里【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 里

简(jiǎn )体(tǐ )里(lǐ )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):7画(huà );繁(fán )體(tǐ )裏(lǐ )字(zì )筆(bǐ )畫(huà ):13畫(huà )。

(参(cān )见(jiàn )里(lǐ ),裡(lǐ ))

l·

ㄌ〡ˇ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》良(liáng )士(shì )切(qiē ),上(shàng )止(zhǐ ),来(lái )。〕

1.乡(xiāng )村(cūn )的(de )庐(lú )舍(shě )、宅(zhái )院(yuàn )。后(hòu )泛(fàn )指(zhǐ )乡(xiāng )村(cūn )居(jū )民(mín )聚(jù )落(luò )。

《诗(shī )·郑(zhèng )风(fēng )·将(jiāng )仲(zhòng )子(zǐ )》:“将(jiāng )仲(zhòng )子(zǐ )兮(xī ),无(wú )踰(yáo )我(wǒ )里(lǐ )。”

毛(máo )传(chuán ):“里(lǐ ),居(jū )也(yě )。”

高(gāo )亨(hēng )注(zhù ):“里(lǐ ),庐(lú )也(yě ),即(jí )宅(zhái )院(yuàn )。”

晋(jìn )张(zhāng )协(xié )《杂(zá )诗(shī )》之(zhī )十(shí ):“里(lǐ )无(wú )曲(qǔ )突(tū )烟(yān ),路(lù )无(wú )行(háng )轮(lún )声(shēng )。”

明(míng )柯(kē )潜(qián )《〈归(guī )田(tián )诗(shī )话(huà )〉序(xù )》:“公(gōng )生(shēng )长(zhǎng )多(duō )贤(xián )之(zhī )里(lǐ ),山(shān )川(chuān )奇(qí )诡(guǐ )秀(xiù )丽(lì )之(zhī )州(zhōu )。”

2.城(chéng )邑(yì )的(de )市(shì )廛(chán )、街(jiē )坊(fāng )。今(jīn )称(chēng )巷(xiàng )弄(nòng )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·杨(yáng )震(zhèn )传(chuán )》:“伏(fú )见(jiàn )诏(zhào )书(shū )为(wéi )阿(ā )母(mǔ )兴(xìng )起(qǐ )津(jīn )城(chéng )门(mén )内(nèi )第(dì )舍(shě ),合(hé )两(liǎng )为(wéi )一(yī ),连(lián )里(lǐ )竟(jìng )街(jiē ),凋(diāo )修(xiū )缮(shàn )饰(shì ),穷(qióng )极(jí )巧(qiǎo )伎(jì )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“里(lǐ )即(jí )坊(fāng )也(yě )。”

3.指(zhǐ )故(gù )乡(xiāng )。

《史(shǐ )记(jì )·汲(jí )郑(zhèng )列(liè )传(chuán )》:“黯(àn )(汲(jí )黯(àn ))耻(chǐ )为(wéi )令(lìng ),病(bìng )归(guī )田(tián )里(lǐ )。”

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )江(jiāng )淹(yān )《别(bié )赋(fù )》:“割(gē )慈(cí )忍(rěn )爱(ài ),离(lí )邦(bāng )去(qù )里(lǐ )。”

清(qīng )钮(niǔ )琇(xiù )《觚(gū )賸(shèng )续(xù )编(biān )·桃(táo )花(huā )园(yuán )》:“宋(sòng )侍(shì )郎(láng )杨(yáng )绍(shào )云(yún ),吴(wú )江(jiāng )人(rén ),去(qù )官(guān )归(guī )里(lǐ )。”

4.古(gǔ )代(dài )地(dì )方(fāng )行(háng )政(zhèng )组(zǔ )织(zhī )。自(zì )周(zhōu )始(shǐ ),后(hòu )代(dài )多(duō )因(yīn )之(zhī ),其(qí )制(zhì )不(bú )一(yī )。(1)二(èr )十(shí )五(wǔ )家(jiā )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·地(dì )官(guān )·遂(suí )人(rén )》:“五(wǔ )家(jiā )为(wéi )邻(lín ),五(wǔ )邻(lín )为(wéi )里(lǐ )。”

《礼(lǐ )记(jì )·郊(jiāo )特(tè )牲(shēng )》:“唯(wéi )为(wéi )社(shè )事(shì ),单(dān )出(chū )里(lǐ )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“二(èr )十(shí )五(wǔ )家(jiā )为(wéi )里(lǐ )。”(2)五(wǔ )十(shí )家(jiā )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。

《管(guǎn )子(zǐ )·小(xiǎo )匡(kuāng )》:“制(zhì )五(wǔ )家(jiā )为(wéi )轨(guǐ ),轨(guǐ )有(yǒu )长(zhǎng );十(shí )轨(guǐ )为(wéi )里(lǐ ),里(lǐ )有(yǒu )司(sī )。”

《鶡(hé )冠(guàn )子(zǐ )·王(wáng )鈇(fū )》:“五(wǔ )家(jiā )为(wéi )伍(wǔ ),伍(wǔ )为(wéi )之(zhī )长(zhǎng );十(shí )伍(wǔ )为(wéi )里(lǐ ),里(lǐ )置(zhì )有(yǒu )司(sī )。”(3)七(qī )十(shí )二(èr )家(jiā )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。

《尚(shàng )书(shū )大(dà )传(chuán )》卷(juàn )二(èr ):“八(bā )家(jiā )而(ér )为(wéi )邻(lín ),三(sān )邻(lín )而(ér )为(wéi )朋(péng ),三(sān )朋(péng )而(ér )为(wéi )里(lǐ )。”

《礼(lǐ )记(jì )·杂(zá )记(jì )下(xià )》:“主(zhǔ )之(zhī )而(ér )附(fù )于(yú )夫(fū )之(zhī )党(dǎng )”孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū )引(yǐn )《论(lùn )语(yǔ )撰(zhuàn )考(kǎo )谶(chèn )》:“古(gǔ )者(zhě )七(qī )十(shí )二(èr )家(jiā )为(wéi )里(lǐ )。”(4)八(bā )十(shí )家(jiā )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。

《公(gōng )羊(yáng )传(chuán )·宣(xuān )公(gōng )十(shí )五(wǔ )年(nián )》“什(shí )一(yī )行(háng )而(ér )颂(sòng )声(shēng )作(zuò )矣(yǐ )”汉(hàn )何(hé )休(xiū )注(zhù ):“在(zài )田(tián )曰(yuē )庐(lú ),在(zài )邑(yì )曰(yuē )裡(lǐ ),一(yī )里(lǐ )八(bā )十(shí )户(hù )。”(5)一(yī )百(bǎi )家(jiā )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。

《礼(lǐ )记(jì )·杂(zá )记(jì )下(xià )》:“则(zé )里(lǐ )尹(yǐn )主(zhǔ )之(zhī )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“《王(wáng )度(dù )记(jì )》曰(yuē ):百(bǎi )户(hù )为(wéi )里(lǐ )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·度(dù )地(dì )》:“百(bǎi )家(jiā )为(wéi )里(lǐ )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·百(bǎi )官(guān )志(zhì )五(wǔ )》:“本(běn )注(zhù )曰(yuē ):里(lǐ )魁(kuí ),掌(zhǎng )一(yī )里(lǐ )百(bǎi )家(jiā )。”

《旧(jiù )唐(táng )书(shū )·食(shí )货(huò )志(zhì )上(shàng )》:“百(bǎi )户(hù )为(wéi )里(lǐ ),五(wǔ )里(lǐ )为(wéi )乡(xiāng )。”(6)一(yī )百(bǎi )一(yī )十(shí )家(jiā )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。

《明(míng )史(shǐ )·食(shí )货(huò )志(zhì )二(èr )》:“迨(dài )造(zào )黄(huáng )册(cè )成(chéng ),以(yǐ )一(yī )百(bǎi )十(shí )户(hù )为(wéi )一(yī )里(lǐ ),里(lǐ )分(fèn )十(shí )甲(jiǎ )曰(yuē )里(lǐ )甲(jiǎ )。”

《清(qīng )史(shǐ )稿(gǎo )·食(shí )货(huò )志(zhì )二(èr )》:“凡(fán )里(lǐ )百(bǎi )有(yǒu )十(shí )户(hù ),推(tuī )丁(dīng )多(duō )者(zhě )为(wéi )长(zhǎng )。”

5.长(zhǎng )度(dù )单(dān )位(wèi )。古(gǔ )以(yǐ )三(sān )百(bǎi )步(bù )为(wéi )一(yī )里(lǐ ),后(hòu )亦(yì )有(yǒu )以(yǐ )三(sān )百(bǎi )六(liù )十(shí )步(bù )为(wéi )一(yī )里(lǐ )者(zhě ),今(jīn )以(yǐ )一(yī )百(bǎi )五(wǔ )十(shí )丈(zhàng )为(wéi )一(yī )里(lǐ )。用(yòng )为(wéi )市(shì )里(lǐ )的(de )简(jiǎn )称(chēng ),二(èr )市(shì )里(lǐ )合(hé )一(yī )公(gōng )里(lǐ )。

《穀(yù )梁(liáng )传(chuán )·宣(xuān )公(gōng )十(shí )五(wǔ )年(nián )》:“古(gǔ )者(zhě )三(sān )百(bǎi )步(bù )为(wéi )里(lǐ )。”

《古(gǔ )诗(shī )十(shí )九(jiǔ )首(shǒu )·行(háng )行(háng )重(zhòng )行(háng )行(háng )》:“相(xiàng )去(qù )万(wàn )馀(yú )里(lǐ ),各(gè )在(zài )天(tiān )一(yī )涯(yá )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《过(guò )襄(xiāng )城(chéng )》诗(shī ):“已(yǐ )去(qù )蔡(cài )州(zhōu )三(sān )百(bǎi )里(lǐ ),家(jiā )人(rén )不(bú )用(yòng )远(yuǎn )来(lái )迎(yíng )。”

清(qīng )顾(gù )炎(yán )武(wǔ )《日(rì )知(zhī )录(lù )·里(lǐ )》:“《穀(yù )梁(liáng )传(chuán )》:‘古(gǔ )者(zhě )三(sān )百(bǎi )步(bù )为(wéi )里(lǐ )。’今(jīn )以(yǐ )三(sān )百(bǎi )六(liù )十(shí )步(bù )为(wéi )里(lǐ )。”

郭(guō )沫(mò )若(ruò )《我(wǒ )的(de )童(tóng )年(nián )》第(dì )一(yī )篇(piān )一(yī ):“他(tā )们(men )的(de )规(guī )矩(jǔ )是(shì )在(zài )本(běn )乡(xiāng )十(shí )五(wǔ )里(lǐ )之(zhī )内(nèi )决(jué )不(bú )生(shēng )事(shì )。”

6.古(gǔ )代(dài )井(jǐng )田(tián )制(zhì )亦(yì )特(tè )指(zhǐ )方(fāng )里(lǐ )。

《韩(hán )诗(shī )外(wài )传(chuán )》卷(juàn )四(sì ):“古(gǔ )者(zhě )八(bā )家(jiā )而(ér )井(jǐng )田(tián )。方(fāng )里(lǐ )为(wéi )一(yī )井(jǐng )。广(guǎng )三(sān )百(bǎi )步(bù ),长(zhǎng )三(sān )百(bǎi )步(bù )为(wéi )一(yī )里(lǐ ),其(qí )田(tián )九(jiǔ )百(bǎi )亩(mǔ )。”

7.居(jū )住(zhù );为(wéi )邻(lín )。

《文(wén )选(xuǎn )·班(bān )固(gù )〈幽(yōu )通(tōng )赋(fù )〉》:“终(zhōng )保(bǎo )己(jǐ )而(ér )贻(yí )则(zé )兮(xī ),里(lǐ )上(shàng )仁(rén )之(zhī )所(suǒ )庐(lú )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“曹(cáo )大(dà )家(jiā )曰(yuē ):‘贻(yí ),遗(yí )也(yě )。里(lǐ )、庐(lú ),皆(jiē )居(jū )处(chù )名(míng )也(yě )。言(yán )我(wǒ )父(fù )早(zǎo )终(zhōng ),遗(yí )我(wǒ )善(shàn )法(fǎ )则(zé )也(yě )。何(hé )为(wéi )善(shàn )法(fǎ )则(zé )乎(hū )?言(yán )为(wéi )我(wǒ )择(zé )居(jū )处(chù )也(yě )。’孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):‘里(lǐ )仁(rén )为(wéi )美(měi )。’”

《文(wén )选(xuǎn )·张(zhāng )衡(héng )〈西(xī )京(jīng )赋(fù )〉》:“秦(qín )里(lǐ )其(qí )朔(shuò ),寔(shí )为(wéi )咸(xián )阳(yáng )。”

薛(xuē )综(zōng )注(zhù ):“里(lǐ ),居(jū )也(yě )。”参(cān )见(jiàn )“里(lǐ )仁(rén )”。

8.谓(wèi )计(jì )算(suàn )路(lù )程(chéng )。

《穆(mù )天(tiān )子(zǐ )传(chuán )》卷(juàn )四(sì ):“庚(gēng )辰(chén ),天(tiān )子(zǐ )大(dà )朝(cháo )于(yú )宗(zōng )周(zhōu )之(zhī )庙(miào ),乃(nǎi )里(lǐ )西(xī )土(tǔ )之(zhī )数(shù )。”

郭(guō )璞(pú )注(zhù ):“里(lǐ ),谓(wèi )计(jì )其(qí )道(dào )里(lǐ )也(yě )。”

9.俚(lǐ )俗(sú )。参(cān )见(jiàn )“里(lǐ )夫(fū )”、“里(lǐ )曲(qǔ )”。

10.语(yǔ )气(qì )词(cí )。

《敦(dūn )煌(huáng )变(biàn )文(wén )集(jí )·维(wéi )摩(mó )诘(jié )经(jīng )讲(jiǎng )经(jīng )文(wén )》:“幸(xìng )有(yǒu )光(guāng )严(yán )童(tóng )子(zǐ )里(lǐ ),不(bú )交(jiāo )伊(yī )去(qù )唱(chàng )将(jiāng )来(lái )。”

元(yuán )关(guān )汉(hàn )卿(qīng )《单(dān )刀(dāo )会(huì )》第(dì )四(sì )摺(zhé ):“请(qǐng )父(fù )亲(qīn )上(shàng )舡(chuán ),孩(hái )儿(ér )每(měi )来(lái )迎(yíng )接(jiē )里(lǐ )。”按(àn ),今(jīn )作(zuò )“哩(lǐ )”。

11.方(fāng )言(yán )。表(biǎo )人(rén )称(chēng )複(fú )数(shù )。犹(yóu )们(men )。

刘(liú )半(bàn )农(nóng )《瓦(wǎ )釜(fǔ )集(jí )·开(kāi )场(chǎng )的(de )歌(gē )》:“你(nǐ )里(lǐ )若(ruò )要(yào )我(wǒ )把(bǎ )山(shān )歌(gē )来(lái )唱(chàng ),先(xiān )借(jiè )个(gè )煤(méi )头(tóu )火(huǒ )来(lái )吃(chī )筒(tǒng )烟(yān )。”

12.古(gǔ )族(zú )名(míng )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·南(nán )蛮(mán )传(chuán )》:“建(jiàn )武(wǔ )十(shí )二(èr )年(nián ),九(jiǔ )真(zhēn )徼(jiǎo )外(wài )蛮(mán )里(lǐ )张(zhāng )游(yóu ),率(lǜ )种(zhǒng )人(rén )慕(mù )化(huà )内(nèi )属(shǔ ),封(fēng )为(wéi )归(guī )汉(hàn )里(lǐ )君(jūn )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“里(lǐ ),蛮(mán )之(zhī )别(bié )号(hào )。今(jīn )呼(hū )为(wéi )俚(lǐ )人(rén )。”

13.通(tōng )“里(lǐ )”。裡(lǐ )面(miàn ),内(nèi )部(bù )。

《素(sù )问(wèn )·刺(cì )腰(yāo )痛(tòng )篇(piān )》:“肉(ròu )里(lǐ )之(zhī )脉(mò ),令(lìng )人(rén )腰(yāo )痛(tòng )。”

王(wáng )冰(bīng )注(zhù ):“里(lǐ ),里(lǐ )也(yě )。”

元(yuán )马(mǎ )致(zhì )远(yuǎn )《四(sì )块(kuài )玉(yù )·叹(tàn )世(shì )》曲(qǔ ):“命(mìng )里(lǐ )无(wú )时(shí )莫(mò )刚(gāng )求(qiú ),随(suí )时(shí )过(guò )遣(qiǎn )休(xiū )生(shēng )受(shòu )。”

14.忧(yōu )伤(shāng )之(zhī )病(bìng )。

《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )·云(yún )汉(hàn )》:“瞻(zhān )卬(áng )昊(hào )天(tiān ),云(yún )如(rú )何(hé )里(lǐ )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“里(lǐ ),忧(yōu )也(yě )。”

15.通(tōng )“理(lǐ )”。道(dào )理(lǐ );常(cháng )理(lǐ )。

银(yín )雀(què )山(shān )汉(hàn )墓(mù )竹(zhú )简(jiǎn )《孙(sūn )子(zǐ )兵(bīng )法(fǎ )·九(jiǔ )地(dì )》:“人(rén )请(qǐng )之(zhī )里(lǐ ),不(bú )可(kě )不(bú )□。”今(jīn )本(běn )作(zuò )“人(rén )情(qíng )之(zhī )理(lǐ ),不(bú )可(kě )不(bú )察(chá )。”

16.姓(xìng )。

春(chūn )秋(qiū )晋(jìn )有(yǒu )里(lǐ )克(kè )。见(jiàn )《左(zuǒ )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )八(bā )年(nián )》。

17.同(tóng )“里(lǐ )”。

简(jiǎn )体(tǐ )里(lǐ )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):7画(huà );繁(fán )體(tǐ )裏(lǐ )字(zì )筆(bǐ )畫(huà ):13畫(huà )。

(里(lǐ ),里(lǐ ))

l·

ㄌ〡ˇ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》良(liáng )士(shì )切(qiē ),上(shàng )止(zhǐ ),来(lái )。〕

亦(yì )作(zuò )“裡(lǐ )”。

1.衣(yī )服(fú )的(de )内(nèi )层(céng )。

《诗(shī )·邶(bèi )风(fēng )·绿(lǜ )衣(yī )》:“绿(lǜ )兮(xī )衣(yī )兮(xī ),绿(lǜ )衣(yī )黄(huáng )里(lǐ )。”

《汉(hàn )书(shū )·贾(jiǎ )谊(yì )传(chuán )》:“白(bái )縠(hú )之(zhī )表(biǎo ),薄(báo )纨(wán )之(zhī )里(lǐ ),緁(qiè )以(yǐ )偏(piān )诸(zhū ),美(měi )者(zhě )黼(fǔ )绣(xiù )。”

《礼(lǐ )记(jì )·杂(zá )记(jì )上(shàng )》:“内(nèi )子(zǐ )以(yǐ )鞠(jū )衣(yī )裒(póu )衣(yī )素(sù )沙(shā )”唐(táng )孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“古(gǔ )之(zhī )服(fú )皆(jiē )以(yǐ )素(sù )纱(shā )为(wéi )里(lǐ )。”参(cān )见(jiàn )“里(lǐ )子(zǐ )”。

2.指(zhǐ )器(qì )具(jù )的(de )内(nèi )层(céng )。

清(qīng )姚(yáo )元(yuán )之(zhī )《竹(zhú )叶(yè )亭(tíng )杂(zá )记(jì )》卷(juàn )三(sān ):“同(tóng )年(nián )徐(xú )星(xīng )伯(bó )学(xué )使(shǐ )自(zì )伊(yī )犁(lí )归(guī ),携(xié )一(yī )小(xiǎo )圆(yuán )钱(qián )盒(hé )相(xiàng )示(shì )……闢(pì )之(zhī ),盖(gài )之(zhī )里(lǐ )色(sè )赭(zhě ),底(dǐ )之(zhī )里(lǐ )色(sè )银(yín )。”

寂(jì )叟(sǒu )《海(hǎi )王(wáng )村(cūn )游(yóu )记(jì )》:“近(jìn )代(dài )官(guān )窑(yáo ),莫(mò )非(fēi )景(jǐng )德(dé )镇(zhèn )物(wù )产(chǎn ),而(ér )市(shì )人(rén )每(měi )以(yǐ )彩(cǎi )瓶(píng )之(zhī )绿(lǜ )里(lǐ )绿(lǜ )底(dǐ ),乾(qián )红(hóng )款(kuǎn )识(shí )者(zhě ),不(bú )论(lùn )官(guān )窑(yáo )客(kè )货(huò ),辄(zhé )别(bié )其(qí )称(chēng )谓(wèi )曰(yuē )九(jiǔ )江(jiāng )瓷(cí )。”

3.裡(lǐ )面(miàn ),内(nèi )部(bù )。与(yǔ )“外(wài )”相(xiàng )对(duì )。表(biǎo )示(shì )方(fāng )位(wèi )。

《左(zuǒ )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )二(èr )十(shí )八(bā )年(nián )》:“战(zhàn )而(ér )捷(jié ),必(bì )得(dé )诸(zhū )侯(hóu )。若(ruò )其(qí )不(bú )捷(jié ),表(biǎo )里(lǐ )山(shān )河(hé ),必(bì )无(wú )害(hài )也(yě )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“晋(jìn )国(guó )外(wài )河(hé )而(ér )内(nèi )山(shān )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《见(jiàn )萤(yíng )火(huǒ )》诗(shī ):“忽(hū )惊(jīng )屋(wū )裡(lǐ )琴(qín )书(shū )冷(lěng ),复(fù )乱(luàn )簷(yán )边(biān )星(xīng )宿(xiǔ )稀(xī )。”

《儒(rú )林(lín )外(wài )史(shǐ )》第(dì )二(èr )四(sì )回(huí ):“城(chéng )里(lǐ )城(chéng )外(wài ),琳(lín )宫(gōng )梵(fàn )宇(yǔ ),碧(bì )瓦(wǎ )朱(zhū )甍(méng ),在(zài )六(liù )朝(cháo )时(shí )是(shì )四(sì )百(bǎi )八(bā )十(shí )寺(sì ),到(dào )如(rú )今(jīn ),何(hé )止(zhǐ )四(sì )千(qiān )八(bā )百(bǎi )寺(sì )。”

丁(dīng )玲(líng )《母(mǔ )亲(qīn )》一(yī ):“顺(shùn )儿(ér )一(yī )看(kàn )见(jiàn )幺(yāo )妈(mā )便(biàn )朝(cháo )大(dà )门(mén )里(lǐ )跑(pǎo ),却(què )被(bèi )幺(yāo )妈(mā )叫(jiào )住(zhù )了(le )。”

4.专(zhuān )指(zhǐ )家(jiā )或(huò )家(jiā )乡(xiāng )。

元(yuán )白(bái )朴(pǔ )《墙(qiáng )头(tóu )马(mǎ )上(shàng )》第(dì )三(sān )摺(zhé ):“老(lǎo )夫(fū )常(cháng )是(shì )公(gōng )差(chà ),多(duō )在(zài )外(wài ),少(shǎo )在(zài )里(lǐ )。”

5.裡(lǐ )面(miàn ),内(nèi )部(bù )。与(yǔ )“外(wài )”相(xiàng )对(duì )。附(fù )着(zhe )在(zài )“这(zhè )、那(nà )、哪(nǎ )”等(děng )字(zì )后(hòu )边(biān ),表(biǎo )示(shì )处(chù )所(suǒ )。

《西(xī )游(yóu )记(jì )》第(dì )九(jiǔ )一(yī )回(huí ):“﹝大(dà )圣(shèng )﹞跳(tiào )下(xià )崖(yá )来(lái )喝(hē )道(dào ):‘你(nǐ )都(dōu )藏(cáng )头(tóu )缩(suō )颈(jǐng )的(de )那(nà )里(lǐ )走(zǒu )!’”

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )十(shí )九(jiǔ )回(huí ):“黛(dài )玉(yù )听(tīng )了(le ),嗤(chī )的(de )一(yī )笑(xiào )道(dào ):‘你(nǐ )既(jì )要(yào )在(zài )这(zhè )里(lǐ ),那(nà )边(biān )老(lǎo )老(lǎo )实(shí )实(shí )的(de )坐(zuò )着(zhe ),咱(zán )们(men )说(shuō )话(huà )儿(ér )。’”茅(máo )盾(dùn )《子(zǐ )夜(yè )》十(shí )八(bā ):“这(zhè )里(lǐ )很(hěn )清(qīng )静(jìng ),她(tā )们(men )又(yòu )是(shì )面(miàn )对(duì )着(zhe )那(nà )小(xiǎo )河(hé );此(cǐ )时(shí )毒(dú )太(tài )阳(yáng )当(dāng )空(kōng ),河(hé )水(shuǐ )耀(yào )着(zhe )金(jīn )光(guāng ),一(yī )条(tiáo )游(yóu )船(chuán )也(yě )没(méi )有(yǒu )。”

6.裡(lǐ )面(miàn ),内(nèi )部(bù )。与(yǔ )“外(wài )”相(xiàng )对(duì )。表(biǎo )示(shì )范(fàn )围(wéi )。

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )庾(yǔ )肩(jiān )吾(wú )《奉(fèng )使(shǐ )北(běi )徐(xú )州(zhōu )参(cān )丞(chéng )御(yù )》诗(shī ):“云(yún )边(biān )开(kāi )巩(gǒng )树(shù ),雾(wù )里(lǐ )识(shí )嶢(yáo )峰(fēng )。”

元(yuán )王(wáng )实(shí )甫(fǔ )《西(xī )厢(xiāng )记(jì )》第(dì )五(wǔ )本(běn )第(dì )一(yī )摺(zhé ):“怎(zěn )想(xiǎng )道(dào )惜(xī )花(huā )心(xīn )养(yǎng )成(chéng )折(shé )桂(guì )手(shǒu )?脂(zhī )粉(fěn )丛(cóng )里(lǐ )包(bāo )藏(cáng )着(zhe )锦(jǐn )绣(xiù )?”

7.裡(lǐ )面(miàn ),内(nèi )部(bù )。与(yǔ )“外(wài )”相(xiàng )对(duì )。表(biǎo )时(shí )间(jiān )。

宋(sòng )无(wú )名(míng )氏(shì )《张(zhāng )协(xié )状(zhuàng )元(yuán )》戏(xì )文(wén )第(dì )十(shí )六(liù )齣(chū ):“妾(qiè )身(shēn )年(nián )少(shǎo )里(lǐ ),父(fù )母(mǔ )俱(jù )倾(qīng )弃(qì )。”

元(yuán )张(zhāng )寿(shòu )卿(qīng )《红(hóng )梨(lí )花(huā )》第(dì )三(sān )摺(zhé ):“秀(xiù )才(cái )也(yě ),你(nǐ )三(sān )更(gèng )里(lǐ )撞(zhuàng )着(zhe )鬼(guǐ )魂(hún )。”

沉(chén )从(cóng )文(wén )《街(jiē )》:“许(xǔ )多(duō )人(rén )家(jiā )门(mén )对(duì )着(zhe )门(mén ),白(bái )日(rì )里(lǐ ),日(rì )头(tóu )的(de )影(yǐng )子(zǐ )正(zhèng )正(zhèng )的(de )照(zhào )到(dào )街(jiē )心(xīn )不(bú )动(dòng )时(shí ),街(jiē )上(shàng )半(bàn )天(tiān )还(hái )无(wú )一(yī )个(gè )人(rén )过(guò )身(shēn )。”

8.中(zhōng )医(yī )指(zhǐ )腹(fù )胁(xié )之(zhī )内(nèi )。

《素(sù )问(wèn )·至(zhì )真(zhēn )要(yào )大(dà )论(lùn )》:“少(shǎo )腹(fù )坚(jiān )满(mǎn ),里(lǐ )急(jí )暴(bào )痛(tòng )。”

王(wáng )冰(bīng )注(zhù ):“里(lǐ ),腹(fù )胁(xié )之(zhī )内(nèi )也(yě )。”

9.指(zhǐ )胞(bāo )胎(tāi )。

《诗(shī )·小(xiǎo )雅(yǎ )·小(xiǎo )弁(biàn )》:“不(bú )属(shǔ )于(yú )毛(máo ),不(bú )罹(lí )于(yú )里(lǐ )。”

毛(máo )传(chuán ):“毛(máo )在(zài )外(wài )阳(yáng )以(yǐ )言(yán )父(fù ),里(lǐ )在(zài )内(nèi )阴(yīn )以(yǐ )言(yán )母(mǔ )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“今(jīn )我(wǒ )独(dú )不(bú )得(dé )父(fù )皮(pí )肤(fū )之(zhī )气(qì )乎(hū )?独(dú )不(bú )处(chù )母(mǔ )之(zhī )胞(bāo )胎(tāi )乎(hū )?”一(yī )说(shuō )通(tōng )“理(lǐ )”,指(zhǐ )腠(còu )理(lǐ )。

王(wáng )引(yǐn )之(zhī )《经(jīng )义(yì )述(shù )闻(wén )·诗(shī )六(liù )》:“里(lǐ ),读(dú )为(wéi )理(lǐ ),谓(wèi )腠(còu )理(lǐ )也(yě )。毛(máo )在(zài )外(wài ),理(lǐ )在(zài )内(nèi ),相(xiàng )对(duì )为(wéi )文(wén )。”

10.助(zhù )词(cí )。用(yòng )在(zài )句(jù )末(mò ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“哩(lǐ )”、“呢(ne )”。

宋(sòng )张(zhāng )履(lǚ )信(xìn )《谒(yè )金(jīn )门(mén )》词(cí ):“春(chūn )睡(shuì )起(qǐ ),小(xiǎo )阁(gé )明(míng )窗(chuāng )儿(ér )底(dǐ )。帘(lián )外(wài )雨(yǔ )声(shēng )花(huā )积(jī )水(shuǐ ),薄(báo )寒(hán )犹(yóu )在(zài )里(lǐ )。”

《三(sān )国(guó )志(zhì )平(píng )话(huà )》卷(juàn )中(zhōng ):“当(dāng )日(rì )天(tiān )晚(wǎn ),去(qù )二(èr )嫂(sǎo )宅(zhái )内(nèi )。见(jiàn )二(èr )嫂(sǎo )灵(líng )前(qián )烧(shāo )香(xiāng )奠(diàn )酒(jiǔ )啼(tí )哭(kū )。

关(guān )公(gōng )笑(xiào )曰(yuē ):‘二(èr )嫂(sǎo )休(xiū )哭(kū ),哥(gē )哥(gē )只(zhī )在(zài )里(lǐ )。’”元(yuán )白(bái )朴(pǔ )《东(dōng )墙(qiáng )记(jì )》第(dì )三(sān )摺(zhé ):“姐(jiě )姐(jiě ),天(tiān )色(sè )晚(wǎn )了(le ),那(nà )生(shēng )必(bì )定(dìng )等(děng )里(lǐ ),好(hǎo )去(qù )了(le )。”

11.助(zhù )词(cí )。用(yòng )在(zài )句(jù )中(zhōng )。相(xiàng )当(dāng )于(yú )“得(dé )”、“的(de )”、“底(dǐ )”。

《宣(xuān )和(hé )遗(yí )事(shì )》前(qián )集(jí ):“宋(sòng )江(jiāng )读(dú )了(le ),口(kǒu )中(zhōng )不(bú )说(shuō ),心(xīn )下(xià )思(sī )量(liàng ):‘这(zhè )四(sì )句(jù )分(fèn )明(míng )是(shì )说(shuō )了(le )我(wǒ )里(lǐ )姓(xìng )名(míng )。’”明(míng )汤(tāng )显(xiǎn )祖(zǔ )《紫(zǐ )箫(xiāo )记(jì )·探(tàn )春(chūn )》:“﹝六(liù )娘(niáng )﹞破(pò )花(huā )朝(cháo ),儘(jǐn )着(zhe )逍(xiāo )遥(yáo )。那(nà )管(guǎn )得(dé )桂(guì )丛(cóng )人(rén )老(lǎo ),香(xiāng )梦(mèng )无(wú )聊(liáo )![合(hé )]兀(wū )自(zì )里(lǐ )袖(xiù )染(rǎn )檀(tán )红(hóng ),银(yín )字(zì )笙(shēng )寒(hán )不(bú )奈(nài )调(diào )。”

12.通(tōng )“理(lǐ )”。治(zhì )理(lǐ ),整(zhěng )理(lǐ )。

《荀(xún )子(zǐ )·解(jiě )蔽(bì )》:“经(jīng )纬(wěi )天(tiān )地(dì ),而(ér )材(cái )官(guān )万(wàn )物(wù );制(zhì )割(gē )大(dà )理(lǐ ),而(ér )宇(yǔ )宙(zhòu )里(lǐ )矣(yǐ )。”

杨(yáng )倞(liàng )注(zhù ):“里(lǐ )当(dāng )为(wéi )理(lǐ )。”

阅读:1864

●里(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库