独【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 独

独(dú )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà )是(shì ):9画(huà )

简(jiǎn )体(tǐ )独(dú )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):9画(huà );繁(fán )體(tǐ )獨(dú )字(zì )筆(bǐ )畫(huà ):16畫(huà )。

(独(dú ),独(dú ))

dú

ㄉㄨˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》徒(tú )谷(gǔ )切(qiē ),入(rù )屋(wū ),定(dìng )。〕

1.单(dān )独(dú );独(dú )自(zì )。

《易(yì )·小(xiǎo )畜(chù )》:“‘有(yǒu )孚(fú )挛(luán )如(rú )’,不(bú )独(dú )富(fù )也(yě )。”

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )鲍(bào )照(zhào )《代(dài )放(fàng )歌(gē )行(háng )》:“君(jūn )今(jīn )有(yǒu )何(hé )疾(jí ),临(lín )路(lù )独(dú )迟(chí )迴(huí )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《月(yuè )夜(yè )》诗(shī ):“今(jīn )夜(yè )鄜(fū )州(zhōu )月(yuè ),闺(guī )中(zhōng )只(zhī )独(dú )看(kàn )。”

宋(sòng )王(wáng )安(ān )石(shí )《怀(huái )元(yuán )度(dù )》诗(shī )之(zhī )二(èr ):“不(bú )见(jiàn )秘(mì )书(shū )心(xīn )若(ruò )失(shī ),百(bǎi )年(nián )衰(shuāi )病(bìng )独(dú )登(dēng )台(tái )。”

柳(liǔ )青(qīng )《铜(tóng )墙(qiáng )铁(tiě )壁(bì )》第(dì )十(shí )七(qī )章(zhāng ):“即(jí )使(shǐ )他(tā )和(hé )她(tā )成(chéng )了(le )亲(qīn )以(yǐ )后(hòu ),他(tā )也(yě )不(bú )是(shì )她(tā )独(dú )有(yǒu )的(de )。他(tā )是(shì )属(shǔ )于(yú )人(rén )民(mín )的(de )!”引(yǐn )申(shēn )为(wéi )孤(gū )立(lì )、孤(gū )独(dú )。参(cān )见(jiàn )“独(dú )夫(fū )”、“独(dú )雁(yàn )”。

2.老(lǎo )而(ér )无(wú )子(zǐ )孙(sūn )者(zhě )。

《书(shū )·洪(hóng )范(fàn )》:“无(wú )虐(nuè )茕(qióng )独(dú )而(ér )畏(wèi )高(gāo )明(míng )。”

孔(kǒng )传(chuán ):“无(wú )子(zǐ )曰(yuē )独(dú )。”

《周(zhōu )礼(lǐ )·秋(qiū )官(guān )·大(dà )司(sī )寇(kòu )》:“凡(fán )远(yuǎn )近(jìn )惸(qióng )独(dú )老(lǎo )幼(yòu )之(zhī )欲(yù )有(yǒu )复(fù )于(yú )上(shàng ),而(ér )其(qí )长(zhǎng )弗(fú )达(dá )者(zhě ),立(lì )于(yú )肺(fèi )石(shí ),三(sān )日(rì ),士(shì )听(tīng )其(qí )辞(cí ),以(yǐ )告(gào )于(yú )上(shàng )而(ér )罪(zuì )其(qí )长(zhǎng )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“无(wú )子(zǐ )孙(sūn )曰(yuē )独(dú )。”

贾(jiǎ )公(gōng )彦(yàn )疏(shū ):“无(wú )子(zǐ )有(yǒu )孙(sūn )不(bú )为(wéi )独(dú ),故(gù )兼(jiān )云(yún )无(wú )孙(sūn )也(yě )。”

汉(hàn )董(dǒng )仲(zhòng )舒(shū )《春(chūn )秋(qiū )繁(fán )露(lù )·治(zhì )水(shuǐ )五(wǔ )行(háng )》:“存(cún )幼(yòu )孤(gū ),矜(jīn )寡(guǎ )独(dú )。”

凌(líng )曙(shǔ )注(zhù )引(yǐn )《释(shì )名(míng )》:“无(wú )子(zǐ )曰(yuē )独(dú )。”

周(zhōu )立(lì )波(bō )《禾(hé )场(chǎng )上(shàng )》:“如(rú )果(guǒ )是(shì )鳏(guān )寡(guǎ )孤(gū )独(dú ),真(zhēn )正(zhèng )失(shī )去(qù )了(le )劳(láo )动(dòng )力(lì )的(de )老(lǎo )人(rén )家(jiā ),政(zhèng )府(fǔ )和(hé )农(nóng )业(yè )社(shè ),都(dōu )会(huì )保(bǎo )障(zhàng )他(tā )们(men )的(de )生(shēng )活(huó )的(de )。”

3.指(zhǐ )无(wú )妻(qī )者(zhě )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·独(dú )行(háng )传(chuán )·刘(liú )翊(yì )》:“乡(xiāng )族(zú )贫(pín )者(zhě ),死(sǐ )亡(wáng )则(zé )为(wéi )具(jù )殡(bìn )葬(zàng ),嫠(lí )独(dú )则(zé )助(zhù )营(yíng )妻(qī )娶(qǔ )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“无(wú )夫(fū )曰(yuē )独(dú )。”

王(wáng )先(xiān )谦(qiān )集(jí )解(jiě )引(yǐn )周(zhōu )寿(shòu )昌(chāng )曰(yuē ):“桉(ān )注(zhù )‘无(wú )夫(fū )’,当(dāng )作(zuò )‘无(wú )妻(qī )’。”

4.独(dú )特(tè );特(tè )别(bié )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·德(dé )充(chōng )符(fú )》:“受(shòu )命(mìng )于(yú )地(dì ),唯(wéi )松(sōng )柏(bǎi )独(dú )也(yě )正(zhèng ),在(zài )冬(dōng )夏(xià )青(qīng )青(qīng )。”

宋(sòng )王(wáng )安(ān )石(shí )《收(shōu )盐(yán )》诗(shī ):“海(hǎi )中(zhōng )诸(zhū )岛(dǎo )古(gǔ )不(bú )毛(máo ),岛(dǎo )夷(yí )为(wéi )生(shēng )今(jīn )独(dú )劳(láo )。”

清(qīng )顾(gù )炎(yán )武(wǔ )《赠(zèng )林(lín )处(chù )士(shì )古(gǔ )度(dù )》诗(shī ):“受(shòu )命(mìng )松(sōng )柏(bǎi )独(dú ),不(bú )改(gǎi )青(qīng )青(qīng )姿(zī )。”

5.通(tōng )“孰(shú )”、“熟(shú )”。犹(yóu )何(hé ),哪(nǎ )。

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·必(bì )己(jǐ )》:“其(qí )野(yě )人(rén )大(dà )说(shuō ),相(xiàng )谓(wèi )曰(yuē ):‘说(shuō )亦(yì )皆(jiē )如(rú )此(cǐ )其(qí )辩(biàn )也(yě ),独(dú )如(rú )向(xiàng )之(zhī )人(rén )?’”高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“独(dú )犹(yóu )孰(shú )也(yě )。”

6.通(tōng )“孰(shú )”、“熟(shú )”。深(shēn )透(tòu )。

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·听(tīng )言(yán )》:“此(cǐ )四(sì )士(shì )者(zhě )之(zhī )议(yì ),皆(jiē )多(duō )故(gù )矣(yǐ ),不(bú )可(kě )不(bú )独(dú )论(lùn )。”

许(xǔ )维(wéi )遹(yù )集(jí )释(shì ):“独(dú )犹(yóu )孰(shú )也(yě ),孰(shú )、熟(shú )古(gǔ )通(tōng ),是(shì )‘独(dú )论(lùn )’犹(yóu )‘熟(shú )论(lùn )’也(yě )。”

陈(chén )奇(qí )猷(yóu )校(xiào )释(shì ):“许(xǔ )说(shuō )是(shì )也(yě )。熟(shú )独(dú )古(gǔ )音(yīn )同(tóng )部(bù )通(tōng )假(jiǎ )。”

7.犹(yóu )如(rú ),类(lèi )似(sì )。

汉(hàn )王(wáng )充(chōng )《论(lùn )衡(héng )·谢(xiè )短(duǎn )》:“古(gǔ )礼(lǐ )三(sān )百(bǎi ),威(wēi )仪(yí )三(sān )千(qiān );刑(xíng )亦(yì )正(zhèng )刑(xíng )三(sān )百(bǎi ),科(kē )条(tiáo )三(sān )千(qiān )……礼(lǐ )与(yǔ )律(lǜ )独(dú )经(jīng )也(yě )。”

《文(wén )选(xuǎn )·左(zuǒ )思(sī )〈魏(wèi )都(dōu )赋(fù )〉》:“有(yǒu )魏(wèi )开(kāi )国(guó )之(zhī )日(rì ),缔(dì )构(gòu )之(zhī )初(chū ),万(wàn )邑(yì )譬(pì )焉(yān ),亦(yì )独(dú )犨(chōu )麋(mí )之(zhī )与(yǔ )子(zǐ )都(dōu ),培(péi )塿(lǒu )之(zhī )与(yǔ )方(fāng )壶(hú )也(yě )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“犨(chōu )麋(mí ),古(gǔ )之(zhī )丑(chǒu )人(rén )也(yě )。”

吕(lǚ )向(xiàng )注(zhù ):“子(zǐ )都(dōu ),美(měi )人(rén )。培(péi )塿(lǒu ),小(xiǎo )堆(duī )阜(fù )也(yě )。

方(fāng )壶(hú ),海(hǎi )中(zhōng )神(shén )山(shān )。言(yán )……大(dà )魏(wèi )开(kāi )国(guó )、结(jié )构(gòu )之(zhī )初(chū ),而(ér )万(wàn )国(guó )相(xiàng )比(bǐ ),则(zé )吴(wú )蜀(shǔ )犹(yóu )丑(chǒu )人(rén )、小(xiǎo )阜(fù ),魏(wèi )犹(yóu )子(zǐ )都(dōu )、方(fāng )壶(hú )。”

8.副(fù )词(cí )。仅(jǐn )仅(jǐn );唯(wéi )独(dú )。

《墨(mò )子(zǐ )·尚(shàng )贤(xián )中(zhōng )》:“且(qiě )以(yǐ )尚(shàng )贤(xián )为(wéi )政(zhèng )之(zhī )本(běn )者(zhě ),亦(yì )岂(qǐ )独(dú )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )言(yán )哉(zāi )?”

《史(shǐ )记(jì )·老(lǎo )子(zǐ )韩(hán )非(fēi )列(liè )传(chuán )》:“子(zǐ )所(suǒ )言(yán )者(zhě ),其(qí )人(rén )与(yǔ )骨(gǔ )皆(jiē )已(yǐ )朽(xiǔ )矣(yǐ ),独(dú )其(qí )言(yán )在(zài )耳(ěr )。”

晋(jìn )葛(gě )洪(hóng )《抱(bào )朴(pǔ )子(zǐ )·对(duì )俗(sú )》:“物(wù )多(duō )胜(shèng )于(yú )人(rén ),不(bú )独(dú )龟(guī )鹤(hè )也(yě )。”

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )一(yī )○四(sì )回(huí ):“不(bú )独(dú )是(shì )城(chéng )里(lǐ )姓(xìng )贾(jiǎ )的(de )多(duō ),外(wài )省(shěng )姓(xìng )贾(jiǎ )的(de )也(yě )不(bú )少(shǎo )。”

周(zhōu )立(lì )波(bō )《卜(bo )春(chūn )秀(xiù )》:“别(bié )人(rén )来(lái )得(dé ),独(dú )你(nǐ )来(lái )不(bú )得(dé )。”

9.副(fù )词(cí )。岂(qǐ );难(nán )道(dào )。

《礼(lǐ )记(jì )·乐(lè )记(jì )》:“且(qiě )汝(rǔ )独(dú )未(wèi )闻(wén )牧(mù )野(yě )之(zhī )语(yǔ )乎(hū )?”

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )二(èr )十(shí )六(liù )年(nián )》:“夫(fū )独(dú )无(wú )族(zú )姻(yīn )乎(hū )?”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·孔(kǒng )融(róng )传(chuán )》:“兄(xiōng )虽(suī )在(zài )外(wài ),吾(wú )独(dú )不(bú )能(néng )为(wéi )君(jūn )主(zhǔ )邪(xié )?”明(míng )冯(féng )梦(mèng )龙(lóng )《智(zhì )囊(náng )补(bǔ )·语(yǔ )智(zhì )·中(zhōng )牟(móu )令(lìng )》:“汝(rǔ )为(wéi )县(xiàn )令(lìng ),独(dú )不(bú )闻(wén )天(tiān )子(zǐ )好(hǎo )出(chū )猎(liè )乎(hū )?”

10.副(fù )词(cí )。表(biǎo )转(zhuǎn )折(shé )。犹(yóu )却(què )。

《史(shǐ )记(jì )·赵(zhào )世(shì )家(jiā )》:“﹝赵(zhào )氏(shì )﹞世(shì )有(yǒu )功(gōng ),未(wèi )尝(cháng )绝(jué )祀(sì )。今(jīn )吾(wú )独(dú )灭(miè )赵(zhào )宗(zōng ),国(guó )人(rén )哀(āi )之(zhī ),故(gù )见(jiàn )龟(guī )策(cè )。”

汉(hàn )东(dōng )方(fāng )朔(shuò )《非(fēi )有(yǒu )先(xiān )生(shēng )论(lùn )》:“太(tài )公(gōng )、伊(yī )尹(yǐn )以(yǐ )如(rú )此(cǐ ),龙(lóng )逄(páng )、比(bǐ )干(gàn )独(dú )如(rú )彼(bǐ ),岂(qǐ )不(bú )哀(āi )哉(zāi )!”

11.副(fù )词(cí )。还(hái ),依(yī )然(rán )。

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )萧(xiāo )子(zǐ )云(yún )《寒(hán )夜(yè )直(zhí )坊(fāng )忆(yì )袁(yuán )三(sān )公(gōng )》诗(shī ):“高(gāo )帷(wéi )晓(xiǎo )独(dú )垂(chuí ),华(huá )烛(zhú )夜(yè )空(kōng )冷(lěng )。”

隋(suí )江(jiāng )总(zǒng )《遇(yù )长(zhǎng )安(ān )使(shǐ )寄(jì )裴(péi )尚(shàng )书(shū )》诗(shī ):“北(běi )风(fēng )尚(shàng )嘶(sī )马(mǎ ),南(nán )冠(guàn )独(dú )不(bú )归(guī )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《上(shàng )牛(niú )头(tóu )寺(sì )》诗(shī ):“何(hé )处(chù )啼(tí )莺(yīng )切(qiē ),移(yí )时(shí )独(dú )未(wèi )休(xiū )。”

12.副(fù )词(cí )。犹(yóu )将(jiāng )。多(duō )用(yòng )于(yú )疑(yí )问(wèn )句(jù )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )二(èr )十(shí )八(bā )年(nián )》:“宗(zōng )不(bú )余(yú )辟(pì ),余(yú )独(dú )焉(yān )辟(pì )之(zhī )?”

《庄(zhuāng )子(zǐ )·徐(xú )无(wú )鬼(guǐ )》:“先(xiān )生(shēng )独(dú )何(hé )以(yǐ )说(shuō )吾(wú )君(jūn )乎(hū )?”

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·知(zhī )士(shì )》:“静(jìng )郭(guō )君(jūn )曰(yuē ):‘受(shòu )薛(xuē )于(yú )先(xiān )王(wáng ),虽(suī )恶(è )于(yú )先(xiān )王(wáng ),吾(wú )独(dú )谓(wèi )先(xiān )王(wáng )何(hé )乎(hū )?’”

13.连(lián )词(cí )。尚(shàng )且(qiě )。

《楚(chǔ )辞(cí )·离(lí )骚(sāo )》:“览(lǎn )察(chá )草(cǎo )木(mù )其(qí )独(dú )未(wèi )得(dé )兮(xī ),岂(qǐ )珵(tǐng )美(měi )之(zhī )能(néng )当(dāng )?”王(wáng )逸(yì )注(zhù ):“言(yán )世(shì )人(rén )无(wú )能(néng )知(zhī )臧(zāng )否(fǒu ),观(guān )众(zhòng )草(cǎo )尚(shàng )不(bú )能(néng )别(bié )其(qí )香(xiāng )臭(chòu ),岂(qǐ )当(dāng )知(zhī )玉(yù )之(zhī )美(měi )恶(è )乎(hū )?”汉(hàn )刘(liú )向(xiàng )《说(shuō )苑(yuàn )·杂(zá )言(yán )》:“夫(fū )善(shàn )恶(è )之(zhī )难(nán )分(fèn )也(yě ),圣(shèng )人(rén )独(dú )见(jiàn )疑(yí ),而(ér )况(kuàng )于(yú )贤(xián )者(zhě )乎(hū )?”

14.兽(shòu )名(míng )。似(sì )猿(yuán )而(ér )大(dà )。

《埤(pí )雅(yǎ )·释(shì )兽(shòu )》:“独(dú ),猿(yuán )类(lèi )也(yě ),似(sì )猿(yuán )而(ér )大(dà ),食(shí )猿(yuán ),今(jīn )俗(sú )谓(wèi )之(zhī )独(dú )猿(yuán )。盖(gài )猿(yuán )性(xìng )群(qún ),独(dú )性(xìng )特(tè );猿(yuán )鸣(míng )三(sān ),独(dú )鸣(míng )一(yī ),是(shì )以(yǐ )谓(wèi )之(zhī )独(dú )也(yě )。”

《古(gǔ )谣(yáo )谚(yàn )·独(dú )兽(shòu )谚(yàn )》:“独(dú )一(yī )鸣(míng )而(ér )猿(yuán )散(sàn )。”

明(míng )李(lǐ )时(shí )珍(zhēn )《本(běn )草(cǎo )纲(gāng )目(mù )·兽(shòu )四(sì )·狨(róng )附(fù )独(dú )》:“独(dú ),似(sì )猿(yuán )而(ér )大(dà ),其(qí )性(xìng )独(dú ),一(yī )鸣(míng )即(jí )止(zhǐ ),能(néng )食(shí )猿(yuán )猴(hóu )。故(gù )谚(yàn )曰(yuē ):‘独(dú )一(yī )鸣(míng )而(ér )猿(yuán )散(sàn )。’”

15.姓(xìng )。

明(míng )有(yǒu )独(dú )立(lì )、独(dú )善(shàn )。见(jiàn )《正(zhèng )字(zì )通(tōng )·犬(quǎn )部(bù )》。

阅读:1693

●独(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库