝(zhī )薪(xīn )柴(chái ),次(cì )以(yǐ )荐(jiàn )覆(fù ),然(rán )后(hòu )置(zhì )土(tǔ )在(zài )上(shàng ),增(zēng )覆(fù )如(rú )初(chū )。禀(bǐng )预(yù )穿(chuān )壁(bì )为(wéi )窍(qiào ),致(zhì )火(huǒ )鞲(gōu )在(zài )内(nèi ),俟(sì )其(qí )薪(xīn )多(duō ),即(jí )放(fàng )灯(dēng )于(yú )水(shuǐ ),其(qí )灯(dēng )下(xià )水(shuǐ )寻(xún )木(mù ),能(néng )燃(rán )湿(shī )薪(xīn ),火(huǒ )既(jì )渐(jiàn )盛(shèng ),令(lìng )人(rén )鼓(gǔ )鞲(gōu ),其(qí )焰(yàn )亘(gèn )天(tiān ),焚(fén )之(zhī )立(lì )尽(jìn )。宗(zōng )翰(hàn )又(yòu )为(wéi )车(chē )如(rú )鹅(é )形(xíng ),下(xià )亦(yì )用(yòng )车(chē )轮(lún ),冠(guàn )以(yǐ )皮(pí )铁(tiě ),使(shǐ )数(shù )百(bǎi )人(rén )推(tuī )行(háng ),欲(yù )上(shàng )城(chéng )楼(lóu )。禀(bǐng )于(yú )城(chéng )中(zhōng )设(shè )跳(tiào )楼(lóu ),亦(yì )如(rú )鹅(é )形(xíng ),使(shǐ )人(rén )在(zài )内(nèi )迎(yíng )敌(dí ),先(xiān )以(yǐ )索(suǒ )络(luò )巨(jù )石(shí ),置(zhì )彼(bǐ )鹅(é )车(chē )上(shàng ),又(yòu )令(lìng )人(rén )在(zài )下(xià )以(yǐ )搭(dā )钩(gōu )及(jí )绳(shéng )拽(zhuài )之(zhī ),其(qí )车(chē )前(qián )倒(dǎo )不(bú )能(néng )进(jìn )。然(rán )人(rén )众(zhòng )粮(liáng )乏(fá ),三(sān )军(jūn )先(xiān )食(shí )牛(niú )马(mǎ )骡(luó ),次(cì )烹(pēng )弓(gōng )弩(nǔ )皮(pí )甲(jiǎ ),百(bǎi )姓(xìng )煮(zhǔ )萍(píng )实(shí )、糠(kāng )籺(hé )、草(cǎo )茭(jiāo )以(yǐ )充(chōng )腹(fù ),既(jì )而(ér )人(rén )相(xiàng )食(shí )。城(chéng )破(pò ),禀(bǐng )犹(yóu )率(lǜ )羸(léi )卒(zú )巷(xiàng )战(zhàn ),突(tū )围(wéi )出(chū ),金(jīn )兵(bīng )追(zhuī )之(zhī )急(jí ),遂(suí )负(fù )太(tài )原(yuán )庙(miào )中(zhōng )太(tài )宗(zōng )御(yù )容(róng )赴(fù )汾(fén )水(shuǐ )死(sǐ ),子(zǐ )閤(gě )门(mén )祗(zhī )候(hòu )荀(xún )殉(xùn )之(zhī )。通(tōng )判(pàn )王(wáng )逸(yì )自(zì )焚(fén )死(sǐ ),转(zhuǎn )运(yùn )判(pàn )官(guān )王(wáng )毖(bì )、提(tí )举(jǔ )常(cháng )平(píng )单(dān )孝(xiào )忠(zhōng )亦(yì )死(sǐ )于(yú )难(nán )。

太(tài )原(yuán )既(jì )破(pò ),知(zhī )磁(cí )州(zhōu )宗(zōng )泽(zé ),缮(shàn )城(chéng )浚(xùn )隍(huáng ),治(zhì )器(qì )械(xiè ),募(mù )义(yì )勇(yǒng ),为(wéi )固(gù )守(shǒu )之(zhī )计(jì ),上(shàng )言(yán ):“邢(xíng )、洺(míng )、磁(cí )、赵(zhào )、相(xiàng )五(wǔ )州(zhōu ),各(gè )蓄(xù )精(jīng )兵(bīng )二(èr )万(wàn ),敌(dí )攻(gōng )一(yī )郡(jùn ),则(zé )四(sì )郡(jùn )皆(jiē )应(yīng ),是(shì )一(yī )郡(jùn )之(zhī )兵(bīng ),常(cháng )有(yǒu )十(shí )万(wàn )人(rén )也(yě )。”帝(dì )嘉(jiā )之(zhī )。

初(chū ),泽(zé )知(zhī )莱(lái )州(zhōu )掖(yè )县(xiàn ),部(bù )使(shǐ )者(zhě )得(dé )旨(zhǐ )市(shì )牛(niú )黄(huáng ),泽(zé )报(bào )曰(yuē ):“方(fāng )时(shí )疫(yì )疠(lì ),牛(niú )饮(yǐn )其(qí )毒(dú ),则(zé )结(jié )为(wéi )黄(huáng )。今(jīn )和(hé )气(qì )横(héng )流(liú ),牛(niú )安(ān )得(dé )黄(huáng )!”使(shǐ )者(zhě )怒(nù ),欲(yù )劾(hé )邑(yì )官(guān ),泽(zé )曰(yuē ):“此(cǐ )泽(zé )意(yì )也(yě )。”独(dú )衔(xián )以(yǐ )闻(wén ),一(yī )县(xiàn )获(huò )免(miǎn )。

己(jǐ )巳(sì ),金(jīn )复(fù )以(yǐ )南(nán )京(jīng )为(wéi )平(píng )州(zhōu )。

壬(rén )申(shēn ),臣(chén )僚(liáo )言(yán ):“蔡(cài )攸(yōu )之(zhī )罪(zuì ),不(bú )减(jiǎn )乃(nǎi )父(fù ),燕(yàn )山(shān )之(zhī )役(yì ),祸(huò )及(jí )天(tiān )下(xià ),骄(jiāo )奢(shē )淫(yín )佚(yì ),载(zǎi )籍(jí )所(suǒ )无(wú ),若(ruò )不(bú )窜(cuàn )之(zhī )海(hǎi )外(wài ),恐(kǒng )不(bú )足(zú )以(yǐ )正(zhèng )凶(xiōng )人(rén )之(zhī )罪(zuì )。”诏(zhào )移(yí )万(wàn )安(ān )军(jūn )。行(háng )军(jūn )岭(lǐng )外(wài ),帝(dì )遣(qiǎn )使(shǐ )以(yǐ )手(shǒu )札(zhá )随(suí )所(suǒ )至(zhì )赐(cì )死(sǐ ),并(bìng )诛(zhū )其(qí )弟(dì )翛(xiāo )及(jí )硃(zhū )勔(miǎn )。

乙(yǐ )亥(hài ),诏(zhào ):“编(biān )修(xiū )敕(chì )令(lìng )所(suǒ )取(qǔ )靖(jìng )康(kāng )以(yǐ )前(qián )蔡(cài )京(jīng )所(suǒ )乞(qǐ )御(yù )笔(bǐ )手(shǒu )诏(zhào ),参(cān )祖(zǔ )宗(zōng )法(fǎ )及(jí )今(jīn )所(suǒ )行(háng )者(zhě ),删(shān )修(xiū )成(chéng )书(shū )。”

丁(dīng )丑(chǒu ),以(yǐ )礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )王(wáng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )。

戊(wù )寅(yín ),命(mìng )李(lǐ )纲(gāng )出(chū )知(zhī )扬(yáng )州(zhōu )。

中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )胡(hú )安(ān )国(guó ),初(chū )为(wéi )太(tài )学(xué )博(bó )士(shì ),足(zú )不(bú )及(jí )权(quán )门(mén )。蔡(cài )京(jīng )恶(è )其(qí )异(yì )己(jǐ )。会(huì )安(ān )国(guó )举(jǔ )永(yǒng )州(zhōu )布(bù )衣(yī )王(wáng )绘(huì )、邓(dèng )璋(zhāng )遗(yí )逸(yì ),京(jīng )以(yǐ )三(sān )人(rén )乃(nǎi )范(fàn )纯(chún )仁(rén )、邹(zōu )浩(hào )之(zhī )客(kè ),置(zhì )狱(yù )推(tuī )治(zhì ),安(ān )国(guó )坐(zuò )除(chú )名(míng );张(zhāng )商(shāng )英(yīng )为(wéi )相(xiàng ),始(shǐ )得(dé )复(fù )官(guān )。帝(dì )即(jí )位(wèi ),召(zhào )赴(fù )京(jīng )师(shī ),入(rù )对(duì ),言(yán ):“明(míng )君(jūn )以(yǐ )务(wù )学(xué )为(wéi )急(jí ),圣(shèng )学(xué )以(yǐ )正(zhèng )心(xīn )为(wéi )要(yào )。”又(yòu )言(yán ):“纪(jì )纳(nà )尚(shàng )紊(wěn ),风(fēng )俗(sú )益(yì )衰(shuāi ),施(shī )置(zhì )乖(guāi )方(fāng ),举(jǔ )动(dòng )烦(fán )扰(rǎo )。大(dà )臣(chén )争(zhēng )竞(jìng )而(ér )朋(péng )党(dǎng )之(zhī )患(huàn )萌(méng ),百(bǎi )执(zhí )窥(kuī )觎(yú )而(ér )浸(jìn )润(rùn )之(zhī )奸(jiān )作(zuò )。用(yòng )人(rén )失(shī )当(dāng )而(ér )名(míng )器(qì )愈(yù )轻(qīng ),出(chū )令(lìng )数(shù )更(gèng )而(ér )士(shì )民(mín )不(bú )信(xìn )。若(ruò )不(bú )扫(sǎo )除(chú )旧(jiù )制(zhì ),乘(chéng )势(shì )更(gèng )张(zhāng ),窍(qiào )恐(kǒng )大(dà )势(shì )一(yī )倾(qīng ),不(bú )可(kě )复(fù )正(zhèng )。”语(yǔ )甚(shèn )剀(kǎi )切(qiē ),日(rì )昃(zè )始(shǐ )退(tuì )。耿(gěng )南(nán )仲(zhòng )闻(wén )其(qí )言(yán )而(ér )恶(è )之(zhī ),力(lì )谮(zèn )于(yú )帝(dì ),帝(dì )不(bú )答(dá )。许(xǔ )翰(hàn )入(rù )见(jiàn ),帝(dì )谓(wèi )曰(yuē ):“卿(qīng )识(shí )胡(hú )安(ān )国(guó )否(fǒu )?”翰(hàn )对(duì )曰(yuē ):“自(zì )蔡(cài )京(jīng )得(dé )政(zhèng ),士(shì )大(dà )夫(fū )无(wú )不(bú )受(shòu )其(qí )笼(lóng )络(luò ),超(chāo )然(rán )远(yuǎn )迹(jì )不(bú )为(wéi )所(suǒ )污(wū )如(rú )安(ān )国(guó )者(zhě )实(shí )少(shǎo )。”遂(suí )除(chú )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )。

及(jí )言(yán )者(zhě )论(lùn )李(lǐ )纲(gāng )专(zhuān )主(zhǔ )战(zhàn )议(yì ),丧(sàng )师(shī )费(fèi )财(cái ),纲(gāng )遂(suí )出(chū )守(shǒu )。舍(shě )人(rén )刘(liú )珏(jué )当(dāng )制(zhì ),谓(wèi )纲(gāng )勇(yǒng )于(yú )报(bào )国(guó );吏(lì )部(bù )侍(shì )郎(láng )冯(féng )澥(xiè ),言(yán )珏(jué )为(wéi )纲(gāng )游(yóu )说(shuō ),珏(jué )坐(zuò )贬(biǎn )。安(ān )国(guó )封(fēng )还(hái )词(cí )头(tóu ),且(qiě )论(lùn )澥(xiè )越(yuè )职(zhí )言(yán )事(shì )。耿(gěng )南(nán )仲(zhòng )大(dà )怒(nù ),何(hé )从(cóng )而(ér )挤(jǐ )之(zhī ),遂(suí )出(chū )知(zhī )通(tōng )州(zhōu )。

安(ān )国(guó )在(zài )省(shěng )一(yī )月(yuè ),多(duō )在(zài )告(gào )之(zhī )日(rì ),及(jí )出(chū ),必(bì )有(yǒu )所(suǒ )论(lùn )列(liè )。或(huò )曰(yuē ):“事(shì )之(zhī )小(xiǎo )者(zhě ),盍(hé )姑(gū )置(zhì )之(zhī )?”安(ān )国(guó )曰(yuē ):“事(shì )之(zhī )大(dà )者(zhě ),无(wú )不(bú )起(qǐ )于(yú )细(xì )微(wēi )。今(jīn )以(yǐ )小(xiǎo )事(shì )为(wéi )不(bú )必(bì )言(yán ),至(zhì )于(yú )大(dà )事(shì )又(yòu )不(bú )敢(gǎn )言(yán ),是(shì )无(wú )时(shí )可(kě )言(yán )也(yě )。”人(rén )服(fú )其(qí )论(lùn )。

壬(rén )午(wǔ ),枭(xiāo )童(tóng )贯(guàn )首(shǒu )于(yú )都(dōu )市(shì )。

甲(jiǎ )申(shēn ),日(rì )有(yǒu )两(liǎng )珥(ěr )背(bèi )气(qì )。

丙(bǐng )戌(xū ),建(jiàn )三(sān )京(jīng )及(jí )邓(dèng )州(zhōu )为(wéi )都(dōu )总(zǒng )管(guǎn )府(fǔ ),分(fèn )总(zǒng )四(sì )道(dào ),以(yǐ )知(zhī )大(dà )名(míng )府(fǔ )赵(zhào )野(yě )总(zǒng )北(běi )道(dào ),知(zhī )河(hé )南(nán )府(fǔ )王(wáng )襄(xiāng )总(zǒng )西(xī )道(dào ),知(zhī )邓(dèng )州(zhōu )张(zhāng )叔(shū )夜(yè )总(zǒng )南(nán )道(dào ),知(zhī )应(yīng )天(tiān )府(fǔ )胡(hú )直(zhí )孺(rú )总(zǒng )东(dōng )道(dào )。

罢(bà )知(zhī )扬(yáng )州(zhōu )李(lǐ )纲(gāng )提(tí )举(jǔ )洞(dòng )霄(xiāo )宫(gōng )。

金(jīn )师(shī )日(rì )逼(bī ),南(nán )道(dào )总(zǒng )管(guǎn )张(zhāng )叔(shū )夜(yè )、陕(shǎn )西(xī )制(zhì )置(zhì )使(shǐ )钱(qián )盖(gài ),各(gè )统(tǒng )兵(bīng )赴(fù )阙(què )。唐(táng )恪(kè )、耿(gěng )南(nán )仲(zhòng )专(zhuān )主(zhǔ )和(hé )议(yì ),亟(jí )檄(xí )止(zhǐ )诸(zhū )军(jūn )勿(wù )前(qián )。辛(xīn )卯(mǎo ),遣(qiǎn )给(gěi )事(shì )中(zhōng )黄(huáng )锷(è )由(yóu )海(hǎi )道(dào )使(shǐ )金(jīn )议(yì )和(hé )。

是(shì )月(yuè ),夏(xià )人(rén )陷(xiàn )西(xī )安(ān )州(zhōu )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),癸(guǐ )已(yǐ )朔(shuò ),御(yù )殿(diàn ),复(fù )膳(shàn )。

贬(biǎn )李(lǐ )纲(gāng )为(wéi )保(bǎo )静(jìng )军(jūn )节(jiē )度(dù )副(fù )使(shǐ ),安(ān )置(zhì )建(jiàn )昌(chāng )军(jūn )。

丁(dīng )酉(yǒu ),有(yǒu )流(liú )星(xīng )如(rú )杯(bēi )。

金(jīn )人(rén )破(pò )真(zhēn )定(dìng )府(fǔ ),知(zhī )府(fǔ )李(lǐ )邈(miǎo )、兵(bīng )马(mǎ )都(dōu )钤(qián )辖(xiá )刘(liú )翊(yì )死(sǐ )之(zhī )。

种(zhǒng )师(shī )道(dào )及(jí )金(jīn )宗(zōng )望(wàng )战(zhàn )于(yú )井(jǐng )陉(xíng ),败(bài )绩(jì )。宗(zōng )望(wàng )遂(suí )入(rù )天(tiān )威(wēi )军(jūn ),攻(gōng )真(zhēn )定(dìng ),翊(yì )率(lǜ )众(zhòng )昼(zhòu )夜(yè )搏(bó )战(zhàn ),久(jiǔ )之(zhī ),城(chéng )破(pò ),翊(yì )巷(xiàng )战(zhàn ),麾(huī )下(xià )稍(shāo )亡(wáng ),翊(yì )顾(gù )其(qí )弟(dì )曰(yuē ):“我(wǒ )大(dà )将(jiāng )也(yě ),可(kě )受(shòu )戮(lù )乎(hū )!”因(yīn )挺(tǐng )刃(rèn )欲(yù )夺(duó )门(mén )出(chū ),不(bú )果(guǒ ),自(zì )缢(yì )死(sǐ )。

初(chū ),邈(miǎo )闻(wén )敌(dí )至(zhì ),间(jiān )道(dào )走(zǒu )蜡(là )书(shū )上(shàng )闻(wén ),三(sān )十(shí )四(sì )奏(zòu ),皆(jiē )不(bú )报(bào )。城(chéng )被(bèi )围(wéi ),且(qiě )战(zhàn )且(qiě )守(shǒu ),相(xiàng )持(chí )四(sì )旬(xún )。既(jì )破(pò ),将(jiāng )赴(fù )井(jǐng ),左(zuǒ )右(yòu )持(chí )之(zhī ),不(bú )得(dé )入(rù )。宗(zōng )望(wàng )胁(xié )之(zhī )拜(bài ),不(bú )屈(qū ),以(yǐ )火(huǒ )燎(liáo )其(qí )须(xū )眉(méi )及(jí )两(liǎng )髀(bì ),亦(yì )不(bú )顾(gù ),乃(nǎi )拘(jū )于(yú )燕(yàn )山(shān )府(fǔ )。欲(yù )以(yǐ )邈(miǎo )知(zhī )沧(cāng )州(zhōu ),笑(xiào )而(ér )不(bú )答(dá )。后(hòu )命(mìng )之(zhī )易(yì )服(fú ),邈(miǎo )愤(fèn ),大(dà )骂(mà ),金(jīn )人(rén )挝(wō )其(qí )口(kǒu ),犹(yóu )吮(shǔn )血(xuè )噀(xùn )之(zhī ),金(jīn )人(rén )大(dà )怒(nù ),遂(suí )遇(yù )害(hài )。将(jiāng )死(sǐ ),颜(yán )色(sè )不(bú )变(biàn ),南(nán )面(miàn )再(zài )拜(bài ),端(duān )坐(zuò )受(shòu )戮(lù )。后(hòu )谥(shì )忠(zhōng )壮(zhuàng )。

戊(wù )戌(xū ),金(jīn )使(shǐ )杨(yáng )天(tiān )吉(jí )、王(wáng )汭(tūn )来(lái )议(yì )事(shì ),取(qǔ )蔡(cài )京(jīng )、童(tóng )贯(guàn )、王(wáng )黼(fǔ )、吴(wú )敏(mǐn )、李(lǐ )纲(gāng )等(děng )九(jiǔ )人(rén )家(jiā )属(shǔ ),命(mìng )王(wáng )时(shí )雍(yōng )、曹(cáo )矇(měng )馆(guǎn )之(zhī )。时(shí )雍(yōng )议(yì )以(yǐ )三(sān )镇(zhèn )所(suǒ )入(rù )岁(suì )币(bì )并(bìng )祖(zǔ )宗(zōng )内(nèi )府(fǔ )所(suǒ )藏(cáng )珍(zhēn )玩(wán )悉(xī )归(guī )二(èr )帅(shuài ),且(qiě )以(yǐ )河(hé )东(dōng )宿(xiǔ )师(shī )暴(bào )露(lù )日(rì )久(jiǔ ),欲(yù )厚(hòu )犒(kào )之(zhī )。天(tiān )吉(jí )、汭(tūn )颇(pō )颔(hàn )其(qí )说(shuō ),先(xiān )取(qǔ )犒(kào )师(shī )绢(juàn )十(shí )万(wàn )匹(pǐ )以(yǐ )行(háng )。

时(shí )既(jì )遣(qiǎn )使(shǐ )讲(jiǎng )和(hé ),金(jīn )人(rén )阳(yáng )许(xǔ ),而(ér )攻(gōng )略(luè )自(zì )如(rú )。诸(zhū )将(jiāng )以(yǐ )和(hé )议(yì )故(gù ),皆(jiē )闭(bì )壁(bì )不(bú )出(chū )。御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )吕(lǚ )好(hǎo )问(wèn ),乃(nǎi )请(qǐng )亟(jí )集(jí )沧(cāng )、滑(huá )、邢(xíng )、相(xiàng )之(zhī )戍(shù )以(yǐ )遏(è )奔(bēn )冲(chōng ),而(ér )列(liè )群(qún )勤(qín )王(wáng )之(zhī )师(shī )于(yú )畿(jī )邑(yì )以(yǐ )卫(wèi )京(jīng )城(chéng ),疏(shū )入(rù ),不(bú )省(shěng )。金(jīn )人(rén )破(pò )真(zhēn )定(dìng ),攻(gōng )中(zhōng )山(shān ),上(shàng )下(xià )震(zhèn )骇(hài ),廷(tíng )巨(jù )狐(hú )疑(yí )相(xiàng )顾(gù ),犹(yóu )以(yǐ )和(hé )议(yì )为(wéi )辞(cí )。好(hǎo )问(wèn )率(lǜ )台(tái )属(shǔ )劾(hé )大(dà )臣(chén )畏(wèi )懦(nuò )误(wù )国(guó ),坐(zuò )贬(biǎn )知(zhī )袁(yuán )州(zhōu );帝(dì )闵(mǐn )其(qí )忠(zhōng ),下(xià )迁(qiān )吏(lì )部(bù )侍(shì )郎(láng )。

庚(gēng )子(zǐ ),日(rì )有(yǒu )赤(chì )青(qīng )黄(huáng )戴(dài )气(qì )。

金(jīn )人(rén )攻(gōng )汾(fén )州(zhōu ),知(zhī )州(zhōu )张(zhāng )克(kè )戬(jiǎn )毕(bì )力(lì )扞(gǎn )御(yù ),城(chéng )破(pò ),犹(yóu )巷(xiàng )战(zhàn ),不(bú )克(kè ),乃(nǎi )索(suǒ )朝(cháo )服(fú ),焚(fén )香(xiāng ),南(nán )向(xiàng )拜(bài )舞(wǔ ),自(zì )引(yǐn )决(jué ),一(yī )门(mén )死(sǐ )者(zhě )八(bā )人(rén )。兵(bīng )马(mǎ )都(dōu )监(jiān )贾(jiǎ )亶(dǎn )亦(yì )死(sǐ )之(zhī )。

金(jīn )人(rén )攻(gōng )平(píng )定(dìng )军(jūn )。

辛(xīn )丑(chǒu ),下(xià )哀(āi )痛(tòng )诏(zhào ),命(mìng )河(hé )北(běi )、河(hé )东(dōng )诸(zhū )路(lù )帅(shuài )臣(chén )传(chuán )檄(xí )所(suǒ )部(bù ),得(dé )便(biàn )宜(yí )行(háng )事(shì )。

壬(rén )寅(yín ),天(tiān )宁(níng )节(jiē ),率(lǜ )群(qún )臣(chén )诣(yì )龙(lóng )德(dé )宫(gōng )上(shàng )寿(shòu )。

甲(jiǎ )辰(chén ),诏(zhào )用(yòng )蔡(cài )京(jīng )、王(wáng )黼(fǔ )、童(tóng )贯(guàn )所(suǒ )荐(jiàn )人(rén )。

丙(bǐng )午(wǔ ),集(jí )从(cóng )官(guān )于(yú )尚(shàng )书(shū )省(shěng ),议(yì )割(gē )三(sān )镇(zhèn ),召(zhào )种(zhǒng )师(shī )道(dào )还(hái )。师(shī )道(dào )行(háng )次(cì )河(hé )阳(yáng ),遇(yù )王(wáng )汭(tūn ),揣(chuāi )敌(dí )必(bì )大(dà )举(jǔ ),亟(jí )上(shàng )疏(shū ),请(qǐng )幸(xìng )长(zhǎng )安(ān )以(yǐ )避(bì )其(qí )锋(fēng )。大(dà )臣(chén )以(yǐ )为(wéi )怯(qiè ),故(gù )召(zhào )还(hái )之(zhī )。

丁(dīng )未(wèi ),以(yǐ )礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )冯(féng )澥(xiè )知(zhī )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )。

庚(gēng )戌(xū ),以(yǐ )范(fàn )讷(nè )为(wéi )河(hé )北(běi )、河(hé )东(dōng )路(lù )宣(xuān )抚(fǔ )使(shǐ ),代(dài )种(zhǒng )师(shī )道(dào )也(yě )。

辽(liáo )故(gù )将(jiāng )小(xiǎo )呼(hū )鲁(lǔ )攻(gōng )破(pò )麟(lín )州(zhōu ),知(zhī )建(jiàn )宁(níng )砦(zhài )杨(yáng )震(zhèn )死(sǐ )之(zhī )。

王(wáng )云(yún )遣(qiǎn )使(shǐ )臣(chén )至(zhì )自(zì )真(zhēn )定(dìng ),报(bào )金(jīn )人(rén )已(yǐ )讲(jiǎng )和(hé ),不(bú )复(fù )议(yì )割(gē )三(sān )镇(zhèn ),但(dàn )索(suǒ )五(wǔ )辂(lù )、冠(guàn )冕(miǎn )及(jí )上(shàng )尊(zūn )号(hào )等(děng )事(shì ),且(qiě )须(xū )康(kāng )王(wáng )亲(qīn )到(dào ),议(yì )乃(nǎi )可(kě )成(chéng )。壬(rén )子(zǐ ),诏(zhào )太(tài )常(cháng )礼(lǐ )官(guān )集(jí )议(yì )金(jīn )主(zhǔ )尊(zūn )号(hào ),命(mìng )康(kāng )王(wáng )构(gòu )使(shǐ )宗(zōng )望(wàng )军(jūn ),尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )王(wáng )副(fù )之(zhī ),辞(cí ),以(yǐ )冯(féng )澥(xiè )行(háng ),知(zhī )东(dōng )上(shàng )閤(gě )门(mén )事(shì )高(gāo )世(shì )则(zé )充(chōng )参(cān )议(yì )官(guān )。寻(xún )贬(biǎn )为(wéi )单(dān )州(zhōu )团(tuán )练(liàn )副(fù )使(shǐ )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),雨(yǔ )木(mù )冰(bīng )。

丙(bǐng )辰(chén ),金(jīn )人(rén )入(rù )平(píng )阳(yáng )府(fǔ )。

初(chū ),汾(fén )州(zhōu )既(jì )破(pò ),议(yì )者(zhě )谓(wèi )汾(fén )之(zhī )南(nán )有(yǒu )回(huí )牛(niú )岭(lǐng ),险(xiǎn )峻(jùn )如(rú )壁(bì ),可(kě )以(yǐ )控(kòng )扼(è ),乃(nǎi )命(mìng )将(jiāng )以(yǐ )守(shǒu ),朝(cháo )议(yì )又(yòu )遣(qiǎn )刘(liú )琬(wǎn )统(tǒng )众(zhòng )驻(zhù )平(píng )阳(yáng )以(yǐ )扞(gǎn )北(běi )边(biān )。然(rán )国(guó )用(yòng )乏(fá )竭(jié ),仓(cāng )廪(lǐn )不(bú )足(zú ),士(shì )之(zhī )守(shǒu )回(huí )牛(niú )者(zhě ),日(rì )给(gěi )豌(wān )豆(dòu )二(èr )升(shēng )或(huò )陈(chén )麦(mài )而(ér )已(yǐ )。士(shì )笑(xiào )曰(yuē ):“军(jūn )食(shí )如(rú )此(cǐ ),而(ér )使(shǐ )我(wǒ )战(zhàn )乎(hū )!”金(jīn )人(rén )领(lǐng )锐(ruì )师(shī )攻(gōng )岭(lǐng ),于(yú )山(shān )上(shàng )仰(yǎng )望(wàng )官(guān )兵(bīng )曰(yuē ):“彼(bǐ )若(ruò )以(yǐ )矢(shǐ )石(shí )自(zì )上(shàng )而(ér )下(xià ),吾(wú )曹(cáo )病(bìng )矣(yǐ ),为(wéi )之(zhī )奈(nài )何(hé )?”徘(pái )徊(huái )未(wèi )敢(gǎn )进(jìn )。俄(é )而(ér )官(guān )军(jūn )溃(kuì )散(sàn ),遂(suí )越(yuè )岭(lǐng )至(zhì )平(píng )阳(yáng )。琬(wǎn )领(lǐng )兵(bīng )遁(dùn )去(qù ),城(chéng )遂(suí )破(pò ),官(guān )吏(lì )皆(jiē )缒(zhuì )城(chéng )而(ér )出(chū )。已(yǐ )而(ér )威(wēi )胜(shèng )、隆(lóng )德(dé )、泽(zé )州(zhōu )皆(jiē )破(pò )。

庚(gēng )申(shēn ),日(rì )有(yǒu )两(liǎng )珥(ěr )及(jí )背(bèi )气(qì )。

侍(shì )御(yù )史(shǐ )胡(hú )舜(shùn )陟(zhì )请(qǐng )援(yuán )中(zhōng )山(shān ),不(bú )省(shěng )。

辛(xīn )酉(yǒu ),检(jiǎn )校(xiào )少(shǎo )傅(fù )、镇(zhèn )洮(táo )军(jūn )节(jiē )度(dù )使(shǐ )种(zhǒng )师(shī )道(dào )卒(zú )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),甲(jiǎ )子(zǐ ),康(kāng )王(wáng )构(gòu )入(rù )辞(cí ),帝(dì )赐(cì )以(yǐ )玉(yù )带(dài ),抚(fǔ )慰(wèi )甚(shèn )厚(hòu )。王(wáng )出(chū )城(chéng )北(běi ),权(quán )留(liú )定(dìng )林(lín )院(yuàn ),候(hòu )冠(guàn )服(fú )礼(lǐ )物(wù )成(chéng )而(ér )行(háng )。

丙(bǐng )寅(yín ),夏(xià )人(rén )陷(xiàn )怀(huái )德(dé )军(jūn ),知(zhī )军(jūn )事(shì )刘(liú )铨(quán )、通(tōng )判(pàn )杜(dù )翊(yì )世(shì )死(sǐ )之(zhī )。

初(chū ),经(jīng )略(luè )使(shǐ )席(xí )贡(gòng )牒(dié )铨(quán )知(zhī )怀(huái )德(dé )军(jūn ),铨(quán )奉(fèng )檄(xí ),即(jí )日(rì )就(jiù )道(dào )。夏(xià )人(rén )素(sù )闻(wén )铨(quán )名(míng ),乃(nǎi )屯(tún )兵(bīng )绵(mián )亘(gèn )数(shù )十(shí )里(lǐ )而(ér )围(wéi )之(zhī )。铨(quán )昼(zhòu )夜(yè )修(xiū )战(zhàn )守(shǒu )之(zhī )备(bèi ),贼(zéi )百(bǎi )计(jì )攻(gōng )城(chéng ),铨(quán )悉(xī )以(yǐ )术(shù )破(pò )之(zhī )。后(hòu )矢(shǐ )尽(jìn )粮(liáng )绝(jué ),铨(quán )度(dù )力(lì )不(bú )支(zhī ),乃(nǎi )同(tóng )翊(yì )世(shì )聚(jù )焚(fén )府(fǔ )库(kù ),环(huán )牙(yá )兵(bīng )为(wéi )三(sān )匝(zā ),出(chū )战(zhàn )谯(qiáo )门(mén )中(zhōng ),官(guān )军(jūn )歼(jiān )焉(yān )。翊(yì )世(shì )同(tóng )妻(qī )张(zhāng )氏(shì )义(yì )不(bú )受(shòu )辱(rǔ ),遂(suí )火(huǒ )其(qí )室(shì ),举(jǔ )家(jiā )死(sǐ )于(yú )烈(liè )焰(yàn )中(zhōng ),翊(yì )世(shì )自(zì )缢(yì )死(sǐ )。铨(quán )欲(yù )自(zì )裁(cái ),已(yǐ )为(wéi )敌(dí )所(suǒ )执(zhí )。夏(xià )太(tài )子(zǐ )遣(qiǎn )人(rén )置(zhì )之(zhī )别(bié )室(shì ),将(jiāng )官(guān )之(zhī ),铨(quán )骂(mà )曰(yuē ):“我(wǒ )宁(níng )死(sǐ ),顾(gù )肯(kěn )降(jiàng )贼(zéi )邪(xié )!我(wǒ )苟(gǒu )不(bú )死(sǐ ),决(jué )不(bú )贷(dài )汝(rǔ )!”遂(suí )遇(yù )害(hài )。

籍(jí )谭(tán )稹(zhěn )家(jiā )。

康(kāng )王(wáng )未(wèi )行(háng ),而(ér )车(chē )辂(lù )至(zhì )长(zhǎng )垣(yuán ),为(wéi )金(jīn )人(rén )所(suǒ )却(què ),王(wáng )遂(suí )不(bú )行(háng )。戊(wù )辰(chén ),王(wáng )云(yún )至(zhì )自(zì )金(jīn )军(jūn ),言(yán )事(shì )势(shì )中(zhōng )变(biàn ),必(bì )欲(yù )得(dé )三(sān )镇(zhèn ),不(bú )然(rán )则(zé )进(jìn )取(qǔ )汴(biàn )都(dōu ),中(zhōng )外(wài )大(dà )骇(hài )。康(kāng )王(wáng )复(fù )入(rù )门(mén )。罢(bà )冯(féng )澥(xiè )为(wéi )太(tài )子(zǐ )宾(bīn )客(kè )。

己(jǐ )巳(sì ),集(jí )百(bǎi )官(guān )议(yì )三(sān )镇(zhèn )于(yú )延(yán )和(hé )殿(diàn ),各(gè )给(gěi )笔(bǐ )札(zhá ),文(wén )武(wǔ )分(fèn )列(liè )廊(láng )庑(wǔ ),凡(fán )百(bǎi )馀(yú )人(rén )。惟(wéi )梅(méi )执(zhí )礼(lǐ )、孙(sūn )傅(fù )、吕(lǚ )好(hǎo )问(wèn )、洪(hóng )刍(chú )、秦(qín )桧(guì )、陈(chén )国(guó )材(cái )等(děng )三(sān )十(shí )六(liù )人(rén )言(yán )不(bú )可(kě )与(yǔ ),自(zì )范(fàn )宗(zōng )尹(yǐn )以(yǐ )下(xià )七(qī )十(shí )人(rén )皆(jiē )欲(yù )与(yǔ )之(zhī )。宗(zōng )尹(yǐn )言(yán )最(zuì )切(qiē ),至(zhì )伏(fú )地(dì )流(liú )涕(tì ),乞(qǐ )予(yǔ )之(zhī )以(yǐ )纾(shū )祸(huò )。已(yǐ )而(ér )黄(huáng )门(mén )持(chí )宗(zōng )尹(yǐn )章(zhāng )疏(shū )示(shì )众(zhòng )曰(yuē ):“朝(cháo )廷(tíng )有(yǒu )定(dìng )议(yì ),不(bú )得(dé )异(yì )论(lùn )。”会(huì )李(lǐ )若(ruò )水(shuǐ )归(guī )自(zì )宗(zōng )翰(hàn )军(jūn ),恸(tòng )哭(kū )于(yú )庭(tíng ),必(bì )欲(yù )从(cóng )其(qí )情(qíng )。何(hé )初(chū )主(zhǔ )不(bú )与(yǔ ),及(jí )退(tuì ),谓(wèi )唐(táng )恪(kè )曰(yuē ):“三(sān )镇(zhèn )之(zhī )地(dì ),割(gē )之(zhī )则(zé )伤(shāng )河(hé )外(wài )之(zhī )情(qíng ),不(bú )割(gē )则(zé )太(tài )原(yuán )、真(zhēn )定(dìng )已(yǐ )失(shī )矣(yǐ )。不(bú )若(ruò )任(rèn )之(zhī ),但(dàn )饬(chì )守(shǒu )备(bèi )以(yǐ )待(dài )。”恪(kè )唯(wéi )唯(wéi )。梅(méi )执(zhí )礼(lǐ )建(jiàn )议(yì )清(qīng )野(yě ),寻(xún )召(zhào )孙(sūn )傅(fù )及(jí )执(zhí )礼(lǐ )入(rù )对(duì ),议(yì )遂(suí )定(dìng )。

庚(gēng )午(wǔ ),诏(zhào ):“河(hé )北(běi )、河(hé )东(dōng )、京(jīng )畿(jī )清(qīng )野(yě ),令(lìng )流(liú )民(mín )得(dé )占(zhàn )官(guān )舍(shě )、寺(sì )观(guān )以(yǐ )居(jū )。”

辛(xīn )未(wèi ),有(yǒu )流(liú )星(xīng )如(rú )杯(bēi )。

壬(rén )申(shēn ),禁(jìn )京(jīng )师(shī )民(mín )以(yǐ )浮(fú )言(yán )相(xiàng )动(dòng )者(zhě )。

金(jīn )宗(zōng )翰(hàn )自(zì )太(tài )原(yuán )趋(qū )汴(biàn ),官(guān )吏(lì )弃(qì )城(chéng )走(zǒu )者(zhě ),远(yuǎn )近(jìn )相(xiàng )望(wàng )。癸(guǐ )酉(yǒu ),至(zhì )河(hé )外(wài ),宣(xuān )抚(fǔ )副(fù )使(shǐ )折(shé )彦(yàn )质(zhì )领(lǐng )兵(bīng )十(shí )二(èr )万(wàn )与(yǔ )之(zhī )对(duì )垒(lěi )。时(shí )佥(qiān )书(shū )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )李(lǐ )回(huí )以(yǐ )万(wàn )骑(qí )防(fáng )河(hé ),亦(yì )至(zhì )河(hé )上(shàng )。敌(dí )发(fā )数(shù )十(shí )骑(qí )来(lái )觇(chān ),回(huí )报(bào )其(qí )帅(shuài )曰(yuē ):“南(nán )兵(bīng )亦(yì )盛(shèng ),未(wèi )可(kě )轻(qīng )渡(dù )。”或(huò )欲(yù )整(zhěng )兵(bīng )俟(sì )战(zhàn ),洛(luò )索(suǒ )曰(yuē ):“南(nán )兵(bīng )虽(suī )多(duō ),不(bú )足(zú )畏(wèi )也(yě )。与(yǔ )之(zhī )战(zhàn )则(zé )胜(shèng )负(fù )未(wèi )可(kě )知(zhī ),不(bú )若(ruò )加(jiā )以(yǐ )虚(xū )声(shēng ),尽(jìn )取(qǔ )战(zhàn )鼓(gǔ ),击(jī )之(zhī )达(dá )旦(dàn ),以(yǐ )观(guān )其(qí )变(biàn )。”众(zhòng )以(yǐ )为(wéi )然(rán )。黎(lí )明(míng ),河(hé )上(shàng )之(zhī )师(shī )悉(xī )溃(kuì ),遂(suí )长(zhǎng )驱(qū )而(ér )南(nán )。甲(jiǎ )戌(xū ),金(jīn )兵(bīng )悉(xī )渡(dù )。知(zhī )河(hé )阳(yáng )燕(yàn )瑛(yīng )、西(xī )道(dào )总(zǒng )管(guǎn )王(wáng )襄(xiāng )皆(jiē )弃(qì )城(chéng )走(zǒu ),永(yǒng )安(ān )军(jūn )、郑(zhèng )州(zhōu )并(bìng )降(jiàng )于(yú )金(jīn )。

宗(zōng )望(wàng )屯(tún )兵(bīng )庆(qìng )源(yuán )城(chéng )下(xià ),欲(yù )为(wéi )攻(gōng )城(chéng )之(zhī )计(jì ),宣(xuān )抚(fǔ )范(fàn )讷(nè )统(tǒng )兵(bīng )五(wǔ )万(wàn )守(shǒu )滑(huá )、浚(xùn )以(yǐ )扞(gǎn )之(zhī )。宗(zōng )望(wàng )知(zhī )有(yǒu )备(bèi ),乃(nǎi )由(yóu )恩(ēn )州(zhōu )古(gǔ )榆(yú )渡(dù )趋(qū )大(dà )名(míng )。

王(wáng )云(yún )固(gù )请(qǐng )康(kāng )王(wáng )往(wǎng )使(shǐ )。乙(yǐ )亥(hài ),命(mìng )云(yún )副(fù )康(kāng )王(wáng )构(gòu )再(zài )使(shǐ )宗(zōng )望(wàng )军(jūn ),许(xǔ )割(gē )三(sān )镇(zhèn ),并(bìng )奉(fèng )衮(gǔn )冕(miǎn )、车(chē )辂(lù )以(yǐ )行(háng ),仍(réng )尊(zūn )金(jīn )主(zhǔ )为(wéi )皇(huáng )伯(bó ),上(shàng )尊(zūn )号(hào )曰(yuē )大(dà )金(jīn )崇(chóng )天(tiān )继(jì )序(xù )昭(zhāo )德(dé )定(dìng )功(gōng )休(xiū )仁(rén )惇(dūn )信(xìn )修(xiū )文(wén )成(chéng )武(wǔ )光(guāng )圣(shèng )皇(huáng )帝(dì )。

丙(bǐng )子(zǐ ),王(wáng )及(jí )之(zhī )同(tóng )金(jīn )使(shǐ )王(wáng )汭(tūn )来(lái ),言(yán )军(jūn )已(yǐ )至(zhì )西(xī )京(jīng ),不(bú )复(fù )请(qǐng )三(sān )镇(zhèn ),直(zhí )欲(yù )画(huà )河(hé )为(wéi )界(jiè );陛(bì )对(duì )殊(shū )不(bú )逊(xùn ),有(yǒu )“奸(jiān )臣(chén )辅(fǔ )暗(àn )主(zhǔ )”之(zhī )语(yǔ )。上(shàng )下(xià )汹(xiōng )惧(jù ),即(jí )许(xǔ )之(zhī ),且(qiě )以(yǐ )两(liǎng )府(fǔ )二(èr )人(rén )行(háng )。唐(táng )恪(kè )既(jì )书(shū )敕(chì ),何(hé )大(dà )骇(hài )曰(yuē ):“不(bú )奉(fèng )三(sān )镇(zhèn )之(zhī )诏(zhào ),而(ér )从(cóng )画(huà )河(hé )之(zhī )命(mìng ),何(hé )也(yě )?”不(bú )肯(kěn )书(shū ),因(yīn )请(qǐng )罢(bà )。

是(shì )日(rì ),金(jīn )人(rén )由(yóu )汜(sì )水(shuǐ )关(guān )渡(dù )河(hé )。京(jīng )西(xī )提(tí )刑(xíng )许(xǔ )高(gāo ),河(hé )北(běi )提(tí )刑(xíng )许(xǔ )亢(kàng ),各(gè )统(tǒng )兵(bīng )防(fáng )洛(luò )口(kǒu ),望(wàng )风(fēng )而(ér )溃(kuì )。

京(jīng )师(shī )闻(wén )之(zhī ),士(shì )门(mén )清(qīng )野(yě ),诏(zhào )百(bǎi )官(guān )疾(jí )速(sù )上(shàng )城(chéng )。遣(qiǎn )冯(féng )澥(xiè )、李(lǐ )若(ruò )水(shuǐ )使(shǐ )宗(zōng )翰(hàn )军(jūn ),行(háng )至(zhì )中(zhōng )牟(móu ),守(shǒu )河(hé )兵(bīng )相(xiàng )惊(jīng ),以(yǐ )为(wéi )金(jīn )兵(bīng )至(zhì )。左(zuǒ )右(yòu )谋(móu )取(qǔ )间(jiān )道(dào )去(qù ),澥(xiè )问(wèn )何(hé )如(rú ),若(ruò )水(shuǐ )曰(yuē ):“戍(shù )兵(bīng )畏(wèi )敌(dí )而(ér )溃(kuì ),奈(nài )何(hé )效(xiào )之(zhī )?今(jīn )正(zhèng )有(yǒu )死(sǐ )尔(ěr ),敢(gǎn )言(yán )退(tuì )者(zhě )斩(zhǎn )!”若(ruò )水(shuǐ )屡(lǚ )附(fù )奏(zòu ),言(yán )和(hé )议(yì )必(bì )不(bú )可(kě )谐(xié ),乞(qǐ )申(shēn )饬(chì )守(shǒu )备(bèi ),下(xià )哀(āi )痛(tòng )诏(zhào ),征(zhēng )兵(bīng )于(yú )四(sì )方(fāng )。

丁(dīng )丑(chǒu ),何(hé )罢(bà )为(wéi )开(kāi )封(fēng )尹(yǐn );以(yǐ )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )陈(chén )过(guò )庭(tíng )为(wéi )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )。

兵(bīng )部(bù )尚(shàng )书(shū )孙(sūn )傅(fù ),因(yīn )读(dú )丘(qiū )浚(xùn )《感(gǎn )事(shì )诗(shī )》有(yǒu )“郭(guō )京(jīng )、杨(yáng )适(shì )、刘(liú )无(wú )忌(jì )”之(zhī )语(yǔ ),于(yú )市(shì )人(rén )中(zhōng )访(fǎng )得(dé )无(wú )忌(jì ),于(yú )龙(lóng )卫(wèi )中(zhōng )得(dé )京(jīng )。好(hǎo )事(shì )者(zhě )言(yán )京(jīng )能(néng )施(shī )六(liù )甲(jiǎ )法(fǎ ),可(kě )以(yǐ )生(shēng )擒(qín )金(jīn )二(èr )帅(shuài ),而(ér )扫(sǎo )荡(dàng )无(wú )馀(yú ),其(qí )法(fǎ )用(yòng )七(qī )千(qiān )七(qī )百(bǎi )七(qī )十(shí )七(qī )人(rén )。朝(cháo )廷(tíng )深(shēn )信(xìn )不(bú )疑(yí ),命(mìng )以(yǐ )官(guān ),赐(cì )金(jīn )帛(bó )数(shù )万(wàn ),使(shǐ )自(zì )募(mù )兵(bīng ),无(wú )问(wèn )技(jì )艺(yì )能(néng )否(fǒu ),但(dàn )择(zé )年(nián )命(mìng )合(hé )六(liù )甲(jiǎ )者(zhě ),所(suǒ )得(dé )皆(jiē )市(shì )井(jǐng )浮(fú )惰(duò ),旬(xún )日(rì )而(ér )足(zú )。敌(dí )攻(gōng )益(yì )急(jí ),京(jīng )谈(tán )笑(xiào )自(zì )如(rú ),云(yún )择(zé )日(rì )出(chū )兵(bīng )三(sān )百(bǎi ),可(kě )致(zhì )太(tài )平(píng ),直(zhí )袭(xí )击(jī )至(zhì )阴(yīn )山(shān )乃(nǎi )止(zhǐ ),傅(fù )与(yǔ )何(hé )尤(yóu )尊(zūn )信(xìn )之(zhī )。或(huò )谓(wèi )傅(fù )曰(yuē ):“自(zì )古(gǔ )未(wèi )闻(wén )以(yǐ )此(cǐ )成(chéng )功(gōng )者(zhě )。正(zhèng )或(huò )听(tīng )之(zhī ),姑(gū )少(shǎo )付(fù )以(yǐ )兵(bīng ),俟(sì )有(yǒu )尺(chǐ )寸(cùn )功(gōng ),乃(nǎi )稍(shāo )进(jìn )任(rèn )。今(jīn )委(wěi )之(zhī )太(tài )过(guò ),惧(jù )必(bì )为(wéi )国(guó )家(jiā )羞(xiū )。”傅(fù )怒(nù )曰(yuē ):“京(jīng )殆(dài )为(wéi )时(shí )而(ér )生(shēng ),敌(dí )中(zhōng )琐(suǒ )微(wēi ),无(wú )不(bú )知(zhī )者(zhě )。幸(xìng )君(jūn )与(yǔ )傅(fù )言(yán ),若(ruò )告(gào )它(tā )人(rén ),将(jiāng )坐(zuò )沮(jǔ )师(shī )之(zhī )罪(zuì )。”揖(yī )使(shǐ )出(chū )。

又(yòu )有(yǒu )刘(liú )孝(xiào )竭(jié )等(děng )募(mù )众(zhòng ),或(huò )称(chēng )力(lì )士(shì ),或(huò )称(chēng )北(běi )斗(dòu )神(shén )兵(bīng ),或(huò )称(chēng )天(tiān )阙(què )大(dà )将(jiāng ),大(dà )率(lǜ )效(xiào )京(jīng )所(suǒ )为(wéi )。识(shí )者(zhě )危(wēi )之(zhī )。

王(wáng )云(yún )、耿(gěng )延(yán )禧(xǐ )、高(gāo )世(shì )则(zé )等(děng )从(cóng )康(kāng )王(wáng )构(gòu )出(chū )城(chéng )。云(yún )白(bái )王(wáng )曰(yuē ):“京(jīng )城(chéng )楼(lóu )橹(lǔ ),天(tiān )下(xià )所(suǒ )无(wú )。然(rán )真(zhēn )定(dìng )城(chéng )高(gāo )几(jǐ )一(yī )倍(bèi ),金(jīn )人(rén )使(shǐ )云(yún )等(děng )坐(zuò )观(guān ),不(bú )移(yí )时(shí )破(pò )之(zhī )。此(cǐ )虽(suī )楼(lóu )橹(lǔ )如(rú )画(huà ),亦(yì )不(bú )足(zú )恃(shì )也(yě )。”王(wáng )不(bú )答(dá )。

行(háng )次(cì )长(zhǎng )垣(yuán ),百(bǎi )姓(xìng )喧(xuān )呼(hū )遮(zhē )道(dào ),至(zhì )顶(dǐng )盆(pén )焚(fén )香(xiāng ),乞(qǐ )起(qǐ )兵(bīng )扼(è )敌(dí ),不(bú )宜(yí )北(běi )去(qù )。

戊(wù )寅(yín ),进(jìn )龙(lóng )德(dé )宫(gōng )婉(wǎn )容(róng )韦(wéi )氏(shì )为(wéi )贤(xián )妃(fēi ),康(kāng )王(wáng )构(gòu )为(wéi )安(ān )国(guó )、安(ān )武(wǔ )军(jūn )节(jiē )度(dù )使(shǐ )。

是(shì )日(rì ),康(kāng )王(wáng )构(gòu )发(fā )长(zhǎng )垣(yuán ),至(zhì )滑(huá )州(zhōu ):庚(gēng )辰(chén ),至(zhì )相(xiàng )州(zhōu )。壬(rén )午(wǔ ),磁(cí )州(zhōu )守(shǒu )臣(chén )宗(zōng )泽(zé )迎(yíng )谒(yè )曰(yuē ):“肃(sù )王(wáng )一(yī )去(qù )不(bú )返(fǎn ),今(jīn )金(jīn )又(yòu )诡(guǐ )辞(cí )以(yǐ )致(zhì )大(dà )王(wáng ),其(qí )兵(bīng )已(yǐ )迫(pò ),复(fù )去(qù )何(hé )益(yì )!愿(yuàn )勿(wù )行(háng )。”先(xiān )是(shì )王(wáng )云(yún )奉(fèng )使(shǐ )过(guò )磁(cí )、相(xiàng ),劝(quàn )两(liǎng )郡(jùn )撤(chè )近(jìn )城(chéng )民(mín )舍(shě ),运(yùn )粟(sù )入(rù )保(bǎo ),为(wéi )清(qīng )野(yě )之(zhī )计(jì ),民(mín )怨(yuàn )之(zhī )。及(jí )王(wáng )次(cì )磁(cí ),出(chū )谒(yè )嘉(jiā )应(yīng )神(shén )祠(cí ),云(yún )在(zài )后(hòu ),百(bǎi )姓(xìng )遮(zhē )道(dào )谏(jiàn )王(wáng )勿(wù )北(běi )去(qù ),厉(lì )声(shēng )指(zhǐ )云(yún )曰(yuē ):“清(qīng )野(yě )之(zhī )人(rén ),真(zhēn )奸(jiān )细(xì )也(yě )!”王(wáng )出(chū )庙(miào ),行(háng )人(rén )噪(zào ),执(zhí )云(yún ),杀(shā )之(zhī )。

时(shí )宗(zōng )望(wàng )军(jūn )济(jì )河(hé ),游(yóu )奕(yì )日(rì )至(zhì )磁(cí )城(chéng )下(xià ),踪(zōng )迹(jì )王(wáng )所(suǒ )在(zài )。知(zhī )相(xiàng )州(zhōu )汪(wāng )伯(bó )彦(yàn )亟(jí )以(yǐ )帛(bó )书(shū )请(qǐng )王(wáng )如(rú )相(xiàng ),躬(gōng )服(fú )橐(tuó )鞬(jiān ),部(bù )兵(bīng )以(yǐ )迎(yíng )于(yú )河(hé )上(shàng )。王(wáng )令(lìng )韩(hán )公(gōng )裔(yì )访(fǎng )得(dé )间(jiān )道(dào ),潜(qián )师(shī )夜(yè )发(fā ),磁(cí )人(rén )无(wú )一(yī )知(zhī )者(zhě )。迟(chí )明(míng ),至(zhì )相(xiàng ),劳(láo )伯(bó )彦(yàn )曰(yuē ):“它(tā )日(rì )见(jiàn )上(shàng ),当(dāng )首(shǒu )以(yǐ )京(jīng )兆(zhào )荐(jiàn )。”由(yóu )是(shì )受(shòu )知(zhī )。是(shì )役(yì )也(yě ),议(yì )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )云(yún )不(bú )死(sǐ ),王(wáng )必(bì )无(wú )复(fù )还(hái )之(zhī )理(lǐ )。

汤(tāng )阴(yīn )人(rén )岳(yuè )飞(fēi ),少(shǎo )负(fù )气(qì )节(jiē ),家(jiā )贫(pín )力(lì )学(xué ),尤(yóu )好(hǎo )《左(zuǒ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )》、孙(sūn )、吴(wú )兵(bīng )法(fǎ ),力(lì )能(néng )挽(wǎn )弓(gōng )三(sān )百(bǎi )斤(jīn ),弩(nǔ )八(bā )石(shí )。刘(liú )韐(gé )宣(xuān )抚(fǔ )镇(zhèn )、定(dìng ),募(mù )敢(gǎn )战(zhàn )士(shì ),飞(fēi )与(yǔ )焉(yān ),屡(lǚ )擒(qín )剧(jù )贼(zéi )。至(zhì )是(shì )因(yīn )刘(liú )浩(hào )以(yǐ )见(jiàn ),王(wáng )以(yǐ )为(wéi )承(chéng )信(xìn )郎(láng )。

金(jīn )宗(zōng )望(wàng )遣(qiǎn )杨(yáng )天(tiān )吉(jí )、王(wáng )汭(tūn )等(děng )来(lái )议(yì )割(gē )地(dì ),欲(yù )以(yǐ )黄(huáng )河(hé )为(wéi )界(jiè ),帝(dì )许(xǔ )之(zhī )。汭(tūn )又(yòu )请(qǐng )报(bào )使(shǐ )须(xū )亲(qīn )信(xìn )大(dà )臣(chén ),帝(dì )命(mìng )耿(gěng )南(nán )仲(zhòng ),以(yǐ )老(lǎo )辞(cí );改(gǎi )命(mìng )聂(niè )昌(chāng ),以(yǐ )亲(qīn )辞(cí )。陈(chén )过(guò )庭(tíng )曰(yuē ):“主(zhǔ )忧(yōu )臣(chén )辱(rǔ ),愿(yuàn )效(xiào )死(sǐ )!”帝(dì )为(wéi )挥(huī )泪(lèi )太(tài )息(xī ),而(ér )怒(nù )南(nán )仲(zhòng )、昌(chāng ),固(gù )遣(qiǎn )南(nán )仲(zhòng )使(shǐ )河(hé )北(běi )宗(zōng )望(wàng )军(jūn ),昌(chāng )使(shǐ )河(hé )北(běi )宗(zōng )翰(hàn )军(jūn )。昌(chāng )言(yán ):“两(liǎng )河(hé )之(zhī )人(rén ),忠(zhōng )义(yì )勇(yǒng )劲(jìn ),万(wàn )一(yī )为(wéi )所(suǒ )执(zhí ),死(sǐ )不(bú )瞑(míng )目(mù )矣(yǐ )。”行(háng )至(zhì )绛(jiàng ),绛(jiàng )人(rén )果(guǒ )坚(jiān )壁(bì )拒(jù )之(zhī )。昌(chāng )持(chí )诏(zhào )抵(dǐ )城(chéng )下(xià ),缒(zhuì )而(ér )登(dēng )。钤(qián )辖(xiá )赵(zhào )子(zǐ )清(qīng )麾(huī )众(zhòng )杀(shā )昌(chāng ),抉(jué )其(qí )目(mù )而(ér )脔(luán )之(zhī )。

初(chū ),南(nán )仲(zhòng )与(yǔ )吴(wú )幵(jiān )坚(jiān )请(qǐng )割(gē )地(dì )以(yǐ )成(chéng )和(hé )好(hǎo ),故(gù )战(zhàn )守(shǒu )之(zhī )备(bèi )皆(jiē )罢(bà ),致(zhì )金(jīn )师(shī )日(rì )逼(bī )。至(zhì )是(shì )与(yǔ )金(jīn )使(shǐ )王(wáng )汭(tūn )偕(xié )行(háng )至(zhì )卫(wèi )州(zhōu ),卫(wèi )乡(xiāng )兵(bīng )欲(yù )执(zhí )汭(tūn ),汭(tūn )脱(tuō )去(qù )。南(nán )仲(zhòng )遂(suí )走(zǒu )相(xiàng )州(zhōu ),以(yǐ )帝(dì )旨(zhǐ )谕(yù )康(kāng )王(wáng )起(qǐ )河(hé )北(běi )兵(bīng ),入(rù )卫(wèi )京(jīng )师(shī ),因(yīn )连(lián )署(shǔ )募(mù )兵(bīng )榜(bǎng )揭(jiē )之(zhī ),人(rén )情(qíng )始(shǐ )安(ān )。

甲(jiǎ )申(shēn ),以(yǐ )孙(sūn )傅(fù )同(tóng )知(zhī )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì ),御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )曹(cáo )辅(fǔ )佥(qiān )书(shū )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )。

以(yǐ )京(jīng )兆(zhào )府(fǔ )路(lù )安(ān )抚(fǔ )使(shǐ )范(fàn )致(zhì )虚(xū )为(wéi )陕(shǎn )西(xī )五(wǔ )路(lù )宣(xuān )抚(fǔ )使(shǐ ),令(lìng )督(dū )勤(qín )王(wáng )兵(bīng )入(rù )援(yuán )。

乙(yǐ )酉(yǒu ),金(jīn )宗(zōng )望(wàng )军(jūn )至(zhì )城(chéng )下(xià ),屯(tún )于(yú )刘(liú )家(jiā )寺(sì )。

初(chū ),种(zhǒng )师(shī )道(dào )闻(wén )真(zhēn )定(dìng )、太(tài )原(yuán )皆(jiē )破(pò ),檄(xí )召(zhào )西(xī )南(nán )两(liǎng )道(dào )兵(bīng )赴(fù )阙(què )。会(huì )师(shī )道(dào )卒(zú ),唐(táng )恪(kè )、耿(gěng )南(nán )仲(zhòng )专(zhuān )务(wù )议(yì )和(hé ),乃(nǎi )止(zhǐ )两(liǎng )道(dào )兵(bīng )毋(wú )得(dé )妄(wàng )动(dòng ),遂(suí )散(sàn )归(guī )。及(jí )金(jīn )人(rén )傅(fù )城(chéng ),四(sì )方(fāng )兵(bīng )无(wú )一(yī )人(rén )至(zhì )者(zhě ),城(chéng )中(zhōng )唯(wéi )七(qī )万(wàn )人(rén )。于(yú )是(shì )殿(diàn )前(qián )司(sī )以(yǐ )京(jīng )城(chéng )诸(zhū )营(yíng )兵(bīng )万(wàn )人(rén )分(fèn )作(zuò )五(wǔ )军(jūn ),以(yǐ )备(bèi )缓(huǎn )急(jí )救(jiù )护(hù ):前(qián )军(jūn )屯(tún )顺(shùn )天(tiān )门(mén ),左(zuǒ )军(jūn )、中(zhōng )军(jūn )屯(tún )五(wǔ )岳(yuè )观(guān )、姚(yáo )友(yǒu )仲(zhòng )统(tǒng )之(zhī );右(yòu )军(jūn )屯(tún )上(shàng )清(qīng )宫(gōng ),后(hòu )军(jūn )屯(tún )景(jǐng )阳(yáng )门(mén ),辛(xīn )亢(kàng )宗(zōng )统(tǒng )之(zhī )。又(yòu )以(yǐ )五(wǔ )万(wàn )七(qī )千(qiān )人(rén )分(fèn )四(sì )壁(bì )守(shǒu )御(yù )。遣(qiǎn )使(shǐ )以(yǐ )蜡(là )书(shū )间(jiān )行(háng )出(chū )关(guān )召(zhào )兵(bīng ),并(bìng )约(yuē )康(kāng )王(wáng )及(jí )河(hé )北(běi )守(shǒu )将(jiāng )来(lái )援(yuán ),多(duō )为(wéi )金(jīn )逻(luó )兵(bīng )所(suǒ )获(huò )。

丁(dīng )亥(hài ),大(dà )风(fēng )发(fā )屋(wū )折(shé )木(mù )。

佥(qiān )书(shū )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )李(lǐ )回(huí )罢(bà )。

戊(wù )子(zǐ ),金(jīn )人(rén )攻(gōng )通(tōng )津(jīn )门(mén ),范(fàn )琼(qióng )出(chū )兵(bīng )焚(fén )其(qí )寨(zhài )。

己(jǐ )丑(chǒu ),南(nán )道(dào )都(dōu )总(zǒng )管(guǎn )张(zhāng )叔(shū )夜(yè )将(jiāng )兵(bīng )勤(qín )王(wáng ),至(zhì )玉(yù )津(jīn )园(yuán )。帝(dì )御(yù )南(nán )薰(xūn )门(mén )见(jiàn )之(zhī ),军(jūn )容(róng )甚(shèn )整(zhěng ),以(yǐ )叔(shū )夜(yè )为(wéi )延(yán )康(kāng )殿(diàn )学(xué )士(shì )。

时(shí )唐(táng )恪(kè )计(jì )无(wú )所(suǒ )出(chū ),密(mì )言(yán )于(yú )帝(dì )曰(yuē ):“唐(táng )自(zì )天(tiān )宝(bǎo )而(ér )后(hòu ),屡(lǚ )失(shī )而(ér )复(fù )兴(xìng )者(zhě ),以(yǐ )天(tiān )子(zǐ )在(zài )外(wài ),可(kě )以(yǐ )号(hào )召(zhào )四(sì )方(fāng )也(yě )。今(jīn )宜(yí )举(jǔ )景(jǐng )德(dé )故(gù )事(shì ),留(liú )太(tài )子(zǐ )居(jū )守(shǒu )而(ér )幸(xìng )西(xī )洛(luò ),连(lián )据(jù )秦(qín )雍(yōng ),领(lǐng )天(tiān )下(xià )兵(bīng )亲(qīn )征(zhēng ),以(yǐ )图(tú )兴(xìng )复(fù )。”帝(dì )将(jiāng )从(cóng )之(zhī )。领(lǐng )开(kāi )封(fēng )府(fǔ )何(hé )入(rù )见(jiàn ),引(yǐn )苏(sū )轼(shì )所(suǒ )论(lùn ),谓(wèi )周(zhōu )之(zhī )失(shī )计(jì ),未(wèi )有(yǒu )如(rú )东(dōng )迁(qiān )之(zhī )甚(shèn )者(zhě )。帝(dì )翻(fān )然(rán )而(ér )改(gǎi ),以(yǐ )足(zú )顿(dùn )地(dì )曰(yuē ):“今(jīn )当(dāng )以(yǐ )死(sǐ )守(shǒu )社(shè )稷(jì )!”及(jí )叔(shū )夜(yè )入(rù )对(duì ),亦(yì )言(yán )敌(dí )锋(fēng )甚(shèn )锐(ruì ),愿(yuàn )如(rú )明(míng )皇(huáng )之(zhī )避(bì )禄(lù )山(shān ),暂(zàn )诣(yì )襄(xiāng )阳(yáng )以(yǐ )图(tú )幸(xìng )雍(yōng ),帝(dì )不(bú )答(dá )。

金(jīn )宗(zōng )望(wàng )遣(qiǎn )刘(liú )晏(yàn )来(lái ),要(yào )帝(dì )出(chū )盟(méng )。

庚(gēng )寅(yín ),幸(xìng )东(dōng )壁(bì )劳(láo )军(jūn )。

诏(zhào )三(sān )省(shěng )长(zhǎng )官(guān )名(míng )悉(xī )依(yī )元(yuán )丰(fēng )旧(jiù )制(zhì )。以(yǐ )领(lǐng )开(kāi )封(fēng )府(fǔ )何(hé )为(wéi )门(mén )下(xià )侍(shì )郎(láng )。

闰(rùn )月(yuè ),壬(rén )辰(chén )朔(shuò ),金(jīn )人(rén )攻(gōng )善(shàn )利(lì )门(mén ),统(tǒng )制(zhì )姚(yáo )友(yǒu )仲(zhòng )御(yù )之(zhī )。

唐(táng )恪(kè )从(cóng )帝(dì )巡(xún )城(chéng ),人(rén )欲(yù )击(jī )之(zhī ),因(yīn )求(qiú )去(qù ),罢(bà )为(wéi )中(zhōng )太(tài )一(yī )宫(gōng )使(shǐ )。以(yǐ )门(mén )下(xià )侍(shì )郎(láng )何(hé )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )兼(jiān )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )。

癸(guǐ )巳(sì ),京(jīng )师(shī )苦(kǔ )寒(hán ),用(yòng )日(rì )者(zhě )言(yán ),借(jiè )土(tǔ )牛(niú )迎(yíng )春(chūn )。

都(dōu )人(rén )杀(shā )东(dōng )壁(bì )统(tǒng )制(zhì )官(guān )辛(xīn )亢(kàng )宗(zōng )。罢(bà )民(mín )乘(chéng )城(chéng ),代(dài )以(yǐ )保(bǎo )甲(jiǎ )。

金(jīn )宗(zōng )翰(hàn )军(jūn )自(zì )河(hé )阳(yáng )来(lái )会(huì ),至(zhì )城(chéng )下(xià )。

甲(jiǎ )午(wǔ ),驿(yì )召(zhào )李(lǐ )纲(gāng )为(wéi )资(zī )政(zhèng )殿(diàn )大(dà )学(xué )士(shì ),领(lǐng )开(kāi )封(fēng )府(fǔ )。

金(jīn )人(rén )破(pò )怀(huái )州(zhōu ),知(zhī )州(zhōu )霍(huò )安(ān )国(guó )死(sǐ )之(zhī )。

安(ān )国(guó )被(bèi )围(wéi ),扞(gǎn )御(yù )不(bú )遗(yí )力(lì )。鼎(dǐng )澧(lǐ )兵(bīng )亦(yì )至(zhì ),相(xiàng )与(yǔ )共(gòng )守(shǒu ),力(lì )尽(jìn ),城(chéng )乃(nǎi )破(pò ),将(jiāng )官(guān )王(wáng )美(měi )投(tóu )濠(háo )死(sǐ )。宗(zōng )翰(hàn )引(yǐn )安(ān )国(guó )以(yǐ )下(xià )分(fèn )为(wéi )四(sì )行(háng ),问(wèn )不(bú )降(jiàng )者(zhě )为(wéi )谁(shuí ),安(ān )国(guó )曰(yuē ):“守(shǒu )臣(chén )霍(huò )安(ān )国(guó )也(yě )!”问(wèn )馀(yú )人(rén ),通(tōng )判(pàn )林(lín )渊(yuān ),钤(qián )辖(xiá )张(zhāng )彭(péng )年(nián ),都(dōu )监(jiān )赵(zhào )士(shì )詝(zhǔ )、张(zhāng )谌(chén )、于(yú )潜(qián ),鼎(dǐng )澧(lǐ )将(jiāng )沈(shěn )敦(dūn )、张(zhāng )行(háng )中(zhōng )及(jí )队(duì )将(jiāng )五(wǔ )人(rén )同(tóng )辞(cí )对(duì )曰(yuē ):“渊(yuān )等(děng )与(yǔ )知(zhī )州(zhōu )一(yī )体(tǐ ),皆(jiē )不(bú )肯(kěn )降(jiàng )!”宗(zōng )翰(hàn )令(lìng )引(yǐn )于(yú )东(dōng )北(běi )乡(xiāng ),望(wàng )其(qí )国(guó )拜(bài )降(jiàng ),皆(jiē )不(bú )屈(qū )。乃(nǎi )解(jiě )衣(yī )面(miàn )缚(fù ),杀(shā )十(shí )三(sān )人(rén )而(ér )释(shì )其(qí )馀(yú )。安(ān )国(guó )一(yī )门(mén )无(wú )噍(jiào )类(lèi )。

时(shí )雨(yǔ )雪(xuě )交(jiāo )作(zuò ),帝(dì )被(bèi )甲(jiǎ )登(dēng )城(chéng ),以(yǐ )御(yù )膳(shàn )赐(cì )士(shì )卒(zú ),易(yì )火(huǒ )饭(fàn )以(yǐ )进(jìn ),人(rén )皆(jiē )感(gǎn )涕(tì )。金(jīn )人(rén )攻(gōng )通(tōng )津(jīn )门(mén ),数(shù )百(bǎi )人(rén )缒(zhuì )城(chéng )御(yù )之(zhī ),焚(fén )其(qí )砲(pào )架(jià )五(wǔ ),鹅(é )车(chē )二(èr )。

乙(yǐ )未(wèi ),金(jīn )人(rén )入(rù )青(qīng )城(chéng ),攻(gōng )朝(cháo )阳(yáng )门(mén )。

冯(féng )澥(xiè )至(zhì )自(zì )金(jīn )军(jūn )。时(shí )澥(xiè )与(yǔ )李(lǐ )若(ruò )水(shuǐ )至(zhì )怀(huái )州(zhōu ),金(jīn )使(shǐ )萧(xiāo )庆(qìng )等(děng )挟(jiā )与(yǔ )俱(jù )还(hái )。

丙(bǐng )申(shēn ),幸(xìng )宣(xuān )化(huà )门(mén ),帝(dì )乘(chéng )马(mǎ )行(háng )泥(ní )淖(nào )中(zhōng ),民(mín )皆(jiē )感(gǎn )泣(qì )。

张(zhāng )叔(shū )夜(yè )数(shù )战(zhàn )有(yǒu )功(gōng ),帝(dì )召(zhào )见(jiàn ),授(shòu )资(zī )政(zhèng )殿(diàn )学(xué )士(shì )。

东(dōng )道(dào )总(zǒng )管(guǎn )胡(hú )直(zhí )孺(rú )将(jiāng )兵(bīng )入(rù )卫(wèi ),与(yǔ )金(jīn )人(rén )遇(yù )于(yú )拱(gǒng )州(zhōu ),兵(bīng )败(bài ),被(bèi )执(zhí ),遂(suí )破(pò )拱(gǒng )州(zhōu )。

丁(dīng )酉(yǒu ),赤(chì )气(qì )亘(gèn )天(tiān )。

金(jīn )人(rén )初(chū )至(zhì ),即(jí )力(lì )攻(gōng )东(dōng )壁(bì )。刘(liú )延(yán )庆(qìng )练(liàn )边(biān )事(shì ),措(cuò )置(zhì )颇(pō )有(yǒu )法(fǎ );遇(yù )夜(yè ),即(jí )城(chéng )下(xià )积(jī )草(cǎo )数(shù )百(bǎi ),爇(ruò )之(zhī )以(yǐ )警(jǐng )。时(shí )有(yǒu )议(yì )置(zhì )九(jiǔ )牛(niú )砲(pào )者(zhě ),虽(suī )硙(wèi )磨(mó )皆(jiē )可(kě )施(shī ),于(yú )东(dōng )壁(bì )用(yòng )之(zhī ),尝(cháng )碎(suì )其(qí )云(yún )梯(tī ),诏(zhào )封(fēng )护(hù )国(guó )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。金(jīn )知(zhī )东(dōng )壁(bì )不(bú )可(kě )攻(gōng ),于(yú )是(shì )过(guò )南(nán )壁(bì ),以(yǐ )洞(dòng )子(zǐ )自(zì )蔽(bì ),运(yùn )薪(xīn )土(tǔ )实(shí )护(hù )龙(lóng )河(hé ),河(hé )水(shuǐ )遂(suí )涸(hé )。

以(yǐ )冯(féng )澥(xiè )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )。

戊(wù )戌(xū ),殿(diàn )前(qián )副(fù )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )王(wáng )宗(zōng )濋(chǔ )率(lǜ )牙(yá )兵(bīng )千(qiān )馀(yú )下(xià )城(chéng ),与(yǔ )金(jīn )人(rén )战(zhàn ),统(tǒng )制(zhì )官(guān )高(gāo )师(shī )旦(dàn )死(sǐ )之(zhī )。

己(jǐ )亥(hài ),诏(zhào )毁(huǐ )艮(gèn )岳(yuè )为(wéi )砲(pào )石(shí )。金(jīn )复(fù )于(yú )护(hù )龙(lóng )河(hé )叠(dié )桥(qiáo )取(qǔ )道(dào ),姚(yáo )友(yǒu )仲(zhòng )选(xuǎn )锐(ruì )卒(zú )下(xià )城(chéng ),分(fèn )布(bù )弩(nǔ )砲(pào ),又(yòu )于(yú )城(chéng )上(shàng )缚(fù )虚(xū )棚(péng ),士(shì )众(zhòng )山(shān )立(lì ),箭(jiàn )下(xià )如(rú )雨(yǔ ),桥(qiáo )不(bú )能(néng )寸(cùn )进(jìn ),乃(nǎi )弃(qì )去(qù ),益(yì )造(zào )火(huǒ )梯(tī )、云(yún )梯(tī )、偏(piān )桥(qiáo )、撞(zhuàng )竿(gān )、鹅(é )车(chē )、洞(dòng )子(zǐ )诸(zhū )攻(gōng )城(chéng )之(zhī )具(jù )。

庚(gēng )子(zǐ ),张(zhāng )叔(shū )夜(yè )佥(qiān )书(shū )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì ),将(jiāng )兵(bīng )入(rù )城(chéng )。

金(jīn )人(rén )攻(gōng )宣(xuān )化(huà )门(mén ),姚(yáo )友(yǒu )仲(zhòng )御(yù )之(zhī )。

是(shì )日(rì ),幸(xìng )东(dōng )壁(bì )。金(jīn )人(rén )复(fù )遣(qiǎn )萧(xiāo )庆(qìng )等(děng )来(lái )贷(dài )粮(liáng ),且(qiě )议(yì )和(hé )。

辛(xīn )丑(chǒu ),金(jīn )人(rén )攻(gōng )南(nán )壁(bì ),杀(shā )伤(shāng )相(xiàng )当(dāng )。

壬(rén )寅(yín ),诏(zhào )河(hé )北(běi )守(shǒu )臣(chén )尽(jìn )起(qǐ )军(jūn )民(mín )倍(bèi )道(dào )入(rù )援(yuán )。

癸(guǐ )卯(mǎo ),幸(xìng )安(ān )肃(sù )门(mén )。至(zhì )朝(cháo )阳(yáng )门(mén ),金(jīn )人(rén )箭(jiàn )及(jí )驾(jià )前(qián )旗(qí )下(xià )。令(lìng )军(jūn )士(shì )三(sān )百(bǎi )馀(yú )人(rén )缒(zhuì )城(chéng )出(chū )战(zhàn ),杀(shā )敌(dí )数(shù )百(bǎi ),复(fù )缒(zhuì )而(ér )上(shàng ),命(mìng )以(yǐ )官(guān )者(zhě )数(shù )十(shí )人(rén )。金(jīn )人(rén )筑(zhù )望(wàng )台(tái ),度(dù )高(gāo )百(bǎi )尺(chǐ ),下(xià )觇(chān )城(chéng )中(zhōng ),以(yǐ )飞(fēi )火(huǒ )砲(pào )燔(fán )楼(lóu )橹(lǔ ),将(jiāng )士(shì )严(yán )警(jǐng )备(bèi ),旋(xuán )即(jí )缮(shàn )治(zhì )。又(yòu )造(zào )云(yún )梯(tī ),施(shī )大(dà )轮(lún ),以(yǐ )革(gé )冒(mào )之(zhī ),乘(chéng )罅(xià )推(tuī )以(yǐ )叩(kòu )垒(lěi ),将(jiāng )士(shì )出(chū )钩(gōu )竿(gān )拄(zhǔ )之(zhī ),使(shǐ )不(bú )得(dé )进(jìn ),近(jìn )者(zhě )以(yǐ )钩(gōu )矛(máo )取(qǔ )之(zhī ),发(fā )火(huǒ )焚(fén )梯(tī ),敌(dí )数(shù )引(yǐn )却(què )。复(fù )用(yòng )鹅(é )车(chē )、洞(dòng )子(zǐ )攻(gōng )北(běi )城(chéng ),军(jūn )士(shì )射(shè )以(yǐ )九(jiǔ )牛(niú )弩(nǔ ),一(yī )发(fā )而(ér )贯(guàn )三(sān )人(rén )。诏(zhào )募(mù )人(rén )焚(fén )敌(dí )砲(pào )架(jià )、鹅(é )车(chē )、洞(dòng )子(zǐ )及(jí )八(bā )分(fèn )者(zhě ),白(bái )身(shēn )授(shòu )团(tuán )练(liàn )使(shǐ ),馀(yú )以(yǐ )次(cì )授(shòu )赏(shǎng )。张(zhāng )叔(shū )夜(yè )闻(wén )南(nán )壁(bì )飞(fēi )石(shí )击(jī )楼(lóu )橹(lǔ ),与(yǔ )范(fàn )琼(qióng )分(fèn )麾(huī )下(xià )兵(bīng )袭(xí )敌(dí )营(yíng ),欲(yù )燔(fán )其(qí )砲(pào )架(jià ),遥(yáo )见(jiàn )铁(tiě )骑(qí ),军(jūn )士(shì )不(bú )克(kè )陈(chén )而(ér )奔(bēn ),自(zì )相(xiàng )蹈(dǎo )籍(jí ),溺(nì )隍(huáng )死(sǐ )者(zhě )以(yǐ )千(qiān )数(shù )。

甲(jiǎ )辰(chén ),大(dà )雨(yǔ )雪(xuě )。

金(jīn )人(rén )破(pò )亳(bó )州(zhōu )。

遣(qiǎn )间(jiān )使(shǐ )召(zhào )诸(zhū )道(dào )兵(bīng )勤(qín )王(wáng )。

乙(yǐ )巳(sì ),大(dà )寒(hán ),士(shì )卒(zú )噤(jìn )战(zhàn ),不(bú )能(néng )执(zhí )兵(bīng ),有(yǒu )僵(jiāng )仆(pú )者(zhě )。帝(dì )在(zài )禁(jìn )中(zhōng )徒(tú )跣(xiǎn )祈(qí )晴(qíng )。

丙(bǐng )午(wǔ ),雨(yǔ )木(mù )冰(bīng )。

丁(dīng )未(wèi ),始(shǐ )避(bì )正(zhèng )殿(diàn )。

戊(wù )申(shēn ),金(jīn )人(rén )过(guò )登(dēng )天(tiān )桥(qiáo ),来(lái )攻(gōng )通(tōng )津(jīn )门(mén )。

时(shí )勤(qín )王(wáng )兵(bīng )不(bú )至(zhì ),城(chéng )中(zhōng )兵(bīng )可(kě )用(yòng )者(zhě )唯(wéi )卫(wèi )士(shì )三(sān )万(wàn ),然(rán )亦(yì )十(shí )失(shī )五(wǔ )六(liù ),因(yīn )时(shí )令(lìng )挑(tiāo )战(zhàn )以(yǐ )示(shì )敢(gǎn )敌(dí )。金(jīn )人(rén )复(fù )来(lái ),言(yán )不(bú )须(xū )帝(dì )出(chū )城(chéng ),请(qǐng )亲(qīn )王(wáng )及(jí )何(hé )往(wǎng )议(yì ),诏(zhào )越(yuè )王(wáng )往(wǎng )。将(jiāng )行(háng ),而(ér )宗(zōng )翰(hàn )以(yǐ )兵(bīng )来(lái )迓(yà ),王(wáng )乃(nǎi )止(zhǐ )。于(yú )是(shì )金(jīn )人(rén )宣(xuān )言(yán )失(shī )信(xìn ),再(zài )遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái )趣(qù )亲(qīn )王(wáng )出(chū )盟(méng )。己(jǐ )酉(yǒu ),遣(qiǎn )冯(féng )澥(xiè )、曹(cáo )辅(fǔ )与(yǔ )宗(zōng )室(shì )仲(zhòng )温(wēn )、士(shì )讠(yán )布(bù )使(shǐ )金(jīn )军(jūn )请(qǐng )和(hé )。既(jì )至(zhì ),宗(zōng )翰(hàn )即(jí )遣(qiǎn )还(hái ),不(bú )与(yǔ )一(yī )语(yǔ )。

命(mìng )康(kāng )王(wáng )构(gòu )为(wéi )河(hé )北(běi )兵(bīng )马(mǎ )大(dà )元(yuán )帅(shuài )。

殿(diàn )中(zhōng )侍(shì )御(yù )史(shǐ )胡(hú )唐(táng )老(lǎo )言(yán ):“康(kāng )王(wáng )奉(fèng )使(shǐ )至(zhì )磁(cí ),为(wéi )士(shì )民(mín )所(suǒ )留(liú ),乃(nǎi )天(tiān )意(yì )也(yě )。乞(qǐ )就(jiù )拜(bài )为(wéi )大(dà )元(yuán )帅(shuài ),俾(bǐ )率(lǜ )天(tiān )下(xià )兵(bīng )入(rù )援(yuán )。”何(hé )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),密(mì )草(cǎo )诏(zhào )稿(gǎo )上(shàng )之(zhī )。帝(dì )令(lìng )募(mù )死(sǐ )士(shì ),得(dé )秦(qín )仔(zǎi )、刘(liú )定(dìng )等(děng )四(sì )人(rén ),遣(qiǎn )持(chí )蜡(là )诏(zhào )如(rú )相(xiàng )州(zhōu ),拜(bài )王(wáng )为(wéi )大(dà )元(yuán )帅(shuài ),陈(chén )遘(gòu )为(wéi )元(yuán )帅(shuài ),宗(zōng )泽(zé )、汪(wāng )伯(bó )彦(yàn )副(fù )元(yuán )帅(shuài ),使(shǐ )尽(jìn )河(hé )北(běi )兵(bīng )速(sù )入(rù )卫(wèi ),辟(pì )官(guān )行(háng )事(shì ),并(bìng )从(cóng )便(biàn )宜(yí )。仔(zǎi )先(xiān )至(zhì )相(xiàng ),于(yú )顶(dǐng )发(fā )中(zhōng )出(chū )诏(zhào ),王(wáng )读(dú )之(zhī )呜(wū )咽(yān ),军(jūn )民(mín )感(gǎn )动(dòng )。

辛(xīn )亥(hài ),金(jīn )人(rén )复(fù )遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái )议(yì )和(hé ),要(yào )亲(qīn )王(wáng )出(chū )盟(méng )。

壬(rén )子(zǐ ),复(fù )遣(qiǎn )曹(cáo )辅(fǔ )、冯(féng )澥(xiè )及(jí )仲(zhòng )温(wēn )、士(shì )讠(yán )布(bù )使(shǐ )金(jīn )营(yíng )。癸(guǐ )丑(chǒu ),仲(zhòng )温(wēn )、士(shì )讠(yán )布(bù )还(hái ),云(yún )金(jīn )人(rén )须(xū )亲(qīn )王(wáng )并(bìng )何(hé )至(zhì )军(jūn )前(qián )。

金(jīn )人(rén )攻(gōng )通(tōng )津(jīn )、宣(xuān )化(huà )门(mén ),范(fàn )琼(qióng )以(yǐ )千(qiān )人(rén )出(chū )战(zhàn ),渡(dù )河(hé ),冰(bīng )裂(liè ),没(méi )者(zhě )五(wǔ )百(bǎi )馀(yú )人(rén ),自(zì )是(shì )士(shì )气(qì )益(yì )挫(cuò )。

甲(jiǎ )寅(yín ),大(dà )风(fēng )自(zì )北(běi )起(qǐ ),俄(é )雪(xuě )下(xià )数(shù )尺(chǐ ),连(lián )日(rì )夜(yè )不(bú )止(zhǐ )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),金(jīn )人(rén )复(fù )使(shǐ )刘(liú )晏(yàn )来(lái )趣(qù )亲(qīn )王(wáng )、宰(zǎi )相(xiàng )出(chū )盟(méng )。

何(hé )屡(lǚ )趣(qù )郭(guō )京(jīng )出(chū )师(shī ),京(jīng )徒(tú )期(qī )再(zài )三(sān ),曰(yuē ):“非(fēi )至(zhì )危(wēi )急(jí ),吾(wú )师(shī )不(bú )出(chū )。”丙(bǐng )辰(chén ),大(dà )风(fēng )雪(xuě ),京(jīng )乃(nǎi )令(lìng )守(shǒu )御(yù )者(zhě )悉(xī )下(xià )城(chéng ),毋(wú )得(dé )窃(qiè )窥(kuī )。因(yīn )大(dà )启(qǐ )宣(xuān )化(huà )门(mén ),出(chū )攻(gōng )金(jīn )军(jūn ),京(jīng )与(yǔ )张(zhāng )叔(shū )夜(yè )坐(zuò )城(chéng )楼(lóu )上(shàng )。金(jīn )人(rén )分(fèn )四(sì )翼(yì ),噪(zào )而(ér )前(qián ),京(jīng )兵(bīng )败(bài )走(zǒu ),堕(duò )死(sǐ )于(yú )护(hù )龙(lóng )河(hé ),城(chéng )门(mén )急(jí )闭(bì )。京(jīng )向(xiàng )叔(shū )夜(yè )曰(yuē ):“须(xū )自(zì )下(xià )作(zuò )法(fǎ )。”因(yīn )下(xià )城(chéng ),引(yǐn )馀(yú )众(zhòng )南(nán )遁(dùn )。

金(jīn )人(rén )遂(suí )登(dēng )城(chéng ),众(zhòng )皆(jiē )披(pī )靡(mí ),四(sì )壁(bì )兵(bīng )皆(jiē )溃(kuì )。金(jīn )人(rén )入(rù )南(nán )薰(xūn )诸(zhū )门(mén ),统(tǒng )制(zhì )姚(yáo )友(yǒu )仲(zhòng )死(sǐ )于(yú )乱(luàn )兵(bīng )。四(sì )壁(bì )守(shǒu )御(yù )使(shǐ )刘(liú )延(yán )庆(qìng )夺(duó )门(mén )出(chū )奔(bēn ),为(wéi )追(zhuī )骑(qí )所(suǒ )杀(shā )。宦(huàn )者(zhě )黄(huáng )经(jīng )自(zì )赴(fù )火(huǒ )死(sǐ )。统(tǒng )制(zhì )何(hé )应(yīng )言(yán )、陈(chén )克(kè )礼(lǐ )、中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )高(gāo )振(zhèn )力(lì )战(zhàn ),与(yǔ )其(qí )家(jiā )人(rén )皆(jiē )被(bèi )害(hài )。京(jīng )城(chéng )遂(suí )破(pò )。帝(dì )恸(tòng )哭(kū )曰(yuē ):“朕(zhèn )不(bú )用(yòng )种(zhǒng )师(shī )道(dào )言(yán ),以(yǐ )至(zhì )于(yú )此(cǐ )!”

卫(wèi )士(shì )入(rù )都(dōu )亭(tíng )驿(yì ),执(zhí )金(jīn )使(shǐ )刘(liú )晏(yàn ),杀(shā )之(zhī )。

军(jūn )民(mín )数(shù )万(wàn ),斧(fǔ )左(zuǒ )掖(yè )门(mén )求(qiú )见(jiàn )天(tiān )子(zǐ ),帝(dì )御(yù )楼(lóu )谕(yù )遣(qiǎn )之(zhī )。卫(wèi )士(shì )长(zhǎng )蒋(jiǎng )宣(xuān )率(lǜ )其(qí )众(zhòng )数(shù )百(bǎi ),欲(yù )邀(yāo )乘(chéng )舆(yú )犯(fàn )围(wéi )而(ér )出(chū );左(zuǒ )右(yòu )奔(bēn )窜(cuàn ),独(dú )孙(sūn )傅(fù )、梅(méi )执(zhí )礼(lǐ )、吕(lǚ )好(hǎo )问(wèn )侍(shì )。宣(xuān )抗(kàng )声(shēng )曰(yuē ):“国(guó )事(shì )至(zhì )此(cǐ ),皆(jiē )宰(zǎi )相(xiàng )信(xìn )任(rèn )奸(jiān )臣(chén ),不(bú )用(yòng )直(zhí )言(yán )所(suǒ )致(zhì )。”孙(sūn )傅(fù )呵(hē )之(zhī ),宣(xuān )以(yǐ )语(yǔ )侵(qīn )傅(fù )。好(hǎo )问(wèn )譬(pì )晓(xiǎo )之(zhī )曰(yuē ):“若(ruò )属(shǔ )忘(wàng )家(jiā ),欲(yù )冒(mào )重(zhòng )围(wéi )卫(wèi )上(shàng )以(yǐ )出(chū ),诚(chéng )忠(zhōng )义(yì ),然(rán )乘(chéng )舆(yú )将(jiāng )驾(jià ),必(bì )甲(jiǎ )乘(chéng )无(wú )缺(quē )而(ér )后(hòu )动(dòng ),讵(jù )可(kě )轻(qīng )邪(xié )!”宣(xuān )屈(qū )服(fú ),曰(yuē ):“尚(shàng )书(shū )真(zhēn )知(zhī )军(jūn )情(qíng )。”麾(huī )其(qí )徒(tú )退(tuì )。

何(hé )欲(yù )亲(qīn )率(lǜ )都(dōu )民(mín )巷(xiàng )战(zhàn ),金(jīn )人(rén )宣(xuān )言(yán )议(yì )和(hé )退(tuì )师(shī ),乃(nǎi )止(zhǐ )。

丁(dīng )巳(sì ),遣(qiǎn )及(jí )济(jì )王(wáng )栩(xǔ )使(shǐ )金(jīn )军(jūn )以(yǐ )请(qǐng )成(chéng ),惧(jù ),不(bú )敢(gǎn )行(háng ),帝(dì )固(gù )遣(qiǎn )之(zhī ),犹(yóu )迟(chí )回(huí )良(liáng )久(jiǔ )不(bú )决(jué )。李(lǐ )若(ruò )水(shuǐ )嫚(yuān )骂(mà )曰(yuē ):“致(zhì )国(guó )家(jiā )如(rú )此(cǐ ),皆(jiē )尔(ěr )辈(bèi )误(wù )事(shì )。今(jīn )社(shè )稷(jì )倾(qīng )危(wēi ),尔(ěr )辈(bèi )万(wàn )死(sǐ )何(hé )足(zú )塞(sāi )责(zé )!”不(bú )得(dé )已(yǐ ),乃(nǎi )上(shàng )马(mǎ ),而(ér )足(zú )战(zhàn )不(bú )能(néng )跨(kuà ),左(zuǒ )右(yòu )扶(fú )上(shàng ),北(běi )出(chū )硃(zhū )雀(què )门(mén ),所(suǒ )执(zhí )鞭(biān )三(sān )堕(duò )地(dì )。既(jì )至(zhì ),宗(zōng )翰(hàn )、宗(zōng )望(wàng )曰(yuē ):“自(zì )古(gǔ )有(yǒu )南(nán )即(jí )有(yǒu )北(běi ),不(bú )可(kě )相(xiàng )无(wú )也(yě )。今(jīn )之(zhī )所(suǒ )议(yì ),期(qī )在(zài )割(gē )地(dì )而(ér )已(yǐ )。”还(hái ),言(yán )金(jīn )欲(yù )邀(yāo )上(shàng )皇(huáng )出(chū )郊(jiāo ),帝(dì )曰(yuē ):“上(shàng )皇(huáng )惊(jīng )忧(yōu )而(ér )疾(jí ),必(bì )欲(yù )之(zhī )出(chū ),朕(zhèn )当(dāng )亲(qīn )往(wǎng )。”喜(xǐ )和(hé )议(yì )成(chéng ),既(jì )归(guī )都(dōu )堂(táng ),作(zuò )会(huì )饮(yǐn )酒(jiǔ ),谈(tán )笑(xiào )终(zhōng )日(rì )。

自(zì )乙(yǐ )卯(mǎo )雪(xuě )大(dà )作(zuò )不(bú )止(zhǐ ),天(tiān )地(dì )冥(míng )晦(huì )。或(huò )雪(xuě )未(wèi )下(xià )时(shí ),于(yú )阴(yīn )云(yún )中(zhōng )有(yǒu )雪(xuě )丝(sī )长(zhǎng )数(shù )寸(cùn )堕(duò )地(dì )。是(shì )夜(yè ),雪(xuě )霁(jì ),彗(huì )星(xīng )见(jiàn ),有(yǒu )白(bái )气(qì )出(chū )太(tài )微(wēi )垣(yuán )。

己(jǐ )未(wèi ),遣(qiǎn )何(hé )再(zài )往(wǎng )金(jīn )军(jūn )。诏(zhào )曰(yuē ):“大(dà )金(jīn )坚(jiān )欲(yù )上(shàng )皇(huáng )出(chū )郊(jiāo ),朕(zhèn )以(yǐ )宗(zōng )庙(miào )生(shēng )灵(líng )之(zhī )故(gù ),义(yì )当(dāng )亲(qīn )往(wǎng )。咨(zī )尔(ěr )众(zhòng )庶(shù ),毋(wú )致(zhì )惊(jīng )疑(yí )。”

庚(gēng )申(shēn ),日(rì )赤(chì )如(rú )火(huǒ )无(wú )光(guāng )。

辛(xīn )酉(yǒu ),车(chē )驾(jià )诣(yì )青(qīng )城(chéng ),何(hé )、陈(chén )过(guò )庭(tíng )、孙(sūn )傅(fù )等(děng )从(cóng )。帝(dì )望(wàng )斋(zhāi )宫(gōng )门(mén )即(jí )下(xià )马(mǎ ),步(bù )入(rù )一(yī )小(xiǎo )位(wèi )中(zhōng )。金(jīn )人(rén )邀(yāo )请(qǐng )乘(chéng )马(mǎ )人(rén ),帝(dì )不(bú )听(tīng )。与(yǔ )二(èr )帅(shuài )相(xiàng )见(jiàn ),宗(zōng )翰(hàn )以(yǐ )未(wèi )得(dé )金(jīn )主(zhǔ )之(zhī )命(mìng ),以(yǐ )好(hǎo )语(yǔ )相(xiàng )慰(wèi )籍(jí ),宗(zōng )望(wàng )唯(wéi )唯(wéi )而(ér )已(yǐ )。都(dōu )人(rén )自(zì )宣(xuān )德(dé )楼(lóu )至(zhì )南(nán )薰(xūn )门(mén ),立(lì )泥(ní )雪(xuě )中(zhōng )以(yǐ )俟(sì )驾(jià )回(huí )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),壬(rén )戌(xū )朔(shuò ),帝(dì )留(liú )青(qīng )城(chéng )。宗(zōng )翰(hàn )遣(qiǎn )萧(xiāo )庆(qìng )入(rù )城(chéng ),居(jū )尚(shàng )书(shū )省(shěng ),朝(cháo )廷(tíng )动(dòng )静(jìng ),并(bìng )先(xiān )关(guān )白(bái )。

是(shì )日(rì ),康(kāng )王(wáng )开(kāi )大(dà )元(yuán )帅(shuài )府(fǔ )于(yú )相(xiàng )州(zhōu ),有(yǒu )兵(bīng )万(wàn )人(rén ),分(fèn )为(wéi )五(wǔ )军(jūn )而(ér )进(jìn );既(jì )渡(dù )河(hé ),次(cì )于(yú )大(dà )名(míng )。宗(zōng )泽(zé )以(yǐ )二(èr )千(qiān )人(rén )与(yǔ )金(jīn )人(rén )力(lì )战(zhàn ),破(pò )其(qí )三(sān )十(shí )馀(yú )砦(zhài ),履(lǚ )冰(bīng )渡(dù )河(hé ),见(jiàn )王(wáng )曰(yuē ):“京(jīng )城(chéng )受(shòu )围(wéi )日(rì )久(jiǔ ),入(rù )援(yuán )不(bú )可(kě )缓(huǎn )。”王(wáng )纳(nà )之(zhī )。既(jì )而(ér )知(zhī )信(xìn )德(dé )府(fǔ )梁(liáng )扬(yáng )祖(zǔ )以(yǐ )三(sān )千(qiān )人(rén )至(zhì ),张(zhāng )俊(jùn )、苗(miáo )傅(fù )、杨(yáng )沂(yí )中(zhōng )、田(tián )师(shī )中(zhōng )等(děng )皆(jiē )在(zài )麾(huī )下(xià ),兵(bīng )威(wēi )稍(shāo )振(zhèn )。会(huì )帝(dì )遣(qiǎn )曹(cáo )辅(fǔ )赍(jī )蜡(là )诏(zhào )至(zhì ),云(yún )“金(jīn )人(rén )登(dēng )城(chéng )不(bú )下(xià ),方(fāng )议(yì )和(hé )好(hǎo ),可(kě )屯(tún )兵(bīng )近(jìn )甸(diàn )毋(wú )动(dòng )。”汪(wāng )伯(bó )彦(yàn )等(děng )皆(jiē )信(xìn )之(zhī ),宗(zōng )泽(zé )独(dú )曰(yuē ):“敌(dí )人(rén )狡(jiǎo )谲(jué ),是(shì )欲(yù )款(kuǎn )吾(wú )师(shī )耳(ěr )。君(jūn )父(fù )之(zhī )望(wàng )入(rù )援(yuán ),何(hé )啻(chì )饥(jī )渴(kě )!宜(yí )急(jí )引(yǐn )军(jūn )直(zhí )趋(qū )澶(chán )渊(yuān ),以(yǐ )解(jiě )京(jīng )城(chéng )之(zhī )围(wéi )!”伯(bó )彦(yàn )等(děng )难(nán )之(zhī ),劝(quàn )王(wáng )遣(qiǎn )泽(zé )先(xiān )行(háng ),自(zì )是(shì )泽(zé )不(bú )得(dé )与(yǔ )帅(shuài )府(fǔ )事(shì )矣(yǐ )。耿(gěng )南(nán )仲(zhòng )及(jí )伯(bó )彦(yàn )请(qǐng )移(yí )军(jūn )东(dōng )平(píng ),王(wáng )从(cóng )之(zhī )。

癸(guǐ )亥(hài ),帝(dì )至(zhì )自(zì )青(qīng )城(chéng ),士(shì )庶(shù )及(jí )太(tài )学(xué )生(shēng )迎(yíng )谒(yè ),帝(dì )掩(yǎn )面(miàn )大(dà )哭(kū )曰(yuē ):“宰(zǎi )相(xiàng )误(wù )我(wǒ )父(fù )子(zǐ )!”观(guān )者(zhě )无(wú )不(bú )流(liú )涕(tì )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),金(jīn )遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái ),索(suǒ )金(jīn )一(yī )千(qiān )万(wàn )锭(dìng ),银(yín )二(èr )千(qiān )万(wàn )锭(dìng ),帛(bó )一(yī )千(qiān )万(wàn )匹(pǐ )。于(yú )是(shì )大(dà )括(kuò )金(jīn )银(yín ),金(jīn )价(jià )至(zhì )五(wǔ )十(shí )千(qiān ),银(yín )至(zhì )三(sān )千(qiān )五(wǔ )百(bǎi )。金(jīn )又(yòu )索(suǒ )京(jīng )城(chéng )骡(luó )马(mǎ ),括(kuò )得(dé )七(qī )千(qiān )馀(yú )匹(pǐ ),悉(xī )归(guī )之(zhī )。

金(jīn )主(zhǔ )诏(zhào )元(yuán )帅(shuài )府(fǔ )曰(yuē ):“将(jiāng )帅(shuài )士(shì )卒(zú )立(lì )功(gōng )者(zhě ),第(dì )其(qí )功(gōng )之(zhī )高(gāo )下(xià )迁(qiān )赏(shǎng )之(zhī )。其(qí )殒(yǔn )身(shēn )行(háng )陈(chén ),殁(mò )于(yú )王(wáng )事(shì )者(zhě ),厚(hòu )恤(xù )其(qí )家(jiā )。赐(cì )赠(zèng )官(guān )爵(jué ),务(wù )从(cóng )优(yōu )厚(hòu )。”使(shǐ )完(wán )颜(yán )勖(xù )就(jiù )军(jūn )中(zhōng )劳(láo )赐(cì ),宗(zōng )翰(hàn )、宗(zōng )望(wàng )皆(jiē )执(zhí )其(qí )手(shǒu )以(yǐ )劳(láo )之(zhī )。宗(zōng )翰(hàn )等(děng )问(wèn )勖(xù )所(suǒ )欲(yù ),勖(xù )曰(yuē ):“惟(wéi )好(hǎo )书(shū )耳(ěr )。”载(zǎi )数(shù )车(chē )而(ér )还(hái )。

丙(bǐng )寅(yín ),遣(qiǎn )陈(chén )过(guò )庭(tíng )、折(shé )彦(yàn )质(zhì )往(wǎng )两(liǎng )河(hé ),割(gē )地(dì )以(yǐ )畀(bì )金(jīn ),又(yòu )分(fèn )遣(qiǎn )欧(ōu )阳(yáng )珣(xún )等(děng )二(èr )十(shí )人(rén )持(chí )诏(zhào )而(ér )往(wǎng )。

珣(xún )尝(cháng )上(shàng )书(shū ),极(jí )言(yán )祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )地(dì )尺(chǐ )寸(cùn )不(bú )可(kě )以(yǐ )与(yǔ )人(rén )。及(jí )事(shì )急(jí ),会(huì )群(qún )臣(chén )议(yì ),珣(xún )至(zhì ),复(fù )抗(kàng )论(lùn ):“当(dāng )与(yǔ )力(lì )战(zhàn ),战(zhàn )败(bài )而(ér )失(shī )地(dì ),它(tā )日(rì )取(qǔ )之(zhī )直(zhí );不(bú )战(zhàn )而(ér )割(gē )地(dì ),它(tā )日(rì )取(qǔ )之(zhī )曲(qǔ )。”时(shí )宰(zǎi )怒(nù ),欲(yù )杀(shā )珣(xún ),乃(nǎi )以(yǐ )珣(xún )为(wéi )将(jiāng )作(zuò )监(jiān )丞(chéng ),奉(fèng )使(shǐ )割(gē )深(shēn )州(zhōu )。珣(xún )至(zhì )深(shēn )州(zhōu )城(chéng )下(xià ),恸(tòng )哭(kū )谓(wèi )城(chéng )上(shàng )人(rén )曰(yuē ):“朝(cháo )廷(tíng )为(wéi )奸(jiān )臣(chén )所(suǒ )误(wù )至(zhì )此(cǐ ),吾(wú )已(yǐ )办(bàn )一(yī )死(sǐ )来(lái )矣(yǐ )!汝(rǔ )等(děng )宜(yí )勉(miǎn )为(wéi )忠(zhōng )义(yì )报(bào )国(guó )!”金(jīn )人(rén )怒(nù ),执(zhí )送(sòng )燕(yàn ),以(yǐ )焚(fén )死(sǐ )。

辛(xīn )未(wèi ),定(dìng )京(jīng )师(shī )米(mǐ )价(jià ),劝(quàn )粜(tiào )以(yǐ )赈(zhèn )民(mín )。

乙(yǐ )亥(hài ),康(kāng )王(wáng )如(rú )北(běi )京(jīng )。

丙(bǐng )子(zǐ ),尚(shàng )书(shū )省(shěng )火(huǒ )。

庚(gēng )辰(chén ),雨(yǔ )雹(báo )。

金(jīn )主(zhǔ )诏(zhào )曰(yuē ):“朕(zhèn )惟(wéi )国(guó )家(jiā )四(sì )境(jìng )虽(suī )远(yuǎn )而(ér )兵(bīng )革(gé )未(wèi )息(xī ),田(tián )野(yě )虽(suī )广(guǎng )而(ér )畎(quǎn )亩(mǔ )未(wèi )辟(pì ),百(bǎi )工(gōng )虽(suī )备(bèi )而(ér )禄(lù )秩(zhì )未(wèi )均(jūn ),方(fāng )贡(gòng )虽(suī )修(xiū )而(ér )宾(bīn )馆(guǎn )未(wèi )赡(shàn )。是(shì )皆(jiē )出(chū )乎(hū )民(mín )力(lì ),苟(gǒu )不(bú )务(wù )本(běn )业(yè )而(ér )抑(yì )游(yóu )手(shǒu ),欲(yù )上(shàng )下(xià )皆(jiē )足(zú ),其(qí )可(kě )得(dé )乎(hū )!其(qí )令(lìng )所(suǒ )在(zài )长(zhǎng )吏(lì )敦(dūn )劝(quàn )农(nóng )桑(sāng )。”

癸(guǐ )未(wèi ),大(dà )雪(xuě ),纵(zòng )民(mín )伐(fá )紫(zǐ )筠(jūn )馆(guǎn )花(huā )木(mù )以(yǐ )为(wéi )薪(xīn )。

庚(gēng )寅(yín ),康(kāng )王(wáng )如(rú )东(dōng )平(píng )府(fǔ )。

初(chū ),范(fàn )致(zhì )虚(xū )闻(wén )汴(biàn )京(jīng )围(wéi )急(jí ),会(huì )西(xī )道(dào )总(zǒng )管(guǎn )王(wáng )襄(xiāng )、陕(shǎn )西(xī )制(zhì )置(zhì )使(shǐ )钱(qián )盖(gài )之(zhī )师(shī ),凡(fán )十(shí )万(wàn )人(rén )赴(fù )援(yuán )。至(zhì )颍(yǐng )昌(chāng ),闻(wén )汴(biàn )京(jīng )陷(xiàn ),襄(xiāng )、盖(gài )遁(dùn )去(qù ),致(zhì )虚(xū )独(dú )与(yǔ )西(xī )道(dào )副(fù )总(zǒng )管(guǎn )孙(sūn )昭(zhāo )远(yuǎn )、环(huán )庆(qìng )帅(shuài )王(wáng )似(sì )、熙(xī )河(hé )帅(shuài )王(wáng )倚(yǐ )率(lǜ )步(bù )骑(qí )号(hào )二(èr )十(shí )万(wàn ),命(mìng )马(mǎ )祐(yòu )昌(chāng )统(tǒng )之(zhī )以(yǐ )趋(qū )汴(biàn ),以(yǐ )僧(sēng )赵(zhào )宗(zōng )印(yìn )为(wéi )参(cān )议(yì )官(guān )。致(zhì )虚(xū )将(jiāng )大(dà )军(jūn )遵(zūn )陆(lù ),宗(zōng )印(yìn )将(jiāng )舟(zhōu )师(shī )趋(qū )西(xī )京(jīng )。宗(zōng )印(yìn )又(yòu )以(yǐ )僧(sēng )为(wéi )一(yī )军(jūn ),号(hào )尊(zūn )胜(shèng )队(duì ),童(tóng )行(háng )为(wéi )一(yī )军(jūn ),号(hào )净(jìng )胜(shèng )队(duì )。致(zhì )虚(xū )勇(yǒng )而(ér )无(wú )谋(móu ),委(wěi )己(jǐ )以(yǐ )听(tīng )于(yú )宗(zōng )印(yìn ),宗(zōng )印(yìn )徒(tú )大(dà )言(yán ),实(shí )未(wèi )尝(cháng )知(zhī )兵(bīng )。师(shī )出(chū )武(wǔ )关(guān ),至(zhì )邓(dèng )州(zhōu )千(qiān )秋(qiū )镇(zhèn ),金(jīn )将(jiāng )洛(luò )索(suǒ )以(yǐ )精(jīng )骑(qí )冲(chōng )之(zhī ),不(bú )战(zhàn )而(ér )溃(kuì ),死(sǐ )者(zhě )过(guò )半(bàn )。王(wáng )似(sì )、王(wáng )倚(yǐ )、孙(sūn )昭(zhāo )远(yuǎn )等(děng )留(liú )陕(shǎn )府(fǔ ),致(zhì )虚(xū )收(shōu )馀(yú )兵(bīng )入(rù )潼(tóng )关(guān )。

初(chū ),金(jīn )太(tài )祖(zǔ )定(dìng )燕(yàn )京(jīng ),始(shǐ )用(yòng )汉(hàn )官(guān )宰(zǎi )相(xiàng ),置(zhì )中(zhōng )书(shū )省(shěng )、枢(shū )密(mì )院(yuàn )于(yú )广(guǎng )宁(níng )府(fǔ ),而(ér )朝(cháo )廷(tíng )宰(zǎi )相(xiàng )自(zì )用(yòng )本(běn )国(guó )官(guān )号(hào )。金(jīn )主(zhǔ )初(chū )立(lì ),移(yí )置(zhì )中(zhōng )书(shū )、枢(shū )密(mì )于(yú )平(píng )州(zhōu ),复(fù )移(yí )置(zhì )燕(yàn )京(jīng )。及(jí )宗(zōng )干(gàn )当(dāng )国(guó ),劝(quàn )金(jīn )主(zhǔ )改(gǎi )女(nǚ )直(zhí )旧(jiù )制(zhì ),用(yòng )汉(hàn )官(guān )制(zhì )度(dù )。是(shì )岁(suì ),始(shǐ )定(dìng )官(guān )制(zhì ),立(lì )尚(shàng )书(shū )省(shěng ),以(yǐ )天(tiān )下(xià )诸(zhū )司(sī )府(fǔ )寺(sì )诏(zhào )谕(yù )中(zhōng )外(wài )。

阅读:25206

打赏捐助〔Donate〕>>>

《钦宗恭文顺德仁孝皇帝靖康元年(金天会四年)》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库