魄【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 魄

魄(pò )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):14画(huà );

I

pò

ㄆㄛˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》普(pǔ )伯(bó )切(qiē ),入(rù )陌(mò ),滂(pāng )。〕

1.古(gǔ )指(zhǐ )依(yī )附(fù )于(yú )人(rén )的(de )形(xíng )体(tǐ )而(ér )存(cún )在(zài )的(de )精(jīng )气(qì )、精(jīng )神(shén )。以(yǐ )别(bié )于(yú )可(kě )游(yóu )离(lí )于(yú )人(rén )体(tǐ )之(zhī )外(wài )的(de )魂(hún )。

《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )七(qī )年(nián )》:“人(rén )生(shēng )始(shǐ )化(huà )曰(yuē )魄(pò )。既(jì )生(shēng )魄(pò ),阳(yáng )曰(yuē )魂(hún )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“魄(pò ),形(xíng )也(yě )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“人(rén )之(zhī )生(shēng )也(yě ),始(shǐ )变(biàn )化(huà )为(wéi )形(xíng ),形(xíng )之(zhī )灵(líng )者(zhě ),名(míng )之(zhī )曰(yuē )魄(pò )也(yě )……附(fù )形(xíng )之(zhī )灵(líng )为(wéi )魄(pò )。”

《说(shuō )文(wén )·鬼(guǐ )部(bù )》“魄(pò )”桂(guì )馥(fù )义(yì )证(zhèng )引(yǐn )傅(fù )逊(xùn )曰(yuē ):“左(zuǒ )氏(shì )所(suǒ )谓(wèi )魄(pò ),不(bú )专(zhuān )指(zhǐ )形(xíng )而(ér )言(yán )。如(rú )下(xià )文(wén )所(suǒ )云(yún )‘魂(hún )魄(pò )能(néng )凭(píng )依(yī )于(yú )人(rén )’及(jí )前(qián )所(suǒ )云(yún )‘夺(duó )伯(bó )有(yǒu )魄(pò )’,皆(jiē )非(fēi )形(xíng )也(yě )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《送(sòng )李(lǐ )校(xiào )书(shū )二(èr )十(shí )六(liù )韵(yùn )》:“众(zhòng )中(zhōng )每(měi )一(yī )见(jiàn ),使(shǐ )我(wǒ )潜(qián )动(dòng )魄(pò )。”

清(qīng )戴(dài )名(míng )世(shì )《〈程(chéng )偕(xié )柳(liǔ )稿(gǎo )〉序(xù )》:“余(yú )尝(cháng )推(tuī )其(qí )意(yì )而(ér )论(lùn )之(zhī )曰(yuē ):‘凡(fán )有(yǒu )形(xíng )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )魄(pò ),无(wú )形(xíng )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )魂(hún ),有(yǒu )魄(pò )而(ér )无(wú )魂(hún ),则(zé )天(tiān )下(xià )之(zhī )物(wù )皆(jiē )僵(jiāng )且(qiě )腐(fǔ ),而(ér )无(wú )复(fù )有(yǒu )所(suǒ )为(wéi )物(wù )矣(yǐ )。’”

2.指(zhǐ )可(kě )游(yóu )离(lí )于(yú )人(rén )体(tǐ )之(zhī )外(wài )的(de )精(jīng )气(qì ),鬼(guǐ )魂(hún )。

唐(táng )孟(mèng )郊(jiāo )《湘(xiāng )妃(fēi )怨(yuàn )》诗(shī ):“冥(míng )冥(míng )荒(huāng )山(shān )下(xià ),古(gǔ )庙(miào )收(shōu )贞(zhēn )魄(pò )。”

前(qián )蜀(shǔ )贯(guàn )休(xiū )《杞(qǐ )梁(liáng )妻(qī )》诗(shī ):“一(yī )号(hào )城(chéng )崩(bēng )塞(sāi )色(sè )苦(kǔ ),再(zài )号(hào )杞(qǐ )梁(liáng )骨(gǔ )出(chū )土(tǔ ),疲(pí )魂(hún )飢(jī )魄(pò )相(xiàng )逐(zhú )归(guī ),陌(mò )上(shàng )少(shǎo )年(nián )莫(mò )相(xiàng )非(fēi )。”

3.泛(fàn )指(zhǐ )事(shì )物(wù )的(de )精(jīng )神(shén )。

唐(táng )皮(pí )日(rì )休(xiū )《李(lǐ )翰(hàn )林(lín )》诗(shī ):“吾(wú )爱(ài )李(lǐ )太(tài )白(bái ),身(shēn )是(shì )酒(jiǔ )星(xīng )魄(pò )。”

《天(tiān )安(ān )门(mén )诗(shī )抄(chāo )·〈悼(dào )陈(chén )老(lǎo )总(zǒng )〉之(zhī )一(yī )》:“闻(wén )棋(qí )决(jué )胜(shèng )忆(yì )飞(fēi )飙(biāo ),将(jiāng )魂(hún )诗(shī )魄(pò )不(bú )可(kě )邀(yāo )。”

4.人(rén )的(de )形(xíng )体(tǐ )。

《太(tài )平(píng )御(yù )览(lǎn )》卷(juàn )五(wǔ )四(sì )九(jiǔ )引(yǐn )唐(táng )成(chéng )伯(bó )璵(yú )《礼(lǐ )记(jì )外(wài )传(chuán )》:“人(rén )之(zhī )精(jīng )气(qì )曰(yuē )魂(hún ),形(xíng )体(tǐ )谓(wèi )之(zhī )魄(pò )。”

明(míng )文(wén )秉(bǐng )《烈(liè )皇(huáng )小(xiǎo )识(shí )》卷(juàn )八(bā ):“得(dé )先(xiān )帝(dì )遗(yí )魄(pò )于(yú )后(hòu )苑(yuàn )山(shān )亭(tíng )中(zhōng )……袖(xiù )中(zhōng )书(shū )一(yī )行(háng )云(yún ):‘因(yīn )失(shī )江(jiāng )山(shān ),无(wú )面(miàn )目(mù )见(jiàn )祖(zǔ )宗(zōng )于(yú )天(tiān )上(shàng ),不(bú )敢(gǎn )终(zhōng )于(yú )正(zhèng )寝(qǐn )。’”

5.胆(dǎn )识(shí ),精(jīng )力(lì )。如(rú ):气(qì )魄(pò ),体(tǐ )魄(pò )。参(cān )见(jiàn )“魄(pò )力(lì )”。

6.徵(zhēng )兆(zhào );徵(zhēng )像(xiàng )。

唐(táng )李(lǐ )逢(féng )吉(jí )《石(shí )壁(bì )禅(chán )寺(sì )甘(gān )露(lù )义(yì )坛(tán )碑(bēi )》:“兹(zī )至(zhì )道(dào )之(zhī )无(wú )量(liàng )无(wú )边(biān ),其(qí )魄(pò )见(jiàn )于(yú )事(shì )者(zhě ),可(kě )略(luè )而(ér )纪(jì )。”参(cān )见(jiàn )“魄(pò )兆(zhào )”。

7.木(mù )名(míng )。白(bái )皮(pí ),细(xì )叶(yè ),似(sì )檀(tán )。

《尔(ěr )雅(yǎ )·释(shì )木(mù )》:“魄(pò ),榽(xī )橀(xī )。”

郭(guō )璞(pú )注(zhù ):“魄(pò ),大(dà )木(mù ),细(xì )叶(yè ),似(sì )檀(tán )。今(jīn )江(jiāng )东(dōng )多(duō )有(yǒu )之(zhī )。”

郝(hǎo )懿(yì )行(háng )义(yì )疏(shū ):“魄(pò ),即(jí )今(jīn )白(bái )木(mù )也(yě )。今(jīn )京(jīng )西(xī )诸(zhū )山(shān )有(yǒu )之(zhī )。其(qí )木(mù )皮(pí )白(bái ),材(cái )理(lǐ )细(xì )密(mì ),作(zuò )炭(tàn )甚(shèn )坚(jiān )。”

8.通(tōng )“霸(bà )”。月(yuè )初(chū )出(chū )或(huò )将(jiāng )没(méi )时(shí )的(de )微(wēi )光(guāng )。一(yī )说(shuō ),指(zhǐ )月(yuè )初(chū )生(shēng )或(huò )圆(yuán )而(ér )始(shǐ )缺(quē )时(shí )不(bú )明(míng )亮(liàng )处(chù )。

《书(shū )·康(kāng )诰(gào )》:“惟(wéi )三(sān )月(yuè )哉(zāi )生(shēng )魄(pò )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“月(yuè )三(sān )日(rì )始(shǐ )生(shēng )兆(zhào )朏(fěi ),名(míng )曰(yuē )魄(pò )。”

孙(sūn )星(xīng )衍(yǎn )疏(shū )引(yǐn )马(mǎ )融(róng )曰(yuē ):“《说(shuō )文(wén )》作(zuò )‘霸(bà )’,云(yún )月(yuè )始(shǐ )生(shēng )霸(bà )然(rán )也(yě )。”

汉(hàn )扬(yáng )雄(xióng )《法(fǎ )言(yán )·五(wǔ )百(bǎi )》:“月(yuè )未(wèi )望(wàng )则(zé )载(zǎi )魄(pò )于(yú )西(xī ),既(jì )望(wàng )则(zé )终(zhōng )魄(pò )于(yú )东(dōng )。”

李(lǐ )轨(guǐ )注(zhù ):“魄(pò ),光(guāng )也(yě )。”

宋(sòng )程(chéng )大(dà )昌(chāng )《演(yǎn )繁(fán )露(lù )·月(yuè )受(shòu )日(rì )光(guāng )》:“则(zé )其(qí )魄(pò )也(yě ),是(shì )银(yín )圜(huán )之(zhī )背(bèi )日(rì )而(ér )暗(àn )者(zhě )也(yě ),故(gù )闇(ān )昧(mèi )无(wú )睹(dǔ )也(yě )……过(guò )望(wàng )则(zé )月(yuè )轮(lún )转(zhuǎn )与(yǔ )日(rì )远(yuǎn ),为(wéi )之(zhī )圜(huán )者(zhě ),但(dàn )能(néng )偏(piān )侧(cè )受(shòu )照(zhào )而(ér )光(guāng )彩(cǎi )不(bú )全(quán ),故(gù )其(qí )暗(àn )处(chù )遂(suí )名(míng )为(wéi )魄(pò )也(yě )。魄(pò )者(zhě ),暗(àn )也(yě )。”

元(yuán )李(lǐ )翀(chōng )《日(rì )闻(wén )录(lù )》:“月(yuè )者(zhě ),太(tài )阴(yīn )之(zhī )精(jīng )……日(rì )光(guāng )照(zhào )之(zhī ),则(zé )见(jiàn )其(qí )明(míng );日(rì )光(guāng )所(suǒ )不(bú )照(zhào ),则(zé )谓(wèi )之(zhī )魄(pò )。”

9.指(zhǐ )月(yuè );月(yuè )光(guāng )。

唐(táng )太(tài )宗(zōng )《辽(liáo )城(chéng )望(wàng )月(yuè )》诗(shī ):“魄(pò )满(mǎn )桂(guì )枝(zhī )圆(yuán ),轮(lún )亏(kuī )镜(jìng )彩(cǎi )缺(quē )。”

宋(sòng )朱(zhū )淑(shū )真(zhēn )《夜(yè )留(liú )依(yī )绿(lǜ )亭(tíng )》诗(shī )之(zhī )一(yī ):“三(sān )更(gèng )好(hǎo )月(yuè )十(shí )分(fèn )魄(pò ),万(wàn )里(lǐ )无(wú )云(yún )一(yī )样(yàng )天(tiān )。”

清(qīng )曹(cáo )寅(yín )《月(yuè )夜(yè )西(xī )亭(tíng )纳(nà )凉(liáng )喜(xǐ )东(dōng )田(tián )枉(wǎng )过(guò )》诗(shī )之(zhī )一(yī ):“中(zhōng )夏(xià )魄(pò )初(chū )圆(yuán ),骊(lí )歌(gē )又(yòu )判(pàn )年(nián )。”

10.通(tōng )“粕(pò )”。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·天(tiān )道(dào )》:“然(rán )则(zé )君(jūn )之(zhī )所(suǒ )读(dú )者(zhě ),古(gǔ )人(rén )之(zhī )糟(zāo )魄(pò )已(yǐ )夫(fū )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“一(yī )云(yún )糟(zāo )烂(làn )为(wéi )魄(pò ),本(běn )又(yòu )作(zuò )粕(pò )云(yún )。”

明(míng )杨(yáng )慎(shèn )《丹(dān )铅(qiān )杂(zá )录(lù )·苴(jū )有(yǒu )十(shí )四(sì )音(yīn )》:“又(yòu )将(jiāng )预(yù )切(qiē ),糟(zāo )魄(pò )也(yě )。”

11.通(tōng )“珀(pò )”。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·王(wáng )符(fú )传(chuán )》:“犀(xī )象(xiàng )珠(zhū )玉(yù ),虎(hǔ )魄(pò )玳(dài )瑁(mào )。”

《文(wén )选(xuǎn )·沉(chén )约(yuē )〈恩(ēn )倖(xìng )传(chuán )论(lùn )〉》:“素(sù )缣(jiān )丹(dān )魄(pò ),至(zhì )皆(jiē )兼(jiān )两(liǎng )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“虎(hǔ )魄(pò )也(yě ),色(sè )赤(chì ),故(gù )曰(yuē )丹(dān )。”

张(zhāng )铣(xǐ )注(zhù ):“珀(pò ),琥(hǔ )珀(pò )也(yě )。”

II

bó

ㄅㄛˊ

〔《集(jí )韵(yùn )》白(bái )各(gè )切(qiē ),入(rù )铎(duó ),并(bìng )。〕

1.象(xiàng )声(shēng )词(cí )。

《史(shǐ )记(jì )·周(zhōu )本(běn )纪(jì )》:“既(jì )渡(dù ),有(yǒu )火(huǒ )自(zì )上(shàng )复(fù )于(yú )下(xià ),至(zhì )于(yú )王(wáng )屋(wū ),流(liú )为(wéi )乌(wū ),其(qí )色(sè )赤(chì ),其(qí )声(shēng )魄(pò )云(yún )。”

清(qīng )胡(hú )式(shì )玉(yù )《语(yǔ )窦(dòu )》:“物(wù )之(zhī )堕(duò )地(dì )声(shēng )曰(yuē )魄(pò )。”

2.通(tōng )“薄(báo )”。参(cān )见(jiàn )“魄(pò )莫(mò )”。

3.《荀(xún )子(zǐ )·性(xìng )恶(è )》:“杂(zá )能(néng )旁(páng )魄(pò )而(ér )无(wú )用(yòng )。”

《汉(hàn )书(shū )·司(sī )马(mǎ )相(xiàng )如(rú )传(chuán )下(xià )》:“沕(mì )潏(jué )曼(màn )羡(xiàn ),旁(páng )魄(pò )四(sì )塞(sāi )。”

清(qīng )赵(zhào )翼(yì )《渔(yú )塘(táng )即(jí )事(shì )》诗(shī ):“乃(nǎi )知(zhī )化(huà )工(gōng )妙(miào ),一(yī )气(qì )所(suǒ )旁(páng )魄(pò )。”参(cān )见(jiàn )“旁(páng )魄(pò )”。

III

tuò

ㄊㄨㄛˋ

pò

ㄆㄛˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》他(tā )各(gè )切(qiē ),入(rù )铎(duó ),透(tòu )。〕

通(tōng )“拓(tuò )”。

《史(shǐ )记(jì )·郦(lì )生(shēng )陆(lù )贾(jiǎ )列(liè )传(chuán )》:“﹝郦(lì )食(shí )其(qí )﹞好(hǎo )读(dú )书(shū ),家(jiā )贫(pín )落(luò )魄(pò )。”

宋(sòng )黄(huáng )庭(tíng )坚(jiān )《听(tīng )宋(sòng )宗(zōng )儒(rú )摘(zhāi )阮(ruǎn )歌(gē )》诗(shī ):“貌(mào )如(rú )千(qiān )岁(suì )枯(kū )松(sōng )枝(zhī ),落(luò )魄(pò )酒(jiǔ )中(zhōng )无(wú )定(dìng )止(zhǐ )。”

清(qīng )龚(gōng )自(zì )珍(zhēn )《己(jǐ )亥(hài )杂(zá )诗(shī )》之(zhī )八(bā )六(liù ):“鬼(guǐ )灯(dēng )队(duì )队(duì )散(sàn )秋(qiū )萤(yíng ),落(luò )魄(pò )参(cān )军(jūn )泪(lèi )眼(yǎn )横(héng )。”

阅读:2360

●魄(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库